Skip to main content

Full text of "బుద్ధ బోధసుధ"

See other formats




er 


ఫ్రే. 
సు 


లి 
[పడియంక నఖల నాటకను.] 


"షె 
au 


(సళండ చాణకసముు సా ౦0౫ భం చరి తము 
ముదలగనాటకముకో ఈబోోచిస్క 


పానుగంటిడాలత్త్తీ నరసింహారావుగారీచే 
శచిీరయంపగుడే. 


డి. విరముగణా శా-వుగారి నే 


Pe cm 
తణుకః 


శ ళా దామినీ ముదర శొలటయం౭గు ముం\ దిపంబడీ 
(వకటీంపబడియె, 


1910 


శాసీకటు.] -మవటికూర్సు 1000 పితుల్లు [రిబ్బూడ్డ, 


¥ ౪ శ్‌ స్‌ 
ము ఈ 


ర్స్‌ రిక. 


శ్రీ బుద్ధశంక్రర నామానుజానందతీర్గ చై తన్యాది వుతక్షర లబో' 
ధ్గననుఆ ఇనులకు నుబోధమగునట్లు నాటక్షముల్క వాయ(దల(చి యవ. 
తారవ్లురువుండని యెన్న (బడిన బుద్ధాచార్యునికో ధనముల నిందుపొంద్లు 
పటుచి, 4బుద్ధజోధనుద్ధః యనుేరున సీనాటకమును. 10-10-1909 సం. 
“ఠం శేదిని EE సెట్టి 10-1-1910 సరః రం లేవని వ్రాసిముగించి 
తిని. బుద్ధునిగూర్చి బుద్దనుశముశుగూళ్చి జన సామాన్య మునకు విపరీత 
భీపా9యములున్న వి. అందుల. కనేకకారణములుండవచ్చును. అవియిట్కు 
నుదవారింప నావశ్యకళ లేదు 


బుద్ధమతఖోధనముల_ దెలిసిశానందలంచి చేను గొన్ని(గంథు 
ముబం జదువ(బయత్నించితిన్ని కాసి కావలసినగ? /౧భములు కొన్నిము, 
(దింపంబడి యిదివజ కే ee) లభింపవయ్యెనను. 
చింతతో నుండ, నాయల్లుడును షా దామినీముదా)కుర శాలాధికారియు. 
నగు చి! (ద్రో॥ వేంకటరవుణారావువలన, నాయుద్యమమును డణుకులో' 
ఇంజినియరుగానుండు మక రాః శ పోలిసెట్టి రగయనాయకులునాయుడు- 
చారొటీంగి, చారియొుద్దనన్న బుద్ధమతే గంథములనన్ని యు నాయొద్దకు. 
'బంవీ నాకుమహానరిద మొస' గిరి. బార చేక[గంథ్య దష్థలు, బుద్ధి శాలురు, 
'వివిధనుతర వూన్య వేదులగుదురని. చేనువినియుంటినే కాని చారినిజూచు 
నానందము నాకింకగలుగనే లేదనిచెప్నుటకు లజ్ఞపడుచున్నాను, 


Dialogues pf .ths Buddha, Rhys. Davids Buddhism 
Sayana Madbavacharis Survadarsana: Sangrabam,. Rhy’s. 
కటిక. Buiddlbistls India Laksbmi. Narssu Naidu’ 


1 
E:sence of Buddhism. మొదలగు వారుపంషిన (గంథములను నేను 


జదివి చేత నె నంతవజకు (పించి యానాటకమును (వాసితిని. షెద్దలు, 
నాతప్పులను మన్ని ంతురుగాక 


ఈనంథమునుగూడ ఫీ (శ్రీ శ్రీ వీకావ్రకవు రాజానా కే స్వధన 
_త్యాగమున నచ్చ్చు వేయించిరి, Fhe క్నతాభీమానులునగు 
(శ్రీవారికి భగవంతుడు స్వ శేయములిచ్చే రళంచుంగాక! ' | 


_ దీవికింసాడ నాందీ వస్తావనలను నా మి త్రరత్న మగు [a శ్ర 
కూచినరశి సింహూముగారు (వాసిదయనేసినందులకు -వాగి క నేక్ష సల్‌ 
ములను జేయుచున్నా (డను. బాట మ 

ఆనెగొంది, న్‌ లకీసరిసింవ"రా )»- 
ది 46 — 10. 


bh) 


ఈ" 
ఈ 


ల్‌ 


ఈనాటక మునందు వచ్చుప్మాత లు, 


అయనది కుకుకావనాా- 


ఉం ర, అస 


పురుషులు, 





బున్దుండు కీ థధానాయకుండు, 
కాండిన్యు(డు==బుద్దశి ష్యు(తు, 

అ క40దు (గు 4) 

యకు(డుజూాగరి, 

Wa పౌరులు. (గయ 

శంకర వ్రండు 


ఫురాణక స్యప్తుడు. | 

మక్క-_లు(డు. 

అజత శేశకంబలండు, _ _ వీసధవుతావలం బకులు; 
మహాచార్యు దు 

జవ త్తు న్వు 


ఆంగుళఇమూలు(డు, x 


తంట | బుగ్ధుని-జంషంబోయిన నారు. 
నిరు ముండు, | 
క్‌. డు } పౌరులు, (కోసల) 
అంబ్బు దులా ప సేనజిర్మవోరాజుచే బుద్ధునితో వొదింప(బంప(బడిన 
వనొండు, 
షం (ద శేఖరుండు. 
విరూ పాము. |. పొషల్కు (మగధ) 
ల సాతేశ | తుడుూమగ ధ రాజు, 


గపాలదానుడు సక్‌ శిష్యగణములోనివాండు. 


హాజీ 


న న 





(శ్రీరామా. 
( నాంది 








ట్‌. అన్యులదుఃఖము ల్నర్టమహే * తార్తులుగోం దలపోసి తోకసా 
మూన్యడురంత దుహ్కృృతుల * మాపంగ6ం గంకణ మూని భూతకా 
రుణ్యజ భేం నియత్యముల * అ 
మ జ ధన్యుల 'జేసెకు/గాత మిమ్ములన్‌ , 
(నాం: క్యంలేమున) 
నూ బావా! పారిపాగ్ళషకా! 
పా (పృవేశించి) చిత్తము 
నూ. ఈ నున మాడంబోవు పానుగంటి లకీనృసింవా రావు ఒబుద్ద్‌ 
బోధనుఢ? యనుపదవనాటకము మిక్కిలి విచ్శితమైనది సుమా! 
పొ---ఆతనినాటకము ఖన్నియు రసవంతములునుం జ్మితము లే. ఇందు6 
జమత్కా_ర విశేష మేమున్నది? 
నూ..-రచనాచనుత్క తిమాట గాదోయిః! 
ప్లా=_నుణి చేనిమాట? 
నూ=ఇదిగో విను, 
గీ ఆత్మ పూజ్యంబు, సరిమాత్న్చ * యాపగీదిన 
పూజ్య, నుఖిలంబు శూన్య మే* పూకుపోత్త 


ప 


మునికి; నాబేవతాంశజ * బుద్ధుబోధథ 
నంబు( (బకటించు నయ్య! యా * నాటీకంబు, 
పొ_నాటకనవై చి త్యమున్మ కేమిగాని నిగామాటలసందర్భ మత్యాశ్చ 
ర్యకరముగం గాన్సించుచున్న ది, 
గ్‌, ఉన్న దంతయు తేదంచు * నుర్వి?ః జూటి 
నత సి. బుకుపషోత్తముండుగం బ * ల్కితివి దైవ 
జలదరుంరూూసిలథ బయి * మెల'గినట్టి 
వాని నంటివి తార * వం బటంచు. 
నూ_ఆలాగుననా! 
సీ, సకలభోగముల కా * స్పదమొ వేహారాజ 
వంశంబునందు ను * ద్భనము నెంది 
సదవులమూపాఖి * జాత్యమానితగుణ 
లీలయా నెలనాంగం * జెట్టవటి 
బాలసూర్య! పథా * పటలీ మించినమంజు 
తనుకాంతి గలముద్దు * దనయు( గాంచి 
సంయమికేని యా * సలుగొల్పు పరివార 
సిత రాజ్యాదిసం * పీ, ( జడసి 
గీ. ఏని నన్నింటి దుఃఖాత్మ * ఏభవములుగ 
నెంచి తృణములయట్ల వ * ర్లించి పోయె 
బుద్ధ దేవుండు; వానిని * బూరుపోత్త 
ముండని చెప్పిన నాశ్చర్య * పదుదె సఖుండ!, 
పొదై భవములనుధ్యమున నుండి వానినెల్ల నెక్కతుటిలో. ద్యజి 
యించి సన్యాసియె పోవుటచే ననన్యసామాన్య థెర్య వై శాగ్య 
పంపన్ను ౯ డగుబుిపుని బురుపోత్త ముం డంటేరి సయ! కాని వ 


శ్రి 


టోత మా! ఆయనదైవముగూడ నెట్లగును? ఆతండే (దైవ మెక 
యెడల దైవము లేడని చెప్పి యాలత్ముహత్యం గావించుకొను 
నా? ఇదిపెద్దయసందర్భపుం బుట్టిమునుకగా నున్నది. 
నూ_ఏమియు నసందర్భము లేదు! 
ఉ. ఆశటి, డవ్పీని న్నిదుర * నన్ని టింబ్ట్టై వధించి, యాళ్ళణబా 
. ఛాకరమా పూోపకృ్ళతి * ధర్శముగాం గొని చేసె దానిచే 
లోక శ్‌ , * లోకి 
ము సౌఖ్యమందు నన్ని * లోక హి తార్థము బుద్ధుం జాత్మహ 
'త్య్యాకర గై కదీముండని * యన్నను సీవనవచ్చు ఖానుకా!. 
గీ. పరులదఃఖంబుం జల్లార్చు * తజిని భిన్న 
మానపహాంఖఫావమును మాని * యాశ్మ దోర్మి 
ఖై. క > 
తాను సర్వాత్మకుండయి * తరణమార్ష 
మును గటెసి బుద్ధుం డవతార * పఫూరుముండు 
భిన్నాలు లు “నాకనా పర శే యోడాయకము. లోకమంత 
యు: దానే యనుకొనుట యవతారమహోవుుుపలవుణము. ఇఇ 
ట్రలమేణము బుస్ధునియందు. గాన్సించుచున్నది. కావున నతండు 
"కేవల ద్రైవస్వరూవు. డగుమువోవుకుషుండు. 
పాం-అయ్య య్యో! నాసి కమత మను పతీతిగల బౌద్దమతమును స్టా 
వీందచినవొండు ఉమహాప్రుషు'డు * ను రామకృషస్టాదులవలె 4న 
వతారవ్రుముషుండును"” అని చెప్పెద శేమిో 
నూ పతీతి పమాణు డవ్చుగానున నడి గెదను---జనసామాన్యము డే 
నిని (శీమహోవిమ్థునన తార ములలోం ధొమ్మిదవదిగం బరిగణించు 
చున్నది? 
వపా---రాము రామ! ఆబును( డీబును-జేనా? 
సూ---నీవు సీవ్రును జీను నేను నయినశ్షే! లోకము వ్యశ్యస్తమై కుం 
దవ్పీవప్పు డన్నదాదులు చాని సవకింపజాులరు. మనలోపముల 


క 


నీ దిద్దిక్‌"న లేనివారము. (సపంచము నంతయు నెట్టు రివ్‌ సనుక్ర 
గుదము తతృదవసరములయం చాదు| శ్థావ్యాతత, (మే రమొక్ష 
| ముహావ్రుకువరకాపమున నవతరించి, పాడయినలోకమున్లు డిరుగ 4 

జక్క..జటిచి నిర్యాణము జెందును, “ధర్మనంస్థావనా కాయ, 
సంభవామియుేేయుి' యనుగీతౌ వాక్యము నెమరునకు( చె 
చ్చిళొనుము. 

పా___అ-కే కానిండు. బుద్ధుడు jel వానతారమే యెనయెడ డల్క వేద పా 
తూల మేల: న దై పొసి కత చే గల నిరాక్ష౭ించెను? 

నమూనాకు దోంచినట్లు ఛెప్పెదను విను. 
కర్భపావండులై, ఛాందన్నుతై, వేదరవాస్యము సత్యముగం జెలి 
సికొనం జాలక. వఏహితెక మలిన వృథా వాష్టపారము లే కాక్క 
హూంసాకృో స్రములః గోట్లకొలంది. జేయిచు, సననశాలలనెత్తుకు 
వఅదల( దడువుచు మేదోమాంసమేదురముల. గావించుచ్చు 
స్వర్షభోగాదిస స్వనుఖాభిరత్యులె, నిర యహృదళయ్యులై , నీతి చాహ్యూ 
ల దురవాంకారథాజనులె, యసత్కార్మ్యలంపటు.లై, మైకమ 
త్య భంజకంబు లగువొతముల గాన్నెన్ని ఇటా కల్పించుకొని యిం 
టా బొట్టకొక్క-| పాయి పెట్ట:కొని, మూంసని వేదనను రాపానాది 
సికృష్ణాచారంబుల పాల్పడి, దేశ మీోభంబుగావించుచు, 'దేవుని పే 
రు నాగ న పేగు సెకట్టకొని, వేదము నండచేసికాన్సి జనులుపొడగు 
చుంపంగా, శ్రేమన్యేగవస్టీగా వ శ్యాకుసారగంక, దయామయ? 
m జైన యాభగనంతుణు బుదనూపమున నభతరంచి 
క రోగకీలక మెటిగి యా 4 రోగ్యమిచ సే 

ఘనళివబ్బశే పోల్కీ సం 4 ఘగ్ధ్గమ్వైవ 
,బహుమ రాచ్యార ముల గూల్చెః థీ ప్రజకుభూత 
. దయయు( దృప్రావిము కిబో 4 ధంబుసేస్మి, 


సౌబాగుగణే యున్నది, కాని యంతటిమహాత్ముడు పరమ షానణీి 
నైన వేదంబును, దత్ప లినాత్య స పరమాత్సనరు నేలకొట్టిషా 
ఆవేయ వలయును? 
నూగీ. ఐహికా ముమ్మీకాళ్టంబు 4 లందు నెక్క. 
ముఖ్యమైన రహస్యంబు 4 వొడవడు( జుమి; 
కార్య యోగ్యత, దోపసం 4 (కాంత సాధ 
నములం గూడనుజేయు యో 4 గ్యముల పగిది. 
అందుచేత నే బుద్ధుని వేద ప్రామాణ్యగక్ట ణము గరఠ రముగా 
లేను. మధుమేహాపీకితునకు వుధురప పడార్థపరిత్యాగ మవశ్యక 
ర న్యమైనట్లు 'వేదవిపరీత గహణజన్యజడత్వ బాధా కాంతుకా 
నాకాలపు-బజక్‌ (నుత్మిపమాణ మగాపహా ముగా చేయపలసి 
నచ్చెను. 
ఫొ... అంతటితో. నాగకుండ, సర్వచకాచుర సృనస్ర్రీమాలమైన భగవం ' 
తుగ్లో యూడి పోయెనే? 
సూ. వేదమునకు వచ్చినచిక్కు_ వేదాథాకునకుం గూడ నాకారణము 
చేతనే రానలసి వచ్చెను. ఐనను జారాను కేవలనిరీశ్వ | 
ఠవాది కాండునునూ! ఏఏ యో యొక్క-.దు స్టైకమైన మూల 
కి యున్న దనియు నది మే ఒధర,కాయాి ee నిర్వాణ పా 
యన జీశు(డు ధర్మాయ మశుటయే యనియు, నిట్టివాన్య 
ము లతనిబోధంబులం దచ్చటచ్చుటం గన్నట్టు చున్న వి. స్యోద్దిష్ష 
(పయోజననిరో ధనకిర మని, Suu నెక్కి. చెప్పుటమా త 
ము లేదు, 
పా.--అటయిన ::మయఃఖ, యణిక, స్వలకుణ, షి నంకులంబెన బు 
దమత మార్గ ఘతౌనలంబులకు సవు *దరణ్గీయ మస్‌యే మ్‌ 
యభ్శిపాయమ* + 


® 
a) 
=) 


నూ---నీ. జన్మ మొక్క-టి గాదు 4 చాలబస్థము లంట 
యేశమే కద యందు 4 నిందు. గూడ 
సంసార మన దుఃఖ 4 జలరాశి యని కుందు, 
కుకమే కద యందు 4 నిందు. గూడ 
దృస్స పోకార్సు ము 4 క్షికి సాధనం బంట, 
యేకమే శద యందు శీ సిందు. గూడ 
స్మ త్పనర్మనము (శే 4 స్టం బంచు బోధించు, 
a కుకమే కద యందు నిందు. గూడ. 
గీ. దూఖమోకుంబె మోడి మం 4 దురుగదా! యు 
భయమతములంద్యు నెంచి యి 4 వ్యానినెన్లి( 
డారతమ్యుంబు చప్పుబు | నతన న్‌ 
మునకు వేడాంతిజబోధన 4 మునకు నీవె! 
పా. అ దేమి పమో కాని మొమాటలు నాతల శెక్క_కున్న మి 
దైనసహీతమగుమత మార్గ మతము దైవరహీత మగునుతము 
బుద్ధ మతము, ఘోాశెన్ని గుంటచిక్కు లుపెట్టినను పనికి అెంటికి 
సామరస్వ్యుము న(బకదు. 
సూ. ఇటువిను మితమా! 'నేదమతము వారు .దైనముగలం డందురు, 
బుద్ధమగేము వారును వేజుపేరు వెట్టిరగాని యట్లితత (మొండు 
గలదనియే మా ప ఆత కృమిట్లిదనిమ్నా త్రము పికును 
వారును గూడ విస్పష్టముగ. జెప్పంజూలకు. ముక ునంతరము 
జీవులు (పత్యవానుభవమున' గాంచందగినది గాని, తత్పూర్వమి 
దమిద్దమని నిర్భచించుటకుః గాని బోధిం చుటకుగాని యెన్వరకి 
శక్యము గాను, ఈరహస్య మతీంగియీ (భ్రీబుద్దాదార్యుండు చా 
.... "నివిషయమున మూకీథావమును వహించినాండు. దాని గూర్చి 
3 రల పగులంగాట్టొనంగూడ దనియుుగూడం గొన్నిప టో బెన్పీ 
చాడు. | 


ఇ] 


పా వే దోంతులుగూడ (బహ నిరాపణము చేయనే లేదో? 
సూ చేయనే చేసినారు...౪నేలి నేతి? వాక్యముల _అదీయు(గా 
“ శకాతండ వొజ్తానసగమ్యు. డని పెక్కు_తౌవ్రల జెప్పంబడి యు 
న్నది. 4(యజోవాచోనివర్శం లే అపాప్యమనసాసహణ మొ 
దలగు(శుతిభాగములుగూడ నక్లై ఘోవీంచుచున్నవి. వేజు 
గాల జెన్పిన నెట్టుపొసయగును? 
గీ, మేయ మగుమానసముచే న 4 మేయు చేవు( 
'జెలిసిశొనం జూచువా:డు వెం గలియె సుమ్ము 
కుంచమును దెచ్చియెత య 4 ల్నించి యేని 
గిద్దలోపల నవం డిలే 4 కింపలగలండు?, 
కం. జై నాది ల నంటుల 
మానసముం దగ్గపటస 4 మానము చేయం 
గొాననగు, నగును బహ నం 
మానవ డింకెట్టు లద్ది 4 మననున. జిక్కున్‌, 
ఈవాక్యము లే కాకపోయిన నేతదర్థబోధకము లగువాక్యమా 
లు లె ద్దముతమునందునుః గాన్సించుచున్న వి, 
సాబావా! ఈశ్వరోపానకులమానసిక పార్గనములుగూడ ననుపయా 
కము లేనా! 
నూ! బౌద్ధమతమున నను. జ్ఞానసాధనములుగ నంగీక్రరింపంబడినవి 
గాని యార్ష మఠసిద్ధాంతదృష్టి చే/హాడం (పతిమార్చనలువలె న 
వియు నక కృత్యము లే. 
పా_కర్యా! బౌద్ధులు సేశ్వరవాదులుగారు కాని లోకాయలికులళకవ 
లె (బుణంక ల్‌ ఘృతంవిబే”త నియు “ఘృతంపీత్వాఘటం 
ల్యే; త్త నియుః జెప్పెడినారు గారుకదా! సీత్సి భూతదయ్యా 


టి? 


8 


వై రాగ్య(పథాన మైనమతేముగడా వారిది! అట్టేచో నోత A 
"ములు హుళిక్కి. య్యా తత్సేమానము గో యెనప్పడు, స్వనుఖప 
రాజ్ళుఖత్వహునకును, స(త్సనర నమునకును గత్యాధారము 
. లెక్కడ! ~ 
నూ=_బావా! బౌగుగం గనివట్టితివి. ఈకారణముచేతనే తొలుత నీ 
నాటకము విద్నిత్రమైన దని చెప్పితిని ఆవైచిత్స్య మిద్దియె ను 
మా! ఇట్టిగగన సౌధోపమంబగుమతముతో బుద్ధ దేవుడు సం 
ఘమునెల్లు న్యు సన్నార్ల ములకుః (దివ్సీనా-డో చూడుము, ఈ 
యొక్కటియీ యాతన్మిదైవత్వమును స్థాపింపంగలదని నాయభి 
(వాయము, ఆయన... . 
అ. గీ. అతులదిన్య తేజ, ¢ మమలచారి త్రం, ay 
మేయభోతదయ్య య 4 మేయగాంతి, 
__ పరజనోపకార 4 వె రాగ్యసంపత్తి, 
యును వహించి జనుల 4 నుద్ధరిం చె. 
..ఈ గీ, పరుసవేది నంటు 4 కటియినుముంతయా 
బసిండిముద్ద మొన 4 పగిది/గానె 
యెంతదుప్పచిత్తుం 4 జేని దుద్ధునిం చేరి 
యకలుపూంతరంగసం 4 డయ్యె గా! 
దీనికిందా ర్య్మా-ణములు మానుషాశియు నమితనురా పొయియు: 
. నగు 6ఆలవకుండు ను జార్గునొ్ట్టో దోంచిళొని బదుకు “అంగలో 
మూాలు:డ్సు, ను. ఇంళొక్కమాట .విను పారిపార్శపుకా! బౌద్ధ 
_ మతోనలంబకు ల్మీషపపంచమునం దిప్పుడు రమారమి. ముూూ(డచ. 
వం తున్నారంటు . న 
జా... అర్యా! యివ్వుడు మామాటలు నాకు న ద్చినవి. నిశ్చయనుగో 
_ సీనాటకము పవ్మీతగంథ మని నాకుం దోచుచున్నడి- 


సూ...-సందేహ మేమి? పతికుటుంబమునను కాలుకు, వృగ్గులు, స్రీలు 
బురువులుదీవి. బురాణముూ, భారత భాగవత రామాయణము 
ఖవ ల బనిం చిన (శే స దః గాంతురు, ఆమూలా([౫గ ౫౦ 
తరఫపూర్జ్‌ మైననాటకమ్యు సమంజస ధర్మబోధక ము) సంసృతి 
సాగరతరణసాధనసన్నీ తివి పదర్శకము, 
గ్‌, బ్నుష్టగురువున్సగూర్చియు + చౌద్ధమతము( 
గూర్చియును నునవారలు శ గాంతకొంత 
తెలిపిశే కాని లెస్సగాం 4 ధైలుప లేదు 
శశాఅిత దీర్చి సీసత్మ._ 4 ష్వోరుండు. 
పా--భగవద్ల్గత మైననీటి వ చ్యోహసముగ భగవదర్చితము చేసి శిమ్షులు 
చరిళాస్థు లెనట్టు వ్ర ని దెవదత్త మైనబుద్ధిని బుద్ధాచార్యనుహావు 
కుషుని సుతా ఛన్యు. ౫ నాండు. బుద్ధమతము 
దూహ్యు మనుడురభ పాయమును దొల(గింపవలలియగు గంధ 
మాను ద ఎ్రశ్య్మడబంధరూపమేన నార ధ దేశమున కాసి న్రణ్య 
ముగట్టుకొనినాయ .అతేని కెప్పుడు శుభ ముగుంగాక్త ! 
సూతే థాను, 
నీ, వతి న్యాపింహ్నకేయ 04 ఢిన్న్యు( ణకు 
బుగ్గునకు నాపిశి మ్యే+డ్రై 4 పౌందుపడియె 
నిన్ర 5 నాకట్లే తోడ్వకు 4$మో (వశేస్త 
మైననాటక్ర్‌ నూడును,4 ద్యవుసునందు. 


(ఇద్దతు స్మిష్క-మింత్తురు 


rr] 


కో ధసుథ* 





ee పభమాంకము. 


——_00— 


[ప చేశము. ఉరుబిల్యమహారణ్యము. ] 

(ప వేశ ము, బుద్ధుడు, సన్యాసి కూపథధ రకు: కొండిన్యుడంను న్థి ష్యుండు.) 

కొం దేవా! ఏమంటిరి? 

భు నకం న్యా చూచితివా? నాకు మాటలాడుశ క్రిత్యనది. పీకు 
వినుశ క్రీ తగినది. మజీయొకమారుచె ప్పెదను. వినుము. ఇశ 
నవి యేవియు నక్క_ఆ లేదు. 

కొఆ_..వల'? 

జ ఆ ప్‌ మోజనములగుటచే___ 

స. న. త్సరములనుండి త దేకద్‌క్షుగాల జేయుచున్న నిష్టుర 
యోగా భ్యాసనిస్థా నుస్థాన బంధములనసిప్పుడుః త్రెనం ౦వ దలంచి 
తిరా? 

బుద్దు_--అజుసంత్సరములయనుబం మేమి! అధికమూా! పదునాబుసంన 
త్పరముల భార్యాను బంధమును బరిత్యజంపం లేదా? ముప్ప 
దియైదు సంవత్సరముల మాతావితృ దేవతానుబంధమును వెగ 
గోసికొన లే వేదా? అసంఖ్యాక సంవత్స రాగతవై భవ సమ'గతాను 


బంధమును డె ంప్రుకొన లేదా? అన్నిటికంశు నధికమగు నాజుజూ 
ముల ఫుత్త్రాను బంధమును బానుకొన లేదా? బంధ దె గ పదో 
వ్‌ ములతోం బనియేమున్న ద? 

టన పరిత్యాగ ము యాగాభిా సము కొఆేేకాదా? 

బుదు 

Tous సిద్ధార్థచేవా! మి దేనికి ఆకు? 

బుగ్ధు__అసిరారుడనై న నన్నగాపిలువకిము. అది చిత్త శాంఠికొఆకు- 





ME న. నదిలభింపనవును దానిని ద్యజియించుట 
తేప్పగునా? 


గీ, మందుపనిసేయనప్పుకు 4 మానందగ దె? 
చెవికి బె క్రై రాన పుడుత్యే 4 దెింపందగ చె? 
చట్టమువిరుద్ధమైనవుకు 4 నట్టందగ దె 
'బాటత్మ్పేనయష్పుడు 4 వదలందగ జె? 
'కొం— వమిస్వామి! యోగాఖ్యాసముకూడ్త ముక్‌కి దుష్పథమనుచూ 
స్వాశః | 
బుద్ధు_. అడియొక రీతి ము కికిసాధనమే యగును. 
శార__అచెట్టిద! 
బుస చేనాదార్థ్యముకి కి చిత్త సౌఖ్యము క్స్‌కీ (పాణనాయుము. కిక్‌ 
సీ. కనుమూసి సీటము 4 నగ ము క్తి మెనచో 
నకంశు గొక్కెర 4 ఘనతరంబు 
చేలతెజ్రలలోన 4 నివసింపంగా ముకి 
యన నెండికచాల 4 నధికమగును 
తల కిందుగ ను|వేలి 4 తవియింపగాము క్‌ 
యైన గబ్బి లముమ థీ హత రంబు 
చిరకాలనుపనాస 4 సేవనము కియయిన 
ను తర ధువకిటి థీ యురుతరంబూ 


(పథమాంకము. ఫ్రీ 


పవన భు కిము క్షి యయిన 4 భాముగొప్ప 
శ్వాసమును బలాత్భ్మ-_తిబిగం 4 బట్ట ముక్తి 
యయిన యజ్ఞ పమువుమేటి 4 యాకుందినంగ 
' ముకి యగునెడనగొంగలి 4 వుకముగుమెలుగు. 
కొం= చేసా! వేదశాస్రములు _యోగాళ్యాసాదుల (పే స్యమును 
గూ సవా సముఖముల ఘాషించుచుండ ___ 
బుద్ధు__ నేద శా ప్ర్రమాలునేనుగూడ (శద్ధతోం జదివితినా? 
'కౌం..చదువ కేమి? 
బుద్దు____.పరమనిష్టురముగ నిధిధ్యానధాక ణాదుల నభ నించి నిరాఘాట 
దీకౌపాటవమువననుప్టీంచుచుంటి నాక 
కెం_అయ్యా! సందేవా మేమి 
బుడ్గునా వేదశాస్త్ర జ్ఞానమునుగూర్చి ఏకునం దేసాము లేదు. నాయఘోా 
గానుస్థాన నై షుర్యమును గూర్చి సందేహము లేదు. కానియీా 
నాయ బా యూధా. ప్టమును కా మాతేమే సందేహమా? 
కాం__.శాని యింకం గొంతకాలము దీనినే యనుష్టఎచు నెడల ___ 
స నెంతగాలము'! ఒడలుమంట ల ల్రి, చెవుల. బెద్దెహాూూరు 
వుట్టి కనులు చీశటులు గమ్బి, (బ్రహ్మరం[ధమున బోటు వుట్టి 
యస్థిమాంసము లేకమై, నాల్క_ వెనుక కీక్చుకొనిపోయి, వాద 
యకోశము దడదడలాడి, గుండెలు బరువెక్కి, యూవిరి స్తం 
ఛించ్చి కాగు మెలిక లుపడి, నాబ్దుదినముల కిందట నేక దా తలయా 
చవ చేల పెం జాంసచుట్లగ బుడి వోయితిని! సనుమరణించి 
తినని మీరునిక్చ నుపజుచు కొంటివుని చెన్పిలికికాదాక మర 
ణించునెడల నాత్మవాత్యను బుద్ధిపూర్వక ముగ 'చేషియుందునే! 
మరణింపక యింక (బదికియుండుట వేత ముల సీదుర్యోగాభ్యా 
సమే చేయుమనుచున్నా వాక 


న 


~o 
ర 


బుద్దబోధసుధ, 


చచ్చుటయె 'యోగఫలమైన * జలమునకును 
శ్యాసము గుదించి జపమును 4 జరుపనేల? 
వాంపతావిని మెడకు ము 94 సాబు జేసి 
కొనుచు లోంతుగాందను[( దోచు 4 కొనగరాడై? 
పంచవహ్న లనడును( దం ఖీ పటినిదన్న 
వేసికొనిమెలకునులు చు 4 వేగ నేల? 

తెలగ డగ నొక్క క్రొలికచ్చా( 4 చాపకొనుచు 
నె_తగలిటెదనినుం + నెంద రాదె? 
గొంతుదనుకను బూడ్చించు 4 కొనుచు మిసుక 
"నేలకి యిలకుభో:తునణగల 4 వే? శిరంబు 
సలువ్వకొనినపాపం జేమి* $ సం పపూర్ల 
నిద్ధికిశం గొంత దిసవవేం 4 చేయరాదె? 


కౌొం--ఐట్లి కేర్కళ యోగా భ్యాసములు వళానొన నర్చియునిట్లువానిని 


నుం నిరసింతు రా? 
బుదుగీ. 
య 


తిననివానికి రుచియెట్టు 4 "జెల్ల మగును? 
దిగనివానికి లోంతెట్లు 4 చెలియంగలను? 
క ననివాసిక్‌ భూ 3 పె 4 (్రావ్యామగునుః 
పడని వానికి బాధ ణు 4 పగిఏంచెలియు? 
చదువువానికీ. గాకయే 4 సగణిెలియు? 
కాన్యగక్భస్తగుణదోప 4 “ఇమ్ము ముడి యు 
గ రశేకాకపరునికే 4 కరణి చెలియు? 
కర్శస వ్యాపసవ్యతా 4 ము లన 
చెతున్రనిటిక్రి స 4 కరణిగాంగం 
గవ పూర్ణ త్యగడిమకు? 4 గొంతున లెను 
సంపదకు.గ ఎ్రపిలీలిగ 4 జ్ఞానమునకు 
బళ్టుభవమెముఖ్యసాఢన 4 మగునుగాడె! 


(పథమాంకము, ర్‌ 


కొం__ ఈవేదవిహిత యోగానుష్టానములు మోారొక్క_కే యాచరింప 
లేదు. చిరకాలమునుండి యనేకులు మహోదీచతోం. చేసినారు. 
ఇప్పటికినచేకులు సేయుచున్నారు. వారందఆటయనుభవ మొక 
రీతిగనుండ మాయనుభవమిట్లు విపరీతముగనుండచేల? వారంద 
అు దురభ్ని పాయపడినవారై మోరొక్కరు మ్నాతము యథా 


పః 9 
న్‌ $౮ హులె యుందురాః 


బున అదం కాలనుండి చేయుచుంట నే విశేషమున్న దొ? 


గీ, 


ఉఊరుంగాయలు[ పాంతవై 4 యున్న (గాన్ని 
పథ్యవన్స్తువులగుం (దాత 4 పండ్రసార 
మెంతముదిపినదుర్లుణ 4 హీనమంత్య 
ప్రుచ్చుకొ లది కేవన్సీన్ని 4 పొలుప్రుగాంచు., 
వయసు ముదిరిన మనుజుని $ వడియడంగు 
సర్పవిష వేగమునుగొంత 4 శాంతినెందుు 
గాని త ప్పెంత పాంట్టేది 4 యెనంగాని 


తప్తుగ నెయుండునింగో న 4 నెప్పుగాదుం 


అనేకులిక్వా చరించుచున్నా రంటివి, ఆదియుయగయగాక సవాజము 
కాను, 


గీ. 


లొంచకాకమే?.క గుహలోన 4 దూఆ దాని 
తోకలా కొని గుహా జేరు 4 మే(కలన్ని) 
కాక మొక్క_టేనిట ము 4 న బాసి 

గాంచి వేన వేల్‌ స్నానదీ 4 తులనునెఆపవు. 
ఖర మొకండు బూడిబెళోనం 4 బొరలడాని 
వెలులుభస్థ రేఖాసము 4 స్వైలములగును, 
గెడువువీకుననక్క_ యొ 4 క్కి టియఆవంగ 
(గామనుంత్రయు నోంకార 4 ఫాను మగును, 


గ్‌, 


బుద్దబోధసుధ, 


యా చనముసేయు వా-డొక్క_6 4 డాచరించు 
వారనేగులు పొరపాటు శ వాండు పడిన. 
గోటులకళోలందింగుజనుల 4 గుదు రొక సప 
మాదమఖిల బీననగతి 4 భేదకంబు. 
ఎందజోయజ్ఞి వమునుజుల శ నెవ,డొయొకండు. 
విజుంకుండుట యేమియు 4 పంతకాదు, 
తరణితికుగునని జనులం *4 దణున దింప 
నననిచలియించునని యొక్క_6 4 డనియెగాచె? 
గులక తా ల్మెండు, వజాలు 4 కొలది యబ్టీ 
వాలుచిప్పలుకోట్టు ము 4 త్యం శ్రజిప్ప 
లనుదు జనులలోషల మూథ్లు 4 లధిక సంఖ్వ- 
'చెలంగగియుందురు మరం 4 తులుకొాలంది. 


కాం__వాకి వారీ! ఎట్టిమాటలాడుచువ్నా (రు! ఆారాగాభ్యానపరులం 


దబు వివేకహీను లేనా? అయ్య మ్య: పతంజల్యాది వేదర్గులం 
దజు మూథు లేనా! 


బుద్ధు---- 
గీ 


జనునిమ్మిత కోటిని బరి 4 జనుసిసణముు 
శాలుర నడతచే గుకు 4 (పవరుసీతి, 
(పజలయనురాగ మున గాజు 4 పాలనగతి 
చె దికులుబఓ బువి.బుపి 4 పరగణిం తు. 
6... ee @ 

ఆగ మగ్గుల కుమతంబు 4 ననుసించి 
జనుల్ముకూరులు (భష్షులు 4 జకులునైర; 
తప్పుదీపము(గని దార 4 దప్పినాపి 
కులునుడిం బడిళాలను బడి 4 కూలునట్టు. 


కొం అయ్యా! (బహ స ముఖో కలే ములగు వేదముల నేదూరుము న్నా కే? 


(పథ వమూంక్‌ ము, 7 


లు కాడు ఖ్ర మున్న లా. బుద్ది లేని Cream ఘనుండని నీ 
యభి షాయమాకో 

క"ం---అత్మ్య్యూ! నేబోయెదను. నాకిశెసెలవీండు. 

బుగ్గు_ వెడల నేల! ఇచ్చటనే యుండరాదొ 

కె”ం__నన్ను నిరోధింపకుండు. “సెలవీండ. 

బుద్దు....మాతావితలకు "సెలవిచ్చితినా! భా ర్యాపుత్రులకు సెలవిచ్చితి 
నా? రాజ్యమునకు "సెలవిచ్చితీనా? గార్ల స్థ్యమునకు సెలవిచ్చి 
తినా? యోగానుస్టానమునకు సిలవిచ్చీతినాః 'వేదాధిక్యమునకు 
"సలవిచ్చితినా* (బాహా గా (గగణ్యత్వమునకు సెలవిచ్చిలతి నా? 
(బెహోా _త్తముత్యమునకు సెలవిచ్చితినా! నీకుమూ( తము సెల 
పీయ లేకుందునా? చేజెప్పునడేదో యింకంగొంచెము వినుము. 

కౌొం__సర్యార్ష మతని రాకరణము సెలవిచ్చియే యున్నారు. ఇంక! 
జెప్ప. దలంచిన దేమున్న ది* ఆర్యమతావలంబకుల నందల నొక 
సోరి నాంతుకలం గోసి చంపవలసియున్న దసీ యింక నుపన్యసింపం 
దలంచఛితి రా? 

బున్గు_ అదిపూర్వమున 'వేదస్టలు వేసినపనియే. జనులట్టుచచ్చుట ళా 
ఆశకేయుపవానములు, యాగములు? ఆననములు ముదలు 
యోగ ములు... 

కొం. అదేపనిగ నట్టపవీ తాభ్యాసముల టూటుదుశేల్‌ ఎండలో యో 
గాఫ్య్వాస మొనర్చి కృతార్గు లెరి కాని యింతకాలమొనర్చి బాధ 
పడ లేక పరిత్యజించి |భస్టత నెందిన వారినెక్క- ముమ్మే మూడవ 
లసి వచ్చెను. 

బున్గు=-మం చిమార్షమును చేను గనిపేట్టుట, దానిని నీవవలంచించుటు 
కోల(దికాలములో సిద్ధింపవచ్చునుగాన నే సీరీతి (భస్టత నొంది 
తిని, సీపిరీతిః డవలసివచ్చాను, నాభస్ట్రతయెగ్టినో కనిపెట్టితి 


బుద్ధ బోధ నుధం 


వా చేయుచున్నపని తప్పన్నిగహించి దానిని వదలివేయుట. 

ఇది భషస్టతయో శిస్టతయో. ఇట్టి భవ్రుని నీవు నన్నెక్క-స 

నే యేల చూడవలసివచ్చినదన.__._ 

గ్‌, లేమకధికనై వ్రుణ్యంబు 4 లేమినెక్క_ 
చుతుకుపాలు హెచ్చు గగల + నువతి నేరు 
ఫానుచు మార్మనుమునుగట్టు 4 కొనిననాధు 
గృహామునందుననూతన 4 గృహిణి చేరి. 

గీ, మగనిలోనిరొన రొసలాడ 4 మగండుమురియు 
మిగుల గోవింప( దలవాంచు. 4 దిగనీతిట్టు 
తిట్ట్రంజదువును విననట్టు 4 లశ్రైుయొక్క. 
"టయం(దలు పుమూతేకయి ష్‌ 4 వీ,ంచుంద్వరగం 

గీ. కానుకక్కు_ ర్రిచేం జౌర్య 4 కలననేర్చి 
జనులదూపుణమున దిద్దు + కొనక ర్య 
గరిమకు శరీరలఫీమకు( 4 గన్న గాని 
వృ త్తివంటిది లేదని 4 యెన్నుజనుండు. 

గీ. భావవేగమునకు నెక్క_ 4 పాయం(దావి 
ధరను బడి కుక్క, చెవిని మూ 4 (తంబువిడువం 
దనువెజుణకట్లాలేచి భ4 క్ష వరుమూర్భ 
యిదిదై వసాతోత్క-ర 4 మిచ్చు? ననును. 

గ జనుండు బూది పూరక నుగ "4 జలువుతప్పు 
నెప్పుకొనడందులోగేదొ 4 యొప్పుంజెప్పుం 
డనదుత ప్పెంత గొప్పదై 4 తనరునంత 
"పెద్దతలరిక్క-లో(బడి 4 వెజ్తీనుందు. 

గీ. (పహారమున కొక్కదున్తును 4 వదలువాండూ 
స్వర్థృపాత్ర ఏటి రసము 4 వదలు వాండు 


(పథ వూంకము, | 9 


గొప్ప వా(డని యనివించు 4 కొనండుసుము 
తప్పువద లెడు నాతో 4 గొప్ప వాడు. 


* ఇష్టలగుపూవు బోండ[గ 4 హించువా(డు 


మించురుచ్యనన్తువుల్మగ 4 హించువా(డు 
గొప్పవాడని యనివించు 4 కొనగందగున? 
యొప్పుగహియించు నాతండే 4 గొప్పవాండు, 


ఆట్టుగాక నేను నాతప్పొప్పు కొనుటచే చేనెక్క_(డనై యుంటిని, 
కాం... యాగాభ్యాసమింతే కూడనిపనియె యుండునప్పుడు జనులకంద 

ఆకు యోగులయందీ గారవమేల? ఎవరివూటయో యేల 

మిాయోగాభ్యాసపటిమలహార్చి లోకమం దిప్పటివఆకెంతకీ_ర్హి 

యున్నది! మిోరుమహాత్సులని మిమ్ము. జూచుట కెందలు వచ్చి 

రిగారు! విాపాదముల ౩ందజు సాష్టాంగనమస్కృృతులు చేయ 

లేదు? లోకాపీతమగు కీ ర్లిని సంపాదించినమిోరిట్లందు రేల? 
బుద్ధు__జనులావాడుక లు యథార్థములగునా? 


గ్‌, 


t9 


ఆమితే నుఖయు కుండనిరాజు 4 ననరెమనుజు? 
లతనికెటనై ననుఖ లేశ 4 మైనగలచె? 

ఆంద ఆకు( (బభుండనిరాజు ఢీ ననరెమనుజు? 
లత నికంశును జనభ వ్రతం థీ డన్యుండెవడు! 
పరులసుఖఘనతలం-౫గహార్చి 4 నరులువ్రైందు 
నూహములునారి యుపరివే 4 పోజ్జ గలతల 
గలిగియుంటచేతను సరి 4 కావు వారి 
మననులను గన జనులకు. 4 గనులు లేవు. 
చిన్నబొట్ట'న్న జాని ఏ ౪ శీంపరెవరు 
ము. వాని భా 4 వీయ్యతు జనులు 
వీలువగనె పల్కు_వానిని 4 బెద్ద సేయ 
శెంతకయిన బల్క-నివాని + నెంతు జనులు, 


1g 


బుద్ధబోధనుధ, . 


తనువుగXవ్పినవానికి 4 ఘనత లేదు; 
గోచిపాతయుదెసమొల 4 నొప్పయం దు 
నెర్తివెండుకలున్న నో 4 రె తశెవరు 
నేలవెండుకలున్న గ ౪ ణిం తుజనులు. 
బంట? గూర్చున్న వాని యా 4 జింపరెవ్య 
రడవి మిడికెడు వాని నా 4 హా యటండు్యు 
కాళ్లుతల కిందనుండుట 4 ఘనతకాదుు 
కాళుతలపెన నుండుటః4 గారవంబు. 


Pe) 
అరా 


స్ధ ౦కుపర్యంక మతి” ర 4 వాంక మగును 


వాంప్పపై _బక్క-భునతకు శి నంజ్ఞ కాదు 


నిండుకడుపును జనులు గ 4 ణింపకుండు) 
మండుకడువును భావింతు) 4 మహితమనుచు. 
(పకృతి గతి భిన్న మైన యే 4 పనియు నైన 
గొప్ప చానిగ జను లను 4 కొనుచు నుండు 
జనుల హృదయంబు లీజ్చెడి 4 శక్తి యొకటి 
కస్ట్రచయ మందు నిరతంబు 4 కలుగు గాదె? 
అందు లోన. గష్టంబు స్య 4 యం [(పదత్త 
మైనయప్పు డు చప్పెడిదేమి? 4 ౯ జనుల 

క్ర స్వతను కృంతకులు మహో 4 మృతులుగాంగం 
బరమదైవంబులుగ6 గానం 4 బకుదు రకట! 
కాని వీడి కెడుయవలకె 4 గాతమంత 
ముక్క_లుగం గోసి కొనియెడు 4 మొండియైన 
పరమకస్థ నిష్టుర దుష్ట 4 వరునిక ౦కు 
సీమహాతు ]లయాధిక్య 4 మెచటనయ్య! 


ఎకి 


పథమాంకము. ' “1H 


“క్‌, ఏరిప ంచాన్ని జపములు 4 గారడీలొ 
నర్చునాగ్నేయ సం_ సంభ 4 నలకుసరియె? 
వీరియునవరతేస్నాన 4 వి భమములు 
ము _ణేములు దీయా జనునెక్క_ 4 మున్క_కీ డె? 
గ్‌, పలుగుదొమ్మరి పలిటీల 4 పెనయోగి 
_వరులము దలు దిగదుడ్చు 4 వైవ(దగదె? 
మోటగడసాని కాళ్ళ (దే 4 లాటముందు 
బకుగు బాపని తేల! క్రింది 4 బెడంగులెంత'? 
న (పజలముస్థునివర్ధిల్లు 4 బండవాం:డు,. 
(పజలమూథఢత స. 4 బరమయోాగ్ని 
జనుల చేమనులను బండ 4 సంతసించు; 
జనుల చేమోడ్పులను యోగి 4 సంతేసించు 
గీ, కాని వాండూర నుంటచే 4 ఘనత లేదు) 
కాననుండుట నీతని 4 ఫఘనతయయ్యె/) 
గడువుయబూక్సుళొంటనతని 4 ఘనత లేదు; 
కడువువూాడ్చుకొంటనితని 4 ఘనతయయ్యె. 
గీ, పరులకెశమపడియెకు 4 వాండుఘనుండు 
తన కితరులకయి. పడున 4 తండు మధ్య 
ముండుతనకయియెపడు న 4 తండు నీచు 
డటులిటులుగాని (శమముదు 4 నతండెవందొ? 
కొం ఇట్టువయోగింవ కుండిన నట్లయిన నుషయోగింపంకుండునా? 
బుద్దు.._.అగ్టైట్లు? 
'కౌం_పరమునకు_ 
బుగ్గు-- తెలియనట్టి, 'తెలియదగనట్టియంశము నేలవచియింతువు? కాని 
నీవనిన క్లే. మూట వరుసకు_ప రమున్న దనుకొనినను బావము 
నకం బరమెస్పుడైన పలమగునాః 


12 బుద బోధసుధ. 


కం. _అయ్య య్యో! పరమయోగులు పొపొతు రాద నా? 
బుద్ధు__కారనియెట్లు చెప్పగలను! 
గ్‌, పత్నీ గుడ్డను దినునట్టి 4 వాడుపావి 
(పాణులను జంవీతినునాండు 4 పాపతరుండు 
(పజలనే జంవి తినువాడు 4 పాపతముండు 
తనదుమాంసమె తినుయోగి 4 తలంపుమెవండొ? 
'కొం_నమస్కా_రము నాకింక సెలవిండు. (పోంబోవును.) 
బుద్ధు--పోయెడ వె? 
కొం. యాగాభ్యానమునం బర నాన. డనగుగేను మీయెదుటనిలు 
వనేల? 
బుద్ధు---నేనుగూడ నిదివఆకట్టి వాండనేకదా! 'అకిపరము కూర పావకృ 
త్యమున మనకు గురుశివ్యసంబంధ మెటులుం కునో, యిక్‌ముం 
దుజరగబోన మహాలోళశోపకారక వుణ్యకృత్యమున. గూడమ 
నమిట్టిసంబంధమున చేయుండహాడ దా? 
కొం -అయ్యా! సర్వనాఖ్యసంపూర్ణ మెన సంసారము నిశ్రైపరిత్యేజిం చి 
నారు. సన్యానులై సమంజసమగు యోగాభ్యాసమును గర్క_ 
శదీక్షుచే* జలుప్రదు దాని నికు రెండుగడియల్మ క్రింద6 ద్యజించి 
నాగు. పం(డెం[డు సంవత్సరములైన సంసారము చేసి విసిగితిరి. 
కాని యాజుసంవత్సరములైన( జూడకుండ(౫నే యపవర్ల సాధన 
మగు యోగాభ్యాసమును వదలినారు. ఇ ట్లుభయ భ కాత నెం 
దినారు, ఇట్టి చలదిత్తుల నెన్యగుచూ దియుండరు! ఇ౨ శేవోముం 
దుమార్లమనుచున్నా కేమి! మిోకింకముందు మూార్లమున్నట్లు నే 
ననుకొనను. అందులకు, కేదశాన్ర్రములంగీకరింపవు. ఇకమిాకు 
న్నది వెనుకదారియే! ఇంత చెడినతరు వాత నింఠముచ్చేమున్నదిః 
ఇహసుఖమైన బూర్తముగ ననుభవింపక మిడుకనేల్‌ కషిల 


(పథమాంకము. 18 


వస్తువుకమునకు( దయచేసి మహానందమున సర్వసౌఖ్యము లను 
ఛ వింపుడు. 

బుద (సనమ) ముందుదారియు నెనుక దారియుం గాక నడుమదారి 
యేదియునుండగహాడ దా ఒకని కడుకులు దినుటచే. గడువునె 
వ్పివచ్చినది. లంఘనము చేసిన శాంతిం చునని యాహోార వర్ణన మొన 
ర్పినాండు. దానివలన గుదురకపోవుటయేకాక వేడి చేసిమరిక్రొ 
న్ని బాధలు కలిగినవి, లంఘనమువలన నొప్పి శాంతింప లేదు. 
శాన దిరిగిపోయియడుకులను మునుపటికం"బు నెక్కు_వుగ దిన 
వలసినదని నీవా(తనికి బోధింప పావాసింవం గలవా? 

కాం సాహసింప లేను. 

బుద్దు_పోసీ! వమిబోధించుటకు సావానింపగలమవ్రా యూహించిచె 
ప్సుము. 

కౌం__లంఘనమునుమాని లఘువు నాహారమునేదో వుచ్చుకొనువము 
ని చెప్పుదును, 

బుగ్గు_అన(గ --క నినాహాోరమువలన వ్యాభివృద్ధియగుననియు, నిరాహో 
రతవలననుష్ట తావృద్ధి యగువనియుం దెలిసినది కావున నేకద 

కరత, 

బుద్ధు....ఆహరణవృత్సి కి మొదటిదియగు నమితాశనము తుదిదగుననశే 
నముకూడ వర్టింపవలసిన వేక దా! 

కం ..._ఆ. 

బుద్ధు.....ఎందు చేత? 

కొం-.దుఃఖ హేతునులగుట చే-- 

బుద్ధు_స శే... వానినివర్టించిః 

కంమధ్యమార్షముననుసరింపవలయును, 

rte ' 


i 


- బుద్ధబోధనుధ, 


'బుదు.| పమాద శూన్యత్వముకల యిీోమధ్యమార్ల ముననే జనుడవలం 


శ 


వించునె ౩ల గ డువు నొవ్సీ కానియత్యు స్వత కానిక లిగియుండ వుక దీ! 


కొండను జ్‌, 
భు రర న జె ప్పెదవినుము. 
అ. చె. (పభువు తలకుమకుట శీ వహానక స్థం బెంతొ 


జడల భారమంతే 4 సంయమికిలి 


. బతికి మిగులతి-డి 4 వలన వేదనయెంతొ 


యనశేనమున యోగి 4 కంతనాధ. 


. ధనవురాళి చేన ఓ తేనిగుండెబరువెంతిొ 


తపముపోవ్రననియి 4 తనికినంత 
హంసతూలమృదుత థీ నతని కెంత శమంబా 
యిలనుకాల పక్క. + వితేనికంతో. 


. ఆ(శితాళి పీకు 4 లాటయాతని కెంితొ 


వ్‌ని కంతేమెకఖ్ర ఓ వీకులాట 
పలున్ర రబల' రీచ్చు. 4 బాధయాతని కెంత 
వీనికగ్ని మభ్య 4 వేధయంత. 


. (తాగు డెక్కు_డగుట 4 దాపమాతని కంతా 


యెండనిఫుకునిలువ 4 నితేసికంత 
నోరు తెజ్జవలని శ నెప్పియాతని కెంతో 
ముక్కు_మూాతేనితని 4 ముప్పునంత, 


. తేగని స్వేళ్ళవలని 4 తెగులాన నికి సెంతలొ 


యి 
స్వేచ్చ లేనియేడు 4 వితనికంత 


కడువుకాళ్ళనంటు 4 గాసియాతన కెంతో 
వెన్ను నంటువెతయ్‌ 4 పీనికంత. 


(సథ మూాంకను ' 15 


' ఆ.'- వె సతతరోగబాథ ౪4 నతనిదుర్షత యెంతొ 
సతత యోగ బాధ 4 సనితనికంత 
చావ్రభీతినతని 4 సం భమంబెంత యో 
(బదుకు భీతినితని 4 పాటునంత 

ఆ. వె. నుకముమిగుల హెచ్చి 4 (పకటకన్తంబగు 
నదియెతగ్రి కస్ట + మగును మణల 
జనునితనును కాక 4 ఘనమాచుమృతి నిచ్చు 
నదియెత్య చావు + నందంజేయు, 

ఆ. వె ఉభయ దిశల గన్న 4 ముండుసౌఖ్యమునకు 
నదియెనడుముం బేరి 4 యగనునుఖముం స 
చాధనుఖమునెకటి 4 ననునె జమునను 
౫చినిబడ్టి భేధ 4 కలనకలి?. 

ఆ. నె, ఇష్ట నుఖములన్ని 4 యెటులెనగహీియింప 
వలయున నెడి మతము పనికిరాదు; 
తడిసియెండిముక్కు. 4 ముడిచి మాడివాడుమై 
ముడియువునెకువుతము 4 “పెడముతంయబు. 

ఆ. వె. ఏతదుభయనుతము 4 లిర్ముపక్క_గుణ్లులె 
తోంపనడిమిదారిం 4 (దొక్కవలయు 
మెఆక తెలియ సీటి 4 గుజుతులనడుమును  " 
చాయ తీసివెడలు 4 పడవపగిదిం 

అట్టిమథ్యమార్ల మేదో లోకోపకారార్థమై కని పెట్టవలసియున్న 

ది కనిపెస్ఫుటయు దుస్సాథ్యము కాదనితోచుచున్నది, కానన్‌ 


16 బై బోధనుధ, 


వుకూడనృథా శమమందక యోగమును మాని యాలోదించు 
చు నిటనుండరాడా? 
క......తమమాధ్యమిక మార్షముభయ్మ భష్ట్రత నృందినవారి కెవర్శికై 
న నక్క-ఆకు వచ్చునులెండు. నేం బోయెదను,. 
బుదు=నొయ వా! సీకింక యాధాన్థ వము పొడకట్టకున్న దని నాకు విచా 
గొమున్న దినుమా? , 
కొం. కేవల మసంబద్ధమగు నయథార్థము మనసుక బట్టుటకంకె య 
థార్ల ముపొడకట్రకుండుట మిగుల వివారకరమగు నాపదగాదు 
"లెండుం మిాగురుత్వ మునకు, మోక, నమస్కా_రము.. (పోవును) 
బుద్ధు--యోగము వదలిన్షే శిష్యుంయకూడ వదలినాండా? 
గ్‌, సిలుసులం జెలంగియున్న బా 4 చీనపధ మే 
మంచిదని దానివదలప్‌ 4 మనుజు లెన్రకు 
దోషరహితంబునైననా 4 ధుని క పథము 
' తప్పు తప్పూ మూడవసారి 4 వజ్ర 
గ్‌ కనిసకారణముగదోప. 4 మనివచింవ 
మంచిదే! యట్టుకాకయా 4 జించకుండ 
దప్పనయగనట్లి తప్పుకొ 4 తృదగుబాట 
తప్పు కాదు మూఢులనోటి 4 తప్పుకాని. 
గీ, (పాతకొత యువన్తు వి 4 థభాగమగునె? 
శాల్నలిభేదకలనయే 4 కాని (కొత్త 
వైనయది _పాతకాకుండ 4 నశ్లైయున్ని? 
(పాంతయది (కౌ త్రగాకెట్టు థీ పాతదయ్యె? 


(ప్రథమా కము. 17 


గ్‌, (పకృతి శొ(స్రజ్ఞులకుం గవి 4 నరులకుముత 

బోదలకు వారితిటును 4 బోగుతప్ప 
థి లా గం 

వట్రవారి భుజ నలల 4 నపహారింపం 
చాటుపడటలుతేప్పప్ర 4 (పాస్షాలకును. 

అదిగో! నూర్యాస్తమయ సమయశెనది. 

గ్‌, కాండచిలువమేల్క-_ని యొడ 4 గొజుకుకొనున్యు 
గొంతుకను నక్క_సవరించు 4 కొనసాగ 
బువమీయు బువిపశీ సెలయేటి 4 శిన్నినారు 
ముచ్చటకు (గుడ గూబవో 4 బు చ్చియా డె. 

వవైనన్ఫతుచ్భాళయకు. బోయి యచ్చట రారిరిగడపెడనుగాక! 


(ఆ ని పష్క-వింంచును.) 


ఇది (పథవమాంక ము. 


దితీయాంకము. 


జ గె లి 


[ప దేశము గ య_మట్లి చ క్రింద, ] 
(స నేన ము---బుద్ధండు. ) 


బుద్ధు..-లవో! ఆహా! ఎచ్చటనది లేనితావుకనబడదుగ దా! 

గ్‌ తల్లీ దిను వింతలను సూడి ఖి దలనాగల్లు 
వులును కారంబు వే గర్భ 4 పోత మెంత 
తల్లడిల్లునో గద! యుస్ట్ర 4 తౌ పతప్ప 
మగుచుం గొల్టుకొనుచు నేమి శ యగునె! క ట్రీ! 

ఫ్‌, వెలుపలికి వచ్చు నవుకు నా $ భిస్ట నాళ 
మక్కు_ ననుజిక్కీ. యుక్కి-రి 4 బిక్కిరి యయి 
చచ్చు నంతేకు ముందుగాం 4 జూవకున్న 
-వెలిబడిన వెంటస్థితి భేద 4 ములను జచ్చు. 

నీ. చే.టం బడినవ్హు చాకున్న 4 శిశువు మొదటి 
కార్య మేడుపు తరువాత్‌ $ కార్య మేడ్చు 


రొ 


ద్వితీ యారకము. 19 


చచ్చు నజకు! జేసెడు (పయో 4 జకతెయ్‌ డౌ 
యేడ్పుతోం బుక్రి చచ్చెడు 4 శేడ్చుతోడ, 


: చుందాగ్ని. లొందున 4 మందార్స్శి నెక్కండు 


తీమ్మింిచే స్ప. 4 తెలియ డొక్క 
గుబ్బు జబ్బునం జాలం 4 దస్బేబ్బగు నెక్రండు 

ఫురుప.గర్భంబునం 4. బాక్కు.. నెకండు 
పతువాతమున సాం $4 దాలుచచ్చునెకండు 

చచ్చువాతీమున6 చా 4 పాణమొకండూ . 
కాసగాసినిగుల్లి 4 కాండించునెక్కండు 

Ee కశూలచేనోం[జ + పెట్టునెక్క. 
డుబ్బసంబునం గప్పలా 4 గొదిగిపండు 
కొనుచు నెగయూావిరిని ౫క్కు. + మనుచునడరు 
(బక్క చేరులు విగబ్యు ఓ "చాధవలన 
నట చు ల గడి థి గుఆఅచియొకండు 
వువ్రైమూాదను మొజ్లొ 4 మొబ్లోయనునెకండు; 

చెవి గునపప్రుఃబోటు 4 జెందునెొకడు. 
కంటిమంటలకు' మి 4 న్నంటి దోరునెకండు 

ముక్కు.ర _కృవుంగాల్వం 4 బొాగులు నెక (కూ 

గొంతుపూడ్చెకువార $ కోంత నేడ్చునెక ౦డు 

రాచప్రుంశుననెకల్‌- 4 రగులు'నెొుక్క_ 
డాం తనాళ SS ఓ గారి మెంచునెకండు 

పంటదొన్యను సహా 4+ సేయు నెకందంల 
బజోదకాళ సంశెలలను 4 బొరలునెకనకు. 
మూలరోగముతో (జెడ 4 మూపు నెక (డు 
నక్కమోరునజడంగహాని 4 నవయుమెక (కు 
కుస్టుమున బురుగుబుపడ( 4 గూలునెకడు 


తనకే. లతను. 


బుధ టను 


సతికి నివియన్ని యేశాక + జవనకోశ 

మధిక ముగనుంట బుతుళూల 4 యద్భుతంవు, 
మూర్చ (పస వా_ర్రిసూతిక థీ మొదలుగల్లు 
వ్యాథులన్ని యు నామెపా 4 లయ్యె నకట! 
ఆలితలపోటునకు చేను 4 లాడుమగడు 
మగనిలోలొటారమునరకుం 4 మగున యేడ్చు 
గొడుకుసన్ని పాతమునకుః 4 గుందుతల్నడి 

తండి యం ధతావస్థకు, ఓ దనయుంగ్లే, న్స 


ఇంత యేశాక ప్రీ వ్రరుమనకుం బుగుషు(డు స్రీ కిద్చువ్యాధుల 
మితేము లె వానిమహా ఘోర ఫలము జగత్తున దళ్టుముగ a 
యున్నది. ఇందియుగాకి ___ 


గి. 


కాలీియడుగునం బల్లరు 4 కాయపోటు 

శ 23 
(బ్రవ్నారంధ్రమునకు నెక్కు 4 (బి [నల్లి 
కాట్నుతేతేక్క_లాడించు 4X ర ములను 
దోమమేల్కొ- ల్పులకు. జక్క + తో డనురట 
కొండి వేటునం చేల 4 గుండెగరిస 
లం-బడం జేయును; శాము స 4 లవినిజడాణు 
నెక విపాల్పవిందువునోటి 4 నుండ లుబ్బ 
లుబ్బలుగ (గడవెడు వోంగ 4 లుబ్బ: చేయు. 
అవేనణువైన హృదయశ 4 ల్యమగు వెళ్ణి . 
కుక్క_కటిదిన నరుకు నా బు పదములకు 
పరుగులిడుం గఆఅచును మింటి 4 వంకమోొర 
వెకిమేడ్చు సీరుకతకు 4 లో మొజుగు. 


ఇదికాక = 


స్వితియాంకము. al 


గీ ఒక్క_భూకంప మెన్నెవు 4 రో తమముల 


గోతంబెట్టువ్‌రాంగపు + | మోత యగ్ని 
కెలకోలావాలము (పాణీ 4 జాలసంఘ 
దహన సంస్కృతి కపరమం ౪ (తీములరువ్వు. 


* కొలది మట్టెకిబసవుంయ 4 క్కు_నకు' నాసం 


'జెందిజనకోట్ల కుత్తుకల్‌ 4 చెండిశాం 

పలలములను రాచ కసాయ 4 పందలక్యుం 

'బోుఎసంతిలు యుద ప ఫరసలములు, 
స లు స్‌ ప్భ4 ¢(nల 


బక్టియసంఖ్యాక ములగు బాధలు జనులకు సామాన్య ముగ 
సిద్ధించునవై యున్నవి. ఇంక నెక్కొ-క్క జనునకు బాల్యయావన. 


కొమార బానకములః గలుగు బాధ లెక్టివ్రా కొంచెము యో 
చింతము, ముందు బాలునియవస్థ-.- 


గీ, 


పాఠశాల కేగకగాది 4 (పక్క_డాంగ్ను 
నీడ్చుళొని పోవ లబలబ 4 నేడ్యసాగు 
జదువుమనశి రోవ్యధ చేత 4 జాలమూూల్లు; 
కొట్టగురుపిట్లు (తాటి యా 4 కుననుగొణ(గు. 
చదునుకొనకుండ. దల్లీకి $ సాయపడుచు 
సింటసుఖమున్న చెల్లలి 4 నంటియాండు 
వ్య్రువునంబుట్ట కిటి లేల 4 వుటినాడం 
జదమున-పోలు మహాపద 4 జగతినేది? 


ఠి స్‌ nf గో వ తీగ 
నిశిని బడిలోన నెట్టులో 4 నిష్పుఫై? 


వు స్తకములతో బుగ్గిమె 4 పోవరాదె? 
మూారినోదోః ఇ నొగురుండు 4 మడణగిపోన 


కీలయూ మొండి బుదుకిని 4 బాలులోడ్నుు 


బుద్దబోధనుధ, 


ధనయుతుని బీడ్డమెడరత్న 4 దామముంగసి 
తనకు లేదని సామాన్యు 4 తనయుండేడ్చు; 
నితనిబుగ గులాబి కె 4 యతండు పొగలు 
౫౫కి బీదచిగ్లం డుభయ 4 గతుల కేశ్చ, 
ఆబఃదనకంకు నెకంయ మై 4 యాడెననుచు. 
మజిగియాతని దిక్టీఃదొ 4 వూ యటంచు; 
విధైనెక్క-_(డు డనకంకు' 4 బెద్రయనుచుం 
గుమిలి చెడందిట్టు (ఫ్ర సక 4 | క్రిమి” యటంచు 


_తనుగోని యొకండు నవ్యలే 4 దనుచునేక్చుగ 


. దనుగనుచు నితరుండేడ్చె 4 ననుచునేడ్చుం 


దనుంబాగులగ6 బకుండు నవ్వె ¢ ననుచునేడ్చు; 
'నెకండు కొం చెమేడ్చెనని మ 4 టొక్కం వేడ్చు 


॥ ఒకండుడుకండని వేలో క్క. 4 డుడికి యేడ్చు), 


నతిముదమున ముజొకండేడ్చు 4 నితరుండెడ్వ' 
నెక్క--డేక్స) నేడ్వ:గ హేతు 4. వ్రెక్క_ మైనం 
గానంబడరాదని మణి యొ 4క ండునేడ్చా. 


ఇంక యౌావనావస్థనున్న వాండెట్టె కన్టములందునో యించుక 
"యా చింతము. 


గ్‌. 


ఉవిద(పక్క్‌లోనికిఠరాశ 4 యుండునపుకు 
సతతకాంతాభిలాప. చే 4 సంభమించుం; 

గడల (దొక్కక దస్పహ జ కష్టమొందు? 
విడివకుచుం గడునిడుమలం 4 గుడిచియేడ్చు. 
(కొ_్తపెండ్లికొ మరిత శో 4 గులికికులికి 
మరులుతలమున్మ_లుగ( చాప 4 భరమునెొందు 
నిందధనున్రు చి తేమునుండి 4 యెగిరిపోయి 
వ్‌ీసు పు బట్టబయబ్లాలగ 4 వనందవించుం 


ద్వితీయాంకను. ' ag: 


గ, ధనికి నెవనికొమగలంచె శ తనమునంను( 
దనుంబకుచుకొని యతని సం 4 తసము కొణజకు 
ను Ae 2 
చెన్నె మాయ వేసము లేడ్సి 4 యాీాజ్రలంబం 
భూలే వారన వి కయఫలం ఫె బా ర్రిగుడుచు. 
గ్‌ ధనిముజొకమగగుడిసె (వే 4 టునుగని నగ 
దనణు మోాసాలసవలికె 4 తెౌందవపించు 
ప్‌ పహ ద్‌య 
ఏంతసా త్న కలహాంబు 4 నది గును 
జనులుపీరి (తోవులసంద 4 డిని నశింతు. 
గ్‌. అ౨జ తిపాగాల యి 4 ల్లాం| డనడుమ( 
6) __౨ ౧౧ 
వీ.కులాటల బడ తేక 4 పభుండు నేష్పు 
నందఆను మేళ ముగ. గూర్చి నతనియేణు 
పందలును గ చెటు 4 నంద బేడ్చు, 
జ ౬ 
గ్‌ కుంజగము బలాత్క్భృతి చేత 4 గోతంబకునుు 
పత్నీ మోసపెట్టణబకుచు 4 వలనుబడును 
గానికలము బందమెణి(గి 4 కట్టుకొ నెడు 
వాండొక జనుండు తక్క.నే 4 (వాణి లేదు. 
గీ, కానియొకని సొమ్ము హరించి 4 కాళ్గకినుప 
సం కెలలం దగిల్చికొను త 4 స్క_రుని కంక 
వానిగారవమేమిక యు 4 భయులితరధ 
నవహారులును స్మియులు నుప 4 (గహులు కారె? 
నీ. ఇనుప బంగారు సం కెళ్ళి 4 నేమిఫేద 
9 
మగును దినునది దెబ్బయై 4 యట్టుమాడ్సు 
చవుడు కారడకట్రియబోడి 4 దెననేమి? 
యందమ.ుకుందన(పు: బొన్ను ౪ చైనచేమి? 
కాని. 


24 


బుద్ధబోధనుధ. 


.  కారగలదొంగ నిర్భీతి 4 నోరుదెజచి 


యిస్ట్రగతింబల్కలాలయల + డితండోనోరు 
గల్టుకొనవలయు గనులు 4 గుట్టుకొనవ 
లయునుు లిదెకొట్టు కొనవ 4 లయును చెవుల, 
స్వేచ్చకే బొండదూరి కృ 4 శిందు సుఖము. 
గోరిదుఃఖ మొందుు మవాధి 4 కారమాస 
పడుచు! జచ్చు బానిస (కింద 4 బానిసయగు 
'బేరుంగోరితిట్టులు లెంప ౪ సపెట్టులొంను. 
తలంచిన సుఖంబు దొరుకమి 4 తల్లడిల్లి 
కొసకుదాని గల్పివైనో + కులటముద్లు 

నో చెమకి కాన లేక మొ $ బ్రోయటంచు( 
బడనఆచి గొంతుగుండెయు 4 బగిలిచచ్చు. 


ఇంక గామా రావస్థవఆకు నిలిచియుస్న జనుండు సామాన్యము 
గ నేవిపత్తుల నెందునో చూతము. 


గ్‌, 


లా 


కంటమందేతు) మందాగ్ని 4+ కడుపునందు; 
నింటబిడ్లలగీరుగా 4 కింటిజైట 

వడ్డీకె కోత కాళ్లదు 4 ర్భరవుభనభ 

రంవుసం కళ్ల మోంతు లో 4 (భాణికోత, 
సంతు లేదని యొకండేడ్చుం $ చాలుబిడ్ల 
లంచునెక డేడ్చుం బల్లల 4 వ్యాధులకయి 
యొక్క. దేడ్చు; శుంఠ తకేడ్చు 4 నెక డుదుస్థ్ర 
తకు నెకండేడ్చు; గడువుకోం 4 తకొకండేడ్చు 
సలికెపుకు రోగమని గండ 4 సంతవించు 
నెపుకు రోగపడదటందు 4 నేడ్చుబక్కం 


గ్‌, 


ద్వి తీయాంకము. ' లి 


సతివుడి"సనని సంసారి 4 నెతను చెండు. 
జావదని పెఆగసళ్ళిపూ 4 జరితవించు. ' 
పడతిమైనపుదిమ్సృయం 4 చడరునుకండు 
కొండిరీ గయను చొకండు 4 కుందు. జెందుూ 
నంటకురడ ఇఆాోచిసృయం 4 చడరునొక (ఈ 
నీతకోకచిల్క_ని వెత 4 చెందునెకేండుః 

వనిత తన్నెష్డు కని పెక 4 కొనుచునుండు 
ననుచునుక? జేడ్చు నెడమొగ 4 మును పేడమొగ 
మంచునుక్క_ డగును ఏథి $ యజుగుమాంద 
నామె యింట్రందాననీయొక 6 4 డా రిగజెంగు. 
ఒడలి బలముడిగిన వెన్క ౯4 గడువునించు 
కొనుటయెట్లని యొకండేడ్చుం 4 నోకుకులుతన 
ముల్లె సానులబంగారు 4 గుల్లలకును 

వ ల్లైెలకునిత్తురని వంతం 4 బడునెకం౦డూ 

ధనము లేదని యొక డేడ్చు 4 తినంగ లేక్‌ 
యొక్క_.కేడ్యు; దాచలో లేక 4 యొక్క_డేడ్భు 
నీయ లేక యొక్క_ండేక్చు 4 నింతకంకు 
నెకొనికెక్కు_వగలదని శీ యొక్క. డేడ్చు, 
ధనముతేగినంత లేదని 4 త్యాగి యజ్బు 
బెక్టువానిం గాంచివిసిడి 4 తికి యేడ్చుం 
గృపణుగని యిద్ధి మేడ్చి దు + మెలి తిట్టి 
నగ్గియర్గ పింతేరునిగాంచి శ యారి చెందు. 
కాలడి మెనుకులశెంగిలా 4 కులకుంజుఖ్టు 
గుక్క లుచెషమొటిగి వీకు 4 కొనుచు. గఆఅచక 


26 


కొనునుగాొని రాజోచ్చిన్ట 4 మునకుజనులు ' 
(నొాణముల దీసిఫొందు చే 4 మనలవలయు, 


| ధనముగలతం డివావ లే 4 దనుచు:బడుచు 


తనయుడు కృృశించుం బెట్టని 4 తేనయు౯జేల 
యనుచు జనకుడు శవియించు 4 భనప్రుచాళ్లు 
"తెగక (భాతలు కుత్తుకల్‌ 4 వెగుదురకట! 


. ధనముపాతఆ వేసియ 4 ద్రానిమోాద 


ననశనముగ నెొక్క_6కుపడి 4 వనటజెందు 
సఖినిగదిమూసినుఖయింవ 4 శకి లేక 
ద్యార మున గాస్రుపడి యేను 4 వేశీెకండు 


స్ట కేడువుకకురి, గలుగని 4 క్ర వప్రజూల 


మభినయ మొనర్చి" బీదమ 4 హారి, చేడ్చు 
నుఖయనెకుకీరి కై యెన్నె 4 సాగనులెన్ను 
వగనగవు లేడ్వ లేకసం 4 పన్ను (డడరు. 


. పంటిపోటున కొక౦డేడ్చు 4 పరునిగలికి 


కంటిషోటునకొక డేడ్చు 4 కంతుతుంట 
వింటిపోటునకొక దేడ్చు 4 వ్యర్థమైన 

పగ జెముడుముంటిపోటున 4 వొగులు సెకండు 
అ సపటిమతేగ్గినడని 4 యడరునెక్క.. 

డాసవీడ హెచ్చణటనూ? 4 గాడునెకండు. 
చొరవపురి ఏజెవనిగాసిం 4 బారయునెక(డు 
శంక్షమువ్చిరిగ గిజగి 4 జబకునెక(డు. 
చెడితిరగియండవాతము 4 గడనంజేసి 
కుజు(డెసగివము ల్లెయిదని 4 కుందు 'నెకండ) 


ద్యితీయాంక్రము. 


తప్పుడారులధనమంత. 4 దగులంబెగ్రె 
జన గో నికో సెగొంతని 4 సణంగు నెకండు. 

గీ. పెదవిమైగొక్కు_కొటుకనో 4 ర్నెదపలేని 
కారలమ్ముతనదువుస్తు, (4 గొజటిెనని య 
డరునెకండు మూ తమునతాయి 4 దొబజుగంగాని 
వానిచేవిసరని బెంగ, ఓ పడునెకండు. 

న్‌, ఒకండుబుద్ధి లేదని యేక్ళు 4 నెరులుధీర 
హితుగంద న్నెంతురనిమటి థీ యింత యేక్షు; 
చురులుధీమంతులనిమశి ఓ మజియు నేడ్చుు 
నేడ్చుననియొరు లెంతురం 4 చెవుకునేడ్చు. 

గీ. తనయికుమల కేకు నెకగ డి 4 తరులకీడుము 
లొనర లేదని చెడ నేడ్చు 4 నెరులకస్ల. 
నులకునవ్వ లేకమజేడ్చు 4 ముందుగస్ట 
చయమువచ్చునేమోయని 4 చాల నేడ్చు. 

లంగ్‌ వార్చి కావస్థనున్న జనులకస్టము లట్టవ్రై చూతము 

గీ, బలముడిగిపరాథినులడై థీ సన శక 
చేయియెక్తువుక్టులుచావ( 4 జెడునెకండుు 
పొట్టకూటి కేక కఆవుగాం + బొక్కు-నెకండు) 
క స థీ మిడుకు నొక (కు. 

నీ, ఆవులింత లెకానిక 4 న్నారన్మిద 
క్ర లుగదనియేడ్చు నొక్క-ండు 4 కడువులోనం. 
(దాటియాకుమంటయొకాని 4 నోటిశేది 
పోదటంచునెక్క.(డునెలి, + మోదుకొనును 

గీ, కనందలయొకానికనులులే 4 ననుచు దడ. 
వినదలగా పెకాని వెళ్చలులే 4 వనుచునేణ్స్యు 


వ నో అను అ శాన ఇ 


బుద్ధ బోధసుఢ, 


నమలమతికానిపంచ్లును 4 న్నయని యేడ్చు? 
"లేవమతికానికాళులు 4 లేక యేడ్చు. 
కుళ్లుదగ్గునంగాం డీంచి 4 కుందునెక్మ._? 
డించుకక ఫమార౭జెడగోం 4 (డించు నొకడు) 
పొడిదయిన కాస చేఆం కె 4 లిడుమణొోొక్క_( 
డక్డుపడుక ల్లి (గిందుమిో! 4 దగునెకండు. 
కుంపటికినిలొఎగనవిచలి. 4 గుందునెకండు; 
మందునకునుదీఅనిరుజ 4 మజుగు నెక్కం్న 
ఊోరిమికినాంగనివగను 4 దోరునెక్క. 
జేడ్చిననుదీఆనిమహారి థీ నేడ్చు నెశండు 


, వావురాదసి మె శేడ్చుం 4 జత్తుననుచు 


లోనుడుకు. జత్తువని. యెవ( 4 డైన ననిన 


ని ల్లగిరిఫోవంగానేడ్చు థీ శేడ్వనేల 
యనిననీవ్రు వాచఛ్రమనియెం 4 తయిన నేడు, 


.' నాకునేదియు వలదని 4 పెకింబలికి 


నన్నియును లోనం గావలె 4 ననుచునేడ్చు 
జదియుబోయిన నాకేమి 4 కొదువయనుచు( 
బొడుముకాయ బిరడనోవ 4 మొత్తుకొనును, 
తనదుపకుచు దాయాదులం 4 శలుగ తింప 
వారిడంతయు: దనుజేర 4 వలయుననుచు 
నుబ్బసపుం బిల్లికూతల 4 నోక్కు.మనుచు 
మూలమూబ్దులమరిడమ నై 4 (మొక్కు-లిడును 
అంవజును దన్నుందిగ్థాదు ఖీ రనుచునించి 
Ae eS 


ద్వితీఎయాంకము, 29 


బట్టతలగోకుపె తుని + గొట్టకజ్ఞ 
వెదుకజోయి కుంపటి. చేయి 4 'వెట్టియడ్చు, ం 

గీ. చీమలును దోములీలు 4 చేరియొడలు 
ఫీక గా బావుకొన లేక 4 వెతనుగుడుచు 
మత్ప్సర్మకోభలోభముల్‌ 4 మననునెవుడు : 
కాటుక గాతాంతిపడ లేక 4 మజిభేడ్భు 

గ్‌, తనువునను నెత్తురుపాగరు 4 తగియున్న 
శేష పో బొగకుచేం గాకం 4 జెందిమజుగు 
నరములకు బెంక మగుపట్టు 4 దొరగియున్న . 
జెంకి మొండ్షిష్టున బిజ్జు 4 బిగిసిపొగులు. 

గీ. ఎడమ్మప్రక్క_ సమ్మెటదెబ్బ 4 వడియడంగం 
గొలిమితిత్తుల బున్సుబు 4 న్పులకు(బొగులు, 
నుదరమునవతి కునుకుచు 4 నున్న బసయ 
మంట చేర బమిదంతయు థీ మండ నేడ్చు. 

శీ. నెరి సెనాకురాల్‌ కారు 4 నేత్రములను 
((శొనణముథా ధపదమును + రసనయం న 
మండు వేసవి; కొసలహే. 4 మంతమాశ 
యందునవసంతమైయారి , 4 నందునొవుడు. . 

గీ, దు తెమలక యొక్ష్క. (డు t _తొగలగంబొర 
పడియొకడుళోపమునలగోక 4 లిడంగనరము 
'దేగియొకండుపదిదినములు ౪ దిగువ బక్క 
కండచీమలువీంకనె 4 కండుచచ్చు. 

గీ. వ్యుత్తతతితగడియం చేడ్చు $ ముసలిమేన 
యర్హయూకుగ్గాయలున్వైల 4 యయ్యెననుర్లు 


80- 


చా 


బుద్దబోధ నుధ. 


నేక్చుతార్మతిపాదియం 4 చేడ్చుబొవ; 

తెల్సతేనమిాడనని యేడ్చు 4 దాపువా(ు, 

ాటగంగాధరుండు మైల ౪ పడితిననుచుం 

(బొద్గున నెచావనేలని 4 పొరుగువారు: 

ద్యంగ ముగిసినమునమైన 4 (బదుకుదుమని 

యందతఆఅునుగుందుంజెందును 4 రచటనకట! 

ఆర్ష వాసన్సులద్యయ ¢ (పాశనములు 

మృతి కాస్నానదీకులు థీ మృతక ములును 

దర్శణములును బవిండ ప 4 దానములును 

మాక్షికము లాక్లీకములంచు 4 నుణియువుజియు. 

రల ఖీ వర్తి రచీత 

మంతతంతరూపక బహు $ మాగ్లగోహి 

రణ్యతతిసమాకర్ష ఇ 4 (వన్ఫ్ఫుకేంద 

జాలమున( బడికర వి 4 చార ముందు, 

పుడిసెడునీ ల్ల తోం 4 విడెేెడుతిలలతో 
బోడిదొన్నె నుదర్భ 4 ఫుడకతోడ 

ముళ్లు వెట్టిననూలు 4 పో-దతోముకుపొడి 
చిటికంత గోమయ 4 ఘుటికతోడ 

బూడిదపండంత 4 న 

_లొడలొడ మనునోటి 4 బుడగతోడ 

నెట్టివాసిని ముక్తి 4 కరవై టె చెడుద్విజుల్‌ 
"గురుత రాఖల చేశ ( గురులుగాంగ 

భరతవర్ష దుగ్షతియెంతొ! 4 (పాణికోటి 

పాసమెంతొ! బానిస, కింద 4 బానిసయగు 

పాడుభగవంతు చా ర్భాగ్య 4 ఫారమెంతాఓ 

చెవ్చనన నేమి? "'తలంపను 4 జేతఃగాదు, 


దింతీయాంక ము. శ 


న అర్భకశిరోదయం బగు 4 నవుడుమం[త . 
సానిక ౦కు మేపషవృపభ ¢ We 
స్ర్రీలమూార్భకు వె ద్యుని 4 సీనవీరడ 
కంకుమాం, తికుం గొరడమె 4 కాదెముందు. 
న బుజ్జీయించవలసి న $ ప్పుడును గీంత 
క చ్రికంకుం బంచాంగవుం 4 గట్టముందు, 
పెండ్లిలో బున్లులును బూల 4 చెండ్లకం చెం 
గుండలగ్నులు కుశలు మూ 4 కుళ్గుముందు. 
న, సతికిం (బభమగర్భాధాన 4 సమయమందు 
వగునికంటుం బురోహీత్ర' 4 వరుండుముందు, 
విందులన్ని టిలో. బెద్ద 4 వీటలందు 
వియ్యమునక ౦% ముక్తుల 4 పెయ్యముందు. 
ఆహా! ఇదేమి? అనస్థాచతుస్ట ప్రయముననుండు కస్టముల నాలో 
చించుచు నిగ్లై _ాహ్మణాధికమావశ్శ్యమును గూర్చి యా 
లోచించు చుంటిని. కడువులో భూకంపమువలె నున్నది. లోప 
లియలజడియే కాని ైశేది రాకున్న డి, 
గీ. నోరుచిన్నతలంవు లొక్క- + సారియన్ని 
ఎెకిరానెంచు నెనబి € బడదొకటియుం 
బొట్టలావునుమెడసన్న 4 ముగలకుప్పె 
కుదివీబోర్లింపలోమందు 4 ఘుటికలట్టు. 
ఇప్పుడెక్కడ నుంటిని? ఎక్క_డ(జూచినదుఃఖమే! ఎక్క_౫ణజాచి 
నదుఃఖమే! ఈమహోదుఃఖము లూరేే యనుభవించుచు నుం 
డివలసినదేనా! వీనినుండియెన్న (టికై న విము_కికలదా? |బదుకం 
త యుంగస్ట్వమెనప్పుడు (బదుకనేల? (బదుక నేల యని యాళ క 
త్య చేసికొనవలయినా? ముందుజనుమే యుండు నెడల నాళ్శుహూ 


రి 


బుద్దబోధనుధ. 


త్యవలని (ప యోజన మేమి? కావుననీజన్మమున'నే దుఃఖహఫాంత్రి 
యవశ్యక ర్హన్యము: దుఃఖముసంభవించునపుడెళ్ల నీదో వీధము 
గం చాత్కా-లిక శాంతి చేయవలసినదా? కొడు. 
గీ. బాధమూలహేతువుగని 4 నె. ద్యమటను 
'జేయనడంగుం; బె శాంతుల 4 మాయదెప్పు? 
డొడల్నిపైెబయ ల్వెడ లేకు 4 పొడలుగంధ 
కమునంబోవునె? పోవును 4 గంధివలన. 
ఇన్ని దఃఖములకుం గారణము లేమై యుండవచ్చునో? 
గీ. గంజెబిచ్చమెత్తుచు: (ఛోవి 4 గ జ్ఞుమనుచు? 
(చేంచిపరమ దర్శిదుండు 4 త్భవ్రిగనక 
ప న్రైడగుసద్దె రొ క్ష్మైకె 4 పలవరించి 
యూున్నగంజియసహ్యమై 4 యుమ లా 
గీ సజ్జరొన్షైను దినునట్టి $ జనుండు యవల 
రొ క్రెందినుముహాభోగి మో 4 మన్చైదూది 
కనులనీర్నించి యెంతదు 4 ర్ల్వతీయొ యంచు 
నా('కలి యసోయచే మండి $ యడలు చెందు 
గీ. మంచిరొళ్సైను గలవాండు 4 మజ్రియూడ 
లవ లెంజక్క_నాపాల్టా)వు $ టవలిజన్మ . 
మందెయనిలోని కన్నీళ్ళ + నంటనుప్ప 
నే నరొ గై మింగుడు నడ 4 కా _ర్తిబడును, 
3, రమ్యగో శీర పానవి 4 | భాజితుండు 
రజిత పొతే లేనివగ సీ + రసతంజెందు 
'వెండియేడుపుదీటిన 4 వెజ్రియతండు 
బంగ శేడ్పునకె నోంతు 4 బొంగుదోలం చః 


Pe అటుల ఈ 


ద్వితీయాంకము. లకీ 


* బంగరున. (చావుసంపన్న 4 వరుండుక డుఫు 
బరువునను బాలగిన్నెను 4 బాజ దోంచు; 
లేనియత(డుండి యీక్సును 4 లేదటంచు 
నున్న యతే(డు లేశకేడ్సును 4 నున్నదంచు. 
. మానిసికినున్న చేతిన 4 లేనిదగును 
"లేనిదే యుండ(దగినడి 4 లేనిదాని 
శేడ్వదగినది యుండి లే 4 కేడ్పు లేక 
లేక'యేకుేప (బికుకగు 4 లోకమందు. 

. మొద్దువటువెక్క_ సతిలేక 4 మొత్తుకోనల 
మూూడువరదల యొకటవ 4 ముదితేకొటజకు 
నుర్విపతి వేగు నెంతయు 4 నున్నసరియె 
లేనియేడువు తప్పదె 4 వ్యాన్నికే న. 

: భవ్యహపట్నాస్రు పాండిత్య + పటిమందనరు 
కుండలికిగ త లేకున్న 4 గాొంతుడెగెనె? 
యందుకై తేప్పు చిటెచాప 4 యల్లు నేల! 
పృష్టములనుండిజనులీక్సి + వేయ నేల? 
(శొద్ధభోజికిగానంబు 4 రాకయున్న. 
బుట్టమునింగి పోయెనె! విణ 4 బకియ్లై 
గారిమశిగారిమతటీమణి 4 గారియనుచు 
గానమునువింక దానము 4 గలుపనేల? 

. వటువుజదువు నెమర వేయ 4 వదలిపెట్టి 
సతిదలచిళొట్ట వేయును 4 జదడువువల్లె 
నుకటిరెండెప్పు డౌనని $ యుమ్మలించుః 
x వ తాటిమంగ భ్‌ సూత 4 గరిముంజూ చు. 


బుద్ధబోధనుధ,. 


గ్‌, మెండిలగు వెన్క_సుఖయించి $ యుండ రాజ? 


సతికడువుకాయదోహద 4 సమితికొజకు 
నెలక తట్టలమణజీపంబ 4 బబుకుటలను 
బొడుగుగడ్డాలః బుట్టల 4 దడువమునేల? 
గీ. కొడుకు నెటొకని నోర్మూసి 4 కొనగరాదె? 
మనుమలె తెడు వెతనోన 4 మాలశుంఠ 
వుట్టనోచికి జార్చైంట 4 ముళ్లువెట్టి 
పాలకో జెళోం గా ర్చెయ్య 4 బం దె(బెట్టు, 
ఇక వారిద్దజయవస్థ___ 
గ్‌ తలను నాలం ఇం 4 సలల) 
కోపపడునని గావంచ 4 కొసనుదుడుచు; 
గండష తంబులకుమసి 4 దెండటన్న 
(గంథష్మ తౌలమసిడెచ్చి 4 కాంతకిచ్చు. 
గీ, తాతగారితపోమహ 4 _త్వఫలముననె 
కూనలమ్మకోక నె నూనె 4 గుడ్లవాని 
చేతిచలవనె యనరాని 4 రీతినెట్లొ 
కుక్క_గొడుగులు మొలుచును 4 గొంపలోన 
న భవము భస్థత బంధంబు 4 పరిభవంబు 
బహురుజల భాథ ఢథాగార్డ 4 భండనంబు 
భ_ర్తృహీనక్రాంతలబారు 4 బారుటులివు 
క మముగా గ్రమ్ముకొను బామ్మ 4 డెముడుకరణి. 
ఆత్మనుఖము కొటజకెన తృష్ట యేయిందులకు ముఖ్యకారణము 
గాం గన(బడుచున్నది. 
గ్‌, ఉర్విపతిక త్తిందృస్య్య 46 యుద్యోగికనుప 
పుస్ల(దృ్భస్థః వెశళ్యున్నితాను థీ ముంట(ద్భస్థ 


ద్వితీయా గ్‌ ముం ఫీస్‌ 


శాంతయుడిద్భస్ల; మేడిశో 4 కళానందృస్త్య 
లోలా ణ 
రాని రోవుదోమ కూ థీ పములదృష్ట్ట 
ధన మొర్మాస్ట్ర మొకీ ర్షియొ 4 తరుణిముణియొ 
యెదొపెబడదని మెస్పు + జేడ్వవలయ్యు 
వస్తువెద్దానికొ (బదుకు 4 వాండెకాని 
(బదుకుకొఆకునె |బదికెడు 4 వాండులేండుః 


: 'వేదములందృస్ట్య్ర వేదాంగ 4 వితతిందృస్ట్ర 


వ స బళ అప ఎ 
యింటందృషప్ట్య్ర; వ కీటందృప్ట 4 యిలనుద్భష్ట్య 
వారిధినిదృష్ట్ర గాలి లో 4 పలనుదృస్స్క 

జగ 9 “< pa అధ 
యెటుగనినందృష్ట్య్ర; మణేితృస్థ థి యకతృష్ట్యం 


ఇట్టితృష్ట యే సర్వ వేదనాపరంపరలకు మూలహేతునై యున్న 
లి యగ ౦ వ 
ది. ఇట్టతృస్పను శాంతిపణిచినం జాలునాఃి నరూలనము సియ 


వలయునా? చాంతిపజీచినళొల:ది. దృస్థవృద్ధియగును గాదా? 


గ్‌, 


ఇ చ్చుకొలంది ఛిక్సుకునేడ్సు 4 హాచ్చి పోవు 
మె_తేబటు దుకొల(ది మొండి 4 నె లికెక్కు 
నోటనార్చుకొలంది మంట 4 మేటియగున్యు 
గుగాలఫుజిక్టు కడిగిన 4 కోలందిసాగు, 
ముడుచుకొనుకొలందిని జలి 4 పొడన్రణగాంచ్యు. 
విసరుకొలందిని | గీహ ము 4 కసిమసంగుు 
నుడుకున్‌ళ్లు వాయు కొలది 4 జిడుమువిరియ్యు 
గొజుకుకొలందిని 'వెం్యడడుకల్‌ 4 గజునుదేరు. 
ఒత్తుకొాలందిం గాళులతీపు ఓ లురువుణాంచుు 

( దాగుళ"లందిని జ్వర భ వ 4 తాపమెదుగుు 
గడలు (దొక్కు- కొల(దిగోప్ప 4 గంతు అగయు 
నడచిన కొలందిమిటమిట 4 లాడుతృష్ట. 


శ్‌6 


బల సుధ, 


కావ్రునయృస్టను మొదలంటం 'బెటుక వలసిన క్షే నిశృయపణుప 
వలసి యున్నది. తృస్దృను నిర్మూలన "మొనర్భిన నిక నేమి? 
సర్షదుఃఖముంలశ్లై మాయమైెపోవా? 
గీ, రసఘుటిక దాడిమ్మా కిరి + రాజియడంగు) 
దూడతామరపలుత్తీతం 4 దొలగిపోనవు; 
ర_క్తపరిశుద్ధి-జర్శరు + (టృతతిమాయు/) 
గారిజవు బాగు చేంబోవు. + గామిలా రి. 
గీ, మెదడు సదమలముగం జేయం 4 గుదురుపిచ్చి; 
నరములు గుదియింప గమన బం 4 ధమునశించు; 
నక్తుతడకకు నెగుపాప ఓ నడంగుహిక్కం) 
గాని తృస్వతో సర్వరో 4 గములుదీటు. 
సగ్యకోగములుదీజుననుటకూడ నిశ్చయము. తృ ష్షతోడచేదేవా 
వ్యాధులుమాటిలోం దొంబదిత్‌ మ్మిదిన అకుం గ లుగుచున్న షి 
తాలం శేక్కు_నాతనికి. ద 4 ఆచుగతుయ్య 
క్యుుపనియాతనికి గూను, 4 (గుడ్తితనము 
ముచ్చిపరియాతనికి. బాండు + పూర్ణతయును 
లోహా కారకునకు. ర_క్ష4 మేహరుజయు. 
గ్‌, ఉచ్చకంఠ గాయకునకు 4 నుబ్బసంబు 


వో 


కుంజర ప్రమావటీనికి 4 గుంచెదడయు 

నాశ్వకాహవభటునకు 4 సరి రెరుజయు( 

బడంజెటుగు కోమటికి నధో 4 ఫారగరిమ, 
గీ. కలుగ చాగెడువానికిం + గారెవుకుజ 

౧౧ | జ 

య మితతొాంబూలికధికమ 4 దాగ్ని జబ్బు 

_సంభనా పేతులకునవుం 4 సకత దిలును. 

(దాగువానికి గోరంత 4 దగ్నమిగుల, 


స్వితీయాంకము . లీ? 


; ఉగ్విపలీసని ్న ధినినిల్సి $ యూర్నుసిన 


అధ | “జీ, 
ని స్టరీతినివిడువంగ శ్రీ స్వేచ్చ లేక 
యతనియానతి లేక యీ 4 యవలికరుగ 
వలనుగలుగక జాముల 4 కొలండిన క్షా 


. క్రిందిదూవులమూ తవు 4 రీష బంధ 


ములను జేయుచు డవ్పినాం 4 కలినిదగిన 
యవసరములం దీర్పనిసేవ 4 కాళి కెల్ల 
చెల్లరోగంబులును సంభ 4 వించునిజమూ+ 
అజ్ఞములటంచు మనచేత 4 ననగయబుకోకు 
పశువులకు గీట్రక్రములకుం 4 బతములకును 


నరులతృస్థ్యయు లేదు) బం 4 ధంబులేదు 


(పబలరోగాళిచే నింత 4 బాధ లేదు. 


; అఖలరోగా ర్నులెనయీ 4 యయ్య వారు 


లనిలశూన్యత మోనృత థీ స్వ్యాలయముల 
దిగంబెటుగుణోలుబొవుఅవో 4 దేవులాడి 
యంధపంగు మూకాదులె 4 యవతిం[ తు 


; పసాణిబాధలు తేగ్తింప( 4 |బతినరునికి 


'నేకక_ర్తన్యమైయుండ 4 నిక్ట్గవార 
లట్టుసేయరుసరికదా 4$ యా_క్రినెంకు 
పాణితతిసంఖ్యనే వ్య థీ పణుతుర య్య! 
ఇట్టపావులు సతిమెడ'6 4 గగ తాడు 
దమమెడను. గట్టికొనియాబ్ల + ధరగుమేలు 
(తాటమెడవిగియించుకో. + (చాసమైన 
“మొలను గల| తొడు | చెంపీవో 4 వలయువనికి. 


ర్తి 


బుద్ధబోధసుఢు. 


కావున నిర్మూలిత తృష్టులగునరులు నిర్మూలితి సర్వార్తులగుచు 
రు. కాని తృస్థను నిర్మూలింప నరునితరమగునా? కాశేమి? 
ఆ4 వాసనావాసితముగ వచ్చుచున్న తృప్లను..మహాబలిష్థ్య 
మగుతృష్టృను--జన గనవాజమగు తృష్థను.సర్భ వ్యా_ప్తమగు 
త ఎ్రహ్మను=ని రాక రించుటనుఅభమా? నులభముకాదు. ' కస్ట మే! 
సిశ్చయముగం గష్ట మే! తగనసాధనముచే నిర్మూలింపవచ్చును. 
అతికష్టమున--మహోకష్టమున-__-ఆం! వమంతకస్థము తృహ 
వలన గలుగు నరిఘారములగు కస్ట్ఫములను_వర్గ నాలీతము 
లగు క స్థములను...తలచుటకునై న నలవికానిక పష్టములను.-* 
సహింపదగనిక స్ట ములను జనులనుభవించి యుండ లేదా? ఆక 
స్థ్రములకంకు సీక్షగ్గముభునమా? కాదు కాదు కాదు. 
న్‌ ఎపెత్యజూర్పినిగడుచేదు 4 ఎపరునోటి 

ముక్కు_లను (౫క్కి_ యుక్కి_6 ఓ బిక్కి రియగు 

జ్వర యుతు[డు నేలచేముకి 4$ పూయమున వ. 

సంతమాలిని [మిిగగ6 4 జాలడాక్కొ.. 
న్‌ కాలిబొట్టన (వేల్కి )౦ద6 4 గల నణంబు. 

వలననెడ లెల్ల మంటలు 4 |బహృరం భ 

భాగమున గునపవు. బోట్లు 4 పడునరునికి. 

పంగులిని గోసికొనుచాధ 4యధిక్షతరమె?' 
గ్‌, జోడుసింహోల మై. దోక6 4 యూకుసింహూ 

మెక్కీ-బొబ్బరింపగ నిత్య 4 మృతికి నెదుట 

నడలునుదో ఫ్రో(గామనీం ¢ వహాములతోడ 

నూరమెదుకులు మెసవిచా 4 కుండ లేక? 
బుద్ధిపూర్వకముగ జనులు బడుచున్న మహాభీలాతికష్టములలో 
దృష గ్చేదన కష్టము: పచునాలు న వఫాగ మైన నుండదసి నాన 


ద్వితీ యాంకము 39 


మృకము, అల వాటు చేసినచో సిద్ధింపని దేదియునుండదు. కాని, 
'తృస్థను చేఆంటం బెటుక “ల సాథనము లేనా యిప్పుడు తెలి 
యవలసియున్న డి. సే ఆలోచింతము. (కన్నులు మూనికోని 
గ్‌, మననులోపలి రసమొక్క_ 4 మాజుదశది 
శల నుజల్లునవిరిసియిో శ జగతినంత 
వెలినొని సర్వజీవులం 4 జల్లగాయగం 
దడువుచున్నట్టులున్న ది 4 య్యెడనునాకు. 
(కనులుజెఆచిలేచి) ఓ-హూా! ఓాహూా! ఓటెహాోూ! 
క్‌ ము కి కొట్టుల (పజ 4 ముల్లె సెక్వెాలనెక్క.. 
* చెవిదీయు (చావ్మాణ 4 (పవరులార! 
కుండలకల్లును శీ ముండలచొల్టును 
గలివీవీల్పెడు ధరా 4 కాంతులార! 
-చోళులందున( (బజ్‌ నోళులందునమటైం 
గలివికొవ్రైడు వైశ్య 4 తిలకులార'! 
ముం జేలితోశతో థ ముందుదో(శకల రెండు 
గలిపితోచెదు శూద్ర 4 గణములార! 
మిోారునాసోదరొలునేను $ మోాదువాధ 
లజ్ఞతెలను దీర్చుకొఅకె 4 యవతరించి 
నాడ గన్నుల దెజును 4 నాదునుడుల 
వినుడి బుద్ధిదెచ్చుకొనుడి 4 'చేడ్క_మనుడి. 
నడునెలి తోకతో 4 ముడుగుకా శ్రకులంకె 
చేసిడుచీనజీ 4 శ్లీయులారి! 


tor 


స్థిర వానరంబుతో 4 గురువాసరములం కే 
చేయనిబనాందే 4 శీయులార! 
/ @ ఈ. 


40 


లే ఆప్‌ 
ఘన టో థనాథం 


'- చక్కా-కురకి కాళీ బృరికల్లుతోంబుక్కి 
లిం చిమింగెడుపసైంహ 4 శేయులార! 
గడ్డాలవీచును 4 గాడల చెవిక్కుం 
జికుష్క.న్చు యవనదే 4 శీయులార! 

మోర నాసోదరులునేను 4 మోదుబాధథ 

లజ్ఞతలను దీర్చుకొలకే 6 యనతరించి 

నాడ ౫న్నులందెటునుడీ 4 నాదునుడుల 

'వినుండి బుద్ధి తెచ్చుకొనుడి 4 వేడ్క-_మనుడి. 

ఇదుగో సింహ ఘోపమునం చెప్పుచున్నాను. 

భనము ,సర్వదుఃఖపూర్ణ ము. ఇదిపథమసత్యము. 

అట్రిదుఃఖములకు( దృస్ట్యయే మూల కారణమా. ఇదిద్వీతీయ 
సత్యము. 

తృష్టా నిర్మూలనమునలన దుఃఖని క్మూలనమగును. ఇదితృతీ 
యనత్యము. 

సమ్యస్ద ఎపీ) సమ్యక్సంక ల్పము. సమ్యుగ్వాక్కు- సమ్యుక గార ? 
ము. సమ్యాన్టీవనము, సమ్యాగ్వ్యాయావమము,_ సమ్యుక్న శ్ర ఫ్‌? 
సమ్యుక్సమాధి. యనునీ యస్టాంగ లీలముచేం దృష్ట్రనిర్మూలన 
మగును. ఇది చతుద్ధసత్యము. 

నాల్లునత్వ్యెముల నుద్ధో'పి.ంచుసోమతము నాలుగుదిక్కుల వ్యా 
వించవలయును. ఇదిగో! ఈచేతిక జ్ర యే జెండాకజ్ల. ఈనెతి కాపా 
యయీ జెండాగుడ్డ (అటుచేసి) జగదనురాగమత ధ్యజమునిదిగో 
లోళోద్ధరణార్థమై యెత్తుచున్నాను. జయ! జయ! ఇదిగో! 
బుద్గుడింక స్వమతబోధ నార్థమై భవదుఃఖవిజయధ్యజముతోబ 
యలుదేరుచున్నా దు. ఆక్రసమునదిరుగుపయులా రా! అడవినుండు 
జంతువ్రులా రా! నముదముందుండుసర్వశేవులారా! భూమధ్య భా 


ద్వీతీయాంకము. 41 


గముననుండు పాణులా రా! మిమ్ములనుమబ చితిననుకొంటిరా 
"లేదు లేదు! బుద్గు(డితనువును మజచిన మ్‌ మజఅచున్స్ను ఆ 
కింంసయేి పరమార్థ ధర్శమనియు వన్తుస్యభావమున బుద్ధునికి బు 
ద్దునికాలికి/0ద చీవుకు జేదము లేదనియు సర్వపాణిదుఃఖని వార 
ఇమేనీలమనియు బోదించుటే యానాల్క_ ఓనృతుమా! యిం 
త సేపటినుండియుఛాయ యేకాక యిప్పటికి టు తకూడనిచ్చిన ప్ర 
ణ్యస్వరూపమవు. సెలవెసగుము. చేనిస్రుడే కాసికిబోయెనను, 
వీ సగముచ ద్చినకుంభ 4 సంభవుల్పగముకా 
"లెడుశవాలకు | మొక్కు 4 లిడగగంగ 
గుళ్ళలోందెగ్గుగొడ 4 గోం డింపులకుపిథి 
సిడియాడునరుగేడ్చు 4 శృతినిమిాట 
చడి కింది"హూామాన్ని థీ తంతంబునకు. బెని 
మదనాగ్ని తం తంబు 4 మాూణబువలుకం 
బనుమాంసభతు.ణ 4 (నతమున భంగపా 
నముడుంఠియా రాధ 4 నముగాంగ 
బలుకు సంకులమొజకుల 4 చెఅనుబడెను 
(స్రీ లమదనశ య్యలు మూత 4 రాలు, పిదప 
మరణశయ్యలు నా క్రింది 4 ముజీకి కుండ్లు 
గాల ఘోరవృజినరా? 4 కాశి చెలంగు, 
(పథమబోధన [కియా దీతునటనే చేయవలయును. నన్నువద 
లిన కౌండిన్యుని వానితోడి సహపాఠకులగు నల్వురిని "మొదట 
నచ్చటనే శ్రీ) బుద్ధమతావలంబకులం . జీసదను, 
(నిష్కమించుకు.) 
ఇది ద్వితీతూూంకము, 





త గ్రతీయాంకము. 


=క్రసార్రిశా లలలా 


(ప బేళశము._-వారణాసీవురము.) 


[(పవేశము_బుద్ధు(డు, అనందుండు. ] 


అనం---బుద్ధాచార్యుని కటాతుముచేం గాండిన్యుండు మొదలగు నలు 
గురు (రాహ్మాణులు న్డ్‌ బుద్ధమతావలంబకులై శా. తనుం 
బాొందిరి 
బుద్ధు...అనందా! వతనుతావలంబకున కొకని కటాతముతో. బనిలే 
దు. ఒకనికటాతుముచేం గృతార్గత గల్టునని బోధించు మతమిది 
కానేకాదు. ఎవనికివాంజే సహాయు(డు. 'ఏవనికృతార్థ త చానిసా 
భనబలములో నే యున్నది. సాధనమార్షములం “తెలిసినంతమా 
(తమునే వినియోగము లేదు. 
. ఆ వె. ఎడమకాలితన్ను + కుడిచేయి ముందూ(ప్ర 
.వెడమచేయి యూఃప్రు $ కుడినిదన్న 
టంచు. దెలిసి యీత 4 కై యేటనెకమాజు 
పడెడువాండు దరిని 4 బడయగలం౫? 


ఖ్‌ 


త్ర  తీయాంకము. 48 


గ్‌, ఉవిద యలవాటుచే రుచు 4 లుక్రిపడ 
వండు. 'చాక్రశాస్ర్రుజ్ఞాన 4 పండితుండు 
(పొయ్యిదరి జేరి (వేళ్ళ ను 4 బూసనెక్క._ 
బొగ్టొనర్చి యింటిపదిని 4 బొగులంచేయు. 
కాబట్టి యస్టాంగ శీలము నే యసాభారణదిత్‌తో ననుష్టింపవల 
యును. 
అనం దానినే యీదినమున బోధింతుమని నిన్న సాయంకాలమున: నా 
నలి నెసంగితిరి. | 
( నేపథ్యమున) నిన్న సాయంకాల మటులంటినిగాని చాని మొగ 
ముతిరిగిచూడ నాకసవహ్యాముగ నున్న ది. 
బుద్ధు... (మందహో సము చేయుచున్నాడు.) 
ఆనం...యశు (డను నెకతుంటర్కి తండిభాగ్యమంతయా నవాచ్య దూ 
ర్యాకపారమున దగులంబెట్టి తనతోడిపలుగాకి వందలతో మే 
శ్యావీధినుండి యింటికి బోవుచున్నా (డు. 
బుద్ధు-__అనందా! ఎజుంగుదును. జానినిట్లువిలున్రము: 
అనం-_తుచ్చుండు) (తొగుపోత్కు ఏమైన. (బేలునేమో? 
బుద్ధు..(మందహాసముశేయుచు) 
గీ. వంకవెదురు నూటికౌెయగ్ని, ఓ (వజ్యలిందూ 
కొంపేేనీర్కు దుర్గంధ 4 ఘోరమైన 
చోటిశే యెండ, మూర్చావ 4 శున ఆగాలి 
సాధుపధదూరునకులగా దె? 4 బోధనంబు, 
ఆతనిని నివిటకు-బిలుప్రము: 
అనం... అయ్యా! అయ్యా! 
( నేపథ్యమున) ఎవరువారు? ' 


44 బుద్ధబోధసుధ, 
ఆనం... నే నానంద' (డను. ఇటురండు. శ 
(నేపథ్యమున) మాకం నానందస్వరూవుండు మతీయెవండు? 
(యశుండు (పవేశించును.) 
అనం---అయ్యా! ఇటుగూరుచుండుండుం 
యశు.__(అట్టుచేయును.) 
( నేపథ్యమున) మేమందఆజమక్క_డకురామా? 
ఆనం_.._వలదు. మాటలువినబడు నంతదూరమున బారుగ. గూరు 
చుంసు(డు. ' 


బున... అనందస్వరూవుండా! ఒకగడియ సేప్రనీతో మాటలాడుటకునా 
కోనుజ్జి యిచ్చెద వా? | 

యశు.._.ఇంటీయొద్దనిప్పుడు కోళ్ళపందెములున్నవి. 

బుద్గు_నీయింటికి నీవేయథికారివికా-బోలు నేమి? 

యకు___₹ను. 

బుగ్గు నీయిస్ట్ర మువచ్చినట్లు గృహకృత్యముల సీవాచరించుట కభ్యం 
తగమేమైనం గలదా? 

యశు.___ లేదు. 

బుద్ధు---అటు చేసిన నిన్నా వేవించునాలెవరు? 

యశు..__ఎవ్వరు లేరు. 

బుద్ధు--అట్టులైన నుదయమున నియమించినకోళ్ల పందెములు సాయం 
కాలమునకు మార్చుటకు సర్వస్వతంతుండవు సీవేకానా? 

యశు_౪ఆట్టిస్వాతంత్యము నాకున్న మాటనిశ్చయ మే. 

బుద్ధు- అట్టి స్వాతం త్య మున్న ప్పుడును మార్చు నెడల నధిశ్నేపణనుం 
'లేనప్పుడును మార్చగూడ దా? 

యశు---మార్చనచ్చును; గాని. 


తృతీయాంకిము "' 


బుక్టు..-నీయిష్టమునకు స (పభుడవై నప్పుడు కాసి ఇమ, నీ 
(కాని” కర్గమేవెరాచెప్పగలవాక 

యశు.. (ఊర క ) 

బుద్ధు...-పోనీ! ఈయుదయమునం గోళపండెము వేయింతునని నీ వెవరి 
తోడను వాగ్డానముచేయన్యు లెవరియథిశేపణము లే లేనట్లు నీ 
క క ప! 

యశు_అట్టివాగ్గానమును జే ీసియుండ లేదు. 

బుర్ధు__సంతోవ మే. నాయనా! ఒకనికొజకు నీవుప వందెమునుకేయం 
చనక్క_అ లేదుకద! సీకొఆుకు మానినమానకలనవ్రకద! ఇంకేమి! 

యగశుపందెమును జూచుకుతూహలము లోనంవొందర సె సెట్టుచున్న ది. 

బుద్దు...-చాగుగనున్న ది. మూడు మగండు ధర్భముచేయనుత్సాహపడు 
చుండును. భార్య వలను పడదని నివారించును. మగడాలిమాట 
విని ధర aang యుండునెడల నకి? వానిని సీవేమందును? 

యగు.___-వనిత శోతి బొమ్మయందును. . 

బుర్భు__ నాయనా బుద్ధిమంతు(డవు. యధార్థ వాక్యమాడితివి. చూడు 
పందెమును మానుట కస్వతం త్రతయు( బరాచ్నేప ణమును లని 
సీనమూాచుకుతూవాలమువలని సం భమమున( బండెమునుమాన 
కుండిన నిన్ను నే నేమనందగును? 

యశు.(తలవంచుకొనును.) 

బుద్ధు__ల్‌ెందర లేదు. ఆలోచించి చెప్పవచ్చును. 

యశు-___ నేనస్వతం్యతుండను 

బుద్దు_ స్వతం్యతుండనని చెప్పియుంటివికా దా! అదినిజమా* ఇదినిజమూా? 

యశు___9ఇదియేనిజము. 


బుద్దు...అటు-తె న వాడు ననిత చేతిబూమ న్నుయగును. త వాంఛ చేతిబామ 
యగును ను. అంతేనా? న 


43 బుద్ధబోధసుధు 


యశు _ ఆలాగే, 

బుద్ధు..వా(డు నింద్యు(డు, నీవు 

యశు.._నింద్యు(డ నే, 

బభుషుానాయనా! అచెట్లు? సీకంబనానందస్వరూప్రుండు. మతెవండని 
పలికి యిప్పుడు నింద్యుఃడ నను చుంటి వేమి? 

యకు.._మిమ్ములను జూడంగ నే నామనస్సు తల! క్రీందగు చున్న ట్లున్న డి. 

బుద్ధు....త ౦దరవలదు. చూండు, పందెమును జూచుకుతూహలమున్న 
దంటివి కదా. 

యశు___అదియిప్పుకు చాలభాగము తగ్గినదయ్యా! 

బుద్ధు.__మంచిదే. తేగ్గక యుండినప్పుడది నీిమనన్పునకు బాధగనుం డెనా£ 
నిర్భాధగ నుండెనా? 

యకశు._నేను నిర్వర్థి ంపలేకున్నా ను. 

బుద్ధు_. వాకిటిలోనికి వచ్చిన డక్వులతోడియము ఖ్రనారిఘటమును జూచు. 
టకు బాలుడు వీథిలోనికి. బరుగెత్తుటకు సామాన్యముగ ను 
త్పాహపడునా? 

యకశు.._తప్పకుండ=. 

బుద్ద పీధితలువు వేసియుండు నెడల బిడ్డడు సామాన్యముగ నమిసే. 
యును? | 

యశు._ఓ_తలువు(నెద్దకు' బకువెటత్తి యచ్చట నేడ్చుచుండును 

బుద్గు__ఏడ్ను| పాయికముగ చబాధడే గలుగునా? నిర్చాధస్థితివలనం 
గలుగునా! 

యను. బాధ చేత నే... 

బుద్ధు_.'భాలునకిప్వుడు బాధ యేమికలిగెను? 

యశు.తేలువు చేసియాందుట తనకు బాధ కాడా* 


త తీయా ంక మ. 47 


అుగ్గు.తేలుప్రు చేసియుండుటయే తనకు బాధ యెనప్పుడు ర్నాకులె 
లను బిడ్డండేడ్చుచునే యుండునా? 

యశు._-అమ్మవారియుత్సవమును జూడవలయుననుకోకికకు బద్ధక వాట్‌ 
ముపరోధముగ నుంటచేర___ 

బుద్ధు.-అనలో --సామాన్యముగం జెపూము. 

యశు.తల(చినకోరిక తీరక పోవుట చేత __ 

బుద్ధు.నాయనా! వంచి వాడవు చూడు, తాగినపిమ్మట దవ్బియ 
ప్పటికుండునా 

యశు.. ఉండదు. 

బుద్ధు భుజించిన విమ్మట ముతో 

యకశు._ఉండగ్రదు. 

బుద్ధు__అటు లే తీరినతరువాత గోణెక యో? 

యశు.. ఉండదు. 

బుద్దు_సశే! చాగుగనేయున్న ది, కోరిక తీరక పోవుటచేతనని యిప్పుడే 
చెప్పీలివి. జ వీయున్న చా! 

యక్‌ జ. ఇ 

బుద్దు.కోరిక యనుటతోడనే తీరనిదని యర్ధమిచ్చుచుండలం గోరిక 
తీరకయనసి చెప్పుటవ్యర్గముకాదా! 

యగు కును. 

బుద్ధుకానుననేమని చెప్పినజాలును? ఆలోచించుకొనుము. 

యశు.కోరికయని వెన్పినజాలును, 

బుద్ధు.....ఈ మంచిది. బాలుడు అమ్మావారియుత్సవము. జ్ఞై వప్రీయున్న దా? 

యళ... లే కేమి! 

బుద్ధు బాలు డెందుచేత సేడ్చినాండు? మతియొకసారిచెస్ప్స్పముం. 

యగశు...అమువనారిని జూచుకోోరిక చేత. | 


48 'బుద్ధబోధసుధ' 


బుద్గు ఈకోరిక బొలుసకు 'బాధవిచ్చినప్పుడు కోడిపంచెములంజూచో 

కోరక నీకుబాధ సీకుండునా? 
యశు___ఇప్పుడునాకాబాధ లేదు. 

బున్ధు__-సరే! పందెమునుజూచుటకుం ప సీకీబాధనివొ 
రణమగునాో 

యకు_ చేనెక్క_డికిబోవను. ఇచ్చటనేనుందును. ' 
(నేవభ్యమున) మాకు గూడ మనస్సోలుతిరుగుచున్న వి, మేము 
గూడ నిచ్చటనే యుందుము. 


j 


ముద్హు---వలదు) నాయనా! వలను. నీయానందమునకు నేనభ్యంతేరముూ 
పెట్టిన బాగుగనుంకునా! దూకు పరదెమునుజూచుటకు వెళి 
తిననుకొనుము. మూడకున్న బాధ చూ నవీమ్మట నివారణము 
గునా? 

యశు_ ఓ ను. 

బురులియిన re దాని పెన మలేదై న గలి 
గినదా ఆలోచించి మటి చెప్పుము. 

యశు.__అంతకంశు మ జేమియు నాకుగలిగినట్టునమ్మాక ము లేదు. 

బుద్ధు--సరే! ఆనంద మేదో కలుగునని వెవ్పితివే యదివట్టిజేనా? 

యమఎ-వఏమియనిన నేమి యసాధ్యమో యని సంశయించుచున్నాను. | 

బుద్దు.._కోడికీ కెలూడుటవలన నీకానందమున్న దా 


బుద్ధుబాఛానివార ణము కాక యానంద స్థితియొకటి మెననధిక ముగసం ' 

/ భఏంచునని నీకు గంత న ముగ నున్న ఎనన! మనరునీకో. 
డిపం దె మేదృష్టాంతను, ఆనందమేరైన నున్న యెడల నదిపందే' 
ము వలన. గలుగవలనినదేక *' 

యకు__శౌను, 


బుద్ధు__కోడికీ'కెలూకుటనలన నీకానందమున్న దా? 

యఘు ___ లేను. 

బుద్భు_కోడినెత్తురు చేల సవించుటవలన సీకానందనూ! 

యను ___ లేను. 

బుద్దు-_శోడిచావువలన న్‌కానందవమా? 

యగసను__- లేదు. 

బుద్ధు--కావుగాయుజనుల హెచ్చగికవు , బలుకులవలన సీకానందమాః* 

ఆయను _ లేదు. 

బుద్ధు ---జనులుగుంవు గూడిరని నికానందమా? 

యగు... బేదు. 

బుద్ధ్వ-- ఇక దేనినలననీవానందము? 

యగు. దేనివలన లేదు. ఆనందమును లేదు. 

బుద కోలన్‌ నున్నదొక్క_* 

యశు_...చాధానివారణమే. 

క క నానందము కొలురు(గాకి' చాఛానివారణముకొఆ శే 
నీవింటికి. బోందలంచితివి కాదా? 

యగు. నేనింకమిాసన్ని ధినివదలను. 
(నేపథ్యమున) మేమందరమం చే. 

బుధ్ధు__లతొ ౦దర పడవలదు, ఐక్క_డశేమున్న ది? ఆనందనిలయనుగు 
వేశ్యాలయమున కే పోవచ్చును. 

యళక___(లెంపలునై చుకొని) నన్ను షి.మింపుడు. 

బుసు---నీకిష్పటికిం చెలిసినయంక ము లెపి? [మము, 

యశు.___తృషప్ట్ర యేబాధకు సేతున్ర. బాధానివారణమే యానంద భ 

బుద్ధు-నీవు వేశ్యాగ్ళవామునకు . బుద్ధిపూర్వక ముగం . బోయితివా? 


" 
అ ఎ లం కోలో బం 


సి , రి ౮ 


- 


శ 


రో: బుద్ధ పోధసుథ. ' 


యగు... లేదు. 

బుద్ధు శల్లు పాక కో? 

యశు_ నేనే పోవుదును. 

బుద్ధు_ద్యూతమునకో? 

యు... బుద్ధిపూ పూర్వక ముగ నే పోన్రనును. 

బుద్భ....ఇట్టిః వాంఛలన్ని నీవ్లక లిగించుకొనిన క్లేకద! 

యఘే....అ! 

బుద్ధు....ఒకండుదయమున నుస్నాతుండై పరిశుద్ధవసన ధారియె సత్మా_ల 
శేపమున నుండును, మజియొకండు స్నానముచేసి కొంత సేవుండి 
బురదయొడలికిరాచుకొని తిరిగిస్నా నముచేయును. మతియొక్త 
సారి నె_తి మెగోమయముపట్టించుకొని స్నానముచేయును. మూ 
డవసారి యాముదము పం బోసీకొని నోరంతగండూవణ 
ముచేసి చెడగక్కుకొనును. ఈయిద్రఆఅలో నెవం డపరి శుద్ధు 
డని చెప్పగలవు? 

యను... రెండవవా(డు. 

బుద్దు._ఎందు చేత 

యశు_.._పరమాసహా స్ట్‌మగు కలహము ననవసరముగ చదేవామునకు 
బూనసికొననేలో తరువాత గడుగుకొననేల? 

బుద్ధు__నాయనా! బుద్ధిమంతుడ వాయి! అటులే తృష్టృలను గల్పిం 
చుకొననేల? బాధపడనేల? జాధనునివారించుకొని మేమేయా 
నంద స్వరూవులమని యన నేల? 

చుశు....(లెంపలువై చుకొనిి తుమింపుండు, బుడగ డితిసియంటిని. 

బుద్ధు..--కావున సనీవొనందస్వరూవుండవు జ 

కుకు...శొన్వు మహాతా క) కాను, సూర బాలకా వుడను 

బుద్ధు-=లట్టులన "లనకుము, 


యక __.మహాత్న! ఎందు చేత? 

బుద్ధు-_.-కడువుబరువుగ నున్న విల్ల్‌ యేమిచేయునో యెజటు౮సదువా? 

యశు...ఎజణుగను. 

బుద్దు._ఆనందా! నీకుందచెలియునా? 

ఆనం._-గడ్డికాికి, వాంలిచేసికొని యుదరభారమును మాన్సుకొనును. 

బుద్ధుసీకు(దెలిసిన దృస్థా ంతమునే చెప్పెదను. మంగలివాసికిం గా 
లిళోమ్లుల్లు! గుచ్చుకొనినది. నేను వేదనాస్వరూపమనని పొడియ 
వల చబాఅివై చివాందేడ్చునా! లేక మటియేమైనం "బేయునా? 

యశుగోరుగుల్ల శో ముంటినూడందీసి శాధను 'దొలగించుకొనును. 

బుద్ధు_ముంటినూ డందీసికొన కుండవాండేడ్చు చుండిన వానినిజనులే 
మందురు? 

యశు -మూథు(డందురు, 

బుద్ధు..... నేను బాధానిలు(డనని సీన్ర లోనై నం బరితవీంచుచు నూర 
కుండిన నివు మ్నాతము మహాత్ముండవగుదువా; 

యశు____పరము మూఢుండ నగుదును. 

బుగ్గు_పరమ మూథుడవెందు చేత; 

యశు._విర్లీకి కురకునకుం దవముబాధను డొలగించుకొను మార్షనూ 
లు తెలిసను నాకు-దెలియనవు. 

బున్గుఇన్ని మార్లము 'లెక్కడివిః ఉన్న మార్త మొక కేక దా! 

యకశు._నాకు "'జెలియదు. 

బుద్ధు__ముల్లు గుచ్చుకొానుట చే: దల నొవ్పీ జ్వరము వచ్చిన 'మురకుండు 
ముంటిని దీయుటకుం ముందుగ వైద్యుని యొద్రకుం బోయి జ్వ 
రనై ద్యము వేయించుకొనునా? లంఘనములుసేయునా? " 

యశు. పెనసంభవించిన బాధలను శొ-తిపణిచిన లాభ మేమున్న ది! 

న్‌ భాధ కాది కారణమును నమా ంవచలయుశు: 


ర్‌ అ బోధసుధ, 


బున్ధు---ఈమాగ్ల మొక కంటకళూధ శేనా? అన్ని బాధల కక్క_రకూద 
చ్చునా! 

యశుఅన్ని టికిది యే, 

బుద్ధ్దు_కౌవున బాధను బాసుకొనుట శెన్ని మార్గముల 

యగు ఒక్క కు. 

బుద్దు---వదదిః 

యశు._ వేద నామూలశారణ నిమ్మూలనము. 

బుద్ధు....నీబాధకు మూలహేతు వేది? 

యకు__-తృస్ట. కావున తృష్టానిర్మూలనము వలన సమస భాధలునొ 
కునివారణమ "సను 

బుధు భై ధలు వార ఆమగు వెన్క_ సీపు -నేదనాస్వరావుడవుకావు 
గదా! 

యశు కాను. మహాత్మా! కాను. 

ల అకొనరిదినును స్వతంతతత్య మొక టి లేదనియు ఛాధనివారణమే 
యానందమనియు సీవిదివఆక భి పాయపడితివికాదా? 

యకశు._చిత ము. 

బుస్ధు--- కావున సీ వింక నేస్వరూవుడ వగుదువు? 

యశు__-(నవ్వుచ్చు ఆనందస్వరూవుంశడనగుదును. 

బుద్ధు...-అమ్మయ్య! సీపూర్ణబికుదముం సీకునిలునం బడినదికద! బోడి 
తలల భితుకుల యొదకు వచ్చియిన్నదున్నట్సు నిలువబరుచు 
కొంటిని. వాలు! అదృష్ట్రవంతుడవు, , ఇ'క నాయనా! స్‌య్యా 
మువచ్చిన చోటికిం బొమ్ము. 

యశు._మిోారు నాకు గురూత్తములు నాయ్యిమువచ్చిన తొవునూ 
బొందుమని నాశాజ్ఞ నెసంగీతిరి. "నేు మీియాకమమును బొం 
దితిసి సన్ను( బరి గ హింప్రుణు. నేను మిన్ను వదలను, 


తా అలా ళో 


తృతీయాంకము. ర్‌కి 


(కప సున) మేముగూడ మోసంఘమునం జేరితిమి. మమ్ము 
(గహింపుడు. | 
బుద్ధు--నాయనలా రా! తృప్పనిక్నూలనము చేయవలయుననియే మి 
కుందెలిసినది. కాని యేయసాకనముల సిందునిమి_త్తేమై చేయ 
వలయునో మోకింకందెలియ లేదుకదా! 
ఆనం... అదినాకుగూడం చెలియ లేదు. 
యశు___ ఏసాధనములైనస కే నిక్చలదీక్షుకో నాచరింప సిదముగను 
న్నాను. 
(నేపథ్యముస) 'మేమందఆఅముగూడ న క్రేయున్నా ము. 
బుద్ధు_అనందా! ఆష్టాంగశీలమును సీవెక్క_(డ వే యభ్యసింపక మణి 
యేంజదిమైదుగురితోం గూడనభ్యసించుసంతోపము నీకుం గలు 
* గవ] యున్నదికదా? 
ఆవం-చి _తేము. [ లేదు. 
యశు.ఆస్టా ం౫కీలమంటిరే ముహాతా జ! అదియుదీయో నాకుందెలియ 
అనం__తమ్ము(డా! అది యెతృష్టానిర్మూలన సాధనము. 
యశు.._ఆలాగా! అదియ్‌నాకుం. గావలయును. 
( నేపథ్యమున) మాకందణజకదియే కావలయును. 
యశు.._సఖులారా! సన్యాసులారా! మనగురువుగా రుపన్యసింపం బో 
వుదానిని (శద్ధగావినుండు. 
(కేపథ్యమున) వెవులు, మనన్సుకూడనాక్రర్షించుకొనియే పో 
బడినవి. ఇంక న న యేమున్న ది! 
బుస్గు-సోదరులాః రా! క మున. వ వింశమయొనదకాదు ఇది 
పూర్వులు నిర్వచించిన దే. మిఆఅందలుంగూడ నెజింగి యున్న 
చే. వినందల:చితిరికాన వినుండు. డేను జీనా దేశమునకు బో 
యెదను.== 


54 3 బుద్ధ బోధనుధ. 


(నేపథ్యముచ) 'మేముగూడ వచ్చెదము, క క్‌ 

బుద్ధు--సోదరులారా! అలాగే. నేనుమననులోంయోయెదను కాశ్రన 
మిరు కూడ 'మననులోనేరండు. ఆదేకమునకు వెడల(దలచిన 
"నీను సింహళమువంకం బోయిన గమ్యస్థానమును జీరగలనా? 
(నేప థ్య మున) చేర బేరు. 

బున్హు---సరే. సింధు దేశము నరక€ బోయిననో? . క. 
(నేపథ్యమున్స చేరలేరు. హేహే. (నవ్వుచున్నారు.) 

బుస్ధు_-స శే! హిమాలయము వె ప్రనం బోయిన? 
(నేపథ్యమున) అదే! అవలీలగంజేరణగలరు. 

టు రకర కావున? 

ప ae మ్యస్థానదిశ నుగూర్చి యాం జానముండవలయును. 

బు ఆజ లది డవలయునుగ ద = ; 
(నేపథ్యమున) ఓ ఓ తప్పకయుండవలయును. 

బుద్ధు-_ ఇక్కడనుండి. యొక్క-పనుగునంబోయి యాదేశమును జేరవల 
యునని నడుము గట్టుకొని పర్వెత్సి నః జేరగలనా? 
'నేపథ్యమున) చీనాదేశమంట! ఒక్కపమగు దూగరమంట! ఫ్‌ 
పే హే! 

బుద్దులాయశుండా! కావ్రున( Cre ముంచు నుతి యేమి తె 
లియం దగినది? 

యకశుగ వ (మ్యస్థానమెంత దూర మున్న వోయను నంశేము. 
( నేపథ్యమున) నిజమే, 

బుద్ధు--- రేయింబగళ్లు నిరంతరముగ నడది యటకూ పోవడ్‌నన్న చో? 

బోగలనా? 

( నేపథ్యమున) అయ్యో! అయ్యా! నిదావారనులూ లేకుండశ 

క సేయవచ్చునాం 


త్ర ృతీయాంకనుం ర్‌ఠ్‌' 


చుడ్డు.__ఆనండా! కాన్రన కయ 

ఆసనం_.-ది శా దూరము లేకాక బాట సారులకుశ య్యాభోజన సౌఖ్యముల 
"కేర్చజుపబడిన స్మ్యతము లెచ్చబచ్చట నున్నవ్రూ కూడ: దెలిసి: 
కొనుట క్ర ర ంనగ్ఫిము. 
నేపథ్యమున)' కాదామటి! 

బుద్దు-_ఒక దినము నడచి నాలుగువినములూరకుండి యట్నుపె నెకోది. 
నమున బరుగ త్తిపోయినయెడల నుఖముగం బోగలనా! 
( నేపథ్యమున) అబ్బో! ఆమాటయసత్యము. చీనాదేశ మన(గ 
బై.పె నున్న దా! కక అలుల కాలినడగల కట్ట పెట్టునదికాదుం 

బుద్ధ..-యశుండా! కావున 

యకశు.నిరంతరదీకుతోం (గమ క్రమముగ ముందునకు బోవల(యును, 
(నేపథ్యమున) ఆ! ఆ! 

బుద్దు-.-స రే. ఫ్‌ సంర ాననంధ రను కొంతనిశ్చలదీతూ సామ గి, మ 
శాతము 2 రికరసంప తీయు నిందులకొలు కావళ్యకముల 
ని స్పస్పపడుచున్న దా? ఒక్కచీన్నాపయాణమున కే యిట కన 
+ దీయోసాధనము లావశ్యక ములా! న 
(గేపథ్యమున) అవి లేకున్న నేయుద్యమమును 'గానసాగదు. . 

బుద్దునిరంతరచి త్తే త పకిశాంతిసంపాదనముకూడ మనుజోద్యమములా 
లోనుక్క_టియే కాదా? క 
(నేపథ్యమున) హో హో వో! అదియే ముఖ్యమైనది. అదియొక్క_టి 
యున్న మిగిలిన యుద్యమములక్క_ఆ లేవు. వ్ర. మనారా! ఎఖ, 
అదిమాకుబోధింవుండు. బ్రదివజుకు నుఖములనుకొనిపడిన కాధఆూ 
తలంచుకొన్న నిషుడుకూడం గడువుమండిపోన్చ చున్నది. ఇడి 
యేపధమోద్యమము, [వలయునా? 

బుద్ధ. కావుననియుద్య మమునకుం గూడం గొంత సాధనసామ్మగియు గౌ 


శ్ధ 


ల్‌క్రి బుద్ద బోధసుధ. 


యకశు._ ఇదిసర్వోత్కృస్ట్ర మగు (పయత్నము కావున దీనికిబకికర సం. 
పత్హియధిక ముగం గూడనుండందగు నేవో? 
బుద్దు-- అట్టియుతమో త్తమ సాధనమే 'యస్రాంగశీలము, 
గీ, గ స్పినానికి దయ్యము 4 ల్లలవటంచు 
పాడునమ్మకమున్న నా 4 పనిన చున? 
న్యాయక రకు నభీచార 4 మందునవు 
కము గలుగన్యాయ మేరీతి: 4 గలుగు (బజకు? 
గి, అంగసౌఖ్యాధి కాకికి 4 నమ్మావార్ల 
భయముగలుగ (గామముశోద్ధి: 4 బడయంగలదెే? 
మునుజు మత్స్యాంగనలు గాన 4 మహీమంజంపం 
గలవనెకు నావికుడు యాత $4 గదలం గలండె? 
గీ, తప్పుటూహ స్మత్కి-యలను 4 ధ్వ్యంసపజుచుం 
జదువురేఖ చేతినిలేమిం 4 జదువడంగు; 
గురుడు చండాలుంబొాకు పె 4 గూడు భస్చ 
ధర్మునకు ధర్మకర్శ య + త్నంబులీల్లు. 
ఆనరఆలునో లా: ఇట్రితప్పుటూవాములు జనులకు. గలుగచేల? 
బుద్ధు__గీ. ఒడలిబలుష్రన నోవిక 4 యొచి గిల 
సనెదుటి రాజకీయసు లెక్క. 4 సిన్చైరాజు 
కనిపరీశ్షీంప కదిసి $ యనుచుంగింద 
(గుడ్తిగచ్చకాయలు సాలి 4 గాటంబెట్టు, 
గ్‌, అ స్లైగర్వమెదిగి బుది ళీ నవల దోయ 
౧ ఢి 
నార్గసం పో కముల నికు 4 యజుగొణంగి 
ఎ _ లు ట్‌ 
, *ప్టు చౌష్ట్రవిమర్శన 4 శ_క్తిలేక 
గంగి బసవన్నవలి దల 4 గదుపుజనుండుం 


గే మంత్రియీ పరీథ్మీంచిన థ్ధ తం్యతమందు: 
గొదువ లుండునె యసిరాజు 4 గుజైం బెట్టు 
నలువబుషులనావేశించి 4 పలుకువాని 
యందు(డప్పు లెట్లనిజనుం 4 డంధుండగును, . 
స్పృనమ్మాకములక్షిది యొక హేతును. 
నీ, కూసికుల్తని తన్నిచ్చు 4 కొనును గాకీ; 
యజ్ఞం డెదొ (పేలినంతుప్తి. థీ నందునవ్వి) 
తనదుకవితను బగులకు 4 వినిచియీదొ 
యేదొ యనిపెకింబల్కి. మి 4 న్నేక్కులోను 
నీ. ఎఅకనికిం దనపంది భూ 4 మాకుపట్ట 
గజము కంక _బశ_స్తమై +. కాసనివీంచు; 
మిండనికి. చనకతిబోసి 4 మెల్లసొని 
నిందు నూర్యశినె తిమె ౪ నెగిరిపోవు. 
గీ. తనదియేదైన సరె (పశ 4 సృంబునిజము 
నాదియనుశొంటంబుట్టు ను 4 శాంషుధియై 
తనమతమె మంచి పరునిది 4 తప్పటంట 
నెట్టులన్ని టీ లోరాచ 4 వెణ్టినుమ్ము 
స్యతుత మె యథార్లమైనన్ల్ర 4 సవనమందు 
శోమపానము మంచిది 4 సుందరిశయి 
కల్లలాడుటమంచిది 1 కాటకవము 
మాదిగ ణపతివూజయు. శీ మిగులమంచి. 
ఇడిరెండవహేతువు. నాయనలాళా! జ్జ .వ్రీయున్న దా? మనము 
బుద్ధిపూర్వక ముగ డెచ్చుకొన్న |పమాణమునం గోన్ని దుర్వి 
ఇ్యాసములుగలుగును, తమమతమె మంచిదను వెజ్టివలనంగొన్ని 


* బుదబోదధన 
క ధో ధనుధ్క ణా 


కలుగును. సోదరులారా! “తెలియక పోయిన నడుగుడు.. 'చెవ్పవల 
సినది చాలగనుంటచే సంకుచితముగ. జెప్పుచున్నాను. 
యశు._మహాత్సా! (శద్ధతో విని (గహించుచున్నాము. 
(నేపథ్యమున) మహానుఫావా! బుద్ధాచార్యోత్త మా! తమనాొ 
క్యములు గర్భముల కమృత (పవాహము _లైయున్నవి 
బుద్ధు-__గీ. కారమిష్టము గలవాండు 4 కారముగల 
భ్‌ వ్యుముల నిచ్చుజనులకు $ వలసినపుడు 
గాన మిస్టముగలవాడు 4 గానమహిను 
నంద తానందమును బొందు 4 నట్లొనర్చు. 
గ్‌, తనకు నెగియిస్ట మోయది 4 జనుల కెల్ల 
నుండదగునని పల్ము_ఒ 4 నుండుతఆచు 
విల్లజుట్టిస్టమగు వాడు భీ విలకజుల్టు 
లాకువారికి గూడమే 4 లనుచుబల్కు_. 
గీ తనకుం మజ్జనమిష్ట్ర మౌ 4 జనుండుబేవు 
లక్‌ క-వుఖ్రై సెతగధి_క్క- 4 ళంకుమనును 
తళుకుబట్టల పెళెళల్‌ 4 గలుగుజనుండు 
గూని వెన్ను పామున బిళ్ల 4 గోచివెట్టు. 
గీ, (శొద్ధభోజనమిస్ట్ర మా 4 జనుండు మొండి 
బోసిమూతికి గారెల 4 బుట్టంగట్టు 
(స్రీ[వీయుండునవుంసకుని చేం 4 చేతమాచ 
లో ర్భాథాన 4 కలనజరువు, 
తప్పునమ్మకముల కిది మూూఃడవ హేతువు, మణియొకటి జెస్పె 
దను ఏను(డు, 
గ్‌, దురదకా'ల్లేకనుందను, 4 దొలంగితీ.గ 
పానుమెలికలంబడి సి యార్వః థీ (క్క శోరియా 


అలు అయాం గలా 


తృతీయాంకము. 59 


(పతిరవము నృకము హసింపం థీ బరుగులిడుచుం 
గుక్క వెలిదీయ దే నృుతి 4 గుక్క_నుండి, 
గీ, అ్హైదుప్పథములంబడి + యా _ర్జిణెంది 
తన్నుగా పాడుకోశ క్రి + సున్నయెన 
జనుని నటనుండియో దైవ 4 శ_క్తివచ్చి 
వింతేగా' బోచుననుకొంట$ పెద్ద వెల్త్‌, 
(నేపథ్యమున) మహాత్మా! య ఇ నయ్‌ హ్‌; 
(పాయమా? 
బుర్గు==(నన్ర్యచ లేడనినేనంటిశా? అః కైయవసరమున నట్టవాని నా 
తడు |బోచుటజరుగదనిక దా న ఈయంశమునుగూర్చి 
యవకాశముచేసీకొని మశీయొకవుకు బోధింతును. తప్పుటూ 
వాలు కలుగటకిది యొక్క_చారియను నంతమస్టునకే యిప్పుడు 
దీని గహింపవలయును, 
(నేపథ్యమున) చిత్తము, చిత్హీముం 
బుద్ధు--తప్పుటూవాలు హొందణు తమసంతుషస్టై కెకూడం 'X౫ల్సించుకొం 
దురు. తప్పునమ్మకములకిది యొకమార్లను, 
(నేపథ్య మున) "సలవిచ్చెదరు గాక! 
గ్‌, చిత మున నపుంసకుడు చే 4 యెతుకులుకు 
లాడులను ముద్దులాడి వె 4 న్నాడిపాడు; 
చామదేష్మీ పియుండు బం 4 గారుగన్నె 
జోరుజోరు పాయసమొక్క_ 4 జుట్హంగొనును, 
గ్‌, అట్టు లేసర్వమస్థిర 4 మనియెటింగి 
పరమపదమున మందార 4 తేరుల క్రింద 
నుధనుుదావ్‌' జరామృతి థీ శూన్యు(డగుచు 
నకేయముదాషి జనుంయండు థీ నాత్మయందు ' 


60 


జుద్ధబేోధనుధ, 


ఇ్రదియాత ( శాశ్వతత్వమాను గూర్చిన వెళ్ల. ఈతత్వమునుగూర్ని 
కూడసావకాశ ముగ దరువాత. జె ప్పెదను. ఇట్టవెజ్జులు గలు 
గుట క నేశ్రకార ణములున్న వి యిప్పటికిబాలాను, 
గ్‌ అజ్ఞజనునకు గొరవిడ 4 య్యంబులైన 
వగును వాయుభఖేదములు వి 4 ద్యాన్వితునకు 
వయా పాముకౌ 4 ఎైనయద్ది 
ఛాయగా గానబడును వి నంట 
గ్‌, మొదటిసంజ్ఞలం దప్పుగా( 4 జకున్రువా(డు 
వ్యాకరణశాస్ర్రుపారంబు 4 నందంగలండె? 
తప్పుటూహములను నొప్పు 4 దారిగలదె? 
వంకదు వ్వెనత సూటి 4 పాపటగుని? 
భ్‌ వదుఃఖవిముకి మే సర్యమత ములకు ఫలము, బుద్ధమతేమూన 
కుం గూడనదియే. అట్రిమహాఫలమును బొందందలంచిన వా 
డనేకకారణసంభూ తాసత్యాభి పాయముల( ద్యజించి పక అతికిని 
'హేతువ్రనకును సంభవించిన సత్యాభి ప్రాయములనే సంగహీంప 
వలయును, దుర్గి పాయని రాక రణము, సత్యాభఖిపాయ స్వర 
ణమే సమ్యగ్టృప్టికిబేరు. ఈసమ్యగ్దృష్టియే యసష్టాంగశీలము 
నకు మొదటిది. 
గీ, లెక్క_కంకెలు చదుశ్రన 4 కక్కరములు 
శాస్త్రమునకు సంజ్ఞలును బీ 4 జములుపంట 
కత్య ధమజీవ్రలు నరతా ౪ (పాకీ కఫా 
సమ్యగీకుయట్లగు చిత్త 4 శాంతికొఆకు. 
అష్రాంగశీలమున రెండవది సమ్యక్సంకల్ల సూ, రృదికూోడవీన 
నిష్ట్రమున్న డా! 


తృతీయాంకము. 61 


. (గోపథ్యమున) ఇష్టమని సామావ్యముగనందు లేవి. మహాత్మా 
(శవణములతో (గాదు; (ప్రాణములతో వినుచున్నాము. 

బుద్ధుశ ర్కర మధురముగ నుండునా? 
(నేపథ్యమున) శూ హే హే! ఉండదా? నోటిలోనదిపడుట్క 
(పాణముసుఖపడుట యొక్క._మారుజరుగును. . 

బుద్ద... అతిమూతరోగి దానిమాధుర్యమును బరిగణించునా? 

(నేపథ్య మున) పరిగణింపడు. పరిగణింపండు. 

బుద్భ_ ఏల? 
(చేపథ్యమున) దానినిభశీంచి తనరోగమును వృద్ధిపజుచ 
కొనునా? 

బుద్ధు_యశు(డా! కావున? 

యశు-___జనునకు శర్క_రకంకు నారోగ్య మే తయతిమధురము. 

బున్దు---సొమ్మందరకుం బరమ్మవీయమగు వస్తువేకద! 
( నేపథ్యమున) అద్దే! అద్దే! 

బుద్ధు---బండిపోటు దొంగలు సొమ్ముగల వానియింటిక వచ్చి ధనమి్వా 
దవా చచ్చెదనవాయని 'బెదరింప. నాత జేమిసేయును? 
(నేపథ్యమున) |ప్రాణముండిన ధనము లేక పోవునా? Es 
కున్న ధనమువలని |పయోాజన మేమి? 

బుద్ధు.._ఆనందా! కావున? 

ఆనం__సర్వధన ముకం (పాణరక్షుణమే సరమ వియము. 

బుద్ధు--భర్వ రకం. బత్మివత కిష్ట కిషతర పదార్థము లల 
(నేపథ్యమున్న"ణండభు. '' ea a 

బుద్దుభర్శ తో భార్యను నవాగమనమున iin పోవ నేల?-కాలు 
సేతులుకట్టగట్టి యామెను భర్తతో -నగ్నిశయ్యం. జీర్చనేలో 


థీ న బుద్ధజోధసుధ్గ. 


(నేపథ్యమున) . అబ్బో! తనచావువణకు వచ్చినప్పుడు! అబ్బూ! 
భర యెనస శే, పెద్దకొడు.కె నస! మణియెవ(?ో నస! 
బుర్దు...యకు(డా! కావున, 
యక __స్వరమణమే జనునకు ముఖ్యతభుమైనడి = 
బుద్ధు__ఒక్క-జనున కేనా? 
(నేపథ్యమున) సర్వ పాణులకు నిదియీ సటొజధగ ము. శ 
బుద్ధు_సోదగులా రా! పరోపకానై క పరాయణులెవ్యరు లేనేలేరా? 
( నేపథ్యమున] ఉన్నారు. తమవంటిమహాత్సులు! 
బుద్గు__ నామాట నేల చె] ప్పెదరు? స్వనాశనమున కె న లత్యుము చేయక 
(అహామ్‌' అనుచానినే నిర్నూలించి కేవల పరనుఖానంద (కియా 
దీక్షులైన చాశెన్యశెన నున్నా రా 
యశు.ఉసన్నారు. మిగుల 'తక్కు_వగ -- 
బుద్ధు_ వీరుకూడః (బాణు లేనా! 
,(గేపథ్యమున) పేం హే! | పాణులుకాక మ టెవ్వరు? 
బుద్ధ అగు నెడలం (బోణులసేహజధర ]నుగు స్వ పాడె 'కొవనతేత్సరే 
తపీరియందు మాత మేల లేదు_సోదరులా రా! మాటలాడేేమి! 
విరు పాణులైన గాకుండనలయును. స్య పాణావనన మైన సనాజధర్గ 
ము కాకుండవలయాను. పీనిలో నేదియ థార్థము$ 
( నూ, సహజధర (్రమునుగూర్చి వ కాని 
వరు పాణులనుట నూ తము సత్యము. 
బుద్ధు--యకుండా! కావున? 
యతే.-స్వజీవనై కోరకుణము సహజ ధర్మము" కాదని తోయయరున్నది 
బుద్ధు..-సహజముశొని 'దేదై యుండవచ్చును. 
యకు_.. తెరా పెట్టుకొనినదై యుండవచ్చును. _" 


త్ర తీయాంకమే 68 


బుద్ధు-- యశుండా! నరక మూలకారణమేదె యుండునని 
సీను చెప్పితిని? 

యశు.తృస్థ 

'బుద్గు__అటులైన దీనికో? 

యశు _-తృన్ష యేయని తోచుచున్నది. 

అఆఅనం__నమహాతొ 2 అః?తృస్థకలుగుట శేమికారణము? 

బుర్ధు__.నాయనా! సీ ర చూడు! ఈశాటినీ కిచ్చితిని 

ఆనం_....మహాతా క) అనుగ హింపణబడితిని. 
(నేపథ్యముని) మాకు(గూడం గాపూయముల నిష్పింపరా? 

బుద్దు పూర్త ముగ చెలిసికొనివిమ్మట నటు లేతీసికొనవచ్చును. ఆనం 
చా! ఈశాటినీచేనా? 

'ఆనం.__-చిత్తము. నాదే. వ జి : 

బుద్ధు--ఎందుచేత? 

అనన._.మిారిచ్చుట చేత. స్ట 

బుద్ధు...- నేనిచ్చుటయేల! సీ వేతీసికొన రాదా? 

ఆనం__-తమశాటిని చేనెట్టుతీసికొందును! 

బుద్ధు _అందుచేనాది కావున 'నేసిచ్చితిని. వుచ్చుకొంటివికాన సీదను 
కాొనుచుంటివి. 

ఆనం._చిత, ము. 

-బుద్ధు-.- అనల తానో సీదనుకొనుచున్నా వు. కాని. 
వనువునీదికాదు. | 
ఆనం=-- చిత, ము. = 

బుద్ఫ_యముండా! ఈ దేహాము సీజేనా? 
(నేప్యమున) ఛం హీ! కాడానమటే! 


యశ... నాచే. 

బుద్దు___.నీదియగు నెడల సీశటనుండీ వచ్చినది? 

యశ __మాతల్లీ దండు లొసంగిరి. 

బుద్గు_శావున నీదని సీవనుకొనుచున్న _మయాదేహము విోతల్లి దం 
డు9లది-. . 

యశు_చీత, ము. అంతే! 

బుద్దు. మోతల్లిడం డులమా త్రము సయ ంభోనులా! నోయనా! 

న వారితలిద 0 డులకు. బుట్టిన వారే! 

బుర్ధుకానున వారివనుకొనిన చేహములుముతటీకోందజని. మాచితీవా? 


యకు_చిక. ము. 
 ఖుద్ధు_.. అందుచేత నీదనుకొనిన బేహాము మటీకోందటిది కాదా? 
యశు__ చిత ము. 
బుద్ధ. సోడరులా రా! ప జెలిసినదా? ఇచ్చటనిరుకుగానుంట చే 
. మోకుదూరముగ6 సూరుచుండ వలసివచ్చెను. 
(నేపథ్యమున) మనస్ప్సులచే మిక్కిలి దగ్గజుగ నున్నాఠము, 
బుద్ధు..యశుండా! నీదేవహా మొకటి ఇదిసిచేకాక ప 
పూర్వులు నల్లుజడి. 
wh తము, శెలిసినది. 
'బుద్ధు..అంతటితోనాణునా! వారిపూర్వులగు ననమండడి. ఆపై 
| చారివదునొర్గుటది? ఇట్లుమైకిం బోగం బోగ. 
శంకు .నాదేహాము' (పపంచనం చిడివజకుబ్యూ యిభ్చటివజకున్న 
నరకోటిదంతదియును! '' 
బుద్ధు-నాయనా! అరకేనా? 
యు... ఇగ 'ముందుంబుట్టంబోవు నరకోటీ 'దంతదియుగూడ..... 
బుద్ధు.._అంతటికోడనే స సంతుస్టినెండియుందునా? నాయనా! 


nl అలల ఆజ్‌ 


తృతీ.మూంకముం 65. 


యకు..._వీల? 
బుద్ధు..పకుపవ్నీకీటకాది నర్యజాశువ్రలుకు సర్వవిధముల. సనీవంటివే 
కావా? 
యకు..బి ను. 
బుద్ధు__ఉల్లీపొర వంటి చెండుచర ము లంటించిన చిన్న సంచీలో నరము 
ల (పాతిపదిగమైన చిన్న చుక్కగలిగి కనులు ముక్కునోరు 
మొదలగు నేయవయవములు లేనిచిన్న పొ ణిని persed 
యసుఎ-చూడ లేదు. 
బుద్ధు--అనందా! నీవా? 
ఆనం..=చూ చితిని, rE 
ఖు జనా అనాటి టెంతునికేణికాకోహణ మొగర్పం (గ్రమ్మక మము 
గ నవయవస్ఫూ ర్తి రి అవిలోమువిలోమాన నల్ప భేదసంజాలముతో 
గూడి డిన నర ములకూడ్లిక కరర మనాదులువూాని యూ స్వ్రగమన 
ము త వ్యాక. నరర్హూపొవస్థయు మనము చూచుచు 
అనం... చిత, ము, ee 
బుద్దు..-లట్టి ట్టవోయకుడా! సీదనుకోనిన్ల చేసాము సమస నరకోేటిడే 
కాక క? i న . 
యశు సమ. న్నపాణికోటిదికూడను. 
బుద్ధు--అట్టినో . సెక్కు నీపొట్టనుమ్మా త్రము నింవుకొనిన సీక్తుజాలునా 
య నీఫొట్టల' ( నెన్ని ళోటుల జంతువుల్లఫాట్రలిమిడియుండ లేదు. "అవియ 
వివ్రైనా? నీవేకావా? అన్ని కోట్లులక్షడువులు మాడుచుండగ 
- నీకడుపెట్లువిండినదని సంతసించుచున్నావు? నిండిన్నణా? శతళో 
భిపగాధళముగ మాకున్న చా? సీిసంతసమూ? నళ్లున్న సా 


ణులు సీలో నేద్చుచున్న యేడు పా, 
గ్ర / 1 ws 


63 బుద్ధహోధనుధ " 


యక... నుహాకా 1 తెలిసినది. 

బుద్ధ పర'జేపహామువి 'నుఫమునే' సివాచరించువాండవై నయెడల? లా 
యక్సు....ఆమితమేన యానందము. 

బుద్దు_ ఎండ్రుచేతనో యిప్పుడు తెలిసిన నదా? 

య -నా దేసామంతయుం బూోజేపోమే. 

బుద్గు...షకులకు' 'నుఖజ్జానము లిచ్చి నంతకాలమే? 

యహే... ోకుసాఖ్యమ. | 

బుర్ధు__నాకుసౌఖ్య గుంటి వే జే ననంగ నేమి? 

యశు.._పరులు, 





బుద్భ_య ధార్థబుద్ధిజూడ జన ననునన్తువున్న దా? 
యకు......లేన ళ్లే శు. 
బుద్ధు-ఇప్పటిపేన్నది. అది లేకుండిం బేసి సినవాడేధన్యుండు. ' ఆతం 
| బుద్దుఃు, కాలి! క్రిందిప్రురుగులు, ఆకాశమునండలి పతులు, అడ 
విలశనిపంతువ్రటుసవ్యసముఖములం దమజన వృద్ధి లయూ ఏ 
మార్గముల సర్యజీవనెక్ళమును 'ఘోమించుచుండ లేనిది, బు 
_ జువు కానిది, కల్పించుకొనినది, నిచ్మోతు? మైన దగునాతే తత్య 
/. ము నెవండో విశ్వామ్మిత్రసృష్టి చేసి " యుజంతువునకాజంతువ్రు డే 
దేరువేసి, యెక్యమును జడంొట్టి, + యజ్ఞానమును బెంచియహంథా 
నమును వృద్ధిపజుచ్చి టట. (జేసీ, 
" దుళ్లబుద్ధులను (జీశేించి, యెంత ఒవ్రుళానేతానేయని గుడు 
౧. డుగుంచేములాడం చేసి యొక్క_కేచేహమగు జంతులోకమును 
. ళన బుస్రచూడంద్‌స్కిత లసవ్నా స్రధాపగులగాట్టి ,మాంసములు 
_ఖరజేఖండముల కీందో పోగులు వెట్టి, సర్వజగత్తు తు నెక్కక! టికవాని 
" యంగడి(జేసి,యీాకీతిగస సర్వపీధ్యంనముేని యుండగనో సోదరు 
లారా! ఇప్పూరైనం గన్ను చెజున రా? ఇప్పుడే డేననుకత్పటి నున 


og 


‘py: 


నుసిలుపరా? ఇప్ప్యుడెన హృదయనులు. _ఫ్వాస్తాణముల్యోనీ 

యు చుకొందురా? ఇప్పుడే జిన లేనిపోని ప్రమాణమ్లుల సిరాకరిం 

పకా? కఇప్పుడైనం _త్యయానుభవమునకు. . (శెత్రుముసకు 

విరుద్ధ రుగు (పబంధకబ్బవల్లులను | . చెంవినేయ ర్గాః వస్తుయూాధార్య్య 

పెజల పరమమై,తిమతమును 'భోకోద్టుణార్థమై మాహా 

త్పాహాసం భమములతో నుస్ట్‌'వీంచు 'బుద్భ్యనియిప టేశే మూలం 

పశా? ; 
(నేపథ్యమున నందణు నమస స్మరించి), మహాత్మా! వింగగిమి. 
సంతుష్పంగాంచితిమి. 

బుద్ధు-- అనందా! అవాంభానము, పర శే యోసహనము; అను తృస్థ్య 
లు దేని చేం గలిగిన వూ తిరిగి చెప్పుము. 

ఆనం. సర్వజంతుజ్థాలై క $e జానాభావముశచేతను,. మిధ్యాత్మతత్వమువేల 
నను గలిగినవి, , 

బున్గు-తృస్థగలుగుటకు' గారణమే మని యిదివజుక డిగిలివీ, ఇప్పుడు 
తెలిసినదా 

అనండమహాత్నా! తెలిసినది. 

బుద్భు.._ఇట్టిజ్ఞనమూలకపరమ చిక శాంతే : ఇ₹ావస్థాలతాకున్తువుమగు 
నిర్వాణమే యహ్ఞైంగ శీలమున రెండవదియన * మ్స నూ 
మూడవది సమ్యగ్యాక్కు... 

ఆనం=చిత ము. దీనిసిగూడ జోధింతురుగాక, 

బుర్ధు.-యశుండా! పీణావాద్యముననీకం (బ వేశమున్న దా? 
( నేపథ్యమున) మహాత్మా! సామౌన్య్యవ వేశమా? సానులలోవీం 
శిష్యురాం డుకాని' వారెవరు? ఎందులకు! ఎందులకు! ఆగురుత్వ 

మే, వదలిపోయినది, మాకందఆకానంపర్క_ము లే లే వదలీపోయి 

నని. తనుదగ్శన మ +హోర్మ్యమునం కృతార్థతం భబొందీలిమి, 


ws 4 జ ॥ ష్‌. శ “wt ॥ 
॥ + Es ల ఇ 
h ' 41 టే 4 
న్‌ “ఎబుదజోధను 
[ ౮ క్‌ థి a న! 


అషయపణా ససపమ్ల్న షః wane ee చిం 


 సలుండనేల?, Fu ak ET wie . న 
యపషుపమండి చను పలుకులు. (రకముల యుండవల 
_యేనుగాదాళి, EW WE RW 


బుద్ధ._సోవకులారా! హం వీణ నిష లీలలు బిగించి 
శో తోం భాకిది కదిపి య్లోపీ'' బలాత్కొర్వముగ మనుజుండు 
పలికించిన పలుకు లే. ఢ్రుతిసమంజ సమ్ములై. ఇుండనలసినస్పూకు 
తొ నీబుద్ధి పూర్వక ముగ బలికినపలుకుల్ను శులిహీతముూకై యుండ 
నక్క..ఆ లేదా? Me rp ఎ 
(నేపథ్యమున) ఓట! ల ట్‌ ఆ. షా 


Rr 


బుద్ధ... మోహన రాగ మున చైణేకఃడు 'మధ్యకమును. 1,బలిక్రిం దిన 
న్యుండును? 
యకు.....పరమాసహ్యా ముగ. నుండును. 
బుద్ధు=ఎందుచేత? . 


యశు.....అదికూడని స్వర మగుటచేత. , 
hag స్వరచ్భాయ్యనైన , Pe పలికింప € గూడనప్పుకు 


కూడ్లనివలుకులు కామా వచ్యానా్‌ జ న్స 
(శేచేథ్యమున), కూడదు, టం నం hy 


బుద్ధు..తొ ందరచేలాని, శతు లల్సనిపోయిశాని తప్వువె్తళుమె నొత(డు " 
.రాగమధ్యభున స్ప rm 

యకు..క రోరముగ నుండున్ఫు ,.. 2 

బుద్ధు.అమా్మా తవ; బొరభొటు, PD నస్వుకు మనుజు 
డు పలికిన .కప్పుమాట, మెట్గుంధునో 'ెలినికావవల్న దా? 
.. (గేపథ్యకున) మౌతొప్పులన్నియుం డెలిసిానుచునే యున్నాము. 





బుద్ధుఒక రాసన్యరమునన్గుసరర ద ఛాయింపక నోట్‌ గదు రోగము 
లస్వరములను పంచగేడకపూయముగ పోయించకయెడల....._ 
య. య వతి లేన వాసీకా తలు పలి నుండుకు. 
పతకమే. ప జనుల Wet ఎ స్టే 
గ . -ట్లుందును? ప క “క స. 
(శేషథ్యమున) మహాత్మా! అ 
బుద్దు=తీలలకు? వీటేపెజీవాళులు శేఖుండు నెడల నెట్టుం డును? 
త జలజల నాదముండక _రెడుధ్వనుల' యుక్త కలో “వెలి 
తిగలనంబడును, 
బుద్దు....'రెండుధ్వను లదుకక పోయినస్ఫు కే వెలినిగ నుండుకప ప్పుడుజనుంయ 
పలుకుపలుకులకు నదుకులగు" హేతుకుద్ధియు శ్రీ సహితత లేకుండు 
నెడల. 
(నేపథ్యమున) ఏడుపంతేకంచకరుం చిద: 
బుద్ధు..-వీణకుండ పలుచంగ దొలువటడక గకినముగ మోటుగనుండునె 
డల. ఈ: . 
యక... అట్టిపిణను గాడి! (పొయ్యళో టడనె చిన మంచిది. 
రా య్‌ య భార్గవ సనకల Huth ad బలుకు 
వాని జేమిసే నీయదగ్‌ను? మ 
న్‌ కఠిన చిరము దుష్మార్య ' vs _ర్భృకరబు 
గట్టి వెదురుబడి తేల Ls నొట్టనసను. 
లలితే చీత, ము సత్కాగ్య ఖ్‌ సైలసనంబు “ 
జలు వెదురు మురిళియాాచు $ మువమొస ంగు 
నీ. ఆాపయుత్తు. జేవ్వావాడియె' 4 తేనరును బర 
శలితునాలుకగళాజేరు 4 కరణిగాలణ లగా + 


ఖం .బుద్ధభోధనుద 


.బూశుహాతల్సు సీత్యంక ఓ.మ్తున్తువభించూ 
ఎ కన్యా పై నల్ముమ్ముఖినిన్లూ 4 చించ్చునట్లు, re 
" శావ్రుననిషి ్ప టి నరకు. * మో కేమి తెలిసినది? ఆనందధా! సీవ్ర చెప్పుము. 
అనక. భావరంజకముగ్గం బల్క- + వలయు సత్య... 
వాక్యమ్మ శాంతదీతుతో. 4 బలుక వలయు se, 
. గొండెములు. వల్క-గూడదు. 4 క్రూర సాక్ష్య. 
ములన సనం న చులంలగా ళీ వలనుషడదు, 
సా 
పరముధయానుభా శ పరిపక కమేకార్థ 
కలితమువీతహృ థీ య 
జనగణోత్సాహావి + శ్వాసవర్థకమును 
so 4 ధనయుతంబు 


] ళీ 


గర్వళూూన్యత్వ్యవ ఖీ కాశ క్ర ంబునుయుకీ 
_భవ్యసండర్భతః 4 ee 


సముచితపరి పాక 4 సం పదాయంబును 
సత్యదీమె.క ప 4 కస తముము 
౨ నగుపలుకె పల్క_నగ్ను స్త్రీల, 4 నవనిపతుల, 
భమ్యముల, బిశాచముల్య బే 4 వతల, యుద్ద 
కళుల్క గటికల గల్లుపొ 4 కల, ధనంపుం 
ఇతరల్క సోదులనుగూర్చి $ పలుక దగదు 
సమ్యుణ్వాక్కు.నుగూర్చి యింతవరకంచాలును, ' 
(నేపథ్యమున) మహాత్మా! నాలుగవదేది? 
జంద్ధు...- ఇత రహి కౌర్గముగ నితరనాఖ్యార్థముగ నితరధరో /? వవృద్ధ్యర్థ 
ముగ '౫రోస పలుకులే న AB yen 
డందగండదా! . ల se 


త  తీయాంకము. ' 71 


{ జేపథ మున) అభ రంత రమేమి? అభ, $ తేర మేమి? 
ఖా. డన్‌ సకస నరికుప్ప వేసికొనినాందు. ఆక్షుప్ణ ఏ నెకడు 
మంటగలివీనాండు. బ్రదిప సకారమా+? 
(నేపథ్యమున) ' హే పూ హే! హరం క్వాటనక్కర్శకా 
బున్గు.._ఏల కాదు? | | 
చేపథమూన) డాని (బఖీన కాపనీ పకట 
బుద కావున చశాధనిచు సని? 
( నేపథ్యమున) సత్కార ్రముముమాన్హైటికినికాదు, 
బుర్దు-__సె! 'బాధనీయ కుంకుపని సత్కే_ర సముగునా! 
( నేపథ్యమున) వూకు:చెలియ లేదు. బాధసీయ కుండు పనిని జేసి... 
చై_నసెలవిచ్చెదరుగాక |] 
బుక్భ.._ఆ కుష్పనువాండు పరశురామ పీకి సేయక త్మచ్చభువునకుందాని 
యనుభవమునకు(నడుమ నద్గురాకుండును. అ్యిఫనియీదగును. 
( నేపథ్యమున) ఇదియు చా పీన కార్యము. 

బుద్ధు---ఒక ఛాందనుండు రాజద్యారమునుగ్నూ స దథీణా పేత చేయబోయి 
గుమ్మము నొద్ద శకునమునకే , నిక్కినిక్కి. చూచుచుండగ రా 
జుచుం బొగ్నగమ్ముకొనిన పిడకనిపుతో బాలఫితంతువు తేలు 
గుట్టుటవలని బాధ. 'నేద్పుచునెదురుగ రాందలచినధయ్యు స్మీణా 
వొ ఎని తానుజూది.. యూావిధ ముగ నెదురురాకుంకుట్ట బో 
వ్మాణుండు సత్కర ముగ సత లేదా! . న 
( నేపథ్యమున) సేం సం ప్రేం! ఉపకారముగనే స్నరించును. 

బున్గుకావున? గుప్పదహింపకురిడుట కూడ నెకవిధమగు సత్క-ర్భ 
మేల కాంహాడ దు? - 
( శవథ్య కనా? ) కావచ్చును. 

బుద్ధు_ అరం గా డాకుప్పను నూక్నుకొనునప్పుడు పోరుగు పోడు తనపకువు 


72: బుద్దబ్ఞోధన్గుధ, 
మ. grr tr 





జి t 
చ ఒజోేల్ల్ను' కమనిళమ్లుగ నిగ వాత్సన్తిక్సి సా కయ 
లి న్‌ అవరు పై. సు ల Pe rT, షు. స్‌ క్షే. కుట. శీ “a గ .! న్‌ ం చుం 





॥ 
J 


చేయు త్తు, re 
॥ యు న్న నెక ఘం rd శా న్య “iy. Can కష + ట్ల! అ ఆ ల. య. ఖ్‌ ఖీ స ఫె ,* 


Cr EN ౪ ఖో 4 


(నేపథ్యమున)- ఇదినల్మ మున. “పరోఫళక్లాద కృత్యము. 
బుద్దు-.-క్లా sl ఆనం జూ: సక్కం గ న్ని దిధములుక్ల, lis 9 | 


’ 
౪ 
1 


ఆనం. చెండు. " స Br Se ne. GRE FEES EY 

బుస్టు_యశుడా! అవియీపి స. బల FE 
తు నికిం ప్రత్యతలాఖముతు గలుగ జేయుట మొదటిది, ఆతనికి 
బాధ రాకుందున్లూతాను:. "జూ కత. ఒ[అనర్నించుకోనుట రెండ 


ఇ 


| జే 


i 
/ క్‌ ( 
థి" స «nt a గ స / ‘ FRE 
wy ౪ ry ఖో శా oe om dy spe ss 3 ay 
వది. WL, Re Te A Wet As క కసే ॥ శశి ఎ (జా 
శ్ర సై 


' 1|| 


బున్టుప పరసౌఖ్యజ్ఞానదాన మేమషేటెది దీసికి చ్యాగమని"పేరు. ఈచేత 
నుండు ఫశ పత మీోచతనుర చిన "సీచేతికీలాఖ్‌' 'మినేతికిన స్ట 


0 


క్‌ ఖో ¥ Hy జ rr i 2 4 
గ, | స గ్‌ ' D బొ శ | 4 * oy Vb: / 
ముకాధా? వ. Sdn, ఓ, ఖై ih ws a wr Mn) 
ణి న్కు (he 
% 
శ te స య... గ్‌ య #2 Cra (క 
లో ఆ! అ! Ke Wir టం Bp ELE 
pa, May Ww, Ba ; (1 స | న * WA ఖ్‌ ర్‌ 4 
మా పకారమున? గర క మం. 
బు I (క్‌ 
శి థి Y ॥ సనో } ఖ్‌ 
ఖ్‌ య శ ఆ ॥ స్‌ Mann 
( న నష్ట న్నన ద స్తే ' at టన 4 SU | ఓ ష్‌ 
సథ్యకు యఘు 3 shen pis 
జో Ape 
డై nee. 
మకుతోను శ )మయునకో! యు” 'చితకులకు జనుయు” సుఖమయ 
t rt 144 || లో ॥ . he స్తే 
(గ / 
వలయునుగాదడా! |. “| 
& || 
ఈ స 


_వథ్యమన్సు అ్హఅక్టే! ల. 
బుద్ధ. eee లెత గ్రముదమన నన్ని స్థలములు “జూచు 


: వ్‌ 

గ 

“౨ చూకేర నము ఫి. 
whe | (| బీ ఖే (॥ 
గాడా WEE DEN, 
' by శే $ 
a jor, / ల ళ్‌ ఇ 7 y 
+ త 
వె. ' పీరు వి ర శో 1 rr, 
జా ” md 
స ks ms 
శో 1 ళ్‌ [ / ఖ తగా (| ళు 


. 'లకేలుమిలం నే 4 తనమ | ప 


శొక చేటు భాధ 4. పు 3 5 
Pande ప్రణా 4 లాక్షుగాటె?. 


॥ గ చె ల 


శ్‌ wo శ్‌ జా జా 
శీ ఇ Ca Tf nee gs 
త్‌ TTY AR 7 
oust 


వె. ోక్షీడినుచు 'ఛికు + గణములీయు జపాలు? 
టకువ్పమోసీసుఫేము 4 ఖరీముసలగబె? 
బందెం బకుచు. టురుగు 4 ప్టొసంగజె! చలి, 
బకుచుగొత్తుశాంక ఫి న. డై? 

ఆ. వె. క. బోట్ట ౪ నోముచునమృత వీ 
యంగ మేఘమల్ల ౪ లాశుణాడే? : 
చడపెంటచేత్‌ం 4 వీతీంజెందుచు యమ. 

మ సర్గధాన్యతతియొ 4 సంగుంగాదె? 

ఆ. వె ఇట్టేఫలము లనుభ ౪ వళదినషమునుజుందు 

ఏనిలోఢల్థాహూడ ౪ వినణగవలుటి? 
'కవ్రల్యగంధతేతినిం: 4. గడుషుదంబును బొంది 
= వొనిసీలీవిడువం 4 బాడియగునె? 

కావున సోదరులారా! వానివలెనే? 

' (గేపఛ్యముల) సర్వజనులు స సన యుండవలయున్కో 

బుద్ధు..యశు(డా! అంతయేనా! 

ఆప్‌. వాసవలెనేకాదు. వానీకంకు నధికముగననీ వలనను 
బుద్ధు..-ఆనంచా! ఎందుచేత? —™ 
ఆనం. స్థాణువ్రరైన వృమాదులు, అగు జంతువులే యి 

a ట్టి పుణ్యకార్య సవుంజసమురై యుండ స్వేచ్భాగమనమొగణ 

వాొండును జానవంతుండువైన జనూడు వానిని, er పరా 

యణతను మించందగ చా షై | 
బుధ్ధు_..అం కేకాక CRs 

ఆ. వె. మట పత ఇ థి నరు నుఖ. మున్నది) 

.  పపనిబాడ్థలోన 4 నరనివోధు .., 
10 


గీ .బుద్ధబోధసు ధం 


శాన నరుడు తన ను శి ఖమె శోరిమొనను .. 
బరుల, నుఖమె సేయ 4 .వలయు నెపుడు. 
బ్రదియు(గాక్క, . . 
అ. వె. రొక్షైవలన ని 4 పొట్ట నించునె కాని, 
Pe చునను నిండు ళీ దానినలనం. 
(బతిఫలంవుం బళ్లె 4 రను దీపి చే దివ్వె 
"వేయిరెట్ల కాంఛ్సి 4 వెల్లు (గాదె? ,. 
గీ ధనము సెద్మ పోగు గాగల 4 జనుండు నుఖయె? 
నందఆజను చాన సుఖ పెళ్ళ 4 నతడు గాక 
చందనవుముద్ద నదంబూన § సౌఖ్యమిడునె? 
యొడలికంత పూసికొన 4 నెసంగు సుఖము. 
(నేవథ్యమున) ధనము లేనివాడు పరోపకారమెట్లు సేయ 
గల:డు? 
బుద్ధు...-సోదరుండా! చెప్పుచున్నాను, నిన్ను నీ ప్రక్కనున్న బలాఢ్యు. 
డు లెంపృపి( గొట్టంబోవలో, వాని [పక్కనున్న వో(డు వానిన 
ట్లు PE నివారించెననుకొనుము. అట్టిచో సీకుపకార 
మిప్పుడు ధనమువలన( గలిగినదా? 
(నేపథ్యమున) లేదు. 
బుద్ధు.....చేనివలనల లిగను? 
_ (నేపథ్యమున) బలమునలన. 
బుద్ధు__దుస్ట్ర పవర, నంమునం బాడై పోయిన జనుల నుక్క..డఈ నుబోధ 
మున స్మృత్పవర్శ్మ కులం జేస ననుకొనుము. 
ఆనం..9దీ ప్రత్యతుముగ జరుగుచుజేయున్న ది. కావున మనసులో న 
నుకొనవలసీన స లెదు 
(నేపథ్యము3) అట్టెవాయ పరమెహాుూసళశార సారీ అడ 


అల మును మయం. నక ల. పరాం అకిరా ల ల. పలల బున ములటేనటే లె భావన. 2 


రృతీయాంకము 75 


బుద్ద్భు ఇచ్చట 'వరోపకారము 'జీనివలన( గలిగోను? 
(నేవ థ్యమున) జ్ఞ జానమువనలన.. | 
బుద్దు._ ధనమేకాక* 
(రబశరమునృ బల్లజ్ఞానములు కుండ నందులకు My 
బుద్భు=-కావ్రన,. | | 
గి త్యాగి ప్రాణమునకు నుఖ 4 చానమిద్యు  _ 
ఒబలసహితుండాపదలం బావీ 4 (పాణమిచ్చు 
సత్వ్నబోద | పాణాధిక 4 జానమిచు 
Me Cadel థీ జ Fen 
సోదరులారా! ఇంతన ఆకు బకోపకారములో నొక్క మైతిఖా 
గమును 'జెన్పీతిని. శిండన దేది యో జ ప్రీ వీయున్న దా? 
(నేపథ్యమున) లేకుండుట కూడసా? జకులకుః దనవలన నేచా 
ధయు లేకుండునట్టు జను(డు (వవర్తి ౦ంచుకొనుటం 
బుగ్ధ్గు__దీనిశే సీరేసీతి ఇది పూర్షముగ బోధింప నాలన్యమగును గాన 
మజీయొక్షవుకు చెప్పెదను. ఇక నై దవదియగు నమ్యగ్గీననమూ 
సమ్యుక్క_ర్శమునకు ఫలమేకదా? సోదరులారా! కటిక చానివ్భ 
_లీని జేసికొన(దగునాక # 
(నేపథ్యమున) హింసాయు క్రమగుట'ేం గూడదు. 
బు్ఫు-.-ఉపాధ్యాయవృ ర్తి చేనికొనందగునా? 
(నేపథ్యమున) అద్ద! అదిమం బిడి, 
బుద్ధు....ఎందు చేత? తజ 
యఘ్‌_నర్వ దానములలో కాన కక న ఎప్రచొని బోధించిశిరి కాద 
బుగ్గు..వ రృక్షము చీనికొనందగునా? ఆనందుఃడా 
ఆనం....తఠేగదు. | 
బుద్ధుఎందువలన? ఎ 


ల లో అనాను అయా” చానా అను 


(ee 


ళా 


. 4 1 
76 .పొద్ధల్లోధముర్గ. 


అనం లఆలండున మోాసమునకుం (బోత్నాహన్లు Lua 
బుదు__అర్లే, అదికొందణజ యొడల నిజమే, 


గ, వేతదులకాని తులలేదు 0 చీత తృమంద్భు 
_ నోరుక్లొలపెచ్చు మణీకొల 4 సేరుపిచ్చి. 
బుట్టదూనికలబరువు 4 బుద్ధిలఘాత . 
గలుగునణిజుండు మోసాల ¢ క్ర లుగుగాడె? 
మోసముతోంగూడీన యేజీవనాఛార మునైన న నరోదుపర గ్రహింప 
దగదు. 
గ్‌, మఢికుంకుమ వేపాకు 4 వుట్టతేళ్ల 
సకానులదినుచు జీ 4 వింప(దగడ్వు 
ఎ రకు నజచేకం 4 గడుపు చెప్పి ' 
తనకడువు చౌధం దొలంగించు 4 కొనుటతగదు, 

(నేపథ్యమున) ఇం దజాలవిద్యనలనను సాను దికమునను జీవింద 

దగదని'తెలిసినది. ఇుకను దగనివృత్తులేమో "సెలవి చ్చెదరుగాక! 

జుద్ధుాగీ: ఎదుటీశోడి మునుగులోన 4 నింక్‌ వయుండా : 
గలుగుకార్య ఫలము మూట ¢ గట్టందగదు; 

(నేవఖ్‌ గ్రమున)శకున ఫలముల: జెన్చి జీవింప క ఠా! a 
నింగ్నెపె పెద్దచీపురు శ చేలవేండ 
దుడిచిపెట్టునం చెప్పుడు శ నుడువదగదు, 

( జీపథ్యమున) దుర్నిమిత్తేములు జెష్పాటవలన జీదింపగూడడని ' 

కాబోలు! 

బార! చె. ఎలుక బట్ట గాక 4 మృవీనరుగాంతును 
గొలుకుననుచు రొగు4 గొజుకవలదు, 

(నేపథ్యమున) హే చీ న ఇదినజకిగ్రి (గుడ్డీనమ్ముక మ: శ త్రో | 

ీన్బినవార మే, 


క 


శ) 


"ఖీ 


రృఖీయాంకము: 2 


బ్రుర్గులా (అమ్మ రావసినిని. 4 4 చాతర వేయించి - 
యవలపొతర్గం బడ (4 యంగ(దగదు 
అ. వె. కేల్లుకొండిభాధ 4 దీర్తునుప్తూననుఛుం 
లు చలే దృస్థకుూూు గాధ? 4 దీర్చందగద్యూ 
నసర్వషిభుముడింప 4. జాలుధుననిరోగి 
నిలక్షుదింపమం తే 4 మేడ్యందగదు. 
స ఆహాహా! ఇట్టిమోసగారడు లోకమున. చెందో 
రున్నారో ! వారందజఆకుంగూడ మోబోథగలిగి యెప్పుకు క్షైననళ 
తులగుదురో! .. ల్ల 
బుద్ధు_గీ. శనియొకనియింట న్మకించె ఓ ననుచునెకని - 
| యింట షబత్యత. శనిగవ ఓ | క్రిజపనలక్కు 
దొడ్డిగదవ్వని మేపంబు 4 దొఆకుననుచు 


'నమెననియిలుం (దప్యియింటం జో 4 సికొన దగదు £ 
న మృతునిజ్య్రూ-వుకోంక నం శిటెంచిమింటి * 
ల 
/ కాతనిని వోలియింటికి. ఓ వావుందోలి. న 


... రొంటదవీణ, సిగ్గును 4 మంటం బెట్టి. 
శల్యపరమాన్నము భుజింపం 4 జనదుచునదు 
గ్‌, జీల్లుకొల్లుశ కీ కినక్లై. 4 చేయిం దివ్పీ 
౧.౨... యిజ్టైనోరుతాటింది జీ ఓ.వింపవలను్యూ 
గ్‌ నన న్నులకాటుక. 4 కరముగార్పి 
'వెబ్టకన్నులంగాటుక 4 .శేయందగదు,. ' 
(నేవథ్యమున) బడి ఆంఖనమువం(3 సా ద జాలని కాయో! 
ప ఇన సునీ - ఫోొనమున నాడీ త్లుస కా థీ సై ననుదు / 
మస్తక ముజాటీనస్థా షే 4 మలగందగదు 


a ఇ 
ఇ 2" 
ye ఫై 


80 బుద్ధ జోధనుఢ. 


లుద్ధు.ఎడీన్నత్తుండొక్కయవీథిని నీరరకుక ముగ దివి కుండే చానీ' 


'జీమి సేయుదుకు? 
 ట్రకుళ్యమున, షు పడనై తుము. _- 


(నేపథ్యమున) నిశ్చలు(డ్రై యొక చోటం తకు 
బుద్ధు-..మన్తోనిశ్చలతగరోడ నూలు తాళ్ల తోను బీకుగోలునులతోడను, 
సిద్ధిపంగలదా? . 

(దేపథ్యమున) శ హే శూ! అట్లు సిద్ధించునా? మహాత్రో! మజాతా,! a 
బుద్ధ... సోదరులారా! ఏల? దిల్‌ | 
(నవథ్యమున దున క్ళుస్థిమైర్యము లెట్లకలుగునోదయ చేసి చెప్పరా? 
బుర్ధు_ చెప్పు చునే యుంటినిగాదా అందుకొజ్లుకే మానసిక. సాధన 
ములు కావలయునని చెప్పితిని. వానీలో మొకటిది సమ్యగ్య్యా 
. యామము, .ఆనందుఃడా! నీకు. మధురప చార్థమిస్ట్రమా? కటు 
వుధిష్టమా! 
అనం....-మధురపదార్ధ్‌ ము, 
బం ఆక దేపనిగ విశేపుముగం గలకంక్షను నీవు, నం నారోగ్య 
వంచుండవై యుండగల వా? 
ఆనం-ఎ-ఉండలేను, 
బుగ్ధు---ఉండక , 
ఆనం...ఉీదరకిమిచే బజొాధపడుదును.. 
బుద్ధు--లట్టి (కీమీసీ వోరించుట కర Saul 
క్ర 
బుద్ధు-..వెపాదుగమాడనున్యూత్రం కేసి చేనికొందునో! 
అఆనం...-ఆ, | 


తృతీయాంశము. 81 


బుద్ద. అప్పుడారోగ్యమును గాంచలలవా? 
అఆనం---కలను, . 
బుద్ద_..-కడువునెన్సీ వచ్చినవీమ్ళుట నెన్చిని హరించుట క _రృవ్యనూ+ 
మొద లేరాకుండ జేసిళానుట కర, న్యమా? 
యశు.. రాకుండ జేసికానుటయీ మంచిదికాదా? 
బుద్ధు_ ఏమి చేసిన రాకుండ చేసికొనుట సిద్ధించునో చెప్పగలవా? 
యశు__కడువునెక్సికి. గారణమగు పంచచారను డినకుండినయెడల. 
బుద్దు---దానియందు రాగమున్న ౦త కాలము చాసినిదినకుండుట యెట్లు 
సంభవించును? 
ఆనం... కావున శాగమునే వారీంపవలయును, 
బుద్ధు....ఇటు లే 'ద్వేషమునుగహాడ్ష సారింపవలయునుగాచా* 
యక్‌... హరింపవలనసిన డే! 
బుద్భు_గీ. ద్వీపసప్తకముండి మె 4 ద్వీపమునకు 
వ'*ంఛగనురొజ్యు నిత్య నిఖీ ర్భాగ్యయుక్సు 
డింత గోచినాశేలని 4 కొంతచింపి 
పరునికొసంగు) నతండునిత్య 4 ఫాగ్యయుతు:డు, 
గీ. ఇతండు నాళత్రుండితని శీ 4 వ్నీంతుననుచు 
నతని నడంచి తొక్కెడునాతం $ డత్యధముండు) 
అందఅకు నేనుదానుండ 4 ననుచు నీరము 
నవనతము సేయునాత్‌(డే ౪4 యత్యధికు(డు, 
శావ్ఫన? _ఆనందా! 
ఆనం రాగద్వేషములకు లో. బడనివాండే మహాఘనుండు, 
(నేపథ్యమున) అద్దే! అద్దే! 
బుద్ధుగీ. పెంకి వులినడంచువాండు $4 బంటుకాండు) 
పరుల నెల్ల గెల్సిన వాండు ఛీ బంటుకాండు) 
11. 


రత్తి ' బుద్ధబోధనుధం 


లోనచాధించు వెరుల 4 లోనుగాక'. 
వాని నిర్టించువా:జెపో 4 బంటు బంటు! 
“నీ, రామరావణ రణమది 4 రణముకాదు, 
(సబలభారత రణమగి, 4 రణముకాదు; 
రవము గు తెంపులేని యా కి ర్నాళములఫి 
రంగి (వేటులదాగుం డె 4 రణమెరణము. 
గీ, ఎదుటి ఏరు గుతిచి భయ 4 మేమికలుగ 
దింటిక్య(తిమారి, గుజిచి 4 యెంతొ భయమూ 
సమర యూధు కతి కిరాజు థీ జడియం) డైన 
వంట వానిచే గరిటకు 4 వడకు: జెందు. 
గీ. ఇతరు లరులెకారింట జ 4 ని ౧చువాళె 
ఖరత రాన్యోన్య | శ తుత్వ 4 గరిమంగాం తు; 
జలములో. బుట్టువహ్ని యే 4 జలముగాల్సు, 
నట్టినిర మెనహ్ని6 జ 4 ల్లార్చంజూచు. 
కావున మనసు నందు బుట్టిన యరిపడ్వర్లమును మనసే నిగ్గింప 
వలయునని చెప్పుచున్నాను. 
(నేపథ్యమున) మహాశార్యోత్త మా! అమాగర్షమును బోధించ 
దరుగాశ! 
బుద్ద---సోదరులా రా! మోలో నెకనికీ వారకాంతే యింటికి బోవల 
నసి = వుట్రియున్నదది, 
(శేపథ్యమున) అట్లుపోవు బుద్ధి మాలో నందజకు నశించినది. 
బుద్గు_ పోవు బుద్ధినశించి యుండునుగాని యనుకొను బుద్ధి నశింప లే 
దుగదా! అట్లు వుట్టి:డనుకొనుండూ 
(నేపథ్యము) చిత్సము, 
బుద్ద... అట్టిచింత మానుకొనందగిన దే కావుననప్పు గేమి చేయ వలసినడ 


తృతీయాంకము, ఖతి 


నగ __- అట్టు వోయినందునలన గలుగునళ్య సములు.__భఖలనస్ట ము 
అస 
స్వాతం త్యన ప్టము --బుద్ధిన స్ప్రము = అకోగ్యనస్ట్రము _ (ద్రవ్య 
నపషము__-గోరవనపషము మొదలగు నపములణంగహా క. గాఢ 
"ల ౬ లు 
గమనసునోనాలోచించు కొనవలయును. అ 
నీనస్థ ములుఘ ములో నీచత్షుణిక ముగు వేదనానిర్లు క్ని ఫఘనమోా 
మననునం దూ(చుకొనవలయును. తరు భే. —_ జలతారు 
కోకలను బూలకొపుల నెకసిముసము దూరముగ (బెట్టి "కా 
పాయములు బోడితలలుగల భికుకులమొగ్గ సత్కాల వేషము 
నుం. జేయునెడలం గలుగులాభములను మననులోబాగుగ యో 
జించుకొనవలయును. అప్పటికిని మనసీంక దుష్పచింతపెకే పో 
వుచుండు నె జు నల్పమైన దేవహాపరి శ్రమము అ 
ఆనంహూళ యో 1“దుల నిర సింప వలయునని యానతిచ్చి యిప్పుడు "డే 
హపరి[శమ మనుచున్నా కేల్‌ నాకుబోభముకా లేదు. 
వ స వారలి పొరలి దుఃఖమువచ్చు చున్న వాండు రీశో్దక 
స్నా తుడా నెడల... 
ఆనం__కొంత దుఃఖళాంతిం. బొందలోలండు. 
ue & (| ల స dss } లలో 
బున్గుకోపము తునన నాల సాలు చేయునెడల! 
ఆనం కోపమడయును. 
బున్గు...అటు లే దుస్త్రచింతగల వాకు కొంత సీ పట్టపు నశయాశుట యో 
క అత 5? దడ! ~ 
గుజ్రమెక్కీ- గాన సద పూ నుం గువఆకు న్యాయామముచేయు 
టయో మహాత్ముల చర్మితములు చదువుట చదివించి వినుట 
యో మణీయెటులో యుచితమైన దేహపు-బ్య్టుచేత మనస్సు 
తిక్క_మఅలిం చు నెడల: దచ్చింత వెంటనే ననిందిను. లు కశ) 
గినప్పు డెల్ల నికే దీళుతోం బేయునెకల దుషచిుతలు తెల 
౧౧ ౧ ©) 
పోశ్రును. అని తొలంగినవెంటనే వానికి. గాంణనులగు దుగ్గుణ 


ర్క 


బుద్ధభోధనుధ. 


"ములు నశించును. దుర్దుణములవలన దుస్థ్రచింతలు. కలుగునా 


దుష్ట్రచింతలవలన - దుర్గుణములుగలుగునాయని' . దూరమాలోం 
చింపనక్క_ఆ లేదు . 
గీ, దుష్టచింతలం గలుగును $ దుర్దణములు) 

చుర్తుణంబులం గలుగును 4 దుస్థ్రచింత; 

కొండనాలుక [వాలిద శి గ్లలోలిగి చు 

గాసఘనమైన కొండనా 4 ల్క_యును వాల్వు 
దుష్ట్రచింతలు దుగ్టణములు నశించువెంటనే తత్కారణమగు న 


' లిపట్క-ము బలహీనముకాక తప్పదు. 


పట్టుమిరియాలధ్భతికిదో + డృడదెకాంత? 
_లోనినరముల బలిమికి. 4 బెనిమర్ష 
నంబు విపముస్టి ధృతికిసా 4 యంబుగాచె? 


గీ లోనికార్దెవుళూలకు 4 బెననావ " 


నాయనా! ఒడ లెల్ల విరిసిన తామరకొక(డు ఎనెద్యము చెవ్పీ నాండం 

ట. ఆందినంతవఅకుం దానే గోకికొనవచ్చుననియు నందక పోయి 
ప్పుడట్లకల్టుతో గోకి కొనవలసినదనియుము'? += 

కొంచెము హెచ్చుతగ్డుగ నళ్లు యోవికయున్నంతవఆకుం దన్ను 
దాశేకొట్టుకొనవచ్చుననియు నో“పికత్షిన వెనుక నెరుని చే(గాట్లిం 

చుశకొనవలనినదను యోగమును నేను చెప్పిల్‌నని నీ తలందితివా? 


ఆనం=చితేము. ఇప్పుడు తెలిసినది. 


బుర్ధుగీ, ఇంద్రియము లెన్ని బాధల 4 నిడినంగరిన 


యత్నమున.మది వానిపై 4 నాడనలయు' 
చేటిమున్క_ల గణియింప 4 కీదువాండు 
(గనుముగాంది నదిదాంటు 4 కరణిగాణ 


గ్ర ్ప తీయాంకము. 86 


గీ, పొపచింతలు. వ్యాయామ 4 పటిమణోనవు 
నవుడెచిత. ము పరికుద్ధి 4 నందలణగలదు) 
' వృరుగులును మన్నులలనీట 4 బొగ్గునినుక , mn 
వై చివడికట్ట నీరు శు 4.|భంబుగాదెః 
బం దియముల నడంచుపూనిక గల్టుతోడనే చిత మునకుం జూం 
చల్యమువదలి రట యు శ్‌లుగును. సోదరులారా! వినుచు 
న్నారా? 
( నేపథ్యమున) చిత్తము. చిత్తము. 
బుద్ధు---మిాకుమనన్సు నే. జెప్పుదానియందు లగ్న మగుచున్నట్లున్న జా! 
(నేపథ్యమున) ఏభమహాోతా a అభటడుగుచున్నారు¥ 
బుద్ధు_ ఏలన 
న్‌, తల్లికాకిపిల్లకు సంస్కృ + తమునం గూయు 
స్వక లరీతులు చాలకు 4 నకు రుచించు/ 
౫క్కు_గుంటబుమోామిడి 4 చిగురుమంట 
లాలిమగలజంటలును యు 4 వాలిగఅచు. 
గీ. కనుపపుల్లకిరకిరలు 4 కతి తునుక 
పరపరలుకుమారునిమది 4 గ ఆగం జేయుం, 
దలలు (4బోడులు?' క్ర డుప్రు “మా $4 డులును గొంపి 
(పొడులు? ను నృద్ధజనునకు 4 వేడుకగును. 
గీ, వనికీంజనిసలిగనిపురిం 4 బడినుఖంచెం 
శ భువకుండను శ ఎంగార రూ $ 'పకమె మిద్ది? 
ఉన్నసతిసాఖ్యములరోసి $ యున్న యూరు 
దా(టిపొమ్మను తల కిందు 4 నాటకంబు 
గీ, మాయలున్న పల్కు-లెనకు 4 మదికినెక్కు; 
'భాయలున్న కత్తుల మయొడల్‌ 4 దూయ(జాలుః 


రీ. బుద్ధబోధసుధ. 


మాయచాయలూ లేని యీ 4 మాటలెబ్లు వ 
పడుచు వారలమది కెక్కు. 4 (ఫాతలార! 
యశు---ఆచార్యోత్తమా! 'మేముపడుచువారమయ్యు 'సమస్తన్యసనా 
నుభ వపాండీత్యముననృద్ధుల మెయున్నాము. శకొలందికాలము 
లో మేము తిరిగిన తిరుగుడః లింతనివెప్పగలమా! ,'అవియమి 
_ తములగసుచే మామొగము లిదివఆే తిరిగియున్న వి. 
క మా సీమొొదటిమాటవలన'నే (గ్రహించి నీవింక్‌ బాగుపడుదు 
ని నేననుకొంటిని, 
యా లా. ద్ధి లేదు. 
బుద్ధు__4చానితోమాటలాడం. దలంచితినిగాని యిఃక దానిమొగము 
చూడ నాకసహ హ్యాముగనున్నదది యని నీవాడుళోడనే నీనడత 
లో స్త్రమగు మాగ్చుశలుగుటకిది యే యదనుగ దాయని 
జేనుసంతో పుపూర్యుక ముగ [(గహించి._ 
ఆనం-_-అందులకా మహాత్మా! మీాంస్రకు మందహాసము చేసినారు? 
నాకిప్పుడు కారణము భోధపడినది 
బుద్ధునిన్న క్క-డకు రమ్మని యానందునిచే వార నంకికిని. 
యశు_..ఆహాహా! దీనులయెడ గురువ్రులనారి నిప్కా_రణకరుణాక 
టాతు.ము! 

(కేవథ్యమున) సందేవామేమి? అధోగతులపాలగువున ముద్ద 
రింపంబడి నారము. 
బుద్ధు__నేను మహానుభావుడననినన్ను నుతించువా'డు _ నాకుమ్మితు 
డుకోండు. చేను బోధించినదానిని (గ హించి యితరులకు బో 
ధించువాండు నాకు. బకనుమి తుండు. నేను దుర్తాస్తుడనని బు 
నూ నుడనని నన్నవ్య(డైన దూమిందిన నేను, బరితాప మొంద 

ను పూర్వాసరములు (గ్రహింపకుండ, నామతమును దూ సె. 0 


pr] PT ET TP 


రృతీ నూంకి ము, గి? 


చు వానినీ గూర్చి నేను బరితాపమొందెదను. కావున నన్ను 
జెద్ద సేయక నామతేమును బెదచేసి యింక జెప్పంబోనునదే 
దో విను(డు. 
(నేపథ్యమున) అద్దే! అద్దే! 5 సిద్ధముగ నున్నారము. 
ముద్దు. సమ్యగ్యాక్ణయామము an సమ్యకా తిం దుష్టవాంఛల 
ను వదలి మనసి స్థిరత్వ మొంది సద్యాంఛలచే కనక్ళృదిని పొంది 
నపిమ్మట య ధార్గజ్ఞానముందవలయును. 
అనం అది యేదో సెలవిచ్చెదరుగాక! 
బున్గుగీ. కార్యకారణ సంబంధ 4 గరివుకాయ 
నై.జగతిచిత వేదనా 4 నెజములును 
వను సముదయాన్యోన్య సం 4 బంధగరిను 
బాగుగా (గహీయించు#ే శ (వజ్ఞనుండి. 
గీ, అఖలజగతి హేతు (పత్య ఫీ యమున. బుట్టి 
నాత్సమిధ్య (ద్రవ్యముల ని 4 త్యములు న నీ 
తతియె యెజటు(గంగ6 దగినది 4 'చాని( కింద 
గుణి మనము లేనియశుంచు 4 కొనగవలయా. ' 
గీ, ఇదియె యాధా న్య విజ్ఞాన 4 మిద్ది లేక 
పోవుట యవిద్యతను భి థీ పూర్లవివిధ టం 
సర్వ్జబాథ లవిద్యచే 4 కన గ్గ వా ల 
జ్ఞాన మేసుండి మోక 4 సాధనంబు. 
నీ, శునక సీతియె ముఖ్య 4 సాధనంబూ' ల. 
' కాని సీతిచేతనె ముక్తి 4౪ కలుగ చెవుడు | 
సలి విజ్ఞానమునకుం (గిం ౪ దిదగు మెట్టు కం 
సీతిజ్ఞానదూరం బై న 4 సీతికాదు, 
త తనే సవిస్త రము దెనాళ్ళ తతో శ%పన్యాసముల( 


తికి బుద్ధబోధనుథ.. 


. దెలుప దలంచితినిగాన విచ్చట సంవ్షేపముగ జెవ్చితిని. దీనిత్ర 
రువాతిదనళ నెనిమిదవదియు( గడపటిదియు నగుశీలము సమో 
ధి, లేకఖ్యానము, చేదైన నెకయంకము'జెలిసిన వాడు. దానిని 
బాగుగ, మనసున. బ్టించికొనుటకు. బలుమరు పథించుకీతి 

+ నిదివఆకు సప్తాంగములవలనం గలిగినఫలమున స్థిరపజుచుట్నక్ష 

| ఛ్యానమావళ్యకము. 

అనం... ఈభ్యాన న్వభావమెక్టిది! మవహోత్తా! 

బున్గు_సర్వ భగ సుఖా కాంతత యే సమాధి. అహాంభావవీసర్టనము? 
ఆళ్ళవిజ్ఞునమ్యు సర్వవస్తు యధార్థజ్ఞానము, సర్వ జగ చేకీభావజ్ఞా 
నమువలనం గలుగు నిగ్బలానందస్థితి యే సమాధి, 

యగు ఎ--ఈసమాధయందుస లి బది వీకాసములుండునో? 

బుద్దు--- నేనుప దేశింపంబోవు సమాధికీని మతబోధకులయందును యో 
గులయందును దజుచుగ మనము చూచుసమాధికిని భేద 
మున్నది. 

అనం ఉప దేశింతురుగాక్ష, 

బుద్దు.ఒక నిని దజేకదీతుగా నల్లని జుక్క. నెక దానిని జూడం జేయుణె 
డల నేమగును? 

ఆనం. ఆతేనికొక విధమగు పరవశేత గలుగును... 

బుద్ధు_దీనికిని యోగుల సమాధికి శమిభేదమున్న ది? 

ఆనం. లేన శ్రే కనంబడుచున్నది.. / 

బుద్ధు---మయురకుళు సామాన్యముగ జనుల _యొడళ్లు పట్టునవుకు మెడ 
మోద బింక్షముగ 'నెకపట్టు పట్టినయెడల .జేమగును! 

ఆనం----నిదవంటి పార వశ్యము సిద్ధించును, 

బుడ్గ్భ = దీనికీని యోగుల సమాధికిని భద మేమి? .' 

_అనం.---నమియున్నట్టు కానంబడదు. . 


త సతీయాంక మూ. Se 


బుప..._యశు(డా! మజశియొకమాట. ఆనందునికంశైు సీకు బాగుగ? 

" గెజెలినీయుండును. ' విరహులకు నిశ్న్చలకామేచింతా వా ss 
మూర్చ్భగలుగుట చూాచితి వా 

యళు.._ చిత ము. | 

బున్గు_అది. డేనివలనలోలిగియుండదువో తెలిపికొంటివా?., 

యగు... లేదు. 

బుగ్గు__అది గుహ్యాంగ ములందుగ లిగిన తీ నత చేం గలిగినపిం 

ఆనం... ఆలాగా? 3 

బుగ్గు _9క్ట దానికిని యాపలసమాధికిని భేదమున్న'దా? 

ఆనం_ _లేనశ్లైయున్న ది. 

బున్గు_ఇవియన్ని యు “జీహవికారము లే. క్షానళూన్యానస్థ లే. నివృల 
ములే. అందు చేనింద్యనులు త్యాజ్యము లే. ఇంశసీసమా థి లోల 
జతురవస్థలున్న వి. మొదటిది విజనస్థలమున బహిరంతః పరిశ్టీలక 
మువలనం గలిగినమునము, రెండవని హేతుబంధశూన్యము % 
దత్సకిళీలనమువలన గలిగిశ యాంతరగఖీరత, యాంతరస్వస్థత, 
యాంశతకోత్చాహము. ఇకమూ:డవది రాగద్వేషనంపూర్లాభా 
వము. నాల్లవది, అవర్వానుణవు. శ్ర వేద్యనిశ్చలానంఏము, 
(నేపభ్యమున) భక్తులమూర్భయు మొదలగునవన్నాయు టక్కు 
చవల 

బుగ్ధు_కాన ద్చును. కాక పోవచ్చును. 
(నేపథ్య మున) వమూాకుబోధిము కా లేదు. 

స. త్మ్‌నముగ వాయించిన. మెశల నెక్కొెక్కావిన్నా 'దేహిక్సి 

సర్ర్‌ శ వోన్సను, ఇరీదొంగతనవుని చె చెప్ప వచ్చునా? 


యకశు_తగ దు, 
బు మింధ-దుం దు (పాంకిన నక్క స్ర్రీమూర్భ నెంద్దును. ఇదివొంగ 
త రమగునా? | 


12 


శ. 


90 బుద్గజోధనుధ* 


ఆకం---కాను. 

బుద్భు..ఆక స్మికముగ భయంకరమగుధ్యని 'నెకండువినినవ కష పరవశుం' 
డగును, ఇట్టియవస్థ దొంగతనమున. చెచ్చుకొనినదా? 

యకశు..._ కాదు, = 

బుర్గు__వదియాయొకరూపమును దబేకదృన్టీగం జూచిదూచి ఇ కుడ 

ము ర్చ జెందును, ఇదిదొంగతనమగునా? 

ఆనం కాదు. 

బున్టు-_-ఇవియన్నియు: శేవలకనువికృతులు. ఈనికారముతో . మన 
న్పున కెతమూ తము సంబంధము లేదు. నిదయెట్లో మరణ 
మెట్లో నత. నం లే, ఇట్టితత్యము నెజుంగ లేక మూఢులగు 

౯ జనులిట్టి తనువికృతులు భగవ ల్పే్రేనేపణమువలనం గలిగినవను 
దుర ఖ్మపాయమును బ౫ష-బొచ్చిరి. అప్పటినుండి దొంగతనము 
లారంభములై నవి. అందు వేంగావ చ్చునని కాక పోవచ్చూనని చెప్పి 
విని ఇతరమతముల కన్ని టికిభాపణములగు నీదుగ్వికారములు 
బుద్ధమతిమునకు( బర మనింద్య ములు. కేశలజ్ఞానావస్థ యీ సమా 

భ్యవస్థ క్షూన మేని ర్వాణసాధనము. దీనినిగూ కూడ ముందు 
సవిస 'రముగం జె ప్పెదను. అష్రాంగశీలమనునది'యిది యే. సోద 

లులాశా! (శ మమునిచ్చితిని. “ఆలస్య మైనది. ఇశమిరు మా 

ల యిండ్రకు-బొందడు, 
( నేపథ్యమున) ఇంకనిండ్తా! ఇ(కందమయా శమమే వమాగ్భహము 

యశు (సాష్టాంగపడి) కటావ్నీంచి బుద్ధ భియుకునిగం జేయ వేడెదను. . 

బుదు._ భికుకుడవే కావలయునన్న మూట కేదు. ' సంసార్మివైయుండీ 
కూడ నీమతమవలంబించ వచ్చును. 

యమనకు_.--వలద, మహాతా,! వలదు. ఈ[శణమున న న 
య్యెదను. కేటాశీంప్రము. 

బుద్ధు.ఆనందా! నీయొద్దనున్న శొటియేడి? (యశునికి చ్చి) యశుండా! 
సన్ను భి షుకునిగ కం సంకు నూనం జేర్చుకొంటిని. 


శృత్రీయాంకను, ఫే 


జేపథముని మమో! మమ్మ! మమో! వమహాతా! 
Sony Fos ౮ @ a | 

బుద్ధు.....మిరుబుద్ధసంసాపలగుదు రా? బుద్ధభికుకలగుదు రా? 
(కేపథ్యమున) సంసారములు చాలశకాల మేడ్చితిమి. వానిపన తెలి 
సినది. మాకుసన్యాసము సన్యాసము! దయ చేయుండు. 

బుద్ధు_ ఇదిగో! అబ్బు వచ్చి మిమ్ము బుద్దమతే మున జీర్చుకాందును 
మిారుయేయబదినల్లు రాళ 
(నేపథ్యమున) యశునితో నేంబదిమైదుగురము: 

బుద్ధు---ఇదివ ఆకు. ౫ 'ండిన్యాద్డులైదుగురు శిష్యులున్నారు, 

ఆనం 'ననుగాక యరునఏశగి షంలునా రు. 

బుద్ధు..ఎయశుండా! మోరు [పక్కయా[ గ మముననుండు కౌండిన్యాడ్‌ 
పంచకమును గలిపికొని దిక్కౌ-కటికి. బదునేనుగురుచొప్పున 
నాల్లుదిక్కు లకుంబోయియామత మును వ్యావీంపః జేయాడ, వా: 
కిస్పూడుమిగిప్ప్‌న ఫాగ ములు రాలి చె ప్పెదను. "కేపటియుదయఃు 
మునే పోయిలోకోద్ధరణార్థమై పొట్టుపడుండు 

యక... అను[గహింపం జకితిని. 

న (దేపథ్యమున) మహాత్నా! మహాత్మా! (బదికితిమి. ఉద్ధరింపు 
బడితమి. రంకు. రండు. మాకుసవ్యాస మిష్బింవుడు. వేస. 
రండు. మాకు మాహూత్నాహాముగ నున్నది, [ 

బున్ధు...-అనందా! సీవ్రవాయొద్దనుండుము సోదరులారా! వచ్చుచు 
న్నాను. మోిరునంస్కృృతముతోంగాక చేశభాపలలోనే యతో 
నులభమగుశైెలితో జనులకుమృదువుగ బోఫెంపవలయునూ 
ఇదిగో! సోదరులారా! వచ్చుచున్నాను. 

(అండజున్నిస్క-_ మింతురు) 
ఇదితృతీయాంక మూ 


(శ్రీ 
బె ద్ద ట్రా ధ్‌ సు నో 
క ర ల. 


చతుర్థాంకను 
Ree నేల 
[పదేశ ముగ యా 
(ఆవేశము —గాలవ్రుకు, కొండీర వుడు, 
గాల_ఏ మోయి! కంఠీర నా! నీ భార్యకు నెలతవ్పీనదా యేమి 
కొం__గాలవా! నాథార్యకుం గాదు. నాకే నెలతవ్చినది. 
గాల. అదేమిటి? 
హం. మయమురకర సము చేయించుకొని నెలదా(టినది. 
గాల_అందులశే నిన్ను నే నడిగినాను. 
క్రం___అందులశే నేను జెప్పి నాను, 
గాల---కాని సీవింత కాలమేల శూరములేక యుంటివ? 
కంక షర కాంకులుముందుపుట్టవల యుప గాని యిన్చటివక కీడి 
మంగలిచేతనై న ని మేకాసి మనచేతనై నది కాదుగడ! 
గాల--మనము మంగలి పందలముకూడం గావలయానా? 
కం-_మంగలి బానిసలు యక శేస్తులెనప్పుకు నారివృత్ని మన మేల 
చేయంగూడదు? 
గాల. చిట్ట చివరకు ఉపలిగాడు? $c 
కం__.ఆ! బుజ్డలు గొజుగుటమాని నున్నగ గొతిగిం దుకొనినాఃడు 
గాల్వాబాద్ధ గ్రమణుచయ్యెనాళ్ళి.. _ 


న. 


భత్తున్ధాంక మూ 98 


కం అతండొక్క.లో. దినమున కధనుము నూజేసి బుజ్జలెగిిపోవుచు. 
న్నవి. శఈగయ్మాగావామున శమ రాలరాయండు వచ్చి దశా, 
హస్సులైన(గాలేదు. వేయిమందికిం బుకుపషవై ధన్యమివ్పిం చినా. 
డు. ఉదయము మొదలు సాయంకాలమునరకీ కొబ్బరికాయల 
యొలువునకు విధివిడామము లేదు. (శాద్ధాలమజ్టీ మె రాలమతి 
యెనది. వెనుకటి దినములలో. చిండము లిచ్చటి గంగలోనిరం 
తరము పడినట్టు బోడితలలు గుబుకు గుబుకుమని తు కు 
ములో. బకశుచున్న వి. మంగళ్ళ పాలిటి మహాత్ను డవతేరించినాం 
డు, వాండిప్పుడు పిలిచిన బలుకుదురా? ' 

గాల ఈనెతి తల సంతలో మంగలి దొజుకక పోవుటచేత నా తల 
పెంచుకొనియున్నా వు? 

కోం_ దోరికినవ్పుడుకూడ మాని వేసినాను. 

గాల__అ దేల? 

కొం నేను గూడ బద (గమణు:డనగుటాకే తన పొది న్మాశయించితి 
.ననుకొనిగాని లేక యలవాటుచొప్పనగాని తూర్పు వడమరల 
కు నుత రదశీణములకు నెక ( కనీంత కింద దిగ గొజటిగినయెడ 
ల---వనూ మేనత కూతుకు బావా! నాయంతవాండనెతివా 
యని నన్నధిశ్నేవింపదా? 

గాల---మిోా మేవత, ॥ కూంతుగిచ్చటి కేల వ చ్చినడి? 

కంఆమె తం డియగు వురాణక స్యవునిశో వచ్చినది. 

గాలకన్యష బహ్మగా రేల వచ్చినారు! 

కంరహాస్యముగా నుంతువా' 

గాల_-గాయతితోడు, 

కం_వురాణకస్యవుండేశా.డు. మక్క..లుడ్కు మహాచార్యుండు, జేవద 
తుడు 'మొవలగు మతౌారిరథ మహారథులందటు విచ్చేసినారు, 


94. బు బోధనుధః 


గాల అన్యోన్య కలవాయుకులగు వీరందజొక చోట చేరటయేల? 

ళం... సర్వ మతాలవికుగు...భోడిగుండ బారు ఫికంగియగు నీదిక్కుమూ 
లిన బు మత్రమొకటి ప న షు. కొంపల[కొపొారము లెగర 
గొటిన శ్లే___పిలకలవారుల నెగరంగొట్టుచుండంగం గడువుమం 
ట చేత___ నెలుకలు కుక్కలు వీషలోొ క్క క లుసలోం జెవ్చలు 
కొాజుకుకొనుట కై చేరినట్లున్న ఏ, 

గాల ఇప్పుడు వీంందటు. రహస్యముగ సభ్ళచేయుదురా! 

కం__మానుదురా! 

గాల---మనము గూడ (గక లనుండి వారీ నంఖెపణముల విన. 


లనూ? తి 
కం-_-యండని న్చుటరు వారికి? గన్నులుపోయినప్పుడు మనచెన్ర లుష, 
ోగంపకుండునా? 


గాల. అట్నులెన నేను సెలవు రీనుకొననా? 
క0..-సనే. (తనలో) మాకస్య పయ్యమామ యిీసరికి సభన్షై యె 
దురు చూచుచుండును. అతని కూంతురు నాకొఆనైే యెదురు 
మాదు చుంకును. 
(నిష్క-మింతురు } 
త్తి వ్‌సష్క్క. ౦ధముం 


(శ్రీ 
బుదబోదసు 


A 





చు తుర్గాంకిము. 








‘0: 
(వదేశము__౫ యె, 
(వ వేశము..._..వుకాణకస్యపుడు, మక్క_లుండు, అజిత శేశక్రంబళుండు 
మహావాక్యుండు, దేవదత్తం పుం 
జే-మళోచాక్యస్వామో! తానమూాలాగున సెలపీమంగాకదు., 


మహో---ఎందుచేతనండి? దేవదతా ల్‌ చార్యులుగారూ! 


దేఈ వురాణకిన స్య, మక్క_ల, కేశకంబళాచార్యులవారు నాకు బర 
మమ్మితులు, అ అదిగాక మనమిచ్చటకు మతవాదముల_౩ె రాలే 
దు. మనపనియీవో మనమువూ మకొన వలయునుగాదా? 

మహాో.మనపనియేదో మనమతాను సరణముగనే మూరుకో(దగివడి 
కాదా? 

వురా--మహాచా ర్యా! మతముమత్రమని పలుమారందువేల? నీమత 
మును సీవుబోధింతున్ర. మావమతములను మేముోధింతుము. 
నీమతానుసరణము కానివి మామతానుసరణ మైనప్పు డేలచే 
య:ఃగూడదు? 


n 


మహా అదేమిమాట! ఒకమతమైనను జీవహత్యకొప్పుకొనునా? 
“బే. మహాచార్యా! ఊరక వాదార్ధమైయన్న మాట య థార్థముగం బరిగ 
..... ణించుచున్నావేమి? హత్యయెవరికి? తవ్వుకాదా! 


98 బుద్ధబోధనుధ, 


వురా---మహాచా ర్యా! ఒకభుతమైన జీవనాత్య కొప్పుకొనునాయంటి 
వే! నీవ్రుఛాందస | బాహ్మణోత్న ముండు, యజ్ఞములలో? బశు 
హత్య జేయు దుంటివో?' వల? 
మహా___అది"వేు. వైనపీి ర్థముగా వాత్యం-చేయవచ్చును. అందుల 
కువేద వమంగీకరించును.' హత్యందేయబడిన ప్‌ వ్రనకుం గూడ 
స్వర పా పీయగునప్పుడు తచ్చేమి? 
ఆజి...అటు లెన సితం డి కారీతిగ స్వర్షమివ్పింపక పోయితివా? 
వురాఅజతాచా ర్యా! మీోరుం:ఎ;డు. నేనుజెప్పంబోవునదేదో చె 
ప్పవిండు. 
జే__మోరు ముగ్గులు గూడ నెక్క_నిముపము శాంతించుండు. వాద 
పూర్వమంవొక చిన్న యంశ ము స్టరపఆచు కానవలిసియున్న ది* 
వురాణకస్య పాచార్యా! చేసుకున్నాడని మారొప్పుకొందురా?. 
వురా- న్నాండని చేనంగీ కరింతు ను_కాౌసితిటస్థు:డు వ 
చే_ఇగకఃగానివలను. మక్కలాచా ర్యా! మిరుహాశకసికు లేనాః 
వమక్క.---ళాను. 
చే_అజితగురూత మా! మరో? 
అజి= నేను నాసికం కను, 
దేవ .మహాబచా ర్యా! మారో? 
మహో... నేను తెవతేత్వము నంషీకరించిన నొక న 
వురాం-సరే. దేవదత్తాచార్యా! మారో? 
చే_లసి కు(డను. మవమయైముగుతీలోనల్యు రసికులు. ఒక్క(డునా 
సికుయ. ఇ కను-_-హత్యవలనం బాపమున్నదా? లేదా? ఇఏ 
వాడాంశే ము పు రాణక స్యపయ్య గారూ ! మాయభ్మి పాయ 
మేమి? మోకు సర్వ జ్యే కులు: నోాగుకానింకు. వాది [షతివా 
దులుతెప్ప నేదోయధికావసరమునంగాని మూ డవవాండు నూతి 
లాడ గూడదు (. 


చతు శ్థాంకము 97 


వురా_గీ. చారుచేంపలు చిన్న చేం + పలనుజంసు"; 
(గూరపతులు బడుగుప 4 యములనుజంపుం 
దుష్టమృగములు సాధుజం 4 తున్సలం జంవు; 
బొడుగువుర్వులు చిన్నవు 4 ర్వులను జంపు. 
గ్‌. నరుండు స్వేచ్చగా నక్ష్నీగో 4 చంము_లెన 
(పొణులను జంప్రటయమెకాక 4 |తాగునపుశు( 
వీల్పునపుకు కనబడని 4 వేలకోట్ల 
జీవముల6 జంవిపొట్టలో. 4 జేర్చుకొనండెః 
కఓదిగాక_ా 
గీ రణము లందున బలులుకు ర్చలుల, గుడి సె 
లందుడారులొంతొరుల గ 4 ఇంగ డులను 
శాయనేసాలు నేస్తాలు 4 నై ద్యమందు 
భేపజులుకోగులను జంప 4 వింతగాదు. 
గ్‌, | పాణులన్నియు నన్యోన్య 4 వధముకళోణకే 
యిలనుసృృజియింపంబ డె చై 4 వేచ్చచేతం, 
(వాణివధవై వసృ్టకిం 4 (బాతిపదిక 
బామ్మ బదుకగున్కు [బదుకే 4 చావుగాదెః 
మహ... కావున్క హింస వుణ్యము, అహింస పాపము, ఇం చేనామాయ 
భి పాయము? 
వురా_ పుణ్యము, పాపము నను భేదమే లేదని సాయభిపాయము. 
మహాో._ఏంతిగ వాదించు చున్నారు. కొన్ని పుణ్య కార్యములని కోన్ని 
పాపకార్యములని లోకమున. (బత్య&ీ భేదము లేదా? 
ఫురా..--అ యున్న భేదమే లేని దని నోయభ్మిపాయము. * 
గీ. ధిని తేనదుసామ్ము పరులు 4 కొనక యుండ్తు 
నర చౌర్యము పాపకా 4ర్య ముగం జేసె 
13 


వం | బుద్ద బోధసుఖ, 


జక్క_నగు చుక్క_పతి తన 4 చాన నెొకు౦ద్పు 
దగులకుండలోు జారత4 దమ్వాంచేసె. 
గీ. షిజ్‌కి దొంగలు ధనులను 0 బీల్చివేయ 
వితరణమె వుణ్వకృృతిగ గ ఖ ల్పించినారు, 
జనములార్మీయ లాభవాం 4 ఛలకు నిశ్లు 
యిలను బాల్య ఎ నంలర సా 4 పించినారు 
గ్‌ గంగ క్రీయొకు నంత వాళి jae 
ఇారుగుడిసెలు కట్ట పా 4 పంబు కాదు; 
గంగ కా యొసబ్దునంత సనిళి స్పంగులకు ము 
చామర ములను గట్ట వ్రుఖీ ణ్యంబుకాదు. 
గీ జనుంకు శ్వేచ్చగా "నేది చే 4 సీనను సరియె, " 
దానివలన నెవ్వనికి చే+మైన సరియె, 
చేయకుండినను సరియె 4 చేయమిని నె 
వనికి నేమైన సరె తలం 4 పంగ వలదు. | 
మహా =ూబహుప్‌రుద్ద్‌ ముగ సున్న దే. జనునకు సాఖ్యమిచ్చున్నదేన జు 
ము దూఃఖమిచ్చునదై వం బాపము, ఈమ్మాతవు భేదమైన 
నంగీకరింపశా? 
2 పురా అదేమిమాట! 
గ్‌, అన్యునకు:గీడు తనకు మే $ లగు బుణ్మస 
చాత మృతిభితి తనయను 4 (పీతికాచె? 
తనదు కీ డన్యునకు మేల్మి;4 తనదుగోరు 
చుట్టుపోటు వెజ్జుని (వేలి థి చుట్టు సీటు 
మహాపోనీ! జనబాహుళ్యమున శేది నుఖకరమో యది -పుణ్యముగ 
ను చేది దుఃఖకరమో యది పాపముగను బరిగణింపలంహాడ దా? 
ఫపురా---మహాోాఛా ర్యా! ఎన్ని మారులు చెప్పగలను బలహీనులు, థె 
ర్యహీనులు స్వార్భపరులగు జనులచే “నకం చుళొనంబడిన వ పుణ్య 


ల సననం. తనా. pe a ల 2 అబూ చ ఆ తా. 


చతు శ్థాంకమూ 99 


పతత (ములు. దె వదృష్టి చేం బుణ్యము లేదు. పాపమువేదు; 
(ైవముకనిని (దొక్కు_వా(డు కాడు నెతిపె బె్ట్టుకొను 
వాండుకాండు. మారు “సెలవిచ్చినరీతిగ జనబాహు హుళ్యమునే కా 
దు. జనలోకమునంత చేకాదు. సర్వజగ| త్చాశీకో టుల నన్ని టిసి 
నీవ్రెక్క_సారి గొంతుకలుశోసి చంవినయెడలనై న నది పాపము, 
కాదు. వానినన్నిటేని నీవు స్వథన (పదాననునం బోష్‌0 వినయె. 
డల నైన నది వుణ్యామునుగాదు. 
'బే.__అట్నులైన మిామతమున హత్య కర వ్యమనియేనా£ 
వురా_సర్యలా' క్రో = 
ముక్క. సు రాణక స్య మ ఎంత లెంతలుమాటలు సె. 
ప్పుదున్నావు ! కోకనిని జంస్రుకుంశోషంచుటకుం గూడ నీవే గ 
ర్వా! ఆ! ఎంత సర్వస్వ్యాతంత్యమును నెర సె బెకోకొంటే 
వి! ఇక నీనిరంకునశగ ర్యాలాపముల గట్ట పెక్టుము, 
స్రురా_మక్క_లాచా ర్యా! అంతకోపమేల పడదవయ్యా! 
మక్క__అదే తెలివి తక్కు_వతనము. కేపపడువాండను నేనా? ఏపని. 
చేయుటనై న మనక ధికారమున్న దా మనమెక్కడ? స్వాతం త్య 
మెక్క_డ అబ్బూ! కొండలు డాంటిపోవు మాటలా! ఆం! ఎట్లు? 
కతి ఎకో (గామమంద అగొంతుకలు నతిశెదవా? నబుకువాండ 
వుసివా? నరుకునది కతి యా? నఆకంబడనవి గొంతుకులా? ఆ! 
ఫురా--ఏమి యాయసందర్శ్భపునోది! [4నజుకువాండవునివా” యని 
యధిన్నే వించితివే! నణుకుట యేమి నుహోకష్టము! నేనంతిగూ 
డ నందులకు? ఇఏినో! కతి మ స! జల._చిపృకు చివు 
కు | కింద. నియొక్క- చేతిశో. ఆల *సెఆన్య కింద j 
మక్క ఆగు. ఆంగు. ఈచేయి నీదే యనుకొనుచుంటిలా?*? ఏమియ. 
న MOE PES 


100 బుద్దుభోధనుధ. 


చుంటివా? కృంతనకార్యములో సీచేయిని విసరునది సీ'వేయను 

కొనుచుంటివా? ఎంతత త్రజ్ఞానళూవ్యతే! సీజిహ్యూనీ దే? సీమన 

నునీచే? నీవ్చనీవాండ వే?! ఆం! ఏమిమూఢత! 

పురా----నేను నావా(డన్సు నేను నేను గాక నీనగుదునా? 

మక్క... అదిగో! తికి యచే (పశ ంసయా? చేనుమ్మాతేము నావా 
నా? నేనుద్యూతకునేనా?ః 

సరా దేవదతాచా క్యా ఏమియది! మక్క-లాచామ్యల వాగు వేయ 
మోతాదుమోతిన డాహాశనొంతి నాచరించిరా యేమి? 

మక్క_....-నేనుగల్లుగ దాగితి ననుచుంటి వా? (తాగుటకునాకు సమర్హశీ 
నలదా? నర్టచరాచరభోకసంచలీకర నాళ దకమగుకర్శమ? 
నన్ను దాగిం చినది? (తాగినవాండనునేనా? క్‌ ఆకలు 
ముంత కాసమయమంకు నరము ములమున్‌ నట్టి కానలనిన 
ఫుశాతనకర | కతానము చానికుంకుటచేన వష 
గాని లేనియెశల నెక క్క_చుక్క_కుము౨త దాట పకినవచ్చుటక ధిశా 
రమే? (తాగినవాండను శేనుగాను. ఆ గివదికల్లుణాదు. 

సురారాకాక మజేదీ? 

మక్క. ఇంకందత్య్భముబోధము కాలేరా? కలుకాన్కూ కగ్భఫలము. 
నాసర్శఫలము. ముంతే చేసికొన్న. క! కలము... ఇప్పక్ని కెద 
'దెవిసిన దా? 

బరా తెలిసిన దాయని యడి”ద కేమి? తెలియుత నము నేనా? నాగ 
గర్భము; తెలిసిళానునది నేనా? మీకర్శఫలముత్‌ో గూడిన నాక 
ర ఎమూ 

మక్క_ వో! హో! ఆనందము. ఆనందము. బది యెసత్యము. 

గీ, చదువుచదువందు మనుజులే 4 గ్చెదరుగాని 

_  చదున్సకొనిన ఫలము చేను 4 చదువ' దగదు 


గ్‌ తున్దాంక ము }¢1 


శ భరువుకొనకున్న వైనం గో) + గ్లననకృతులు 
సిగనున్న (ద నంతెనే + చదున్రునచ్చు. 
గీ, (,అతిివలన వ్యాధిరాద వు 4 రాత్తీసంది 
తముననచ్చుు మృందునంబోదు 4 తత్కృతి పరి 
పొకమునంబో వం బ్యారబ్బ 4 ఫలమిటను భో 
జింపందగుంగాని శోయినో 4 రెత (చెగదు. 
నీ. కర (శ మేసర్వలో కా? 4 గర్భృగంబు 
పాలకమునాశకంబు ని 4 ప్పారమాడి 
రిహితమన్యయశ క్రి వీ 4 ( ఖాజితంబు 
నన్హనాతీతమాహాత్స్య 4 (నా భవంబు. 
అజి.అయ్యా! మక్క_లాచార్యా! కర శ్రమే సృస్టీస్థికిలయ కారణనుగు 
నప్పుడింక దేవుండెంచులకయ్యా!? , 
మక్క_.---ఇ9త సేవురు నీన్రన్న శు నోరుమూనికొని పడియుండుటకు.. 
ఆజి_అట్టైయంధ బధిర మూక పంగు నిస్సార నిరుపయోగ నిర్భాగ్య 
వు జేవుని గల్పించుకొనుటక ౦కు 
డేవ..అజితాచార్యా ! ఇప్పుడుదేనునిం గూర్చి వివాబాంశము శాదు. 
మక్క_లాచా ర్యా! మ్‌ా సిద్దాంతము (పకారము వుణ్య పావభేడ 
మున్న దా? 
నుక్క. ---కానలనసిశంత యున్నది. కాని = 
చేన..ఇంకం (7గాన్సి, మేమి? 
మక్క_=-నుణ్య్ణమును 'జేయుటకుంగాని పాపమును జేయుఓకు(గాని మన 
కధికారము లేదు. అవివానియంత నవియీజిగి పోవును. 
చేవ ఎట్టుజుగును? మనమూలక ముగ నే జరుగునుగాదా? 
మక్క_-కా దామణిీ? 


చేవ... సరే, వోనవలన నిపండొక-వధము జరిగినది. 


102 బుద్ధబోధసూఫ. 


మక్క----ఆది యే యసాధ్యమని యింత సేపటినుండియు. 'జెవ్పినది. బహడొ 
నిగాఖమైన మతమగుటచే నుభోధ్యముగాదు. అదిగాక మతే 
సాం పదాయసమోాచీన మగు వాక్యసము దాయము గూడ భాష 
లో లేదు. 
దేవ: త స్టైలు కార ణమగు కర్మము, తటస్థ శారణమగు మవగుండ నెక 
వఫ్‌ కర్మను మును వేసెను.  ఆవధిమూోో మన కేమెన సంబంధ 
మున్న దా? 
ముక్క_ _ ఏమియు లేదు. ఎవ్వంకునునో రెత్సం దగదు. మనపూర్యకర ' 
మిావధక ర్భమునకు గర్ఫకనమైనది. వాని కర్మ మిావధ కర్మము? 
నకు గర క మైనది. ఇన్ని మాట లీల? ఒకకర్శము రెండవకర్శ 
మును జంప్పును. 28 కరము కెంకవకర్భమును దొంగిలిం దును. 
ఒక కరము రెండవ కరము కో Sn అంబే! మన 
మెవరము! గడ రావ ము; తోలు సంచులము. మజ] పెన. 
లము, . 
అజి.అటులైన నీ దిక్కు_.మాలిన |పాణముగూశ నెందుఅకు? చావ 
రాదా 
మక్క--__-అదిగో! మూథత! అదిగో! క గకుహిమాం ధత! వావరాదా? 
ed ఆం వావగలవాండను ' ననేక 
ఆ౭---చావగలవాండవు నీవె చంవువాడమభబ్మూతము శీను. 
చేవ...అజతాచారోో నీ. మా! ఆతని. యిపాయమేమో. ెలిసినది 
అంత యేమనకుం చెలియందగినది- ఉచంప్రవాడను మ్నాతమునే 
నని సీవిప్తుడంటివి. చంప(దగినవాం డెవండైన. నున్న యెడల 
చంవుటకు. నీయభ స్రంతీర మేమియు. నుండనట్లుసీమాట నలననుప్ప గ్య 
పడు చున్న డికాదాః 
లజ నాయభ్యంతక మెంతమాత్రను: నుశేదు కాని 


ఆఅలలవాలననని ఎ చయల: త అనం ఈలా ట్ర యులు 2 


వ చతు నాక ముః 108 


"జివ. లేక పోయిన ౮కొన్సి యేల? 

ఆబజ_..రాబ శాసన మభ్యంతరము కానా! 

"దేవన. అది బేకుండ నేం జేసినయొడల?___ 

అజసీమి తుండును యునరాజునగు నజూతశ _తునిమూలమున నాబాధ 
"ేకుండం జే్సదవా? 

"దేవ----ఎట్లోయొకట్లు! 'అపవివాదాంశ ముశొదు, అట్టు చేయునెడల. 
మాటలాడ వేమి? పాపశార్యశుని పీకుసందేహాము లతేవుకణ! 

'అజి_ పాపమా? అది మావుతములోనే లేదు. 

వురా సిభాన్‌! మావముతములోను నంచే. 

' 'అజి..వుణ్య మంతకం ౭ చేను, 

వుఠా---మామతమునం గాడ నం చె. 

అజి...కాని సుఖదుఃఖములున్న పి, 

వురా._.__అట్టి యాహముతష్టు. 

'దేవ--వురాణ కస్యపాదార్యా! మియభ్మిపాయమును స్పృస్టీకరించిరి 
కాన మోరు మాటలాడనేల? ఆజతా! నుఖదుఃఖములున్న వి? 

'అజిఎ-వనరునకు దుఃఖమును గలిగింపలాడదను కట్టుబాటొకటి గాడ 
నున్నది కాదా? 

వురా--చచ్చిన వానికింక దుఃఖమెట్సు? 

. చేవావురాణ కస్యపాచార్యా! మిరూరకుండుండు. ఆజతావార్యా! 

అట్టి కట్టుచాబువరు వేసికొనిక 

""ఆజి....మన మే, 


చేవ నేనెవనితోడను కేయలేదు. నీవెవసితోడం శేసితివా చెప్పె 
దవా? క 

అజి=నేను మాత్రము (ప్రల్యేకమెవనీతోడంనె నం శేసితినా! మనపూ 
రులు చేసినారు. .. 


104 బుద్ధపోభనుథ. 


చేవనీపూర్యులు సీయఖ్మి పాయ మెజుగకుండ జేసినకట్టుబోటునకూ నీ 
వేల బద్ధుడవై యుండవలయును? 

'అజి---అటు లే యెవనివట్టునకువాండే నీతివిరోథముగం (బవర్తించినయె 

డల లోకమునకాంతి యుండునా? 

మక్క_(తనలో) నడుచుటకు నడువక పోవుటకు మియిస్య మే ఫొల 

స్ట బోలు! 

బేవమోామతమున( గానలనినది యాత్ళనుఖమూా? పరనుఖమా? 

అజి---6త సుఖ మే. 

చ్రీఐఅట్టిచోసికు లోకమునుఖముతో చేమిపనియున్న ది? 

అజి...అంతపని లేదుకాని లోకమువ్న్‌ భించునెడల నేనుగూడ తోకమూ 
లోనివోండ నగుట బేత నట్టిమోభములోం నొంతఖాగము నాకుం 
గూడ గలుగ దా? 

చేవ.అట్రిథాగ మేదో సీకొ కనివలనం గలుగ వలసిన దేనా? 

“అజ... జను. 

జీవ_అట్టుసీకుం గలుగకుందునట్టు వానికి రాజదండన భీతియున్న ది 
కాదా? 1 

అజి...సీవాద మసమంజసముగ నున్నది, ఇంతకు ముందనుకొన్న జే 
మనలో (బతిజనుండును రాజదండన భీతిదూరుంజె వర్తించాోనె 

( డల జగమువష్‌భ మొందునని యనుళొంటిమి. ఇప్పుడునాకు 
మీభముస(గువానికి రాజదండన భితియున్న దంటివి. 

'దేవ---అజితాచార్యోత్త మా! అటులనుకొంటిమా? లేదు. ఎవనిమ్కు 
నకువా(డే నీతివిరుద్ధముగ( బ్రైవరీ ౧చునెడల ననికాదా? 

అజి.అవును. రాజదండన భీతివలనం గలిగినదేక దాసీరి. 

. దేవనీలివలన రొజదండనము వుట్టలేదు, 

అజి లేదు. 


{ 


చ కుర్ధ్థాంకీము, 105 


"జీవ... రాజదండనళీతి యున్న వానికి నీతి యుండందగినది, 

అజి.... అవును. 

దవ...అది సికు లేదని స్పష్టము జెవ్పితినికాణా? 

అజి...అటు లేనసిదియు నాకుండవలసిన పని లేదు. 

దేవ. కావున సీన్చెకనిసి నశింపం చేయం గలవ్రగద! 

అజినకింషంబేయుట యెవనిశరమును గూడలగాదు. 

దేన.._. అదెలా! 

అజి-_భూత చతుష్తయ సమా వేశమువలన నీదెహము గలిగినది. ఆము 
డియూడందిని యుభూతను నాభూతములోం గలుపవచ్చును, 
అంతనటకే మనముచేయుపని. డానిపేశే చావని నాయభి పా 
యము. నీప్రచెప్పీననాశనము పిళ్ళతిలో నే లేదు. | 

దేవ... నాశనము చేయ లేవుగాని చదంపగల్వ? 

అజి._.అదే. రూన్రుమార్సం గలము. 

మక్క----ఎందులకు నెళ్టిమాటలు! ఆక రాధి దేవత సెలవ్రలేనిదే నెక్కి 
మైనెక్క-. నెండుక యూడందీయ లేవు. 

దేవ... మక్క-లాచార్యోత మా! ఆమనచెస్చుకది యదికాదు. మాప 
మానుశది యథాన్థ్రముగ( న శ్రమే. తానూరక నిమిత్త మాతు 
డుగ నుండునని యాతనియఖి పాయము. 

నుక్క----అది దిన్యముగ నున్నది. అదియేసమంజస మార్షము, 

అజి..(అపవారించి) చేవదత్తాణా ర్యా! నాయభి పాయ మదికాదే! 

'దేవ---(అపవారించి) అతాగుబోతు ముండకొడుకుతో నెందులక్రు 


బోసిమ్ముః 
అజి_...(అప) అదికాదు. మతవిషయమైన ప్టువచ్చినప్పూ డీమెలతమా 
టలు కూడపవు, 


దేవ.(అప వారించిఅజతాచావ్యో తనూ! అజాతశత్తువు నాకుం బా 
ణమ్మిగుండసి లోకమెటుంగును గదా! సీవుకాడన క్రేయని నా 
Ti | 


106 నుర, 
బుద్ధళోధనుఢ 


నస్పెతుపను గదా? నావలనముందు సీకెట్టివిజరుగునో వె 

welt 

అజి. (అప) అజాతశ తువ్చును నాసి కమతములో చేరున్నుచేయం 
గలనా? 

జేవ(అప) వమిచేయుదొనో యిప్పుడు చెప్పనేల? నీవెవరితోడను గల 
పహాపడవలదు, 

అజి...(అప)ి అటు లెననా కేమి? నీయిస్వమెట్లో య్లేసరియందును. 

చేవ._మహాచార్యా! మాయభ్మిపాయము బాగుగ వెల్లడికా లేదు, 

మవో.___ వెల్లడియగుట శేమున్నది. మియేస్ట్రమెట్లో నాయిష్ట్రమ మ్ల. 

'దేవ---అట్టుకాదు, మిరుయాగములలోం బశువులను హింసీంతురుకద! 

మవో.___ఒక్క-చానిని గాదు. 

దేవ--_దెవ్మప్రీత్యర్థమై యని యిదివఆఅశే "సిలవిచ్చినారు గాదా? 

మహో__బెను. 

డేవ అనగ ఒదెవ్యనెభ వ స్వరూవులగు నిం దాది దేవతల డీతికాటకేనా? 

మహాో___అం తే, 

'దేవ-..-దైవశ_క్రిస్వరూప లేకద దున్తాదులు? 

మహా... అభ స్థ్రంతర మేమి? దై'వశ కులుకూడం బూజనీయములుకావా? 

చేవ..దున్లా ప్రీత్యర్థముగ నరబలులిచ్చుట పావనమగు లోకాచార మై 
యున్నది నక. 

నుహో__-డీన్న దికాని యది మాకలవాటు లేదు. 

జేవ..విగా మాట నే నడుగ లేదు. అది త్వష్కైనయెడలం దాంలికులం . 
దానినాచరింతు ఠా! 

నుహో._తప్పు లేదు. అంతమ్మునకు నిశ్చయము, 

జీవ... ఎవరికి దప్పు లేదు. చేయువారికి దప్పు లేదని చెప్పనక్కొ_ఆ లేదూ 
కదా? ఇక (దప్పు లేక పోవుట మాకు(గాని మోవంటివనారికిగాసి 
చె యుండవలయును, 


చతు శ్థాంక ము, 107 


మహి... ఆలాగే కనంబడుచున్న ది. 

చేవ...మోారందటు నాయందు దయకలవారుగావున__. మిలో నెక 
డు వునుగును నాయీాచేశికి [నవాయును,. రెండవవాణు కస్తూరి 
సారము నీచేతికి. బూయును. మూడవ వాడు నావకు స్థలమున 
బన్నీ రమును జస్లును. నాల్లవ వాడు చందనమును నాబుగ్గకుం 
బట్టించును. మ్హూరందజు నాకుపకారమును చేసినవారేనా? ఈ 
యుపకారములలో భేద మేమంత్ర యున్న ది? 

మహో.__ఏమియు లేదు. 4 

చేవ.నాకు మొరంద తొక శుకద! 

వుహా..ఓక కు, | 

చేవ-మోరంద టొక్క_టగునప్పుడు మిలో మికు శేదమెట్లు? 

మహో లేదు. 

చేవ... కావున నీఏచేతికి. బునుగును (వాయుటకు( | బతినిధిగ సీకెండన 
వోతిక ౫ స్తూరిసారమును( బూయవచ్చునుగదక 

మహో .__అభ ఫ్ట్‌ంలే ర మేమి? 

'దేవ..క పోలముపె గంధము. బూసినయాతండు శిరముపై సంపెంగ 
లేల మంటవచ్చునుగదక 

నముహో...._ఆ, 

'దేవ---కావున దై.వవిభుత్వస్వరూన్ర లగు నిం చాదిచేవతల నజవాత్య 
తోం బీతిచేసినవాండే దై వశకిస్యరాపయగు దుగ్చను నరహత్య 
తో (బీతి సేయవచ్చునుగద? 

మహా. చేయవచ్చును, 

'దేవ---కావున నగహత్య తప్పు లేను? 

వముహ+___ లేదు. 


108 బుద్ధబోధనుధ, 


దేవ. ఇంతకముందు మిరు తప్పు లేనర్లే కనబడు చున్నదని వదించి 
నారు. ఇష్పుడు నిస్నంచేహము?( దష్తులేదని చెప్పగలరు, 

మహో. లేదు. లేదు. 

po ఇల్లీ — నం i గి న్‌ 

దవ__హో! = వనూూ! ఎంతగలి పట్టించితి వ్రూయితేంఉ! అయ్యయ్యో! 
సోదరులారా! మహాచార్యసుకుషులా రా! హత్యకూడదని మా 
రో స్పెష శె న చష 32 4 Fr ot 
లొ నెక్కరైన' స్ప లేక పోయితి రాః | ఒక్క-(డ ( గూడదని 
'చెప్పునేవో యని యింత [గుచ్చిగుచ్చి యడీగితినే. వవిమవ+ో 
తులారా! హత్యంగూర్చి యంద, జేకాభి సాయు లే యెొరా? ఇది 
నాయహాకర్శనూాక నాదుష్కృ్బవియా! 

ఆందఆటు ఏలో అట్టు విచాింతుశేల? 

చేనవాత్య తగదని చెప్పుదురమో యందు నలస మననురాయిశోసి 

కు న జ్య af రాజిత నరా 0 న | నస స 

కొసి-జనులు భష్పులెనస -- ావ్మాణ్యమధ్గోగతి పాలై నస రే 
"వేదములు కుక్కకూంతలె నస రే-- వర్ల చతుస్తయము సర్వథాసం 
కరమైన సరే-ఆక ]యెండమావియెక సశే- దైన మవాచ్యపు 
ముండకొడుశె నస నే--లోకమంత ధ్యంసమైనస ౭_-చి తేమును 
బెద్దపాపాణము చేసికొని వాకీగొడవయీల యని జాడలుద్నజగ 
'నెక్కు కొని యుండదలచిననాకు.._చ ద్నిపడి యుండందలంచిన 
నాకు.._..4మృతి యోవుతియో,, యని = నమును నూ చెండివోవం 
(మెం దుచు' జానా దల(చిననాకు-త్‌౭గి- అయ్య య్యా! మజల__ 
సోదరులారా! హత్య సర్వమతే సమిోా-నీనమనిబోధించి మనను 
నుల్లోలకల్లోలమును జేసితిరా? ఆహాహా! వమిచేయను? యమ 
యాతన(బకుచు నూరకుండ నా? చావనా* హరిహరీ! ఎంత పా 
రము 

మక్క----నిశ్చయము. | పార్ణాకునునదియే దె నస్వయాపము 


చతుగ్ధాంకము, _ 100 


సరా. ఆహ! మతాభార్యులారా ! బంకు చేయుచున్న యక్రమ 
మశ్‌ే పన్యాసము లీయాచార్య పురుషుని హృదయము నెంతగాం 
బాడుచేసిన వా! మూడుండు! 

దేవ---బుద్ధుండెవండు! ఈగుండెలో గుందెకాండా? ఈరక ముల్‌” శ రక 
ముకాండా? .ఈయెముకలో నెముకకాండా? ఆతండు చేయ దాయా 
దులవలెనే యుంటిమాో* ఒక్క_శ రీర మే! ఒక్క(పాంమే! ఒక్క. 
మన సీ! ఒక్కయాత్స యే! అయ్యయో! బుద్ధాచార్య పురుషా! 

నకు (బౌహ్మణు లే భూలోక్షదె 'చెవములే! లి (బాహృణ ణోత్త 
ములను జబరమనీచు లగు క్కుుకుల టా. గప్పుచుం 
టివా* భూదేవ మహాపరాధమును గట్టుకొంటివా! "వేదములు 
నిస్సంశయ (ప్రమాణము లే! అఆ) వేదములను గొక్కో_క శాన 
ముతో పాటు దిగందుడిచి ని ర. ఇారవె చితివా?నీవ్రచేయు 
మహాదుర్ణ యమును జూచి సిశరీర భాగము వైన నేనెట్లు సహింపం 
గ లనయ్యా] (విచారించునుు 

మక్క_--సహిం చుటక్కు సహింపక పోన్రుటకు మనక్రథికారము లేప, మన 
కర్ముమే సహీంపంచేయును. 

'దీవ--అం టే! అంతే! సహించియూరకుండ వలపీనచేనా? / గత్యంతరము 
లేదా? ఈబాధ నివాగింపందగదడా? అతల చండాలు రె 
పోవునప్పుడు కూడి సింక సహింప వలసిన దేనా! పక్టీణము లన్ని 
యు బో(డితల లీనునప పు డింక సహన మేనా? ఆం! దిక్కు మాలిన 
యాడువారిరోదనము లాక్‌సమున నెగుకుచుండ నింక నోరుమూ 
నీకొన నలసిన దేనా? తానుబోధించునది సగ్భజసానురాగమతే 
మంట! మైతివుతముంట ! తంకులను బుక్లు లనుండి, (భాతలను 
('భాతలనుండి, మగలను భార్భలనుండి అందఆ నెక్క_సారిగా 
నింటనుండి సంసారనునుండి-- నుఖమునుండి, కడుపు నిండిన 


110 న్‌ బుద్ధబోధనుఢ, 


యన్నమునుండి, యొడలు నిండిన గుడ్డనుండి కొసకు నెతి మొ 
దైవమిచ్చిన వెండుకలనుండి-- వేజు చేసి = విడదీసి == అయ్య 
య్యా! వమిబుద్ధాబార్య మహాోప్రుకుపా! లంత ఘోరపాపమున 
కాడిగట్టినావు? ఇదియేనా నర్వ పాణ్యనురాగ మతము! 

పతన తులు వింత యోకాని యాయనస్వ్యరూపము (పమాదమున 
నైన గంటంబడుసరి కాయనను దరి. జేర బుద్ధిపుట్టును, సమా 
వించుట, వినుట, సమ్మతించుట, నన్యాసియగుట్‌ యొక్క. మాతే 
జరుగును. ఇదియేమో యత్యద్భుతము?గ నున్నది. 

మహా. అద్భతమున కేమియు లేదు, బుర్గుడుమోసగాడూ మాంప్రి 
రుడు. అధర్వణ వేదములో జనవశ్యలి "క వళ్య మంతము ల'నేక 
ములున్న వి. ఇది'నూమం(తేముల మత్తుకాని మశయొకటికాదు. 

ఆజి..చాలు వాలు! మంత్రముల లొడలొడతో లోక వశ్యమగునా£ 
వెత్తేమాట! వేదముల నిరసించిననా(డు- -అథర్యణ వేదము లోని: 
మతముల! బురశ్చరణము. చే?నందు నేమి! మం[తములు లే 
వు. వురశ్చరణములు లేను. ఫలములు లేవు. 

క్షవ.అజితాచా ర్యా! అట్టనకుము, ఆజుసంనత్సరములు తదేశదీత్షు 
గా వేద పారాయణమును బుద్ధుడు చేసినాండుక యోగము నిరం 
కంక దీక్షతో నభ్యసించినాడు పదియోశాజరనము పట్టువడినదిం 
ఏదియోజనవశీకరణ సాధనమును సంపాదించినాండు. అదియే లేక 
పోయినయెడల. దొంబతొంబలుగ--మోపఫపులు మోాప్రులుగ = 
కుప్పలు కుప్పలుగ - గుట్టలు గుట్టలుగ -ానిందఆఅుశిష్యులు గుం 
డ్రమైగుండ్లు--శాటుల్నపె శాటులు--ఆహో! ఇది మర్మ తేముకాని 
మజణయొకటి కాదయ్యా! కాదయ్యా! 

అజి---మంతము లుండవచ్చును. లేకపోవచ్చును. అఆసంగతియేల? 
కాని-యొక చిత్రమున్న ది. (బ్రాహ్మణు లిదివజకు సర్వోత్క 


చతుగ్ధాంకమూ. 111 


ష్రులమని చెప్పుదు సర్వశ కిమంతులమని వాదించుచు, (బ్రహ్మకు 
మేము ముఖ్యులమని బోధించుచు వేదముల నితరులు చదువ 
గూడదని నిరాకరించుచు టెవమునకు న బాహ్మణులకుం దొ 
మేముఖ్యసంథాన క రలమనిచెప్పుచ్చు (బాహ ృగేతతులను స 
మస్తవిధముల నిరాదరించుచ్చు మహాగర్యోన్నతిచే నుండుటచేత 
నబాహ్మణులక ందఆకుం గడునులువుండుకొని పోన్సచున్నవి, 
ఎప్పూడేన నీదిక్కు_మాలిన యార్గ మతమునుండి వెలుపల(బడుదు 
మాయని యందజేద్చుచు నే యున్నారు. అట్టియవకాళమిప్పు 
డు కలిగినది. బుద్ధుండు సర్వజనసమత్వమును ఫొపించినాండు, 
పిభూతి రేఖల నూధ్యస్థ్యము "లేకుండ నే మెవనికి వాండే మోకు 
(పయత్నము చేసికొనవచ్చు ననికూడం జెవ్పినాండంట! ఇంతకం 
బు సీమహాకలకలములో జనులకు. గావలసిన దేమి? అందుచే 
త___తొంబతొంబ లని గుట్టగుట్ట లని సీను చెప్పినకురిడీసరుకు 
లు బయలుచేరినప్‌, 

వురా-ఆజితాచార్యా! కవిత్వము సీకు లేకపోయెను గాసి యతిశ 
యోకి, మాతే మున్నది. (వావ్మాణు లబాహ్మాణుల నట్టు 
నిరసించుట యెప్పుడును లేదు. నర్తసంబంధము లగునసూయ 
లుగూడ నింక బూర్ల ముగ బెజుగ లేదు. నీను చెప్పినది కార 
ణము గాదు. 

అజి---వవో నీవు చెప్పరాదా? 

వురా.....ఇదిగో! కొత్త మెప్పుడును వింత! అందులో నుత్తేము లని 
యెంచంబడువారి యాతే మత్య మసత్య మని చెప్పుసరి కధముల 
కట్టిమాట లమృత్మపాయములుగ నుండును, 'వేద్యప్రమాణబద్ధు 
లగువారందటు.౧౧హాడ వేదములు మిథ్యలని బోధించువాం డెనం 
వైనం గలుగుసరికి నిరంకుశ ముగ నాతని వెన్నాడుదురు. సమా 


119 బుద్ధబోధనుధ, 


సృకస్టభూయిస్ట స్థ మసకర్శృతం తీవుజిక్కుు నూడ కందీసిశ వెంట నే 
ఓ! స్వేచ్చ! ఇక "నేమి? రక be sae 
మ్సు దేతత తృ్వ్వముతుడిచి వేసిన (పతినూతన మతములో బుద్ధిహీ 
నులు, శకి హీనులు, వక బుద్ధులు, సీచజాతులు సంకరులో 
క్క పెట్టున జేరుదురు. అది పకృతి. 

చేవ-అట్నులైన నజితొచార్యునినా స్నికమతమున శేల వీకంద ెక్కం 
గూడదు? 

నురానా స్తిక్య మెన్నయయును మఠము కానేరదు. నాస్పీకులు పెంట 
మె మొండివేతులవలె నక్క_డక్క.డ నుండవలసిననానే కాని 
వా రొకజాతినూత మెన్న(డును గాణేరరు, 

ఆజి_అన్ని | పాణుల నెక్క_సారి చంపవచ్చు నని బోధింపగల నీలిమా 
లిన యా_స్టిక్యముక౦ కొ నాస్తిక మత మే మంచిది కాదా? 

దేవ_ఆజితౌచా ర్యా! నీవు తొమసింపనలను. వుకాణకస్యపాచార్యో 
_త్తమా! బుద్ధమతముమ్శతము నాస్తి నికమతము కాదా? 

వురాఎా టే వుడు ప కంకో 8 నిషివలి నెక్కడ నాతండు చెప్పి 
యుండ లేదట! 

చవ పోప్‌! అ శ్రాహ్మణులు, నీచులు, అకాస్థికులు బుద్ధమతమునం 
జేరి రందువా? నిత్యాగ్ని హా! తులు భాందస్మాగగణ్యులు; 
శతయాగ దీతూరతులు, (ట్రహ్మస రావ తారము లగునదిక స్యపుండు, 
నురుబిల్వకస్యస్రుకు నాతనినోదరులతో నిన్నగాక మొన్ననే 
యాగయలో నేకడా. చేరిరి దీని శేమికారణము చెప్పగలను? 
సీవు వెయ్యి చెప్పు. ఇది యంతయు మంత పభాసము కాని 
మతే బోధకున్ని వభావము కాదు. ఏమి వురాణకస్యపాచార్యో 
_త్రమా! ఏమందువు? 


చతుర్థాంకము; 118 


భ్రీరాడామం క్రములు మూహోత్స సంపన్న ములు శకశవసీ శీను చెప్పను, 
'దేవ-మహాచార్యవర్యా! మంతేఫ పథావమే యిది యంతయు నని మొ 
శీ “వకిదట "శులవి+ చ్చితిరి. కాన మిోయభఖీ పాయ మక్క_ఆ 


లేదు. మేక క,లాచార్యా! మాయఫఖి పాయ మేమి? మంత్రము 
నకుం |బఖథాన మున్న దా? 


మక్క_==మం్మత మెంతే పథావము కలనైనను గ మునకు వ్యతి రేక 
ముగ బనిశేయదు. 

'దేవ--అది సకేనయ్యా! కర్ళమే వధము చేయునదై నను గతి కి భా(డి 
లేదనవచ్చునోో? 

మక్క__అటులెన మృతేమున కంత సభావమైన నున్నది. 

దేవ(అప) అజితాచార్వ్యా! నీకు నేను జేయ(దలచినయుపకోరము 
జ్‌ యున్న జా? 

అజి=(అప) ఉన్నది. (వకాశముగా) మర్యతము (పథావము కలది 
కాదని చెప్పుటకు నాకుం గారణము లగపడన్హ, 

'జీవ-.-అఆహో! బుద్దాచా్యో తమో! నీవు మాంతికుండవు, మోసంాడ 
వు గోంతుకళోతీలవాడవు కావని వీరిచే నేననివించుటకు ఏ9 
తో నీంతేవాదమును తజ దితేఅచి, పోడిచి పొడిచి చేసితిని. అ 
యిన చేమి? నోకోక్క్మె_తీలినదికాదు. నాయూహాము యథార్థ 
మెనది కాకపోయెను, ఇక నే నేమీచేయంగలను? జనుల నంద 
అను సీవీరీతి ననురాగమిషమునం పొడుచేయుచు నుండ 
జన వ్నేమముననే నాశేముమున్ము జన్మ పాణములనే నొ పాణముల 
నుంచుకోని శోలశ్నేపమును జేయునే నింతలోకాపకార మెట్లు 
సహింతును? అయ్య య్య! (పాణమి తమా! 

టొహో_... పాణమ్మిత్‌ మైనమ్మాత 'మీమి చేయునది జగదపకార మైన 
పు చనూరకుండం దగునా? 
1 


కేపీ. బుద్ధ బోధిసుథ... 


"దేవ... ఊరకుండ లేదు, ఊరకుండ లేదు. ఏడ్చుచునే యున్నాను, 

మక్క_అది తప్ప, వడ్చుటకువూ తము మనము స్వతం త్రులమా? 

వురా=తేగిన పతీకార మ్మేదెనం జేయనలయాను గాని యిశ నూరకుం 
. . డందగదు. 

ల ములాళా! (బవ్నోముఖో ద్భవుల రగుమమ్ముం 
'టరమచండాలురళో నముబుగ్డ బరి రిగణించుచున్నా (డు. ఇటో 
మహానమానమును దిగమింగి విరా రూరకుండిరికా రా? (బహ శ 
నుఖోద్ధితములును, సర్వలోక ప్రమాణములు నగు వేదములను 
టి ఇతే లని నిక్భీతిగ _—_ భాహోటముగ _బోధించుచుండ 
వోనెదికశిఖామోణులా రా! ఇటిమహాదురాగతమును సహించి 

"నోరు మూసికొనియే యున్నారుకోదా? యాగశాలలు కటికల 
యంగ ళ్రన్సి సోమవానము | తౌగుబోతుతన మని, అయ్య య్యా! 

"కంక నేమో యని (పత్ఫరఠుముగ రచ్చసావడుల సంత ఒబెళ్ళను 
ధ్హోమీంచుచుండ నోపొండరీకాశుమేధాది స్మత్క_త్మ్నువియులా 

! ఆత(కు చెప్పినట్లు పశుమాంసమును దిని, కల్లుతొ-వి మ 
తుల యీతిట్లు మనవి కావనీ యుపేశ్నీంచియే యున్నారుకా 
రో? ఇుననాగబుని నోయేడ్సు వినీ మాశేల యిప్పుడు వద్‌ 
లందలచినోరు? వలదు. వలదు. నేను వాహ గోడను గాను. 
(బాహా గుల కధమసేవకుండను. మ బాహా గ్యాముపోయిన 
ను చేను మోకు భాదదాసుఃడ నే, 

మహో... ఆజేమిమాట? (చాహ్బ్మాణ్యము. బహ ముక్కు చివరనుండి 
వచ్చుచున్న |బోహా గ్యము.. అనాది మైన (బాహా సము వై 
రవినను జెడన్ని శాహ్మణ్యము...-ఎక్క డకుం బోవునుః న్మాపాణ, 


ములనె నం బగ ఇన్‌ ందునుకౌని= 


బతు నాంక ము. ‘TL5 


"దేవ. అయ్యయ్యో! ఇప్పటి కున్న పాణమితములు మిరే. మిలో 
మెకండిందుల కె (పాణములు విడిచినయెకల 

'వురా. ఆటు లంగువేలి ఒకం డనుట యేల్‌ జేనుంహాడ లేనా? బు 
గ్గుని బున్గునినాలుగు వేలశిష్యులను గూడ నేను జంఫుటకు సిద్ధ 
ప సుఖ మని దూఃఖు మని __ఇా వ్‌ (బను కనా 
వుణష్లి మని పాపమని యున్న దనుకొనుభేదమును దుండు తుపొ 
కిశో ఇెగరంగొగ్రనంవాండరు. హేహే! 

మక్క... అడి తప్పు. ఎగరంగాట్రిండి కరన ఎగరంనొట్టంబడినడి దర్శ, 
ఫలము 

'దీన=_మక్క_లాచా ర్యా! (వారల మంగీకించునిడల సీవ్రణహూడ మహ 
షక: వుగాణక స్యపాచాకమ్యులలో వాడ వే కాంబోలు నేమి? 

మక్క_ .అతనికి( (బర బ్బనశ మున మననివికీ తకారణమున నాయువు 
యమయింపనున్న ది కాన్రననే మనకిక నక మగ మన క్లీోయూసహా 
ము కిలిగివది. జ్ఞ 

ఆజి___అతెనిని జంపిన నాయాగ్నే పణ మెంతమ్యాతముూ శేదుకాని. 

మహో... కాని యేమి? - 

'దేవ---వ్యభిచరించుట గాని న్యభిచరించె ననువాడుక కలుగుటాని 
సన్యాసికి సమ సకీ 8వినాశకము. అటు మనము చేయునెడల.-- 

.. నింక గురువు లేండు శిష్య లేరు. మతము లేదు. 

వురాన్వభిచరించె ననువాండుక గలుగ. జేయలోలము. కాని యాతని 
వేత బలవంతముగ న్యభిచానము. చేయింషంగ లమూా? 

మక్క_--న్మీపయూజకత్య మేమున్నది? కర మే చేయించును. 


ఎ 
,అజి...ళొంచె మెచ్చుతగ్గుగ నట్ట పోత్సాహమే క లిగింపవలయును. 


చుహాఎఎపలాగున నయ్యా! 


116 బుద్ధహోధనుధ, 


అజి-ముక్క-లాచార్యుల వాకు తన్న పార నున. జాగ త్రపతిచిన 
సన్యాస కాంత నిందుల కై నియోగింపవలసియున్న డి. 

మక్క--ాజ్మాగ శత్రపణిచితి ననుసేరుమ్మాతమే నాది కాని తత్ఫల మంత 
యు మొోాయండదజదే కద! | 

వురా_ఆమా త్రపుశేప ట్రుంకుటచేతనే డినములు దొరలిపోవుచున్న 
వి. ఇసు చేయనచ్చునుగాని యేమిలాభము? ఆతండు యథార్థ 
ముగ గక్కు_రలిపడిన నె న నెన్యండును నన అదిగాక మన 
రహన్యసంసావసము దతౌరణమున శేవో చిన్న తెళ్పగా నున్న 
దీనిని నచ్చటకు. బంవినయెకల నది కారణాంతరములవలన నతేని 
విగిచి తిరిగి మనయ్మాకమములకు రాకుంకునెడల మనగతి యే 
మికావలసినది? 

'భేవ---నుందరియను వేశ్య, నాతని యొవ్ష్వకుం బాపి యాశనికీ దని నశింప 
"జేసదవరా'? 

అండి టి. 


'దేవ----అట్టు చేయుటకంశు మూరందాలట గూడి నాగొంతును నెక్కి. 
యజ్ఞపకు వునువ లె జంపరాదా? 

మహో... ఏమి యట్లరుచున్నారు? 

'దేవ-...శ ల్తేమత్సతియుల మే.....౯భిమానై క (న ధాననర్షణల మే పా 
ఇణమన్న( దృణముగం జూచువార మే ఒక్క ్యయభిమానర తక్షణ 
మునశ్రై లక్ష పాణములు బల్‌ ప్వైెటకు నునా మే___ఆతం 
డు నాశంకి జ్యేష్టుంయే.నాకండు నభిమానాధికు. చే___ ఒక 
ఓ యాళోదించుకొను(య. సృస్ట్యాదినుండి వచ్చుచున్న (ఈ 
“వా ఛౌ కిక్యమును న్‌ దాధిక్యమునుదుడి చి'పెట్టందగిన వా జెంత 
యభిమాననము గలవాడో యూూం దుకొనలేశా? అనం 


చతున్థాంకము 117 


పూర్ణాధిమాను(డే ఆ! శాశ్వత మైనయాతనిక్ష తియాభిమా 
నము.ను బరిహరింపు మని క్ష్ముతియు:ండ నై ననాయెకుటనే.. 
ఆతనిడాయాదుండ నైననాయమెకుటనే_ యాతని పాణసముండ 
నెననాయెకుటనే..మోకరు పలుక సావాసించితిరా? ఆహా! 
ఎంతనిర్భీతిగ వర్తించుచున్నారు. _వాహ్మణదాసుండ నైనంత 
మాతమున తతియాగ్ని చల్లారిన దనుకొంటిరా? జాగ త్త! 

అందణు---వమింపుండు. కమింపు(డు. తెలియక యట్లంటిమి. ఆతని 
జంవుట తప్పనితరో పాయము "లేము, | 

దేవఏవమో! వమి చేయుదురో! నామనను చెదరిపోయినది. నాగుండె 
పగిలిపోవుచున్న ది. ఆహా! బుస్టాచాక్యుండా! నీ సీను. నాకు సోద 
రుండనవుగూడ నేల మొతివి? 

వురా...సోదరుం డైన నేమి? వు అ (డయిన నేమి? లోళాపకారి క్రి 
తగు (డు. 

దేన__లోక ముకొట శే. లోకముకొ ఆకే. నేనేద్చు నేద్చు. 

మహాో_._ఏంటిరా! ఈమహోత్తుం డెంతలోకోపకారి యో! 

దేవ. బంధుఘాకుకుడను గానుంటిని గాజా? 

ఫురా___అటులెనను లోళోపకారముకొఆ కేక దా? 

'దేప---లోళేపకారమునక్షై బంధుహత్యం జేయవచ్చునుగద ! 

పురా ఈ ముత బోద్ధలమహాసభ లో నాయంశీ మిస్వుకు స్థిరపజుపంుడీ 
నది కాదా? 

బేవ..కులి లేదు. మలి లేదు. ఓబునస్ధాచార్యోత్న మా! నీ కింక సీళు 
నదలుకొనవలసిన జేనా! (విచారించును.) 

వురాఎజామహో. (జీనదత్తుని జేతులు పట్టుకొని మో రూరక' వివారిం 
పం దగదు. ఆతండు నళించినగానీ మనమతములు నిలువబడచ్చు 


బుద్దబోఢనుధ, 


(బావ్నాణులమనసులు కుదుటంబడశ్రు. వేదములు 'ూటంబడవు 
మా తటన్థుటుగ నూరకుంకుండు పని యంతయు మేము 
జక్క సపెశుదము | 

శ్లేన_..-లఅ యో! నాయనా! షు? 

'వురా. మహా రోకుం డగునంగుYిమా కును నరభతకు డగు నలవ 
కుండును మనకు స్వాఫన్నులె యున్నారుక డా? 

మహా_ఇద్ర తేల! ° 

వురా_అంగుళిమాలు(డు మహాథధెర్య శాలి, ve బుష్టంకు తన 
యాశమములోం గాని మజియెచ్చట ల యవలీలగ 
నాతని! గనె సెట్టి చంపలలయ. -నెంటునే లేచ్చ నములు నరిభ 
తకుం డగు రెండనవాండు కబళించును. అంతటిశో సఫీ చిప్‌. 

'జేవ---అయ్య య్యా! నాకకుపు మండుకొనివోవు చున్నది. 

వురా---మిరింక "నేమి మాటలాడకుండు అయ్యలారా! ఆచార్యోత్న 
ములాళా! మోరందలు లెంసు. పోఫవుదము, అయ్యా దురు. 
సెలవిమ్ము. పోయెదము. 

'బేవ---పోయెదరా? దయయుంచు(డు. నమస్కా.రము, 

అందటు. చిరంఖీవి, చిరంజీవి. (పోవుదురుం) 

ణే. కల్పిం చినముత ముకం"బం (బశస్త తర మగుమతమును 

“౧ గరఠివతగము. లగునీతిముకి ,మార్షములతో నేను గల్పించియుండ 
నెక్క.(డును నామతమునం శేరండి వను. నింద మెనబొదమత 
మున 'ఫందణు వేరుచున్నా రు, నం. ॥ న నేను "సాటి 
మ తియునియుచ్చత సహింపయగలనా* ఇంగక్షంెట వాకు గుండె 

. లో. బోళుమి? ఇంతకంటె నాకు. హృదయమున శల్య మేమి? 

బుర్రు నింక బదుకని చ్చెథనాళ ఇక్కడ కిప్రును చేరిననుత బోద్ధలు: 


చతు్ధేశంకి మూ? 119 


జశేముంకకొకుకులు. బుకుండు చచ్చినవిమృట ఏరి పోతావా 

బ్ర వ స 
ముననే యాత(కు చంపంబజడే ననీ రాజాతో జెప్పి పీి8నీహూడం 
జంవించెదను. నావుత మేడియో యది తప్ప మజీయొకమత 
ము నిలటువగహాడదు. బుద్ధునితండియు, బుద్ధుని ఖార్యయు, నుక 
సారి కవిలవన్తుపురమునకు వచ్చి తమ్ము! జూచి పోవలసిన దని 
యె నేకవార్న లంప్రుచున్నా రంట! బుద్దుఃడు పోవుట కంగీఠశ 80 ౩౫ 
నట! నడుమ డారిభో నంగుళిమాలుసిచేత నలవకునిచేతను హా 
త్య జ6గించుట సిశ్చయము. నిశ్చయము, నారిద్దఆు కారణాం 
తరములచే నిచ్చటనే యున్నారు ఇశం దత్స యత్న మున 
చుండందగిన జే కావ్రనం. బోవుదును. 


My శ 
విష్క-, మంచును.) 


బదిచతున్థాంక ము. 


(శ్రీ 
బుద్ధబోధ సుధ' 


శరత్‌ 





పంచవోోంకము. 
ప! 0; 
(పదేశము_ఉకరుబిల్యారణ్యము, 
(ప'వేశ ము ఈంగుళిమాలక(డు, అలవకి(డు. 

అల ఏమిఆంగుళిమాలాో! బాద్ధునిదరిం 'జేశుటకు బుదియీ కోని యాత 
నిసమోపించుటకుం గాళ్లు ముందోడకున్న 'వేమి? 

అంగు---నాకుం గాళ్లు ముందాకఠిచుకే యున్నవి. కాని బుద్ధిమోత్రే 
ము వెనుకాడుచూశ్నది, 

అలఎఎలోకళంటకుల మగుమనశే మబూతండు భోయనిదోన మగుచు 
న్నా(డా యేషు? 

అంగు---నీకు మననులో నాతనిదోర్భనమున శ్రయము కలిగిన దేమో కొ 
ని నాకేమో నిర్వర్శింపరోనిగారనము కలిగినది, 

అల=-ఛభ యమన సామాన్య థయమా! నరులపచ్చిమోంసము కోటు 
గక్రణ నమలి పచ్చిరక్కమును గడగడం (దోవినన న్నౌతేడు న 
మలి [మింగి వేయునేమో యని “పిద్దభయముగ నున్నది. 

అంగు సాకెట్టున్న దనగ_౪పరమదుర్భాస్తుడను (కూరుండ నగునే 
నాతని నే మొగము సెట్టుకొస మూాడణగలను, సర్వవిధముల' 
నపవ్మితుండ నగునేను సర్వవిధములం బవిత్రు6 డగునొతని నెట్లు 
గా దర్శించి యపవ్మితుని జేయాదగు,, నని నాకున్నది, 


పంచమూాంకము. a1 


అల___సింహా మున్న బోనులోనికి వెళుట యెట్లో యాతనిసన్ని ధికిం బో 
వుట నాకట్లున్నది, 

అం-__-చండాలునకు చే వాలయగర్భములోనికి, బోవుట యెట్లుంశునో 
నాకట్టున్న ది. 

అల-_నాకు దిక్కు_మూలిన్మ పాణ ఖకి వచ్చినది గాని, నాకే సమన సతి 
వంటిదున్న ట్లయిన సిశ్ళంక క్రముగ(6 బోయి యాతని జీల్సివై. చి 
యుందును. 

అంగు=నీకున్న | పాణభీతియే నాకుండు నెడల. బకుగుకం బోయి యాత 

నితో౭ బో రాడి చంపనై నం జంపుబును. లేక వావనైనం జత్తునుం 

అల.._నా కీబోడిబుట మూలమున? విజికిదనము వచ్చిన బ్లున్నది. 
యుద్ద భ టులను (మింగితిని. సన్యాసుల నై కాతకి పాజవె చి 
తిని. గర్భవతులను జప్పళంచితిని. కాని మెన్నం డిట్రివికార మె 
అుంగను. కల్లుతి త్తి నియొద్దనే యున్నది కాదా? 

అంగు ఒక్క_ కేమి? మూండుతిళ్తు లున్నవి, 

అల----ఎట్లు! 

అంగు---నావేతినో తిల; నీకడువు తిల; నాకడుపు తితి,. 

అల... హాహా! మనము త్రాగి యెంత సేమెనది! 

అంగువది! | తాగినప్పటి తెపేకాని రండవ దింకో రానేలేదు. 

అల__ఎవమనము తిరిగి _తాగుదమా? 

అంగు---సందున్న యెడల నటు లే చేయవ చ్చును గాని. దానివలన లాభ 
ము లేదు. 

అల... ఎందుచేత? 

అంగు తౌగుూడువలన హాచ్చునది ఒార్యము కాదు. 'వీజకీదనము. 

అల...అది నేనెపష్పుకొనను. ఒడలు తెలిసియుండంగం జేయందగనిప సిని 
(బాగుకువుత్తున నిరభ్యంతరముగం కేయనచ్చును. కాని యీ 
10 


దినమున నెన్ని మాటులు ( తౌగినను నున్న వుగున్న యుకుకుచున్న 
ట్లు లోన గుబగుబలాశుచున్న సౌగయసైనమత్తే చేసినది కాదేమో? 
అంస_కడువులో' జెద్దయాందోళన మున్నప్పుడు కల్లు మత్తుచేయు 
నా _పాణావసానసమయమందు నల్లమందు పట్టిచ్చునా? 
అల...ఆలాగేమి? ఇది నేనెఖునుసుమా! అట్టులెన నెకనిముసము 
గూరుచుండుము, మనన్సుల శాంతిపజుచుకొొని మజిమతి (తౌ 
గి మజలః బోయి యాసారి చంపి మశి వతేము., 
అంగు_ఇదివజకు రెండుసారులు కూర్ప్చుంటిమి. శరెండుసాకులు సిమి 
తత నెందితీమి. రెండుమాజులు కొండనాలుక వజికుః (గాగితి 
మి. వమియు౭౯దేయ లేక రెండుసారులు తిరిగి వచ్చితిమి, గ్ర ల్లుతి 
లి మెతే (బడనకొలంది మనస్సులుకూడ మెత్త “బదడుచున్న ని. 
అల-.-కల్సీంక6 బదిపాయలవణ్న కైన నున్న శ్లుకద! (తిత్సిని దడుమును) 
ఇది మూండవసారి. ఈసారి మాచి చేతకాక పోయినయెడల 
నింటికి. బోవ్రదము. కూర్చుండుము. (ఇద్దతు కూరుచుందురు) 
ఆయనతో మజియొకండుగూడ: గానండినాండే యాతం జెవండు? 
అంగు-..ఆయనశిష్యు( డొక్క. డానందుండనువా. డాయనను విశువక 
యెల్లప్పుడు కూడ నుండునని బేవదత్తాచార్యులు చెప్పినాండు. 
అల. మూడు. 'దేవదత్తాచార్యు లన్న నాకిప్పుడు ప క్రి వచ్చినది. -ఈ 
బుద్ధుండు శుద్ధమాంత్రికుం డని మోసగాండని, నాతో జెప్పి 
నాండు నుమా! అయ్య య్యా! * ఇక నెకమాటకూడం జెప్పి 
నాడు. లోనిమంత ముల లేజముచేత నీతండు పెకి భయంక 
రముగంగాని దరి'జేరం దగనట్లుగాని మోకుః గానంబడును. ఎం 
తమా,తనము జడియవలదు. కాళిని దలంచుకొని కన్నులు గట్టిగ 
చూసికొని గభాలున నెక్క_సారి యాతన్నిపై. జడు-డని చెప్పి 
నోడు నాడి పందివుుజువు 


పంచవూాంకే న 128 


ఆంగు.--పందిమజవు గాదు. లొ క్రై తాగుడు 

అల..ఎ౦త [తాగిన నేమి? చడి లేదు. వడి లేదు. | తేంచి ఇదిగో! 
వింటివా "రెండవ తేన వచ్చినది! ఇంక6 బట్టు ఒక టిరెండు' 
వీల్పులా. తిల నిటు పెట్టు. కాసి! జయ! కాళమ్మశల్లీ -ఈః 
బుద్ధుం డీర్యాతి మాకడుప్రులో? బడును స! తర్తీ! 
దుర్‌న్నుతల్లీ! కోడికత ంచుకోకం గొనపెట్టుదును. కోరలమ్మ 
తల్లీ! కొబ్బగిక లు కాత బుడ్తిముంతే చేతి nae జామా 
లమ్ముతల్లీ నూజుగొ శాబుల్హలతో నుపారము సెట్టింతును. 
నూకాలమ్మతల్లీ! దున్న పోతు నెత్తుకుపానకము పం్మడెండునానల. 
బోనాలే బోనాలు! పానాలు! పానాలు! ఊ ఉ ఉ ఉ. చూడు 
పంబశరేకెన లేకపోయినడి గాని యంబపదముపాడి .యొక్క 
గంతు వెయ్యవ లెననియున్న ది. 

అంగువలదుు వలదు, సందడి సేయవలదు. 

ఆలకానునః తిత్సి నోటికి వంవుపెట్టి లోనికల్లును బెచర (ము నెక్క 
మాజు లోసికి బున్సునః భీల్చెద. 
నేపథ్యమున) వలదు, సోదరుండా! వలదు, 

అంగు ఉ అల (తొందరపడి లేచుచున్నారు.) 

అల......(అపు వచ్చుచున్నా (డు. జాగత్న | జ్మాగత్న | 

(బుద్ధుండు; ఆనందుడు [పవేశింతురు.) 

బుద్ధు..-వలందు. సోదరుండా! వలను. ఇంకం గొంచెము వొ ద్దున్నది" 
కాన సిక గొంతదూరము నడచి ముం దెక్క_డనెన ని(ద్రింతేము. 

లల.ల9క నడవ నక్క_ఆ లేదూ ఇక్కడనే పెద్దన్నిడ! అంగుళి 
మాలా! కన్నులు తెరవకునుమూ! (మా౭దం బడుచున్నా (డు) 
ఆ! ఈ! చప్పళించెదను, నములెదను, (మింగెదను, పోదరుడా 


RY బుద్దబోధసుశ, | 


నాచేతిలో తిష్ని యున్నది. నీచేతిలోనున్న కలి తోం బాదు 
పొకు! ఊరకుందు వేమి? కన్నులు తెబువకు.' Er 
బంకు రః అంగులిమూలు.జా! నీమ్మి తుం డంతయాత్తురతత్‌ే 
నన్ను. బొడు పొడు మని _పాస్థంప నూరకుందు "వేమి? నాయ 
నా! రాస్రాయి! ఆతం డెంతయా[క లిఖో నున్నాండో! వడడు 
' గులపొడుగగున న్నెకసారి (మింగ౫లయజా? చూడు, ' నోటికి 
సకిపోవ్రునంతముక్క_లుగ చేయ నాయి! కాస్‌! అయ్య య్యా! 
నెజ్లివాణడా! అట్లు చూచెద నేల అట్టు కన్నుల నీకు: పె 

కాందా వేల? 

అల__ెసభాన్‌! నవావ్యా! క గియమాంసము. ఉస్పర_క్రపూర్ణము. 
మదమేదురము. నహవ్వా! వహన్యా! శే! ఆంగుళిమాలా! పొడు 
వరా! ముండగొడుక! ఎక్కడ నున్నావు కన్నులు మూసికొని 
యిదిగో! ఈపొట్టమో(ద! వహమవ్యా! ఒక్కపోటు! తేగిలించు. ' 
తగిలించు! 

అనం.-(అప) ఇతండు నరభకుకుం డగునలవకుం డని తోంచుచున్నది; 
స్వామా! వు! 

వ నాయనా: ఆఅలనకా! సీతృష్టను నేను నివారింతును. తొందర; 
లేదు. నన్నువదలుము. కూర్చుండుము. నాకంకు నీవు బలా, 
ఢ్యుడవ్రు కావు. నిన్నునదలివించుకొనుశ క్షి నాకు లేకపో లే 
దు. "నాయనా! లు నేంజీయునెడల నీశరీరము నెచ్చిపోడా!ః 
సళాధ నాది కాదా? కాలి క్రిందిచీమునై న( (దొక్క-కుండ, వ 

ట్రుమోదివుశ్రగనై నం (దుంపకుండ, హింసాకర న కొలికాత 
రుండనై కాలశ్నేపమును జేయుశేను.నాసాటినరుడశునా ' 

_ సోదరుండవు---మిందుమిక్కిలి సార క్షమాంసము లావోరింపం 
"దలంచి 'నాసన్ని ధికితుద్బా ధతో . వచ్చినవుశ్యస్వయాపు:క వెన 


పంచమూాంకకూి, 125 


యతిథివి--లట్టినీకు చేహము కుందునట్టు చేసెదనాి చెతి మై 
నెక్క_వెండుక మకుగునట్టయిన శేశ్చదనా? నాయనా! - విడు! 

అంగు..(తనలో) కన్నుల మూసికొంటిని గాని చెనులెట్లు మూసికొం: 
దును? స స 

అల___ నేను నిన్ను (మింగదు నని కొొండంతయాస పెట్టుకొని వచ్చితి 
సి. ఈవీజకిలంజళొడుకు నన్ను మోసవుచ్చినాండు, టన 

బుగ్గు__ వలదు, కఠిన వాక్యము లాడనలదు.. ఒకనినిం దిట్టుట. తప్పు 
ఆతం దేమి చేసినాడు? 

అల.___అతండు ముందు నిన్ను. బొకుచుటకు. దరువాత నేను డినుటకు 
మ పభు వ్రలమొద్ద 'నేర్పాటు చేసికొనివచ్చితిమి. వ 

ఆన. (అప) వారెవ్వరొ కనుగోొనుండు! 

బుద్గు---వారిరహస్యములు మన కేలః అలవకా! ఆకే(డు నన్నుం బొడు 
వలేదని సీవాంతని నిందింపకుము. నీకింక నిష్టమున్న యెడల నా 
తనిని జతిమాలుకొని నన్ను? బొడి శివించుకొందును. 

అంగు(తనలో) అది నేను జచ్చినతరు వాత. 

బుద్ధు కావున సోదరు(డా! కూరుచుండుము. నే నెక్కడకుం బోవు 
దును? 

అల._._నీవుగాడ నన్ను మోసముచేయుదువేమో? 

బుద్దు_నీయో మెట్లో నీకట్లు చేసిన జాలునుగద! ఇంకను నీకు న 
న్ను దిననలయు ననుబుద్ధి పూర్ణముగ నున్న యెడళి నన్ను నేం 
గోసికొనియెన నీనోటః బడెదను. సోదరుండా! నావంక జూడ, 
క కన్ను లట్లు గట్టిగ మూసికొంటి వేమి? 

ఆల_-స్‌ీవు మాం తికుఃడన్ర కాన్రున నట్లు చేయవలసిన దని యాజ్ఞ మొ 
నది. 

ఆనం___ఎవరిది? 


126 బుద్దుబోధసుధ. 


బుద్ధు...-బుద్దశి మృడ వయ్యుక్ష్‌నట్లాచరింతువా? 

అనం మవింతుకుగాక! 

బుద్ధు-- అట్నులైన నీవు కన్నులు మూసికొనియీ యుండుము. నిన్ను 
నాతొడమె మెల్లగ గూరుచుండంబెట్టుకొందును. (అట్లుచే 
యును.) అంగుళిమాలా! నీవుకూడ నాయొద్ద గూరుచుండుము. 

ఆనం (తనలో) బురాశాత్యుః డెట్టిలో కాతీకగుణాప్రపూర్ణుడో ! త్ర 
న్ను(వీశక్రొని తినవచ్చినవానిని బు తునివలె( దొడపైం గూరు 
చుండ. కొని బుజ్జగించుచున్నా (డు, ఆపో! ఎంతవనింతీగ ను 
న్నది! 

బుదుజఅకెంగు9మాలా: సందేహింపకుము, ద్వాజగ రమ్ము, 

తయ దుర్శాగ్గుడను, 

బుద్ధు_దుర్భాష్తడ వని నకు నోచరించినవి కావుననే రమ్మంటిని. స 
న్నాస్టండ వని నీకిశ్తే గోచరించునవుకు మతేబోధ కె దూరము: 
స్‌ బొమ్మనియే చెప్పుదును. 

అంగు (దగ్గ అ? గూర్చుండును.) 

బుషు.___-అంగుళిమాలా! నీచేతం బొడివించుకొందు నని నేను నీమి తుని 
తో నంటిని. ఇదిగో! గొంతుకకోయుము. 

లంగు---అయ్యా! తమించుండు. 

బుద్ధునిన్ను నేను తుమించిన న న్నీతండు తుమింపవలదా? 

అంగు. ఆతనినిగనాడ మోరే తమమింపవలయును. 

బుగ్గునీవృర్సి గాంతుకో(తలవృతి, యీ కదా? ఇదివజ ిన్ని వేలనొం- 
తులో కోసియుంటివే! ఇప్పు డీయొక్క_గొంతును గోయుటకు 
సీకీసంచేహూ మేల? 

అంగు--మిముం జూచుతోడనే నానున స్పై తిరిగిపోయినడి 


చవమూంక్రము, 127 


అలవ..._కన్నులు “తెజవవలదని చెప్పిన వినక తెజచి నాకొంపం గూ 
ల్చినావు. 

బుద్ధు...-సోదరుండా!. నీవింకం గన్నులు గట్టిగ మూసికొనియే యుం 
డుము. 

అలవ---కన్నులు మూసికొంటిని గాని చెవ్రులలో(నుండి మోూామూాటలు 
గుండెలోకి దూరి కిల్లి యలుకను గొజుకునట్లు లోన దేనినో 
కాని కొజుకుచున్న వి! 

బుద్ధు__ అంగుళిమాలా' సీవింక నన్ను. బొడువవా? 

అంగు..-మిోరుసెలవిచ్చినది వుణి చేనినై నం 'జేయుదును* 

బుద్భు_అటులై న నీకత్మి నాకిమ్ము. 

అంగు-_వలో పొడుచుకొని యాతని కాహార నుగుదురా? 

బుద్ధు__-అనినమాటకుం దిరుగ(దగదు కదా? (కతి తీనుకొనును.) అల 
వకా! ఇదిగో! స్ట్‌ లి, నీమ్మి తుండు విజీకివాండు. నీ వే నన్ను (గోసి 
భవ్నీంవుము, 

అల... నేను నరమాంసమును డిమువా(డనే కాని నరుల గోయువాండను 
గాను. ఆమెడ ((తెంపులవృలొయాతేనిది. లభించిననరమాంస 
మును భవ్నీంచువాండనే కాని నరులంజంవువాండను గాను, 

బుద్దు-సోదరుణడా! ధర్శనూత్మమునే చెవ్పితివి. నీకు నరిమాంస 
మావశ్యకము గదా? హత్య లేని బే యది సంభవింపదు కచా?ః 
నరహత్యవృ త్తినిగూడ' నేల చేసికొనరాదు? 

అల... మేశమాంసమును దినువాం[ డెల్ల కటికవానివృత్సిని చేసికొం 
దురా? 

బుద్ధు--ఎందులకు. జేసిళొన రోకూడం జెప్పెద వా? 

అల....-అది చేసికొనందగినది కాక పోవుటచే 

బుధు కల 


ఇం అతో. 


128, ంబుద్ధబోధనుధ, 


ఆల... దానివలన దోప మున్నది, . 
బుద్గు..అటు లే + 
అల=నరహాత్య చేను చేయను. నాకలవాటు లేదు. ' నాకు. దగదు, : 

షు ము నాది. 
బుద్ధు.....అంగుళిమాలా! వినుచుంటివా నీమి తునిమాటలు? 'నరహత్య 
దోష మని యాతం డనునప్పు డావృతియే నీకేల? సీమితుని 
తోపాటు సీవుకూడ నంతక్రంశు నరమాంసభకుంవృతి యె 

నికొన రాదా? 

అంగు--నరమాంసనభశుణమా? ఆపీరు తల పెట్ల్టకు(డు. నాకొడలు గతి 
పొడుచుచున్నది. అంతయభత్యు'భక్యుము మణియొకటి యున్న 
దా అది నరుడు చేయవలసినపని కాదయ్యా! అట్టి ఘోరక్ళ 
త్యము మతీయొకటి లేదు. అది నేను చేయందగినది కాదయ్యా! 
: తానకము ము నాది. నేంజేయుపనికూడ ఘోరకృత్య మే. కాని 
నరులను నరులు యుద బల ( జంప్రకొనాచున్నారు. గుడిసె 
ల (వేటులకొంపలలోం జంపుకొనుచున్నారు. కల్లు పాకలలోం జం 
వుకొనుచున్నారు. పట్ట రానితామసము వచ్చినప్పుడు సంసారము 
లలో. జంవుకొనుచున్నారు. సరి, దారినొట్టుటలో నావలెనే 
చంప్రుకొనుచున్నా రు. నేంజేసికొనునృత్సి నాతోపాటు మతి. 
కొందజు సేయుచున్నారు. కాని నరమాంసభశుణవృతి చే 
యువాని నెవ్వనిని పేను వినియుండ లేదు. తనవృతి కంబ నా 
: వృతి పాపతర మని. చెప్పుట చేత నింత చెవ్పిలిని. శుమించుడు. 
టుధుజనోడరుడా: అలవకా! అంగుఇమాలునిమాటలు వింటివా? తన 
వృత్సి యీ సీవ్భతి కంశు మంచి. దనుచున్నాండు.. అదిగాక నర 
. హత్య చేయువాం డున్న౧గాని నీవృత్సి సాగనే సాగదు. ఇంత 
స్వతం తత లేనియాదిక్కు. మూలినవృత్ని నీ కందులకు? నాయ 


పంచమాంకను, 129 


దొ! మానివేసి నిషేపముగ మేంకమాంసమునే లీశరాదా? క 
టీక వాం డకుంగూడం గొదున లేదు. | 

అల_తనుసెలన్రు పకారమే చేసెదను, 

బుద్ధు---నాయనా! సున సాక్ఞావించు వాడను గానే: నీకు సహేతు 

క్రవముని తోయచినయకల జేయుము. 

అల_నాకు మనఃపూర్వక ముగ దోంచినది. నేను మేశవూంసమునే 
తీందును. 

బున్దు_అంగుళిమాలా! వింటి జా? మితత్వఫల మూరే పోనునా?ః 
నరభకుణముదూప్యమని సీవనుసరికి సీమి తు డావృతీ నే వద 
లుకోనినా(డు. సీవుకూడనరహత్యను వదలుకొని నోరు లేని మేక 
లతల న్యొాంకొనిం జీవింపరాదా? 

అంగు. ఆన్ఫగి మాత్ర మేమంత మంచిది? నరులైనయెకలం గోపము 
తోం జంపవచ్చుకు. మేక ను చేయుబట్లు? ఒక్క- ఖాగ్యవం 
తునినొంతుకం నోయునెడల నిల్లు నిండును. ఎన్ని మేళఠలను గో 
సినయెడల బుక్రైండు రాగికానులు నచ్చును. నరునిజంప్రట్యయెనం 
గోొన్నివిధముల మంచిది కాని మేంకనుజంప్రుట బాత్తుగ మంచి 
ది కాదు. 

బుద వలు మూలా. కకిక వాం (డందణు నీయట్రాయంతః కరణము గ 
లపహాశే యగునెడల మాఫోదరుం డగునలవకునకు మేకమారిస 
మటనుండి వచ్చును? 

అల --అర్య్యూ! నా కక్క _ఆ లేదు, ఛాకములశె న. దిని బది కెదను. 
కాని దుస్తవృలియొక్క -భలమును గనుమ్మాత మనుభవ్షింశు 
నా ఒకనివృతీ శో సంబంధ మైనవృతి నా కక్క_ఆజ లేదు. నొ 
మునకు చే నెకనికి బాధ లేకుండ నెశనిబవాధ నాకు లేకుండ 
గాల కే పము సేయంగలను, 
17 


180 బుద్ధబోధనుధ, 


బుర్గు_ నాయనా! అలవకుండా! బుద్ధిమంతుడవు. 

అల... అయ్యా! మిాస్యరూపము స్‌దినమున మొదట చూ చినప్పటినుం 
డియు నాకు గలిగినభయ మిప్పటికి. దీజినది. నే నింకం గన్ను 
లు తెజిచెదను. ( తెజుచి లేచి) అయ్యయ్యో! మోతొడపై నుంటి 

నేల! అపవొరము కాదా? నమస్కారము. (నమస్కరించును.) 

అంగు---(లేచి మహాత్నా! దానులము కటాథీ౦వుండు, మేమిద్దఅనము 
గూడ గొప్పకుటుంబములలో. బుట్టిన వారము, కొంతవిద్యం 
గూడ, నేర్చిననారము, మాకు సరిగ (బాయము వచ్చుసరికి 
మాతండులు కొలతల ను నొందిరి. యుక కాలమందు వు 
నమ్ము దిద్దువారు లేక పొడుకావలసినచిట్లచివరమిలివటకు. బా 
డైలిమి. ఇప్పటికి మిరు మమ్ముద్ధరించుటకు( గానంబడినారు. 
మాదుష్టనృత్తు లడంగినవి. ఇదిగో! “లెంపలు కొట్టుకొనుచు 
న్నాము. కొట్టుకో! అలవకా! (కొట్టుకొందురు.) లోకగురు ల 
గుమోరు మాశేదైనం దారక్రమార్లము బోధించి మమ్ము. గృ 
తార్థులను జేసినగాని మోపోదములను వదలము. పడు, అల 
వకా! (సాస్రాంగము: జేయునురు.) 

బుద్దు...-అనండా! పాపము చేల బకినారు. వారిని లేవదీసి యిట 
గూర్చుండం బ్య్టము, 

ఆగర... లెందు, లెండు! 

బుద్దు... మనుజు లేయేపనులు శీయకుండం (బవ రి ంపవలయునో దాని: 
నీగూప్పి చెప్పెదను, 

ఆనం._--నీతిమార్లమునుగూం్చి మహాత్ములు బోధింతురు; సావభాన్నులె 

* ఏనుగు. 


పంచవమూాుంకము . 181 


బుద్ధు_మోకిప్పటికి. గావలనసినదియుంహాడ నదియే. మూడు! అలవకా! 
కట్టతీసికొని నిన్ను నీవు కొట్టుకొనవల దని యెవల్లైన నీకు బో 
క 


అల... అట్టిబోధనము వెజ్టివాన్నికైన నక్క లేదు, 
బుద్ధు---వల! అంగుళిమాలా! 
అంగు.ఎవనిని వాండే కొట్టుకొనునాో 
బుర్గు-_ నెప్పులు పెట్టుచున్నతనకాళ్ళను చాను గుద్దుకొనగూడదా? 
ఏమి ఆనందా! 
ఆనం---అది తనబాధను నివారించుకళొనుటకు. గాని తన్ను బాధించు 
కొనుటకు గాదు. 
బుద్ధు-_-స రే! గీ ఒకతనున్రళోన నెకభాగ 4 మొక్క_భాగ 
మున కొసంగునుఖదుఃఖముల్‌ 4 తనువు విరియు 
నెండుయం[తభాగంబు వే 4 జొంట నంట 
నన్ని యు౯ జలించూ నగ్గురా 4 నన్ని యాయ, 
ఆనందా! కావున 
అఆనం.కొక్టునది కొట్టంబకునది యొక్క_ దేహభఖాగము లే కావున నెవని 
వాడు బెధించుకొనండు. 
బుద్ధు.అంగుళిమాలా! వు © విదేవాము తండి దేవామునుండి యేక దా 
వచ్చును? 
అంగు... అభ్యంతర మేమి? 
బుద్ధు _అలవకా! అందు చే బుతే త దేహమే తండిదేహము త్‌ 
అల ౨ _నిస్సం జేవాముగ స్తో 
బుద్గు_అటులై న తండి కొడుకు నెన్న(డె నం గొట్ట" 


శ 


ప నర్చినప్పుడు 


132 బుద్ధబోధనుధ, 


బుద్ధు---అనందా! ఇచ్చట తనదేహమును చా నేల కొట్టకొనినాండు? 
అనం---తన దేహా మే వుత్తుని'దేహ మనుజ్ఞానము లేక 
బుద్ధు---అలవకా! "వెలిసిన దా? 
అల... తెలిసినది. మహా. 
బుద్ధు---అలవకా! ఇట్టెజ్టునము తండికిం బుత్తు/నియెడల నే లేనపుడు 
పరులయెడల నుండునా? 
అల._._డండదుు ఉండదు! 
బుద్దు_జను లట్రయజ్ఞానావృసులు కావ్సననే.__నిన్ను సీవ్ర కీంసించు 
కొన గూడదని చెప్పనక్క_ ఆ'లేక పోయినప్పటికి సీసాటి పాణు 
లను హింసింప వలదని చెస్పవలసి వచ్చినది. 
గ్‌, పరమతుచ్చకీటముమొడల్‌ 4 నకులవజకు 
న పాణిని నీవు హిం 4 సింపంగూడ; 
'దెనరిచే నట్రహింస సే 46 యింపనలదు; 
హూంసం జేసెడువారి మ 4 న్నింప దగదు, 
న్‌ స్వల్ప బె "ధ నైనను జంతు 4 సమితి కెపుకు 
సివు సేయకు మొనునిం జే 4 యింప క్రయ్య! 
చాధకరులకు నితిం జె 4+ప్పం గదయ్య! 
యొట్రపెట్టనియెడల 'వేథ లుంకు మయ్య! 
అనంజాలున త. సితిభోధమున నమ్మ పెట్టనివాం డుంశ నా? 
అంగు.._-అందులకు మేమే ద్భస్తాంతములము. 
బుద్భు. గీ, అజ్ఞతను దెచ్చకొన్నదొం 4 గవ్మునారి 
చలువశే నోరులేనియ 4 జంబువెవిని 
జనుడు కోయుట సత్యదృ 4 సీని గనంగం 
నదుగొంతుక. డాం గోని 4 కొనుట గాదె? 


పంచమూాంక్‌నముు . 188 


అంగు..-అలవకా! వినుచున్నా చా బలిరూపక నుగునత్యల్పహింసయు? 
గూడ వలదు. 
బుద్దుగీ. బ్రచటికాంతలు చాలక 4 యెటనె యున్న 
యూర్వశిని దనకుండలా 4 లూ ముద్దు 
గొన దలంచి "హూమవహ్ని మేం కను దహింప 
వ్యసనముల. దన్న మాడ్చుకాం 4 టగును గాదె? 
ణక బుద్ధ భికుకులయహింసాధర ము వృతులతాది_ప్రపంచమందుంగూడ 
వ్యాపింపవలసియున్నదది. 
గీ, తీగె (గాలుపూలను 4 (చెంపుక ౦బః 
దనదుకను ల్గూడందీసికోం 4 దగును యుతికి; 
ధరణలోనుండుమూలముల్‌ $ (త వ్వుక ౦ 
దనదునెముకలు పెశకికోC 4 దగును యుతికి. 
అంగు ఆహా! అచాక్యోత మా! మాహృదయీమున. గరుణ యెంత 
ముట్టునకు వ్యాపించినది! 
అల_అటుకైన మాంసభకుణము ఫూర్ణ్చముగ మాని వేయనలసిన దే-- 
బున్ధ్గు.__అందునుగ్యూ నీమట్టునకు నీవిదివజ కే దృఢనిశ్చయు:డ వైతి 
వి కాదా? 
అల... అయితిని. సవన. అందజుకూడ మానందగినదే కడా య 
నుచున్నా ను. 
బుద్గు ముఖ్య మంగ మానినేయ( దగినదే కాని, అంతకంచు మొదట 
తృస్ట మానందగినది. ఆది మానినవిమ్మట స్మీపశ్న కవకాశ 
ముండునో లేదో యూజించుకొనుము, 
ఆనం__మహారాజులయుద్ధముల గూర్చి మాయభి_పాయ మేమి? 
బుద్దు-గీ. ఒడలు విఖుచుచుం జఅచుచు 4 దొడలం గయ్య 
మునకు బని లేక కాబ్దువ్వం 4 జనదు కాని 


184 బుద్ధబోధనుధ. 


యన్ని విధముల బోరాట 4 మారగనపష్పూ 
డాత్సరతకై తగునంతె 4 యర్భ్య మయ్య! 
ఆహింసనుగూగ్చి యిది చాలును, లం జ్‌ 'గ్యముం 
గీ. తృష్టను వారింవ నేపాటు 4 లేని పడవ 
బనసిననరునికి. వనసొమె, 4 మసి. దోయ 
మెకనిసా మేల? నన్యాసి 4 కున్న సతియొ: 
వ్యర్థ మైయుండం బె దేవు 4 లాట లేల? 
గీ, బలముననుగాని మాయల 4 వలనలని 
పరులధనమును హారియింహః ౪ చాపకృత్య 
"మొకనిచె హరింవించుట 4 యున్లు వృజినమె. 
చోరులను చాపజనులుగం 4 జూడవలయు, 
గీ. ఇచ్చినది వుచ్చుకొనువాండె 4 యిచ్చువాని . 
కంకు గారవహీనూఃడు 4 గాగ నీయ 
కుండ |గహియించునాతని' 4 కున్న ఘనత 
యెంత యని చెప్పనలయునో 4 యెజుగరాగె? 
ఇంక జమత్కొా.గమ్ములెన దొంగతనములు గొన్ని యున్నప్ని 
ఆంగు---మవోత్నా! జన చోరుల మగువమూాకుంగూడం జనుత్కా-రము. 
లేనా? క 
బుడ్గుగీ. కడువులోబిడ్డ యాడమి 4 వడంకుగర్భ 
వతిని బగటికతి కటారి ఓ బందిపోటు 
బంటగుభిపక్కు. గని సొమ్ము 4 వడినివేయ్యు 
నవుడె తనకడ్పులో బొమ్మ 4 యాడుటకును. 
గీ, త పునేరయుచే శిక్ష 4 తగులు ననుచు 
వడ:కునరు(గని జలతారు ౪4 పాగ జుట్టు 


పం చదవమూాంకము, 135 


కోరటోసొలవడినేతి + బీరకాయ 
న్యాయవాది గుల్లనుజేయు 4 నతనికాంప, 


. మననులోం దృస్ట్ర నాల్క మై మధువు, తొను 


నందు చోళున, సవ్టహా థీ స్మాగమందు 
నెగువు, కుడిచేతిలో. బొల్లు 4 నెదుటిబుట్ట 


_ధనముగల బేరి -వోరర 4 త్నంబుగాయడె? 


ఇట్టీపెద్దవినుమ్యుల ఇనాందణీని చెప్పగలను? ఇకయజాలును, ద 
వ్పిచేం (బాణములు తహాత్రహనెంది యవసొనము సిద్ధించునప్పు 
,డోనను సరె శాసి యొక్క వేపపండు నై నంద నతాధికౌారి నడుగ 
కుండ( (దుంపంగ్య్తూడదు. 

అంగు.(తనలో) పరథనమందలిగారవ మింతదవూరము వ్యాపింపనలసిి 
యుండ నెట్టిపావుండ _నెతిని. 


బుదు-గీ, 
థి 


పములశనకంబు హారియించు 4 వాండు వొంగ 

పరులకాంతల హారియించు 4 వాడు పిటు6డదు 

గాన జ్‌ 'ర్యము వ్యభిచార థీ కలన తృేష్ట 
కడు; వుననుబుట్రిన కవల 4 కాను లగును, 
ఈత. డతనిపని నతండు ళీ సత రని 

వడినిం జేయుదు రలవాటు 4 కప డఆుచు ' 

తకుణితలర మాల 'నేళ ని 4 దమిద మన్న 
మష్ట్రవర్ష పారణ నను 4 న|గజులటు. 

నుదతి నెన్న (డు కనంబోక్కు 4 చూచినపుడు 

మాడన బ్లు యెంచుము మాట 4 లాడవలయా 
సృగు త On న్‌ ది 

నవు అవంచి మెల్లగా 4 స్వచ బుద్ధి 

నొలందిమాటలు మృదుశ్చగాః 4 బతుకు మయక్థి ' 


136 బుద్ధజోధ సుఢ, 


త గీ, వృద్ధసలి యైనం దలీగా 4 నెన్న వలయు! 
దరుణియెన సోదరిగా 4 దలపవలయు 
"బాలయైన సీబిడ్డగాం 4 జోడపలయు 
బరవఐనితీలహార్చి నాబ్లవ + వరుస "లేదు, 

"లే గీ ఒకయ విడిచినగుడ్డ సె 4 టొకండు ధా 
డెకండు అత వేళ ఆోకందుముట్టం 
డొకండు మూూతించుచోట "వే 4 టొకండు వంగ 
డెల్టితుచ్చాత్సు లో విటు 4 లెంచరాదె? 

ఇచాిరముగం దొక వింత మాహాత్స్య మున్నది. 

శే గ్‌, అగి నంటక్ష వస్తువు 4 బుగికాదు 

మ్య నంటక వసనంబు 4 మెలపడిను 

కోండి యంటకుండంగ చేలు 4 కుట్టంజాల 

దొడలు తాశేశే యిది నరు 4 నెడిచి-వేయు. 

నాయనలారా! ఈదిక్కు_మాలిన పసంగ మింకం జాలునా? 
ఆనం_-చిత ము. 

బు సుజంకంగుళమ కలా! నీవే రలవకు.-చే కాదా యని నిన్నన్యడైన 
నడిగినయెడల నీవేమనం దగినది? 

అంగు... కాదనందగనది. 

బుద్ధు__-అట్లనక్‌ నీవూరకుందు వనుకొనుము, అది తప్పేనా? 

అంగు._-చిత_ ము, 

బుద్ధు_అట్టుూూరకుండక నోపే రలవకుడే యందు వనుకొనుము, ఆ 
దియా? 

అంగు. అదియు దప్పి 

బురు=అలవకా! మొదటితప్పున నకు కెండవతప్పునకుం భేదనున్న దో? 


ఆల డన్న ది, 


పసంచమాంశము, : 187 


బుద్దు__అడి యేదో చెప్పగలవా? 
ఆల. ముదటిదానిలో యథార్థమును వెల్లడిపఆచనితప్పు. రౌెండవదాగి 
లోం బక్యమమగునసల్యే మును జెప్పినతప్పు, 
బుద్ధు--కోను. గ్‌, సత్యగోపన మనుచు న శ సత్యకథన 
మనుచు ముఖములు రెండుంకు థి నయ్య మృపకుం 
గ భుకుజల్వార్సు కే దారు % కాశ్లిపట్టు 
బట్టలకు మెజుంగును మోట $ వై ఫులట్లు. 
బున్దు._._.అలవకా! ఈరెండుతప్పులలో నేది దోపతరము? 
లము ధా కథః 
బుద్దు___అంగుళిమాలా! స్తీయభి పాయము/సాడ నదియేనా? 
అంగు__చిత. ము, 
బున్గు-అలవకా! అన్న మిడక తండి నెకొడు చంపును. ఇదిత చ్చేనా? 
అల. చిత, ము, 
బుద్ధు---విపము పెట్టి తండ్రి నింకొకండు చంవును, ఇది తప్పేకద! 
అల.-చిత్త ము, 
బుద్ధు.ఇద్దణు వితృనధపండితు లే కద! 
అల... చిత ము. 
బుద్ధుగీ. సత్యమును దాచి జనుని మో 4 సంబు చేయం 
బన్సు పెట్టి తండిని జంపు 4 పగిది నుమ్ను 
మృషపల నచియించి యొరుని బా 4 ధించుసేంత 
విషము పెట్టి తండిని జంపు 4 విధము సుము శ. 
బుద్ధు---అలవశా! ఆలోచించి యీళెంటిలో దోపషతర మేదియో తీరిగి 
చెప్పగలవా? 
అల. చెందును సమాన దోషము శే. 
బుద్ధు...అంగు?ిమాలా' నీయగి పాయము/నాడ నది యేనా* 
18 ' 


అంగ-_-చిత్త ము, 
బ్రుస్గు-=అలవకా! విషము సెట్టి తం డిని గొడు -కెంతకాలములోం జఠ 
పరలండు? 


అల-ఎంతోకాల మెందులకు? ఒక్క_జాములో...... 
టై ఆంగం మాలా! పస్తు పెజి తండి నెంత కాలములో సామాన్య 
ముగం గొడుకు చంపలలండు? ' 
అంగ... రెండుమూడు వారములలో... 
బుద్ధు..ఆనం దా! అన్ని బాధలలో జేబాధ దుస్పహతమ మైనది! 
ఆనం--ఈుచ్భా ధ..._ 
బుద్ధు....అలవకా! ఇచావక్‌ తప్పనితం డి న బొ మంచిదా? 
మూఃడువారములతశుచ్భ్చాధ మంచిదా? 
అలవిపబాధయే మంచిది. 
బుద్ధు_అట్టిచో* బెతప్పులు రెండు సమానదోషము లగునో? 
అలకా ప్రు. 
బుద్ధు_అంగుళిమాలా! కాక? 
అంగుసత్య గోపన మే దోవతరము. 
బుదు._.._.నిజమే! నాయనా. 
తే నీ శయ్య లో బాము సత్యసం$ ఛాదనంబు 
కనబడిన పాము మిథ్యా ప4కల్పనంబు 
తుప్పచాంటువులి నిజము 4 గప్పు టగును 
బడిదెగినవులి యగు మృషా 4 వాదనంబు. 
సోదరూలారా! సత్య వాదులని వికుదముగలజనులతో నూటికేబడి మరద 
సత్యగోపనమః సేయువారై. కానంబడుచున్నారు. వారు (వత్యకు 
మృష లాడరు. అంతవటకు వారిని గౌరవింపందగును. సత్యనోపన 
ము రప్పుకాదను దురభ్మి పాయముచే నట్టు చేయుచుందురు, నారిసి 


భంచవమాంక నమూ, 189 


విందింపం దగదు. తెలిసియుండినయెడల వారట్లు చేసియుండరు. 
ఒకతప్పును దిద్దువారు రెండవదానిని దిద్దుకొన లేక పోవుదురా? 
అనం... మహాత్నా! అసత్యము: (పత్యకుస్యగూపము. సత్యగోపనము. 
(పచ్చన్న స్వరూపము. సత్యగోపనమును వనము. దెలిసికానుట. 
యెట్లు! 
బుద్ధు---అంగుళిమాలా! ఆనందు డడిగిన (పశ్నము నీకర్గ మైనదా 
అంగు ఒకమనుష్యు(డు సత్వగోపనము. చేసినట్లు వున మెట్టుగ us 
హింపవచ్చు నని యడిగినాండు, 
బుద్ధు__సీ. ఒకమాట యడుగ వే 4 శొకమాటం జెప్పుచుం 
దల వాంచునట్టి యూ 4 తండు దొంగ 
(పత్యకుముగ( బల్క-6 4 జడినమాటల విసి 
విననట్టు లుండు నా 4 జను.ండు దొంగ 
వూటాడువునుజుని 4 మాబుమాటలతోడ 
మటవించునట్ట్రి యా 4 నరుడు చొంగ 
వైప్పంగందగినది 4 చెప్ప నిష్టము లేక 
దరికి రానీని యా 4 తండు దొంగ 
పలుకు పలుకులకును దల 4 సనిలువుగానెొ 
యడ్గముగ నె రెండునుగూడా 4 నట్లొయూూ:పి 
కణుగు. మెణుగు లేక చిజున 4 గవులచేత. 
మనుజు సొగనంవలగ౦ జూలు 4 జను-డు వొంగ... 
సత్యగోపనము చేయందలంచువా రిట్లు తజుచుగం జేయుదురూ 
అంగు ఇట్ల+చరించుట కెంతమూ[తమును వీలు లేక యీదియో యొ 
కనూటం బలుకక తప్పనప్పుడు జనులు. ప్రత్యత్షముగ నసత్య 
నూడుదురు కాంబోలు! . 
బుస తాక బలాత్కొ- రమువేత నే కాదు, వనికట్టికొని పోయి యన 


140 బుద్ధబోధనుధ, 


త్యము కొంద తాడుదురు. విలాసార్థముగ గొంద తాడునురు. 
వవిధముగ నాడినను మిఛ్యా వాదియొక్క- ముఖ్యో ద్దెశ మేమై 

or యుండును? 

అంగుజనుల మోసపజుచుటు 

ఘు రల కా. మోసపళణేచి. 

ఆఅల_-ధనలాభము నేదో పొందును, 

బుద్ధు..నేరగానికి న్యాయసభలలోం (బమౌణ మేల లేదు? 

అల. ఆతం డసత్యనూకు ననునిశ యము చేత... 

బుద్ధు _ అసత్య మేల తలు 'చొడునుో 

అలశికును దక్పించుకొనుటకు_ 

బుద్ధు._ ఇక్కడ ధనలాభ మున్నదా'? 

అల లేదు. 

టు ౨_మజేమున NY ది? 

అల... రా(బోవునాపదను దప్పించుకొనుట.__ 

బుద్భ్దు_ధనావేతు లేనప్పుడుగూడ గొందటు కూటసాత్యుము లేలయి 
చ్చైదరు? 

అల---ఒకని కాపత్తు. చెద్చుటకు-- 

బుద్ధు_._. అసత్యకథనమునకు ధనలాభముమా త్రమే ఫలము శ్రాదుకచా! 

లఅల-_.చిత్తే ము. కాదు. మటకొన్నిగూవం గలక్రని బోధపడినదిం 


బుద్ధు...-ఇట్రెఫ ఫలము లన్నింటిని నసత్యవాది మోసముననే పొందును 
గాదా? 


న! 


అల._చిత రము., 


బుద్ధు_.జనసమ్మర్షముగా నుంకుసమయము క్‌నిమె ట్ర్‌ - నిమ్మళముగం 
దూములోనుండియో గోడ 'చాంటియో భక్త. లోనికి వచ్చి 


a 2 పలా పాయా మ్‌ 


పంచమాంకి ము? 141 


" యన్నము నేల తినవలయును! సింహద్వారము వెంబడిని వియ్యం. 

కునివ'ల (బత్యవమేముగ రాయహాడదా? 

అల---జనులు చావమోదుదు రనుభయముచే నది యట్లు రాదు. 

బుద్ధు__కుక్క_ మనుజునికంచుం బిటికి దగుట చేత శేక దా? . 

అల..చిత్ర, ము. 

బుద్ధు..-జనులక నుల మూసి లాభమును బొందువాడుమ తము కం. 
ర్యము గలవాడా? 

అల... కాదు. విజీకి వాడు, 

బుద్ధు...- మనుజులకు జడియుటయందు దొంగకుక్క_కు, నసత్య వాదికి 
భేద మున్నచా? 

అల లేదు. 

బుద్ధు__కంక యుదర పూరణాదివిషయనుఖము లే (పథాన | మగుజం 
తువు కాదా? . 

ఆల-అట్టేదే. 

మ షె డట్టివాడా? 

అల. కాడు, 

అణా. , ఆనందా! 

అనం.....విషయ సౌఖ్యముక ౦కు శాశ్వత సౌఖ్యము సనుభవింపవలిసీన ' 
వా(దు. 

బున్గునీచ నుఖాపేతుగలకుక్క,నిచనుఖముకై యె ట్రనీచక ృత్యముదై నం ' 
జేయును 'గాన్సి జూానానందసంపాదనదమ్వుం డగుమునుజుయ నీచ 
సుఖము కె సీచకృత్యము నట్లు చేసినయెడల 

అల అతనికంటుం గుక్క_యే మెబు(గు, 

బుద్ధుకుక్క-కున్న మం చిగుణ మేది? 

అలజపిక (నలై 


1a. జుద్దబోధనుధ, 


బుద్దు = అట్టివిశ్వాన మొకజనునియందు వుటీయొకని. కుండవలసిన జీ 
కద! 
అల--ముఖ్యముగ నుండవలసిన దే. 
బుద్ధునై ద్యులకు రోగులకు నన్యోన్యవిశ్వాసము లేనియెడల. భీవజ 
తెంతమే లేదుకద? ' 
అల__'లేదు. 
బుద్ధు. ఫార్యకు భర్‌ కిది లేక పోవు నెడల... 
అల..సంసార మే జరుగదు, 
బుద్ధు..గురునకు శిష్యునకు లేక పోవు నెడల... 
అలవిద్యా వ్యాసంగము నున్న. ( 
ములు రాసన జనుల కన్యోన్యవి శ్వాసము లేనియెడల. 
లఅల--.--అరాజ్య మిం వల్ల కాదే 
బుద్ధు..కావునం |బపంచతేంత్ర ముతయి విశ్యాసముననే తిరుగు చున్న 
ట్లు కనబడుట లేదా! 
అల---చిత ము. . 
బుద్ధు-- అసత్య వాదియెడల జనులకు విశ్వాస ముందునా? 
అల --ఉండదుం 
బుద్ధ... అసత్య వాదికి జనులయెడలనో£ 
అల... ఉండదు. 
బుద్ధు.గీ. మత్తు లేనపు మధువు. న 4 మ్మంగవచ్చు 
మగతనంబూడ విటుని న 4 మృంగ వచ్చు 
నంగవికలుకా-నోకు న 4 నుంగవచ్చు 
మృషలనాడువానిని విశ్వ 4 సింషకెపుడూ 
అనం.=నాలుకంగోసినవిమ్మట నమ్మవచ్చునేమోక 


సంఛచమాంకము. 148 


బుర్గు_|బదికీయుండు నెడల సత్యగోషనమునకు మజీింతయవకాశ ము 
న్నదికాదా? అందుచే లోకతంతసమంజసత క సత్య వాది యడ్లు 
కాడా? . 

అల--చి రము, 

బుద్ధు_..యం|తములం దొక్కచక ము పండ్గూడిపోయినదో వంగినదో 
యుండునెడల యం తాధికారి యేమిచేయును? 

అల...ఆచ కము నూడందీసి మజియొకచ్య కము వేయించును. 

బుద్ధు__అట్టు లే__ అసత్య వాదిని 

అల... సంఘుమునుండి రాజు బహిప్క_రింపవలయును, 

బుద్ధు_..అంగుళిమాలా! భర ఖార్యను విడిచి మణియొక దానిని జేరు 
ను. వాని నేరమేది? 

అంగు వ్యభిచారము. 

బుద్ధు__ భార్య నుూార్చి తా నెనర్చిన పమాణమునకుం దాబద్దుండై యం 
డునెడల వ్యభిచరింపలలండాః 


అంగు లేడు. 
బుద్భ్ధ_వ్య భీచారమునకు వాలము? 
లందు అసత్యము. 


బుద్ధు..... న్యాయాధికారి లంచములు ఫీసికోని (పజల కన్యాయ ' మున 
ర్పును. ఈతనితప్ప్వున కేదిమూలము? 
అంగు... అసత్య ము... 
బుద్దు.....అటు లే, 
గీ, జనుః ఉజొనర్పంగందగినదో 4 సంబు లన్నీ 
తతచిమాగ్త నసత్యేత 4 త్తే సంబుతో డం 
గలిసియుండనినేర మొ 4 క్కటియు లేదు 
శొంఠి లేనికసోయంబు 4 జూడణగలమె? 


144 


బం సుధ, 


కొందటు చమత్కా-.రమునకై మాటలలో, నసత్యమును చేర్ళి! 


"దరు ఇదివిలాసార్థ మగు సనత్యము. 


గీ, పలీకులందున రుదులుక్ట్ణి 4 పడల నేమొ 

మృషను సత్యంబుతోం గొంత $ మేళవింతు 

“మృ జటుగువడలలోపలం గొ తి శమిరియనుట్ట్లు 

యచలరో మ్రైలందున౦ బచ్చి ఛీ యల్ల ము. 
మొదట లీలకొఆకుం 'జేసినపని యలవా టగును. తరువాత వ్యస 
నమగును. తరువాత తీఆనివ్యాధి యగును. తరువాత దేవామ 
నోనాశనము చేసి మజివిడుచును. 'కొవున= 
గీ, కల్ల లాడవలదు; వివే 4 కంబు గల్లి 

కరుణగలబుద్ధితోడ ని4 ప్కూ-రణాప 

కృతిని జేయక నిజము వ 4 చింప్రుమయ్య! . 

ఎవనిచేతను గల్ల లా 4 డింప కయ్య! 


ఆల.......(వివేక ంబుగల్లి; యని యింక జీమో సెలవిచ్చినారు, అవి నో 


కుం చెలియ లేదు. 


బుద్ధ. నాయనా! ఒకబాహ్మణుం డత్త వారింటికి బోయేను, అత్త 


యింటిత్రలువు మూసియుండంగ6 డోలప్రసందులనుండి యాతండు. 
చూచి యూరకుం డెను. వీమ్మట యాతనియత్తే తలువుతీసి (నా 
యనా! ఎప్పుడు వచ్చితి? వనియకుగ నీవు దోండపాదు.కిందం " 
గూర్చుండి బుజ్జి గోతిగించుకోనునప్పుః' డని చెప్పంూడదుః - 
అదియే సత్య మైనను నుకపోవుగడియ్య్మకింద ననియా యసత్య 
ముగానిమణి యేవిధముగనో చెప్పవచ్చును, 


అంగుకరుణగలబుద్ధితోడ, నిప్కారణాపకృతినీ జేయక, యని కూ 


డ్‌ సెలవిచ్చినారు, 


పం చమూాంళను, 145 


బుద్ధు... ఒకడు వి శేప.వ్యాధ్శిగన్తులడే యుండగ _దూరటబేశముననున్న 
యాతనివుత్తు).డు మరణించె ననువార్హ వచ్చినది. సత్యము 
'చెప్పకుండిన యెడ ల దోషము, చెప్పు నెడల ముసలివాండు వృథ 
«c జచ్చునేమో? ఇట్టిస సంధిలో శేమి సేయవచ్చును? 

అల_.._౪ వ్యాధి యాతనికిం గొంత కుదికినవిన్నుట( జెప్పవచ్చును. 

అంగు.__ఆవార్న యేమని యాతంజీ యడుగునెడల నేమిసేయవలసీ 
నది? 

అల=._అప్పుడు కొంచెము సత్యగోపనము సేయవచ్చునా? 

బుద్గు... తగదు. ఆతనికి చెప్పక తీరనప్పుడు చెప్పవలసినదే. కాని 
యొకమాణు గుండె గుబెల్లుమనునట్లు చెప్పక యాతనిమనిన్సు 
నకు నిం డియని(౫ హమును గూక్చియు జగదనిత్యతను/హార్చి 
యు బాగుగ నచ్చునట్లు చెప్పి దఃఖసహనమున కాతని సిద్ధపతిచి 
మతి జాగరూకతగం జెప్పనలయును. జేశకాలపా తొదుల సెటిం 
గి పలుశ్రవలయును, సత్యమునకు నివ్వరిముల్లంత వ్యత్యయముగం 
దన పాణము మోందికి వచ్చునప్వూడైనం బలుక(గూడదు. కూడ 
దు. సత్యము సాళ్వతము. బీహములు తణభంగురములు, 
తోలుతిక్తులు, సోదరయండా! అలనకా! సీతోలుతితి సి భద 
ముగ నే యుంచితివికద! 

ఆల_.-వమింపవలయును, (పొజ్మినెచి వచ్చును) 

మం అంచుల నున్నది కళ కాడా? 

అల._చిత్సము. తుమింపవలయును, 

బుద్గు.దానిని బాట్బవెచితి "నేమి? 

అల...-ఇ:క దానితో? బని నాకు లేదు. 

బుద్దు..-ఇదివజశే నిజేపముగ, (_దాగితివి కాంబోలు నేమి? 

19 


143 బుద్ధభోధనుఢ, 


అల--మవాత్మా! (తగిలిని. 

బుద్ధు_..అంగుళిమాలా! సంతతపర్శిశమమువలన ము ఈ 
వున మెట్లు తిరిగి వ్వుగలదానింగాం 'జేయుచున్నా ము? 

అంగు__అహారము చేత 

బుద్ధు--అలవకా! జొ మ్షైను తీరముల నందుకొటిశే పర్మిగహించుచుం 
టిమి కాదా? 

అల---చిత్త ము, 

బుద్ధు---అలనకా! యవలఅొన్షైను మాని తవిటిలొ శ్రైను దిన దగ దా? 

అలతీనవచ్చును గాని దేహమునకు బుష్లీ కలుగదు, 

బుదు-- కావున... ఆనందా* 

ఆనం... చేహతయమును నివారింపలేని యాహారమును విస రింపవల 
యును, 

బుద్ధ్గు_._ఆలవకా! అట్రిలోపమును గల్లు నివారింపగలదాొ? 

అల. లేదు. మహాతా! లేదు. 

బుద్ధ... థీ, రముల (చావ చేల? “జేగుయునగనూనెను (గావరాగాో 

స సెనగనూనె తల (తివ్వును; వాంతి చేయించును, 

బుద్ధు.-క ల్లో? 

అల..అవి యంతకంఠశు నెక్కు ద 

బుద్ధు.__ అప్పుడప్పుడు పంచదార పానకమును (దావచేలో నల్లయులవ 
కట్టు (తౌగరాదా? 

అల-_నల్లయులవకట్టు గొడకు దొమ్మలో నిచ్చెదరు, దానితో తాల 
న సర. అంతయుష్టాధిక త గల్లువస్తు వది, 

బుద్దు.--సారాయియోశ* 

అల. అబ్బో! అదికూడ మంచి వేండిగలవన్సువు, పశువులకు దాని బల 
వంతముగ గొంతులో. బోయుదురు, 


పంచవమూాంకము 147 


బుద్ధు_ బలా త్కారమున నేల పోయవలయును? 

అల.--ఆవాసన వాసికి గిట్టదు కాబోలు! 

బుద్ధు...ఉలవకట్టు నంతబలాత్కా.రముగం బోయనలయునా? 

అల-_.అబ్బే! వల? అది ప్రాణికోటి కాహారపదార్థముల లోనిది. 

బుద్దు.._క ల్లాహారపదార్థము కాదు దానివాసన పశున్రలశె న గిట్టు 
నది కాదు అని కడా చెప్పితివి? అందుచేత డాని నెప్పు డుప 
యోాగింపయహాకముకద! 

అల కూడను; కూడదు 

బున్గు_దొమ్మవంటిరోగము వచ్చి చాస్రనకు. సిద్ధమెనపకు వే దానివా 
సనగిట్టక యది |తౌగుట కొల్లక చావున్నకెన నెప్పుకొని నీతిమా 
లినజనులు పోయుకురేమో యనుభయముచేం బంన్లు గిట్టకఆ 
చుకొని పడియుండంగ నేరోగము లేనిమునుజుఃడు దానివాసనను ఘ 
నసారవాసనగా నెంచి దానికొజ కెచ్చటికో పోయి న నోరింత తె. 
చి ముక్కు.లోనుండ్షి కల్లుచుక్క_అు పడువఆకు( చాగుటయే 
"కాక లోకని ర్మాణమున కిన్ని భూతము లేల స భూత: 
మే యుండవలయు ననియు, తన చేహమున కిన్ని యవయము లేల 
యొక్క_నో కే యుండనలయు ననియు. గాళిక్ష మ్ముతల్లిని (యౌక్థిం 
చుచుండునప్పు డాత _డెట్టి నాం డనందగును?ః 

అలగడ్డి తినుపళువ్రకంచ నధమాధముండు. 

బు సునత! పాపము! విపషమజ్వరములలో రోగి బుడి చః రూ 
డలు తెలియక (సేలునుగ దా! 

అల. చిత ము. 

బుద్ధు__అట్టి వానికి మందివ్చించి యావ్యాధి కుదుగృవలసిన టే కద?! 

అల... అయ్య యో! ఇంక సందేహామేమిః 


సంక నా "కన-డైన మందు ' వుచ్చుకొనును గాని. సంధివ 
" చ్చుట శవండైన ముందు పుచ్చుకొనునా? 

అల-_.-లఅట్టినాం "జెవ్వం కుంక (డు. ( 

బుద్ధు_నాయనా! నీవుంటివి కాదా? 

అల__మహాత్చా! నేను సన్ని పాతజ్యరము నెట్లు కేచ్చుకొంటినిజ. 

బుద్ధు_కల్లుమెకమునకు నన్ని పాతమునకు- భేద మేమున్నది? మెదడు 
చెడుటలో సుడలు తెలియకపోవుటోో, చాంతులలో, మితి 
మిాతీన పేలుటలో, వెజ్తిచేషలలో, తలడిరిగి తూలుటలో జే 
హతాపములో నాలుక కొణగుపోవుటలో, నరములపట్టు త 
పస్వుటలో, పెచ్చగునెడ కలం జచ్చుటలో సన్ని పాతరోగికి (చాగు 
బోతునకు భేద మేమున్నది? 

ఆఅల--చిత ము. 'బేదు. 

బున్ధు---పకృతిలోం గలుగునిరంకుశము లగుమూర్పులచేత సంధి 
వచ్చినయెడల దానిని నివానగించుకొ నుట మనుజధరగుము కాని, 
సంధిని బుద్ధి పూర్వక ముగ బశున్స్నలెన మూరొ-ననికల్లును 
(దావ్‌ తెమ్చుకొనుట యెగ్టికృత్యమో చెప్పగలవా? 

అల చెపుటకు పాధ్యము కాదు. 

బుద్ధు_విపముజ్య్వరబుమాట యేల? సామాన్యజ్యరము వచ్చినవాం 
నమ జ్వరము నిలిచియుండంగం (దావునా? 

అల.._ఆదినములలో దానిప్నేరెనం దల పెట్టుటకిస్టపడందు. 

బుద్ధు.....ఆదినములలోం బొగ చుట్టం గాల్చునా? 

కు 

బుద్ధు_పొడుము కీల్చునా? 

ఆ ఎక్స కు 

బుద్ధు_అంగుళిమాలా! అందునలన నేము తెలియనలసి తనీ 


శ పంతాలు చానా లంతా ఇక శక 


పం నవమూఇక్‌ ము, 140 


అంగు---నాకు బోధము కాలేదుం. 

బుసునెయనా! కొలిమితిలి చిజుతలను బిగించి తిత్తి ని నెక్కణగం 

గొలిమిలోనికి బుస్సుమనుధ్యనితో. బోవున బేది?. 

అంగు_-లితి లి లోని గాలి | 

బున్దు- గాలి యు షోమినందిత్సి యెట్లుండును? ' 

అంగమెత. jane 

బున్ధు...-తిరిగి చిఅతలు దెజచి తిలి సి 8 లాగ నేమనును? 

పంతాల తితి లోం (బవేశించును. 

బుధ ఆజరాగాన్‌ యెటనుండి తెలి లోసికి వచ్చినది? 

అంగ-=- వెలుపలినుండి__ 

బుద్ధు---ఏల నచ్చినది? 

అంగు._రితి లోగాలి బాల దక్కువగా నుండుట జూచి యట్టియవ 
కాశమును నిండించుటకు వచ్చినది. 

'బుద్ధుడాదీనివలన నేవి తెలిసిందో చెప్పగలవా? 

అంగు | పకృతిలో గాలి యొక-చవోట తక్కు_వగ నెకచోట హెచ్చు 
నుండంగూడదు. 

బుదుజాండన యఃలి నట్టివిష షమత్య మెట్లు లీజటును? 

రాజే పెద్దవాయువు (పసరించుటవలన. దీజ్లును. 

బుద్ధు--కావున గాలివానతో వచ్చుమహా సభంజన మేమి చేయును? 

అంగు గాలిలో సమత్వమును స్థిరపణుచును, 

బున్ధు..అటు లే_ఉాె ప్పెన 

అంగు నీటిలోని సమత్వమును స్థిరపణు దును. 

బుద్ధు-_-సీటిలోనిసమత్వ మనగ నీటివుట్ట మనియేనా నీయభి పా 
యము! శ్లేష వాతృపెశ్యము లని మూండుతత్త సములు (పతిదేవా 


150 బుడ్గబోధనుఢ, 


మం దున్నట్లు చెప్పలోవింటిచా? దేవామున(టై త్యతరే (ముభోజ 
సమజ్ఞనాడి కృత్య విషమత్యమునం దగ్గివయెడల నేమగును? 

దంగు శ్లేష్మము Ene మెత్యేస్రానమును రు 
= అప్పుడు శేస్ముజ్వర మో, ఇతర శ్లేష్మరో? మేది యో సంభవిం 
చును. శైేప్మము పాచ్చుకాక వోతము పొంగి ఎక నము 
ను (గ్రమ్మిన చో 

అంగు వాఠజ్యం మో, ఇతరవాతరోగ మేదియో వచ్చును? 

బుద్ధు_ రెండునుభాడ పాచ్చినచోళి 

అంగ్‌._శే స సృవాతరో గములు వచ్చును. 

బున్ధు---ఇవియె సన్ని పాతరోగములు. మిగులు తత్త్వములు తగ్గినవుకు 
కుడ నిటులే కాదా? ్‌ 

అంగు చిత ము, 

బుద్ధు_ కావున వ్యాధి యన ౫ నేమి? 

త యు (పకృతిలో ని తన తే ములందు సమత్వేమును స్థ స్థాషించు 
మార్చు, 

బుణ్గు_ కావున, వ్యాధి యవంగ శాగుపడుట కాస 

అంగు చెడి పోవుట కాదు, 

లువ ఆం ప్యాధిల్‌" జుట్టయందుగాని సనురయందు'గాని. యిస్ట్రముండ 
దని యలవకా! "వీవు వెవ్చితివి కాదా 

ఆల-చిత ము. 

బుద్ధు__ వ్యాధి యనగ నేమో. తెలిసినది కావుననిప్పు జేమని 'శె 
ప్పంగలవ్రు? 

అల---బాగుపడు నవస్థలా*' దుర్య్వ్యుసనములందు వాంఛ యుండదు. 

బుద్ధు.---(ప్రకృతితత నములు సమళ్వములోనికి వచ్చుకాలములోను, వ 
చ్చినకాలములోను నివియేవియు నక్క_ఆ లేదు కాదా? 


పరి చమూా౦కము., 151 


అల....చీర్‌ ము. 

బుద్ధు_ కావున యధోచిత మగు దేహమున శ్రివి తగనేతిగవు కాదా? 

అల__చిత ము. 

బుద్దుంలతేగనప్వూ డెట్లు వచ్చినవి? ఆనందా! 

ఆనం... దేహత త్ర (ములు ed విషముము కాంగానే తది(హమ 
స్వమువలనలో లుగు త్రం న్ను జేకముల నివారించుట 
వ్‌ వచ్చియున్న వి 

బుద్గు__వచ్చి యాపనిని జేయు దున్న చా? 

ఆనం__విషమత్వమును మజింత వృద్ధిపటీ చి జేహాముల విధ్వంస ము 
"నేయుచున్న వి. 

బుద్గు కావున నలవకా! చేహనసాఖ్యమున కంతమాాతము తాన్‌ 
డు పనికిరాదు కాదా? 

అల__పనికి రాదు మహాత్మా! పనికిరాదు, 'బేహనాశేనమున శే పనిక్తీ 
వచ్చును. 

బుద్గు__ఇకం జిత మునశే దెక్టియుపయోగ మిచ్చుకో చూతము. నో 
యనా! అలవకా! ఏనుంగుతుండ మొక్క_నిముసమైన సి మితనుక 
గలదిగనుండునా? 

అల-_--డఉండదు. 

బుద్ధు---ఏల! 

అల.--దాన్నినె జ మది, 

బుద్ధు_జనునిచిత్స మో? 

అలఎాఎచంచలముం 

బుద్ధు--ఏల? 

అల--దాసినైజ మది. 

బుద్దు.ఏను(గు మెక్కినమెడల? 


152 బుదబోధనుఢ, 


అల---తుండము వుణటింత చంచలమూగ నుంకును, 

బుద్ధు..._జనుండు సురాపానమున మత్తెక్కిన యెడల? 

అల---అత విచిత్కేము ముణీంతచంచలముగ నుండును, 

బుద్ధు--నీవు పరు గెత్తుచుండం గానయబడినవస్తు వును బాగుగ బరీకీంవ 
గలవా? 

ఆల... లేను, 

బుద్ధు....నల? అంగభివోాలాో' 

అంగు _పరిశీలించుకన్ను లకుం గొంచెము సి మితేతే యున్న (గాని us 
వాణముసంఛవింపదు. 

బుద్ధు---వన్తుగుణముల (గహించునది చిత్త మగునవుకు కన్నులు చం 
చలములె యున్న చేమ? 

అంప బాగు% జోడని జే చిత్తే మునకు జ్ఞాన మెట్లు? 

బుద్ధు. కావున బేహేందియములు చంచలములుగ నుండినయెడల బు 
ద్ధి స్పిమితముగ నున్నను జ్ఞానమున కవకాశవుః లేదుకాదా? 

అంగు. లేదు, 

బుద్ధు..ఒ కసికి చేవాము సి ముతేముగనే యున్నది. భయము చేతనో 
దూఖముచేతనో చిత్త ము బహుచంచలముగ నున్నది, అట్టవాం 
డజెదుటివస్తుశునై న బరిఖీలింపగల(డా? 

అంగు=- లే(డు. ' 

బుద్ధు.వల? 

అంగు |గహణ పధానసాధన మగుచితృము చంచలముగ నున్నడి 
కాన క్షనముక లుగదు. 

బుద్ధు---కావున! 

అంగు దేహేం దియములు స్పీమితముగ నున్నను జిత్సేము చంచల 
ముగ నుండునెడల జ్ఞానసంసాదననున కవకాశను లేదు, 


పరిచినూంక్రను. 158 


బుద్ధు__కల్లుడాగినవానికి 'జేహేం[డియములు చంచలముగ నుండు 
నా? చిత్త మా? అలవకా! 

అల. కిండును, 

బుద్ధు_._ కావున! 

అల-.జ్ఞూనసం పొదనమునకు బొత్తుగ నవకొాశము లేదు 

బుస్టు_విచ్చివానికి జ్ఞనమున్న శాక 

అల లేదు. 

బుద్ధు _ కావున? 

అల__సురాపాయి విచ్చి వాడు, 

బుద. కల్లు తౌగునప్పును కలుగుతాత్కాలికో నాదము (క్రమ క్రోమ 
ముగ వృద్ధియె స్థిరోన్నాద మగును. నాయనలారా! (తాగుడు 
వలన జిత మునకు గల్లునుపయో౫ మిదియైనవుడు | తాగవచ్చు 
నా? దేహానాశేనము, మనోవిధ్యంసనము, (పతిస్టా రాహిళ్యము 
ధనవ్యయ ము, సిగ్గుమాలినతనము, జనహోని మొదల'సనవి ను 
'రాపానమువలన. గలుగుమెహూపకారములు కావా? 

అల చిత్సము. 

బుష్ట_ీ, ఈతక ల్ల నం దాటిక + శ్లేసీ జల్లు 


కయిన నారి కేళవ్రు: 4 గల్లు నయిన 

నిగ వెవియైనం దత్సార 4 మ్యైరైన 

నీను ద్రాగకు' మొరుని (దా శగింప కయ్య! 
గ్‌ అభము శుభ మెజబుంగనికాళి 4 కమ్మవారి 

చీకు నీనోరు గొట్టంబు 'వేయవలదు; 

(పక్కసోమివమ్మ్మాయ ఫర 4 పొన మెదుట 

నంజు డును నంజి సోవుపా 4 నంబువలదు. 


ఖు 


15కీ 


శ్రీ 


గ 


బుద్ధళోధనుఢ, 


తుడతలో రొంటను 4 మాకేడుకాయయా 
చెడవుచానఆచేయి 4 నడుమ డాగు 
నపసవ్యకరమున శీ నుపబేశ ము(దయుం 
బకంబీల్చుపూన్కి- లో $ పలను బుజ్హు 
నాపికామ్మేతంబు $ నను నెజ్బవఆదయు 
(బక్క-వానిని నెత్సి 4 యైన డజ్జ 
తొండనాల్క_ను గాటు 4 కొజ్తును తలచుట్టు 
చుడచు గావంచలో 4 మరుగుదోొడ్డ్‌ 
తపా 4 ies 
నన్యమును బీల్పకయా! యీ 4 నరుని 
వైనం బీల్పించక య్య! న $4 స్యవియులకు 
నెపుడు గారవ ముత్పాహా 4 మూయ కయ! 
ముంబంధ్లసందున శి బొగపీె కొప్పును 
ముక్క_ముందర నుసి 4 యెక్కు-.నిషూ 
నోటిమూలల ధూమ 4 ధాటుల గుష్పును 
గుళ్గునోట ముశికి 4 కుండుగప్పు6 
బాక్కి_ చచ్చిన యోస్టు 4 ములపెనం గప్పను 
సాగినచౌాడలం జవ్పీయొప్పూ 
నంగిటిలోనం బా 4 గాకువిసవుముష్పూ , 
గుండెవేగము గొట్టు 4 కొనెను చొప్పు 
గలుగుసగముగాలిన కొట 4 కచ్చుకాటి 
కర్ముండేకాని సభకుంాం 4 డందువలన( 
జుట్టగాల్పకు; కాల్పీంప $4 కట్టివారిం 
గూడకును గూడువారినిం 46 గూడకయ్య! 


సంచమారక న, 15 


కీ అశ్షుల కునుకు, నోటైపె 4 నావులింగ, 
శిరము మె దూలు, వొనసుభో 4 మటివు, పేగు 
లందు దిబ్బు, నోరునగబ్బు 4 నైననల్ల 
యుండ వేయకు వేయింప 4 కొరునిచేతం 
ఆ. నెం ఎడమువేత(జిలుము; 4 తడిపాత గుడిచేయి 
4 ముష్టి నోశమూూతి ఓ మొగముమా(ద 
మబ్బు గొంతులోన 4 నుబ్బసమునః గూర్చు 
భంగ నివుకు గొనకు 4 పరునకీకు. 
(తాగుకుతోం గలసిన పాపము లింకనై దున్నవి. 
గ్‌. నక్టనడు రేయి సిలుదా:ంటి 4 నశువవలద్యూ. 
es నొటలకును జో 4 వంగవలదు, 
జూదనూడకు దుస్తుల 4 చొప్పుగనక్కు 
మెస్రుకు సోమరివగుచు జీ 4 వింపవలదూ 
సోదబులారా! ఇట్టి దుష్మృతషట్కుమూ చెన్న(డును జేయరు 
కదా! శ 
అం॥స-__ఎన్నండు _వేయను. 
అల తమ పొడములతోడు ఎన్న (డునుగొనను, 
బు ఆఖనాయనా. అలనకా! తమపాదాలతో డని యేల యనవల. 
యును 
అల---నామాూాటయందు నవు క ముండుటకొొటి కట్లాట్టు పెళ్బకొంటిని. 
బుద్ధు__ ఒట్టుకూడ మాట యే కాదా? 
అల... ఓ ను. 
వష ౮5 నుకట్టునుమారేేము నేను విశ్వసి తు ననుకొంటివ! 
అల._చిక ము, తెలిసినదికాదు. ! 
బుస్ధు --లటులైనం చెలిసపైదవినుము. 


156 


బుద్ధబోధనుఢ, 


గ్‌, కవులోనక్పెకురసహీన 4 కల్పనలకు 
వాగలంకారడలబనె 4 భవముకాని 
మహితకల్పనలకుం బాడి 4 మాట లెత 
యతికి గొంగల్ని గోచియు 4 నై నయట్లు. 
నీ వాయుమొగమునశకే పూత 4 పసలు వలయు 
నామహీనునశే వస 4 నాలతళుకు 
శకి హీనునశే స్వసం 4 స్ఫననపటిను 
సత్యహీనున కె [ప్రమాణ 4 జల్పనంబు, 
నాయనా! ఒకనిపాదము లొకనికి. దోడెట్లగును? ఒకనిశిర మొ 
కోనికిః: దోడగునా? ఎవనికి వాంజే తోడు. ఎవనిబాగు వానిచేతి 
లోనే యున్నది. ఎవనితారకమార్షము వానివేతిలోనే యాన్న 
ది. ఎవనిముక్షి వానికరతలామలక మయ్యేయున్న ది. 
నావంటి వాడు చేయున 'దెంతవట్టున కన(౫ __ 
11 ఇది కొంచెము మంచిమార్లమని తోంచుచున్నది. నీవుకూడ 


- నాలోచించుకొని యిష్ట్రమైనయెడ్రల నవలంబింపవ చ్చును. ” అను 


నంతవట్టున కే.__తరువాత (గ్రహించుటకు గాని యవలంబించు 
టకు గాని యాచరించుటకు గాని సీస్వాతం(త్యమే. పాడుకోవ 
లయునన్న నెక్క-_నిముసములో బుద్ధిపూర్వక ముగ ( బాకు కాం 
గలవు [పయత్నించి యోగ్యతను సంపాదించుకొనుపూనిక గ 
లుగునెడల యోగ్యుండవుకాంణ లను కనబడని దేనిమహిమనో 
యొక్కండు భష్టుం డగునని శిష్ట: డగునని నామతము కాదు 
నాయనా! నాపాదములు ని న్నుద్ధరింపం బేయవు. నాపాద ముల 
కు. దప్పి నీవు చెడిపోవు. తెలిసిన దాః? నాయనా! ఒట్టు నెప్పు 
డు పెట్టుళొనవుకద! 


అల.చిగే ము, హమైటురెన నుం 
_ అటి 0) 


పం దనూంకము 157 


బుద్గు_ నాయనా! అంతేకాక యొప్పుడును బనికిమాలినమాట లాడకు 
ము, అసందర్భ మై మైన్రియ్యు నయుకి క మగున్లియు, నకాలక 
మగునట్రియ, నను నితమగునట్టియు నాలాపముల నెప్ప డాడకు 
ము. అంతకంాటు నోరు మూసికొని యుండుట మంచిది. చేశ 
(పభువులయార్చి, (స్ర్రేలంగూర్చి కాల్పనిక వస్తువులగభాగ్సి యె 
న్నండును బురాణము విష్పవలదు. దారి నడచువాండు నడచిన, 
డచి యెంతనడచినాఃడో యిక ముండెంత నడువవలయునో యొ 
కసారి చూచుకొనును నావలన మిాకిదివఆ ేది వినికో చూ 
చకొందము, మొదటిది ఆలవకా! 

ఆల.._జీవహింస__ 

బుద్ధు__ రెండ నడి + 

అల...--చె "ర్యను, 

బుజాల - 
అల.._మూూడవది వ్యభిచారము. నాల్లనది యసత్యము. ఆామిదవడి 
మద దవ్య పన నము, ఆటునపి యసంబద వలా లాపము, 

ప జేడవదిం ఒక నినిగూర్పి యెప్పుడు దొంగవాడుకలు ౬) 
చి వానికపోతిష్ట 'తేకుము. ఇవి యసత్యముమొక్క_ వివిధముల 
గురూపము లే కావా? 

అల__ఒెను. 

బుద్గు కావున విశేషించి చెప్పనక్క అ లేదు. ఒకుడు యోగ్యుడు 
గాను, తాన యోగ్యుండుగాను జను. డెప్పు డెంచుకొనవలనినచి 
అందువలన నానందా! యేమి పయోజనము? 

ఆనం... ఒరుని యోగ్యతను (గ్రహించుటకు (బయత్నించును. తనయ 
యోగ్యతను వఏిక్షువం 'బాటుపడును. రెండువిధముల లాభము 
న్నది, 


~~ 


1483 బుద్దబోధ న; 


బుద్గు__ఇ(క నెనిమిదవడి. నాయనా! అలవకా! నీపొరుగు వాని కున్న 
మేడం జూచి నీ వసూయపడిన లాభ మున్న దా? 
అల... లేదు. 
బుద్ధు-..వానిసౌఖ్యముః జూచి నీ ఖేదపడిన లాభమున్న డా 
అల. ఎంతమ్మాతమును లేదు, 
బున్దు--అంగళిమాలా! లేకపోగా? 
అంగునష్టముకూడ నున్న ది, 
బుద్ధు_ఎస్టుః 
అంగు_తనకు తేదనునే డ్వొకటి, సరునకు కున్నదనువేక్కొకటి కలి 
యుట వేత నాగ్గదుఃఖము డ్విగుణనమై | చాధపడును. 
ఖు పఖతలనం డి! అసూయ జేనివలన( బ్యున్నదె యందును? 
ఆనం_..._ఆత సుఖైకలోలతవలన_. క్‌ ' 
బుద్ద... అలనశకా! తెలిసినదాో అన్ని సుఖములు దనకీ రావలయుళు 
దనకే రావలయు నను మపహోావాంఛ (కమ్మ క్రమముగ వృద్ధియె 
సరున శకేమ్మాతవుసుఖము వచ్చిననైన నేక్చులోనికి దిగును. 
ఆత్మనుఖూపేవ, కడషటనత్యంతముగ ముదిరి యసూయ యగు 
ను. కాన్ని ఆనందా! ఆత్మనుఖమునే కోరుకొనువారి కడి సిద్ధిం 
చుసా? 
స 
బుద్ధు---నిజమే. 
గ్‌ అత్య సౌఖ్యానుభూతి వాం 4 ఛైకరీలా: 
ణ్ఞానయాత(డు నుఖ మెప్పు 4 డంద లేండు 
గుజీకి నడుమను సూటిగా 4 గొట్టందల(చు 
చాపవాస్తుడు గుణివేయ( 4 జాలునెశొ్‌! 


ఏపంచమాంక ము. 159 


'అట్లాతనికీ సుఖ మేల కలుగదో యంగుళిమాలా! నీకుం చెతి 
యునా? 

అంగస--- తెలియదు. 

బుద్ధ. తనకు సుఖము కావలయును దనకు నుఖము కాశవలయు నను 
శాను వానికి మనసి స్ఫమితేత యుండునా? 

అంగు ండదు. 

బుద్గు_ సి మితత లేక పోవుట యాందోళనమేనా? 

అంగు చిత ము. 

బుద్ధు....సృదయాందోళనము నుఖమా? కష్టమా? 

అంగుక స్ట మే. 

బుష్ట--4తనకు సుఖమో తనకు సుఖమో,? యని సతతము కోరుకో 
నుచు దానేమిబున్గ్ధిపూ? రకము 6 దెచ్చుకొనినాండు+ 

అంగు పము. 

బుద్ధు---ఈకష్ట్రము దనకున్నంతకాలనము సుఖము రాంగలదా? 

అంగు---రా లేదు. 

కు అజాన్‌ ముందీగ ష్ట్ర మును నివారణము చోసికొనవలయునుగడ! 

లుంగు--చిత్త ము. 

బుద్గు_ ఈక ప్టము 'దేసినలన సిద్దించినది? 

అంగు---ఆర్మృ సుఖమును సోరుకొనుట చేత. 

బుస్గు==కౌన్రన నది యెళ్లు పోన్రను? 

అక స ere వుట చేత. 

బుద్ధు-__పపంచనులోం దాను, పరుండు తప్ప నితర మేమైన నున్న వాక్‌ 

అస 

బుద్ద్ధు---అళ్ళ ఏ సుఖము గోరుకొననివాం జెవసినుఖము గోరనలయుూను? 

అంగు... సరులనుఖమ్ము, 


140 బుద్దహాధసుధ, 


టుద్టు-యాకావున, పరనుఖమును గోరువారి కాత్మనుఖము సిద్ధించును 
గాదా? 

అంగు_చిత ము. 

జూద్దు...--ఇంటియొద్ద "అెండుయామములు (తిస్థాయి సాధక మువేసి చేసి 
గడిదరినవైణికుడు సభలో నెకగంటసేవు రాజవదమామో 
దముగ వాయింపలేండా? 

అంగు... అతినులభ ముగ == 

బుద్గు_నై ణికునియుద్దెశ ము రాజ వ్రీతియే. 

అంగు. చిత ము, 

బుషు జలజ రాడాగా రెప్పుడ్‌ో యొకమాటు గంటకంెటు గెక్కు.వకాలము 

" వినకుకద'! |. 

అంగువినరు. 

బుద్ధు--ఎన్నండో యొక సారి యొకగంట సేవు సభలో వాయిందుటకు 
మూత మే తగినంతసాధక మింటియొగ: చేసినవై ణికుడు == 

అంగు.._అరగంట సేపైన సభారంజకముగ వాయిం౦ప లేడు. 

బుధ్గు...కోవ్రున, ఆనందా! దీనివలన నేమి తెలియందగినది? 

హై లు కంతయావశ్యక మో యంతయీ (పయత్నింపక చాన 
పెదానికొఆకుం | బయత్నింపవలయును. 

బుద్ధు--అట్లుచే సిన యెడలఈ టైదియుసామాన్యముగ ససింతును; ఆది 
సిద్ధించుట(బట్టి జనున కావశ్యేక మగున జంతయో యది సంపూ 
ర్ధముగ సిద్ధించును గాదా! 

అల..చిర ము. 

బుద్ద. స్త్రీలకు (వతకల్పముల జెప్పుటకు( దగినపొండిత్యే ము సంపా 
చించు కోనందలంచినవోండు వుఠరొాణనులు బాగుగ జకువనల౮ 
యును. వురాణకాలవేపమును జేయందలంచినవాండు శావ్య. 


పంచమోంక్‌ము: 161 


పోండిత్యమును బూర్జ ముగ సంపాడిరిపవలయును. కావ్య పార" 
ములు చెప్పదలంచినవాండు శాస్తాధ్యయనము చెయ్యవలయును. 
శాన్రన నెక్కువదానిశ్లే [బయతల్నించినంగాని తక్కువది పోగు 
గరానట్లు కనంబకుట 'లేదా? 

అల__చిత ము. 

బుద్ధు_నీక ౦కు బరులు సంఖ్యలోనేన హాచ్చు గారా? 

అల. కారా? 

బుద్ధు__ వారిసౌఖ్యము నీసోఖ్యముకంకు మొతుములోనై న హెచ్చు 
కాదా 

ఆల-__అవ్చను. 

బుద్ధు-..-నీవ్రు సీసౌఖ్యమును గోరుకోనినయేడల చేటు చేయవలయును? 

అల. సర సౌఖ్యమునకుం (బయత్నింపవలయును. 

బుద్గు.._ శేవల లౌకిక మార్లమునుబట్టి చూచినను వరసౌఖ్యమును నీవు 
శేయక తప్పదుగదా! 

అల ...-అవును. 

బుద్ధు-_అట్లు చేయ నూన్నివెచుట నరేకచో మోందుమిక్కీలి పరులను 
ఖటమునశే సీ వనోయపడుచుండినయెడల నీగతి యేమి కోవలసి 
నది? పరమార్థచింతమాట యటుంచుము. లౌకికబుద్ధి "లేశ మైన 
గలవోండు ఎప్పుడైనం బరునియున్న తగతి కసోయపడునా?, : 


అల---పడండుం 

బుద్దు..-సోదరులా రా! ఆతసూయనుగూర్చి యిది ఇాలునా? 
అంగు.చిత ము, 

| 2] 


2 బుద్ధభోధనుఢ, 


బుల్‌ చొమిిదనది. నాయనా! ల్రంగుళిమాభా! సీవ్ర నన్ను. 
జంపుకు స్‌ వచ్చినవా.డన్లు కానా? 
అంగుచిత ము. తమింపనలయును, 
బుద్గు__అలవకా! సీను నన్న మింగుటశే వచ్చినవాండవు కావా? 
ఆల--ఛిత ము. తుమింపవలయును. 
బుద్దు_మోకోపము, శ తుత్వము నాయెక్తలం బని వేసిన దా? 
అల.-మహాత్ములయెడం బనిచేయునా? 
బువు---అదేమిమాట! అంగుళిమాొలా! ఏల పనిచేయ లేదు? 
న మో శాంత చితత చూడం నే మామనస్సులు 
తిరిగి పోయినవి. 
బు అజంతా! నివు నాపెం బకినప్పుడు సనుళహాడ నిన్ను సోధిం' 
పనెంచి త్మీవతను వహీంచినయెడల నీకోజము వృద్ధియెపోదో్‌ 
ఆల_లఅగునుం 
బుద్దు-_-కావున, కోపము జేనివలన శొంతించునుః 
అలఅనురాగ మున. 
బుద్ధుకత్రుత్వముో 
అల.మై తివలన.._ 
బు అ రాతల. మ మతి కనబణచు వానీకీ= 
అల _ సర్వజీనలోక వునురాగమును గనంబఆచును, 
గీ. తిట్టు దీవనలను గాని 4 తిట్ల బోవు; 
(వేబ్లు ముద్గుల నడ(గును 4 (వేట్ల: బోవు 
కత కాశలిచే ( దేగుం€ గతం దెగదు; 
రుష కరుణచేతం బోనును 4 రుషను బోదు, 
గీ, మాయ భారాళతను బోవు ఈ మాయం బోదు 
శా|త్రవత శా తవతం బోదు 4 మతిం బోను 


పంజమాంకము, 168 


మిధ్య సత్యంబుచే( బోవు 4 మిథ్య' బోదు 
చెట్ల మంచి శే: బోవ్రను శీ చెట్ల: బోదు. 
కావున సోదరులారా! సర్వ పాణిసమానమై కొని సంపాడిం చుకొ 
నుట (పతిజనున కావశ్యకము కాదా 
అల స్‌ అంచిత "ము, చిత్తము. 
బుద్ధు_.ఇంకం బషియవదిహాడ విందూరా? మోకు న్మిదవచ్చుట లేదుకద! 
స ధ్యంసక మగునితిమాన్షమును మారు బోధించుచుండ సీసము, 
యమున నావులించువానికంకు శుంఠ వముటతియొకం డుండునా?' 
బు అజలస్త నిభం మస నీతిమార్ష ము. గాదు పరాపకార చింతా 
ధ్యంసమగునడ యె సీతిమాగ్షము. ఆలవకా! తెలిసినదా? 
అల._ తెలిసినది. పరుల కపకారము జకుగకుండ నెకండు (వవర్శించు 
బుద్ధు..ళ "ను, ఈపదియు జేయ: గూడనిపనులు వేయవలసినపను కే 
న్రా మోక్షంకం దెలియ లేదు. ఎః పయత్న మున చిత్త శుద్ది స్థిగ 
తలు గలుగునో పద కలుగు నూ యనిర్వ్యచనీయని'ర్వాశానంద 
ము కలుగునో యది జ్ఞానమార్లము, మిరు. నావెంట గవిలవ. 
స్తువుకముసకు రా నిచ్చగించునెడల మోకు సత్య చతుస్రయము,, 
అష్టాంగ కీలము, ఆత తెల వ జ్ఞునతత్త పసు, ని ర్వాణతిత్న వ్ర 
మును (బయాణములలో బోధింతును. 
అతమహోక. చేనుమిోాదాసు:డను. మోావుతములో నన్ను. జేర్చు. 
క్‌ాౌను(చదు, 


అంగులామహాతా [| నన్ను (శూడం గటావ్నీంవ్రండుం 


164 బుద్దజోథసథ, 


ఆనం---మిోరు బుద్ధసంసారు లగుదు ఠా? సన్యాను లగుదుడా? 

అల సంసౌారప్రుపసలు తెలిసినమి సన్యాసి నయ్యెనను, 

అంగు... నేను నంతే. 

బుద్ధు__అటులై న స వ్యానులముఖ్యథర్శములుగూడ మోకు బెఫ్సి మి 
మ్ము సంఘమునం దీసికొందును. 

అల ఈ అంగు... అన్ను గహింఫంబడిలిమి. 

బుద్ధు---మార్షన్ధ్యుల కడ్డు తేకుండునట్టు నున ఘోతావు విడిచి యాచెోస్ట 
సీను ర్యాతి నినురింతేము. రండు, 

(నిష్క-9)మింతురు.) 


౮ ఇది పంచమాంకము, 


శ్రీ 
బుద్రబోధసుథ 





పష్థాంకము, 
అ కం ట్ర 2 అ 
(పదేశ ము. కోసల, 
(వ వేశము....- అనిరుద్ధండు. సోమదత్తు(డు. 


అని... వయోాయి! సోమదతా! మనకోసలదేశములోనికి బుద్ధండు వచ్చి 
నాండంట! నిజమేనా! 

సోమరామరణవార్శ యొకట్సి మదనవార్శ యొకటి మతగురువార్న 
యొకటియు' దతుచుగ నూరక ఫుట్టునవి కావు. 

అని. అటు లెన నెందుల శాతం డిక్కడకు వచ్చెనో చెప్పెదవా? 

సోమ.__ఎందులకు? మతబోథనమునకు._ 

అని య ఛార్గమతే మెప్పుడు బోధనార్హ మగునది కాదు 

సోమ._అటు లనెద వేల? 

అని సృష్రాదినుండి వచ్చుచున్న వునయార్గ మతములోనికి జను లంద 
తు రావలసీనదని మనము బోధించుచువన్నామా? వీజికిముండ 
కొడుకు తనభయనివారణముకొాఅకుం జుట్టు పక్క లనున్న పది 
మందిని బోగుచేసికొనునట్లు నూతనమైనతప్పుమతమును దనస్థిర 
త్యముకొ అకు దలమాసినముండకొడుకులను గొందజును జేర్చు 
కొనును. తనవి మతమూ? మతమనగ నేమో తుద మొదలు 
తనకంం బెలియునా? తనకు వుతముగొఢవ యెందులకు? నివ్నే 


1668 బుద్దబోధ నుక, 


పమునంటి కాజ్యము, యోగ్యురా లగుథార్య, కనులునిండీన. 
కొడుకు-మహేం దవైెభ నముతో రాష్ట్రములో ( (గ౦దు సిరా 
దుడెలియకుంకున ట్లుడక అ! తల గొరిగించుకిొని - దాసరి 
కుంకలవో. గూడుకొని - తగుదునమ్మ యని - డ్లళ్లై వెంట 
నుపన్యాసములా! బ్రతసిశి మతి యున్నదా "లేచా? తా నెను? 
త్ల తయున క ధయనాధికార మే కాని బోధనాధికార మెక్క్ట 
డిది? డానాధికారమే కాని (పత్మినహాధ్ధికార మెక్టండిది! 

సోమా లేక పోవుట యెమి! 

అని... వేదము లొప్పుళొనునా! 

సోమ-- వేదములను దుడిచిసెట్టినవానికిక్‌ _ 

అనిగుడ్డగూబ కన్నులు మూనికొనినంశమ్నా తము శే సూర్య తేజ 
మును దుడిచిపెట్టం గల్టునా! (ఎమాణ్మగంథ మే లేనప్పుడు 
మతము చేనిపె స్థాపించినాండు.! ఐన సీత్రిమతసాం పడాయసు 
ఏకు. గొంత తెలిసిన నాకు. జెప్పెదవో 

బోము.---నాకుంగూడ బాగుగం చెలియదు, (పపంచము దుఃఖపూరగ్ల 
మట! అట్టినఃఖముల కన్ని (టికి మూలకారణము తస్య యట! 
కావున! త్ఫస్తను సరూ .కులలయా నంట! 

అని.ఆ. ఒకయజీర్ణరోగి యొక వై ద్యునియొద్దకు మందునిమితే ము 
సోయెన(ట! వెద్యుండు పుకారుతో రోగిపం ధూడఃదీయష 
లయునని పల్కెనంట! 

సోమ--అబెందులకు? 

అసి--అజీర్ణ మునకు బండ్లు మూలకారణ మ:ట! 

సోమ--లబెట్లుః 

అని--సంవత్సరములోవున శిశువులకు. బండ్ర్తుదచ్చుసమయమున వాం 
తులుశేదు లగును, శావునః బండ్లు మంధాగ్నికీ' మూలకారణ 


పస్థోంకము; 167 


ము కాదా! ఈబుకని తెలివి య్మాబెద్యుని తెలీని ఆయొక్కరీతిగ 
నున్నది. కాని జనుల కీవిచ్చి యెమి? 

సోను... అంగుళిమాలుం డలవకుళ్‌ డనుగరరూపరాకునులు నాలుగువే 
లపివబారముతో సంఘమునం జేరరి. బ్రంతవతీ “కెందులకు* 
మహాోబుద్ధియంతు( డనుకొనినమగ ధ దేశ రాజు వింవిసారు(ఃడు బు 
ద్ధమతావలంబకుండు కాలేదా? 

అని... వెంటనే (పాయశ్చిత ముకూడ6 గా బేదా? 

నోమ--ఆయును బేశకపోయినది. 

అని_...ఆయువ్రు లేకపోవుట కాను. మూఢి నాకు: దెలియును. ఆతని 
కొడుకగునజాతేశ[ తుడు తనమి తుం డగ దేవదత్తుని పోత్సాహ 
ముచే. దండిని జంపెను. చంపండ్డా! చంవీన దప్పేమున్నదికీ 
పూర్వుల కెవరికి లేనిదిక్కు మాలినయోనాసి కమతము తన కి 
ప్పు డెందులకు? 

సోమ దేవదతు(డు టు నల ద్వేషుండే "కాక సర్వమత ద్వేషుం డని వా 
డుకగ నేయున్నది. ఆబేవదళ్తుని పోత్సాహము చేతనే మక్క_లా 
చార్యులు మొడలగుమతేగురువులు నలుగురు కొజతల వేయం 
బడినారంట! ఇప్పుడు బుద్ధుని కజాతశ తునిమూలకముగ నాతేం 


‘ 


డనేకబాధలు కలిగించుచున్నాం డట 

అని... బాధలు కలిగింపవలయునా! ఇంక నిట్టిమాలమతేమును బోధిం 
యు వానిని (దొక్క-వలయునా? 

సోమ_.._మాలమత మన నాకు జని కివచ్చినది. నిన్న యుదయమున 
బుద్ధునిపధానశి ష్యుం డగునానందు(డు మాలవాం డనూతియొ' 
డేకు మంచినీరు [త్రాగుటక్రై పోయెనంట! 

అని... జను. మననూళుల మొద్ద పనుత బాహ్యుల రానిచ్నెషమా? 


168 బుజ్జి జోధమిధ, 


సోమ...తనయొద్దం జేత్ళ (చాడ లేక పోవుటచేత నక్క_డ సీరు దోడుకో 
నుచున్న “యుకమాలచోనిని టనకుంగోం చెము సీరిమ్ముని యాత 
డడిగెనంట! ' 

అని....హారహా ఈ! 

సోను..సొసనీర్‌ము మిరు (లాగిన్‌ నపవీ తు అగుదురు. జీను జండాలిని' 
నని యది చెప్పెనంట! 

అని_సబాన్‌! మాలదాసికున్న మో తశ్చసీతి యోనిర్భాణ్యనకు లేక. 
పోయెను, .. 

సోమ---అంతట నొనందు[డు చేల్లేలా! నీవర్ష మేదో నే నడుగ లేదు 
నీనీర మశీగితి నని (పత్యుత్త ర మిశ్చె నంట! 

లు___అటుపైన? 

బోమ---ఆచండాలిని యాతనీకీ నీరుంబో-సనంట! 

అని.సరి సరి! ఇంకంజూలు చెవులు చిల్లులు పడుచున్నవ్వి 

సోమ---చెళ్ళ లూడిపోవుమాట లింక్‌ ముందున్నవీ. అంతట నోమో 
లది wie సాతాను బోయి యోతనివమతోపదేశమును విని 

ద్ధసన్యాసిని య యొఘునంట! 

Shes ఆవో! తోకము తల క్రిందుగా నున్న దా! ఇందటు రొజులు 
దేశదేశముల నున్నారు కదా ఒక్క_-డైన నీతనిని మతి లేనీవాం 
డని మోసగాం డని నిందనోరోపించి చెఆసాలలో నుంవలేక 
పోయినా( కేమి? 

సోముపర్ష భేద మింతే భయంక్రరముగ బుద్ధుడు ధ్యరసము చేయుచు 
న్నా డన తెలిసిన మన(ప్రసే ఫేనజనునుహా రాబొగారి కాతనియెడ 
ల నోపముగనే యున్న ది. 

అని..=ఫుంస స్త హీంనుడ సంసారమున నున్న నేమి? సన్యాసమున నున్న 

_ నేమి? 
సోటోఅట్లు కోదు, కోంతపని చేయుచున్నా(డు. 


వష్టూ ఎక్‌జు, 169 


అని... వీమది? 

సోము... పోపర సొద్యాచార్యుల బారీ శిమ్యుం డగునంజుట్టాష్టార్యులవారి 
నాతనియొద్దకు వర్లవిభాగమునుగూపోన 'వాదమున్యై పంవి 
నాడు. 

అని--కజుచుటకుం గుక్క. మొద బడునప్పుడు శోపమునుగూర్చిన నీ 
త్యుపన్యాసమా? ఏడిచినశ్లే యున్నది. చెప్పు తీనుకొని నాల్లు 
తన్నక యీావాద మెందులకు? పనికిమాలిన పని! 

సోమ=వాదమున లొంగక పోయినవీమ్మట నదియే జరుగునేమో తే 
లియదు. 

అని-అంబ్యకాష్థోరు కలు గండముండకొడుే! ఏముగునో చూతము. 

సోమ--మనముగూడ నక్క_డకుం బోవుదమా? 


శ 


అని--తప్పేమున్నది. గంగిగోవులకు మాలపళ్లైలోనికిం బోయిన వై న6 
య. మున్నదా? నకు నడు. 
(న్మిష్క-మింతురు.) 
ఇది విష్క.ంభము, 


కిం 
ఖం 


@) 
బుద్ధబోధసుధ' 


ప తులు ఉల 





షసాంకము. 
ఠి 


(స దేశము బుద్దా శ్రమము. 
(పవేశము బుద్ధుండు, అంజట్టుండు. 
పు... అంబ్యాస్టా ర్యా! ఛాంతి సొందుము. వాదములోం గోప ము త్తే 
ర మగునాో తిట్టు హేతువు లగునా? 
గీ, మొజకుపలుకు లూరక వాద 4 మునను రుషను 
విశుచువా(డు వేగ జయింప. 4 బడును నిజము 
వృథగ నూవిరి రోపావ్సి శి విడుచువాండు 
త్వరగ సాములోన 'జయింప6 4 బడెడుకరణి. 
అంబ---నా కీనీతు లన్ని యు. దెలియును. నేను (గొత్న గా వీదినమున 
నే వాదించినవాండను గాను. కుజ్జముండకొడుకుతో చెప్పినట్లు 
చెప్పెద వేల మోరే మహాధికులా? నేనే శుంఠనా? 
బుదు=ఆని నటు లంతటినా? 
అంబ అల్లుకూడ ననవలయునా? 
బుద్ధు.. ఈమాట లేల? సోదరుడొ! వివాదొంశమును జూచుకొం 
దము, 
అంబ----అదినో! *సోదరుండా?? యని నన్ను. విలువవల దని చెప్ప లే 
డా నేను _వాహ్మృణోత్త ముండను నీవు శు త్రియాధము(డపు, 


షష్థూంక ను, (5 171 


బుగ్గు pices త తీయునికం"కు నుత ముండని సీ ' విచ్చటకు: 
ళ్‌ వచ్చినప్పటినుండియు' చెప ఫచునేయున్నా వు. ఇప్పుడుకూడ నా 

మాటయే చెప్పినావు. పుశకుద్ధాటనమే సిద్ధాంత మనుకొనుచు 
న్నా రా? ఈవమూాయణు సీవునన్ను( (బశ్నలు నేయునువా? జను: 
న్ను వేయనా? ఎట్టుయిన నొకిప్త మే 

అంబ. సళ్న ములు జ తహ జ కంగీకరించి వేయుచుండంగ 
ఒనదిగో! అట్రిరీతిగం (బక్న మకుగంసాడదు. "లని ' నీవు నన్నెస్ని 
వూరాఆులా ఎక నారింప లేను? (పశ ఇ మడుగుటకు రీతి యేమిటో? 
తత్సందర్భమున నుచిశమని నాకుందోంచినరీతి నడి గెదను.. 

బుగ్గు_కానున నీవిమాట్ము నన్ను (బశ్నింతును కాదా? 

అంబ నే నందుల: కంగీకరింపను. 

బుర్గు_..అటులైన సరే. వినుము. తు త్రియబీజముచే (బాహ్మణక్నే త్ర 
మున" గలిగినప్టు తునికి (ాహ్నృణులగుమో" రంద ఆర్హ్యపాద్య, 
మాల నిచ్చి గారవింతురా£' 

అంబ---గారవింపశేమి?' 

బుద్ధు__ వానికి దేవతాని'వేదితాన్నమును భెశృకభుక్న శేపుము నిన్నె 
దశా? 

అంబ9 చ్చుట కాశ్నేపణము లేదు. 

ల ఈజనాన్‌. వేదములు మోరు చెప్పుదు రాగ 

అంబ... అ, 

బుద్ధు--మిా స్రీలు నాతండు మూచి వారితో నంభావీంపవచ్చునా్‌ 

అంబ. అభ్యంతరము లేదు; 

బున్గు క | త్రియులంద జ్ర వాసికి తతి ఆరానెక గౌరవము" నిశ్చెనరా* 

అంబ. ఈయరు, 


472 బుద్ధవబేధస్కోధ. 


బుద్ధు...-ఎందుచేత సీయరు? -. 

అంబ-_అతందు త ల్లివంకం బరిశుద్దండు కాక పో వుట చేత. 

బుద్ధు__అచా ర్యా! (బాహ సో బీజముచే మ తియ శ్నేత్రమునం గలిగిన: 
వస్త్ర, వికి మోరర న్య పాద్యాదులను దై దెనపెతృకాన్నముల నిచ్చి 
వా జెప్పి మోొయింట శో మెలంగనిత్తురా! 

అంబ... ఆ. 

బుద్ధు-అగ్టి నానికి కు నియులు errs నిచ్చెకరా! 

అంబ .._ఈయరు. 

బుద్ధు__ఎందుచేత? 

తత తం డివంక( బరికుద్ధుండు కాక పోవుట చేత___ 

బుద్ధు__కానునవురుషులను పః సిచమూ దినను స్రీలకు (స్త్రీ 

= లతో ఖోట్చినను క్షుత్రియులే (బాహ్నణులక ౦ నధికులన లె 
గానబకుచున్నారు కారా 

అంబ-_--కానంబడుచున్నా రు. ఇ్యికానంబకుట కెక్కడికి? వియాచా 
రములు మోవి! మాయాచారములు మావి! మహియాచారము 
లలో మరుమమ్బు దక్కు_న సీయజూతుగు. మాయాచార 
ములలో మేము మిమ్ము'దక్కు_వ సేయం జూతుము. ఇది యొక 
మహాకారణమా? ఇంతమాత్రమున కే ల కా మి 
యత్వముక ౦౬ దగ్గిపోయినదా! అబ్బో! పొడిపాడిమాటలకు 
బోవునది కాదు. 

బుద్దు.అదిగో! విశేషించి చదువకు. ఒకతప్పున కొక బావా సని 
(బాన్మాణు లందణు శికోముండనము చేయించి నెతిపై బూ 
డద జల్లీ బహిప్క-రించి రనుకళొందము. ఆర్టీ బావ్మాణునిశే 
(లావా జడ న నర్హ్యపా ద్యాదిగార వమి చ్చువా? ' 

అంఎా-ఈయందు, 


పష్టాూంకొను, wr 178 


బుద్ధు..-ఇటు లే మ్మతియులచే బహిష్కరింప€ బడిన క మా 
రర న్‌ పాద్యాదు లిచ్చెడ రా? 
అంబ..._ఇచ్చెదము. 
బుద్ధు... శొద్ధాన్నిమునుగూడ( బుద రా? 
అంబ... పె స్తెైదము. 
బుద్ధు_... వేదము లాతేనికి( జెప్పెదరాో ఆ 
అంబ. చెప్పుడుము, - 
బుద్దు.-మో (స్ర్రీలయెదుట మెల నిచ్చినరా? 
అంబ... మెలయగ ని చ్చెదము. 
బుద్ధు.- ఇట్టి మ తియున , కేకు తియు/గైన వంశోచితగారవ మిచ్చునా? 
అంబ. ఈయం౯దు, 
బు కాననే పోపముచే నధమస్థితి నుండిన త తియు(దైన (బౌ 
| Maa నధికుండని తెలియుట లేదా? 
అంబ---నీకుం "జలియుచున్న బేమో? తుతియుం డెక్కు_వవాడని మో 
రనుట సహజము, (భాహ్మణు లధీకులని జీననుటసహజము.. 
ఇట్టిజే యూయాచారమును గూడను. ఇంతమ్మాతముతో? దేలె 
డు నంథముకాదు. ఊరక యెందులకు (శమ పడెదవు* 
నీ, శస, జన్మ విఫల కె దో 4 పములు _వాహ్మ 
శేతిరులకు రోషము లెట్లు? 4 హీరములశె 
కాక దోసముల్‌ తాలకు 4 గలవె? గుజ్జి 
ములక సుడిదోసములు గాడీ 4 దలకు గలవె? 
బుద్ధు... వాద వై ఖరి యెజు:గకుండ నెంత యసందర్భముగ మాటలా 
డుచున్నాను?. పోదరుండా! ఎంశమృదుత్వము తవ్చి మాటలాడు, 
చున్నావు! గుజ్రములు గాడిదలని జంతుశ్రులలో జాత్రిఫేదనున్న 


174. బుద్గజో? నక, ; 


క్త మనుజొలలో 'శావా గులని శగేతరు తని శ 
pa తతో చెప్పుము, | : 

అంబ__ఆలోచించు పేల? ఉన్నదా? ఉండి తీగినదా? 

బుద్దు._గుజణ్జ మేదో గాడిద 'యేదో-యెట్రినారడెన మలభమంగం జెప్ప 
వచ్చును గద! 

అంబ---ఇంతసులభమైన్నపన్నము వేయందగదు గద! 

wre lr డెవడో యదా హణ 'జెవంతో యట చెప్ప 
వచ్చునా! 

అంబ__హే హే హే! మొగము చూచుసాకిం జెప్పనచ్చును, 

బుద్ధ తెచ్చుకొన్న విభు. లి శేఖ లచే. గాని యగ్భాపవీతము చే: గాని 
గుజుతుపట్టుటు కాదూ దూర దేశజను లట్రివిభెాగము. సేయం 

.. అలకా? 
అంబ---వర్చను! |బహ్మవగ్చసము! తపస్తేజన్ను! ముఖముమో(ద (బా 
వ్మాణునకు( (బికాశించు ముండ నెవషడ నం జేయంగలండు, 

బుద్ధు---లపయోజక మైనరంగునుబ్టియా (బాహా తాని విడదీయు. 
ట! అట్టు లే యగునెడలంటాంసీకులు షిరాకశ టు దేజస్వంతు ల 
గుటచే ాశే (బాహ్మణు లగుదుశే! కారణాంతరములచే వగ్న 
స్సు తక్కు_వ గలవానిని gr శ గు రప పట్టుట దూర దే. 
శస్థునకు6 గస్ట్య మగును గాదా? 

ల. కొంచెము కస్ట మే 

బుద్ధు__ఆట్టు శెట్టిడూర టేశన్థునవై న గుత్తామును గాడిచెను 'వేజుడీయు: 
ee చేమ్యాశప్రణవ్టమైన నుండునా? 

అంబ... ఉండంగూడదు. |. 

బుద్దు(బాహ్మా ణు లనుజాలి మశబేశమందే యున్న దా? ఇతర చేశము 
ఆఈగూడ నున్నదో? -- 


ad 
ఇ 


తు సాంకము: 1IA5 


“అంబ-కతనచేశముల నున్నట్లు వినలేదు... 
బుద్దు==ల్రెతేర చేశముల మనుజు ప 
"అంబఉన్నా కు... 


ree cl కాజాతి యనుజాలి మనుజులలో' జాూలీణేద మని సీవను 

నప్పు డితర బేశ ములలో. గూడ అ లేల యుండంఫాడ 

దు? 

"అరబ అ డేశజనులకర్శము. 

బుద్గు_ ఈ దేశ జనులు చేనికొన్నకర్శమే యిది, జనులలో భాగ్యవంతు 
లు బీదవా రన్ని దేశములలో నున్నారుగద! 

అంబ---ఉన్నారు. 

బుద్దుబీడ వా(డు ఖాగ్యవంతుం డగుటయు. దద్య్యతిరిక్తు. డగుటయు 
నన్ని చోట్ల నున్న దా? 

అంబ డన్న ది. 

టుద్ధు_నీడనానికి థాగ్యనంతునికి జాతి భేద మున్న గా? 

అంబ... లేదు. 

బుద్గు.... ఈ దేశములో బీద భావ్మాణుః డు థాగ్యవంతుండగు (టౌవ్నాకే 
తరునిగొల్పి (బదుకుచున్నాండా? 

అంబ__ఆ. 

బుద్ధు.._బావ్మాణునియాధిక్య మేమున్నది? ఆవులు నలువ, ెలువ్వు 
ఎజువ్కు కపిల పృల్ల్ణు ఇట్ట యనశువర్థ భేదములు గలవిమై 
యున్న వా? 

అంబడారైన్న ని: 

బుద్ధు_._ తెల్లనియాశ్రనకును నల్లనియాననకును జాతిభేద మున్నచా? 


తతి. 


బుర్ధు.... అటులే మనుజజాతీతో నల్లనివార్కు .తెల్లని నోరు జామనణూ 
యవారు పచ్చనివారు నున్నారు He? 

అంబ. ఊరకే యందటకుం డెలిసిన పశ్నముల చేల ms 

క్ల ఉన్నారు. న్‌ 

అుద్ధు...చామనచాయగ ల భావా గణనకు, నల్లనిచ ండొలునకు జాలీచేత 
నేమిభేద మున్నది? 

అంబ---జాతి జాతి యనెద వేమి? వర్గమున భేద మున్నది. (నొవ్మా 

సమన ణులు వర్శముగాని జాతికాదు. 

'బుద్ధు.-వర్ష న 

అంట..శావచ్చును. 

బుద్ధు-.-అటులైన చామనచాయవా రందజు (బొన్మాణులు నల్లనినొ 
రందజు చండాలులునా? 

అంబ_నేను నల్లగ నుంటచేత నన్ను. జండాలు డని యధివ్నేవించు 
చుంటినా? శ 

బుద్ధు-_-సోదరుండో! నే నట్లు చేయుదునా? నీవోదమునకుం బర్యవసాన 

_ మట్లున్న దని చెప్పుచున్నాను. ఏవన్తువునకై న వర్షము స్థిరము 

గా నుండునా? నల్లని'నెం డక లు గొంత కాలమునకు బెల్ల ౬ 
బడునా? 

అఆంబ...పడును. 

బుద్ధు..-అంతటిళో వెండుకడాలీ మాజునా? 

was ఏమో! మాతో మాటలాడుట నాకు బోగగ 
లేదు. 

బుద్ధ. తెల్లగ బుట్టినశేదేదూడలు కోన్ని “పెద్దవై నల్లనగుపిమ్ముట 

pet | పటం నూజునా? 

ఆంబఎ--వమాఆదు. 


పష్థాూంకమూ 177 


బుద్భ్గు_._ తెల్లని వాత్నాణుం డత్యుస్థు ప్రదేశ మునకు బేోయినయెడలనూో. 
ర్య క"ంత్యధికళ చే నల్లంబడండా? 

అంబ._..పడునుం 

బుద్ధు..._నల్లంబడిన వెంట నే బాహ్మణుకడు చండాలుం డగనా? 

అంజుశాండు. 

బుద్ధు..._-నట్లనిచండాలుండు పొండురోగమున౦ 'దెల్లంబడినయెడల నాతం 
డు (వాహ్మణు( డగునా? 

అంబ కెొ(దడు* 

బుద్గు_నీవు చెప్పినవర్గ మునువూటకూడ సరికాదు. జాతీ మొదలే కా 
దు. కక్‌ రానా డెట్లు గలిగను? 

అంబ---వుట్టుక చేత నే యొకండు (వాహ ణః డగును గాని నడుమను 

బుద్గు__అట్లు చెప్పుము, వుట్టుక చేతనే యనంగ చేవిం 

అంబ |బాహ ౯వితేకు, _్రాహ్న్మణమూాతకు( బుట్టినవాండు (బావా శ్‌ 
ణుడు. 

బుద్ధు__ఆతల్లీదం[డులకు చాహ్మాణ్య మెట్టువచ్చె నయ్యా! 

అంబ__వారితల్లి ద 0 డ లవలస్‌ = 

బుద్ధు_ఆలాగునం బెక బోగం బోగ పుట క్ర్రాహ లః డే 
ట్లుపుడ్తి శనం? 

కా అ నారా 

బుద్దు-_ఈ'బొహ్మాణులు? య. 

అంజ అధే భాగమువలనం బుట్టిరి. 

బుద్ధు-స రే, యోగికి నెత్సి జడలలోం 'బేనువుట్రి గయ డ్లపువెండు, “కలలోం 
దేలు పుట్టను గద! ur మాటలాడ శు? 


ఉస 
న 


178 బుష్షజోధనుభు 


అంబ గడ్డములోయహాడం "బీజీ పుట్టును, | 

బుద్దు_ఆ పేనునకు నీ'పీనునకు భేద మేమైన నున్న దా? 

అంబ లేదు. 

బుద్ధు._ అట్టిచో ముఖజులకు సితఠశానయవజులకు. భేద మెట్లు? ట్‌ 
ఉన్న దా? లేదా? చెప్పం 

ంబ లేదు. 

బుద్ధు--ఆ! అదిగాక, | బహ్మరొక్క.యవయవములనుండి శాకుర్యక్ల 
ములు బుట్టిన వని యెచ్చట నున్నడి! 

తమో 

బుధ్గు__ఆ వేదము 'లెవరు (వాసిరి? 

ఆ వాయహా "వరు? వేదములు సృష్ట్యాదినుండి యున్నవి. చతు 
నా సృముఖమునందు వ్యక్కములై నవి. 

బుద్గుఆలాగా! (బహ శముఖమునందు ముందు (బావా గణాలు వుట్టి, 
రా! వేదములు వ్యక్తము లైనవా? 

అంబ | బాహా యుల. | 

బుద్ధు_స శే, 'వేదజ్ఞానదూరు( _ై.నవాొ(డు (బాహా ఎః డగునా? 

అంబు కడు = 

బుధు ఉఆఆటుత న వేదము లేనికాలనుందు వుట్టనవాండు ప డె 
ట్లయ్యెను? 

అంబ---కాదు. వేదములే ముందు వుట్టిన వని వాడుకగూడం గలదు. 

బుదు==అట్నులై న, (బాహా ఎలా (బహ ముఖమునుండి వుట్టినా రని 
వుట్టని (బావా ఇణుఅంగూర్చి వేదములలో నేల చెప్పబడినది? 

అంబ.ఆమాటమాతము తరువాతివా రెవరైన జెప్పి మో? 

బుద్దు..నదైన దొంగపని చేయుట స్వలాభ మున శేనా? 


ప.ష్థాంక్ర మూ 19 


అంబఇందులో దొంగతన మేమున్న డి? 

బుద్ధు. నాయనా! సీలేఖను చేను దిద్దిన దప్పుగాదా? 

అంబ__ళఇ"ను, 

బుద్ధ...-అటు లే (బ్రన్మాముఖ ద్ధితము లగుమాటలలో సవరణలు చేయ 

్ట ట: తప్పు కాదా 

అంబ.అంత త"ప్పేమున్న ది* 

బున్గు-సశే! నీయభిపాయానుసారముగం ద్పే లేదనుకొందమ్ము 
(బ్రహ్మా సత్య వాదిక చా! 

అంబ... ఓ ను, 

బున్భు__తనము ఖమునుండియే (బౌహ్తాణులు. వుట్టినమాట సత్యమగుసా 
డల నానూట తన వేదములలో చా నేల పప్ప లేదు? బలా 

' టువలనం జీప్పక పోయియుండవచ్చునా 

అంబ ాక్ఞానస్వరూన్రునకు( బారబాటు కలుగునా? 

బుద్ధు_ జ్ఞాన స్వరావుశకు బొరబాటు లేనప్పుడు సీవంటి భావ్మాణుడా 
తనిమాటల దిద్దుట యేల సంభవిం చెను? 

అంబ... బ)హ్మముఖమునుండి యే "వేదములు బయలుదేర లేదనియు. 
సమాధిలోనుండు బుషులు (బ్రహ్మో వేశేబలముచే వానిని బలికి: 
రనియు వుటీయొక పతీతి యున్నది. 

వుఎటులై న బలికినవారు.' (బాహ్నణులు, పలుకుట లోళకోపకో 

రార్థముకాదు. స్వలాభమున కై. అట్టిమాటలు విశ్వసింప డ్‌ 
సహ? నీన్ర న్నీ బ్రాహ్మణత్వమును ముజుచిపో, సా 
నుత్చర మిమ్ము, 

అంబ-విశ్వసింపందగన క్లే యున్నది. 


180 బుద్ధబ్లోధనుథ, 


బుద్ధు--నాయనా! నిజము) ఉదరపోసణార్థమై కల్పించంబడిన వెళిక శ 
ల విశ్వసింప! దగదు. కావున కు మనుశొనినయాది భావా 2 
ణ్యము (బ్రహ్మచే. గలుగ బేదు. 

ఆంబ--- లేదు. 

బుద్ధు___అటులె లెన నీతలి ల్రిదం కులకు _్రావ్మణ్య మెట్లు వచ్చినదో యా 
సారి చెప్పుము. 

అంబ నేను జెప్ప లేకుండ నున్నాను. 

బుర్గు_నాయనా! తొందర లేదు. ఆలోచించుకొనుము. కావున బు 
ట్టుక వలన Co గలుగదని తో (చుచున్న చా? 

eh తకు తోంచుచున్న ది; కాని Ses కింక బాగు 
బట్టెనది కాదు. 

బుర్ధు--నాయనా! న స్పస్టముగ ( జెప్పెదను వినుము, _బాస్మాణు'డు 
“వేటు. చండాలు(డ వేటిని నీయభి పాయ మే కదా! 

ఆంబ..... ఆలాగే, 

బుద్ధు...-చండాలునివలన _్రాహ్మణ స్త్రీకి గలిగినప్పు తుడు (బావ్మా 

నికంచును జండాలునికంకును దేహాదితత్వములచే భిన్న ముగ 

నునన. 

అంబఎఎఉండండు. 

బుద్ధు_అగ్రావానిని మారు _బాహ్మాగునిగ నెంచుకొందురా*ి 

అంబ. తెలిసినయెడల నిద్దఆను బహిష్క-రింతుము. 

బుద్గు తెలియకుండు నెడల నాతడు |బాహా దయ డేనాళ. 

అంబు... అ 

ల అకా యా కాని వానిని (బాహ లో డని నీవేల యనుకోం 
టివి? 

అంబ బాహ్నం స్త్రీకి బ్యుట వరం 


పష్టాంక న, 181 


టుద్దు _వ్ర్వుక (పథానము కాదని యిదివఆకు నీ వ్రెప్పుళొంటివి కాదా? 

అంప ==, 

బుద్గుఅటులై న (వాహ ణక్వము 'దేహాడిత _ల్వేలతమీణములవలన భర 
చేతనై నం దండిచేతనై న బ్యుత్తునిచేత యైన (గ్రహించుటకు సొ 
ధ్యమొ కానిదే కద 

అంబబిను, 

బుద్దునల్లకంక్క-కు? దెల్లకుక్క_కుం బుగ్రినవిల్ల తేస్తిదండులకంటు భి 
న్నతత (ము కలదై యుండునా? 

ఆంబ--టండ్లదు, 

బుద్ధు_ ఎందుచేత? 

అంబ.తే విదం కు లొకజూతి యగుట చేత, 

బుద్ధు..నాయనా! .(యాహ్మణశ్ర్రీకి జండాలునినలన( గలిగినవు త్తుండు 
దేహోదితత్న ప్రముల దల్లీదం[ డులక ౦౫ ఖిన్న ము నుండ:డు * 
అని నీ విడివజ కొపష్తుకొంటివి కాదా? 

అంబ = ఒప్పుకొంటిని. 

బుద్ధు__అ యైెందుచేత నుండును? 

అంబ (బాహ్నృణుడు. చండాలుం డొక్కజాతి యగుట చేత ననియే 


తోంచుచున్నది. 

బుద్గు_నాగగుల్టము నొండుగాడి దెళోం గూర్చినయెకలం బ్యుజంతు 
చేది? 

అంబాకంచర గాడి జె. 


ణ 2 
బుద్ధు---ఇది తన్లిదర్శడులకం ళు ఛిన్నతేత్వేము కలదే కద! 
అంబ..--బొను, 
బుద్ధు---ఎందుబేతః 

అంబ_తేల్లిదం[ డులు భిన్న జారిజంతు వు లగుట చేతే = 


14 . బుద్ధభోధసధ్థ, 


బుద్ధ (బాహ్మణా బావ్మాణులుకూడ న్లే విజబాతీయు లైనఛో వారకి 
సంతతి వారికంశు స్థీన ముగ కంక గ్ర ద! 

ఆఅంబ--ఆ! 

బుస్టు--అట్లున ్న దా? 

అంబ లేదు. 2 

లు అజాన్‌ తన? 

.అంబ-చాతుర్వర్ల ము లేకజాతి వారే యగునట్లు నీమాటలవలన. గాని: 
వించుచునే యున్నది. కాని వేదవేడాంగాదుల నంగీకరింపక 
"కేవలము సద్యస్కాలయుక్షి చేతనే నిలువంబెట్టంబడినవాద మగ: 
టచే నేమో 'దెస్పపోయినట్టును, స లేనట్టును గానంబడు 
చున్న ది. 

బుద్ధు__ నాయనా! వాగమునకు 'పాచ్చుపట్టు యు _క్రీకాని (పమాణ. 
ము కాదు యు కిని వదలి (పమాణమును [గహింవునునుట 
న్యాయమా! అయినను నీకొణ కొక పావుగడియ సీపు శుద్ధఛాం. 
దసుండ నయ్యెదను. మానససరన్సులో మెకవాంస కురుకేత 
ముగో. (ాహ్మణుగా అనా 

అంబ ఇను, 

బుద్భు-_ కాన్ని చతుప్పాదజంతు వులు (యానా సులి పుట్టినట్లుకూడ ణా 
దములలో ( జెప్పంబడ లేదా? 

అంబ.._అవ్రశు. 

బుద్ధు__ తేద వేదాంగ వని యైన బావా ఎక భూ దునియొద్దనుండి 
దానమును బర్మిగహించునెడల నాతండు పం జెండుజన ములు 
గాడిదయై వ్యు నని పెద్దలు వ్యోసిసారు శారా? 

అంబ...| వాసినారు. 


"పపోం ము 183 


@ 


బుద్ద... పఖీలోన్ని ప్రాణము (బాహా గనిలోన్మిపొణ 'ముపచున్నది॥ 
(బాహా ణునిలోన్ని పాణము పందిలోని_సౌణ నుగుచున్న దికాదా? 

ఆంబ_.-అవును, 

బుద్ధు.కావున (ాహృణ్య మన0 (్రాహ్మణత _త్రము కాదని యర్థ్‌ 
నుగుమన్న దా? 

అంబ... అగుచున్నది. 

బుద్ధుఇది కాక_ఏనుగపనకు (బాహ్మణుండు పుట్టలేదా? గుడణూ 
బక (బాహ పేలు పుట్టలేదా! 

అంబ_.ఆలాగే, 

సు. గకార సు డగువ్యానుం జేశ్షేతమున జన్మిం చెను? 

అంబ_ప ల్లే దాసి 

బుద్ధు_కౌశికముని! 

క్‌ గ. 

ఇటీ 

బుద్ధు.బాహ్మణేతర వేతమునం బుట్టినవారుకూడ (బాహణులు కొ 
లేదా? 

అంబ.=అయిర్‌, 

బుద్భ-బాహ్మణ మేతమునం బుట్టిన వాని కెన (బావా స్ట్‌ వీ ఫొ్‌ఆ 
కుపనంకుననమును బు చేయుచున్నా (డా? 

అంబ.ఆ. 

| 

బుద్ధుకావున (కౌహ్మణ్యము జన్మము చేత శాదుగద! 

అంబ రాదు, 

బుద్ధ యాన్యాణ్య మిదేహాము చేతనే వచ్చునేమో వీచారింపందగి 
నచా 


184 బుద్ద పోధసుఢ, 


అంబ ఆక్క_ఆ లేదు, (నాహ్మణక్యము 'బేహముతో నశ్లించునది కా 
దు. జేహూము పోయినత్రకువాతంహాడ (బాహ్మాణ్య ఫలమును బె 
లోకమున జీను డనుభవించును, 
ఇ చీ చీ ఏ, 
మారి, ఇ(క నేని? వేదాధ్యయనము సేసినళూ దుకు (యహ 
ణు డగునా? 
'ఆంబ_కానేరండు. 
ఇ $ 
బుద్దు--వై దికగ రా గ్మచారములు దీక్షతో నెనర్చినయ బాహాణు(డు నె 
హాణుడు శాగలండా? 
ట్‌ 
అంబ.కా బేండుం 
బుక --శావున-- చే దాధ్యయనమునలన? గాని టైదికక ర్మాచారనమా 
చరణమువలన: గాని (బాహాణ్యము 'రానట్లు స్పష్ట పడినది కడ! 
బుర్ధు_ీ, ద్వేష రాగసంయుక్తుండు 4 ద్వొజోండు రోడు 
నాని జంవీనయూత (జే 4 (బాహ ల ౦డు 
(పొాణిహింసావీలోలుం. డ 4 (బాహా సణుండు? 
పరులె తాననుకొనువాండె 4 (బాహా గుండు. 
నీ. పరజనధనాపహర్శ య 4 (బ్రాహ్మణు ౦కు) 
దీనజనదానశీలుంటే 4 ద్విజనరుండు; 
వ్యభిచ౭ంచెడునాత( డ4 (బాహ్మణుండు? 
_... పరసతుల మాతేలుగ( జూచు 4 వాండె ద్విజుడు 
గీ. అతిథి మెడంబట్టి [తోయావాం 1 డద్విజుండు 
భూతతృవ్పీ.జేసెడువాండె 4 భూనురుండు 
“రెండునాల్మ్క_ లవాండు ద్వి 4 జుండు కోండు 
పలుకు డికుగనియాతంకే 4 (బాహా మండు, 


'.పష్టుంక ను కేరీర్‌ 


స్నవనయున వహ్నిలోం బగు, 4 సంత్రతులను 


FP మాడ్చి యుప్పొంగు వాడు. (బాభీ హ్మణుండు కాండు; 


A 


జ్ఞానవహ్నిలో నాంతర $4 క|తుసమితి 
జ మాడ్చి శాంతించువా(డు యా హ్మూణుండు నుమ్ము. 


. నాకు ద&ీణ నిచ్చిన 4 నికు ముకి, 


యనుచు బోధించు వాయు (బౌ 4 yt ఆరు కాండు) 
ముక్కతృషుడై జ్ఞానియె 4 మోతమార్ష 
మందణకుC 'జెల్పువాండె బా వా సంతు సుమ్ము. 


. అతనిం జేర కితనిం దాశ 4 కతని జూడ 


కనుచు విడందీయు వాండు చా హ్మాణుయ కాడు 
సర్వజీవై క్యతత్న సక 4 నత్యమార్ల 

మందటకు( జెప్పు వాయె (చె హ్యాంపండు. సుమ్ము 

పరుల కుపవాసమఃల( జెవ్పీ 4 స్వ ఎ్రునానుందు 

నన్ని చెడ మెక్కు_నాండు er ర్ధీ తు కాదు 
తనకు గలయన్న మంతి ని* తరుల కిచ్చి 

పనునై నను బడువ్శాండె 4 (బాన్మాణుండు, 


. తనువు చెడందోమి యొడల బు 4 గ్రని రచించి 


మరంతముల నూదువాండు 4 (బాహ్మణు(డు గాడు 
మనను దోమి స్వసుఖను బు 4 గ్రని రచించి 
పరుల రకుపకరించెడినాండె 4 (బాహ్మణుండు, 


| ళీ ॥ ల స 
్ట వరవిభజనవై ఖరి శ వట్టమిథ్య 


పంచము(డు జ్ఞానియెనచో * (బావా యుండు 
బాహాంణుండు జూనదూరుండు 4 సంచముంను 
(Fa ష్ణ 

జన్గమున(గాదు నడత చే 4 జాలీకలుగు, 


కేరి బుద్ధ బోధసూగ, 


అంబ...మహాతా ' అట్టి (వావ్మాణోత్త ములు మోరే, శిమ్యునిసాష్టాం 
గనమస్కా రము, లంగీకరింవుండు. నేనింక నింటికి బోయి మా 
గుపవుగారితోడను మ్యాపభు వగ్నుప సేనజన్మ మహో రాజుగారి 
తోడను దిరిగిదర్శింతును, 

బుకు_ఇప్పుడు వారికడ కేల? 

పంపు వరపత మొక్క_సారి బుద్ధమతావలంబు లగుటకు = 

దు సీతో వారుగూడం గా నేల? 

అ_బ= నేను దమవాదమున నోడిపోయి తవుముతములోం గలిసినయె 
డల వారందణుం గలియుటకు మొదటచే యంగీకరించిరి. 

బుద్గు నాయనా! సీవేమో యోడిపోయితి ననుకొనుచున్నావు కాం 
బోలు! అయ్య య్యా! అ టనుకొన వలదు. నాకు సత్యమని తోం 
చిన జేదో చేను జెప్పితిని, నాయందు దయచే నీవు నామాట 
ల కామోదించితివి. నాయనా! నీవింకం బొమ్ము. నాకుంగూడ 
భితైసమయ మైనది కావున నూరువెంటం బోయెదను, 

(ఇద్దణు ని్మిస్క-మింతురు.) 


ఇది పషాంకము, 
© * 


(శ్రీ 
బుద్ధబోధసు 





సస మాంకము, 
= 0: 
(సదేశము.-నుగ ధ, 
(పవేశ ము---చంఏ)ద శేఖరు(డు. 
చం__వికూపామా! విర్తూపామో! ఇటు ఇటు! 
(విరూపాయుండు (పవేశించున్ఫు 
విరూ._వమోయి చం దశేఖరా! ఏల విలిచితివి? 
చం---నీవు పోవుచున్నదారి సరికాదు. ఇటు పోయినయెడల బుద్దా 
(శమమునకు లీ ఘముగ. బోవుదుము. ఆడిగాక యాచారి బ 
హుజనాశ్వగజోస్థ్ర భటసంకులమై యున్నది. ఇది సందుదారి 
మయొనను జేరువదారి. 

విరూ. అప్పుడే మగధ్యపభువుగా రగునజూతశ తుమహో రాజుగారు బుద్ధ 
దర్శనమునకు బోయినారా* 

శం--పోయినారంట! వారిపకివార మంతయు నిన్నుళముగ వెనుక ని: 
ష్వుదే యా శమము 'జేఠరం బయలుదేకిసది, 

విరూ_పరి వార మునక ౦₹ బృభుః జీల ముందు. బోవలయును?. 

చం----బుద్ధునియందలి పరమగారవమున- 

విరూ...తనతండి)గారిని జంనినప్పు డీగారవ మెచ్చటకు. బోయెను? 
బుడాచార్యు 5 నష్టకష్టముల. 'బెట్టినప్పు డీగారవ మెటకుం జో 
యెను? 








188 బుద్ధబోధ సక, 


చం..పడంతులచిత్తములు [పభునులచిత్త ము లెప్పు డొకలా గం 
డునాః రా! ఇచ్చట నాల చేల మాటలాడుకొనుచు నిమృళ 
ముగ. బోవుదము. రాజిప్పుడు పశ్చాత్శొపదందహ్యామానమా 
నను. యున్నాడు 

విరా... బుద్ధిలేని కౌర్య మొనర్చిన వాని (పారబ్ధము తుద కదియీ కదా 

చం---క్తప్పుడు బేవదత్తాచార్యులనా శెట్లున్నారు? 

విరూ_నూతనముగ చెలి క లూతీన్నకాన్మూణనితంతువవలె 
నున్నాండు' 

బం పెకీ వచ్చుటకు సిగువకుచున్నా (కు కాబోలు! 

విరూ.....లోపలః దన మొగమైనం దాను జూచుకొనుట కంతకంబు నన 
వ్యాత కాదా? 

చం==బుడ్రా భార్య (డు నోరుందెజు ది మాట్లాడ నక్త (ఆ లేదు. ఆకళ్ఞాం 
తన్నేతుడుు ఆకానుబాహు(డ్కు స రృ చాాయాస హితుడు ప పరి 

పూర్ణ శాంతకభాంచితు(డు, కాహాయమాతధారి మైనం జేయె 
త్తుపొడవుదివ్యమంగళస్వకూవుండు కంట బకుసరిక్తి స్వపాపచింత 
లుడిగి మనః కాలుహ్యరహితు లై యొక్క. సారి పెద్దలు చిన్నలు 
దొంగలు దొరలు జైనులు, అజీవకులు, (బాహ్నృణుల్కు చం 
డాలుల్కు స్రరుషులు, స్రీలు కట్టకట్టలై బుద్దపాదముల బడు 
చున్నారు. ఇదివఆ శెన్నిలకు లెన్ని కోట్లశిష్యు లున్నారో తె 
లియదు. కౌశాంబిదేశపురాజు, కోసలదేశపురాజు కాశీబేశవు 
రాజో, సాక్యవంశ రాజులు స్వపరి వారముతోే. గూడ బుద్ధమత 
ములో. గలసిపోయిరి. 

నీరూ.--మనమగ ధ జేనమహో రాజు వించిసారుండుగారుకూడ బుద్ధశి మ్యం 
డు కాలేదా? ఇంక నార్యానర్శ దేశ మంతేయు నెక్క-బుద్ధ దేశ 
ము కానున్నది కాబోలు. 

చం ఈబుగ్దు(డు భూమిని వదలి. మెకి బోయి యచ చ్చటినుండి యువ చా 
న్వరముతో ఇ జనుల క ౦డఆకుం దనమతము బోధించు నెడల భూ 


సపృమాంకము కేసరి 


లోగ మంత అయుక్క_మాజు బుద్ధలోకము కాగల దన్నుథెర్య 
ము నాకున్నది. 
ఏరూ-_-- అటు చూడు. ఎన్ని వేలబుద్ధసన్యాను లచ్చట నిల్చీవో! వా రం 
దజముందు బుద్ధుడు గాలినోవురమువలె నెట్లున్నా (డో! 
చం...జనసంఘమున కంతకు బాగుగ గానంబడునట్టు నిలువబడి యు 
పదేశించుచున్నా (డు, 
విరూ---ఈదినమున ేని/గూర్చి యుపన్యసించు నో? 
చం. తెలియ లేదు. స్వవిహారము జనసంఘమునరకు సరిపోవక్ష కాబో 
లు బహిరాకాశముననే సభ చేసినాడు. రాజుగారు కానంబడ 
శేమి? 
( నేపథ్యమున) లే! రాజూ! లే! 
విరూ...బుద్ధునికాళ్ల మె బడినాండు కాబోలు, నడునడు! త్వరగ నడు. 
అత్యధమస్థితినుండి యొుక్క_సారి యున్న త స్థితి కి వచ్చుజనుని జూ 
చుట జనుల కెట్టివి నూదమో యత్యున్న తెస్థితినుండి యొక్క 
సారి యధమస్థితిని బడువానిని జూచుట యట్టి వినోద మే. 
చం-_-ఇతని కిదియే యున్నతస్థితి యని నాయభి పాయము, 
గీ. మిన్నుముక్షైడునేడవ మిద్దె గద్దె 
నుండు[కూరావనివుం డధ 4 ముండు నుమ 
పరమ శాంతవిగవాబుద్ధ 4 పాదపాంను 
పటలసంఛన్న శీర్షం 4 బహుఘనుండు. 
విరూ...ఆటు'లెనను మనకు వినోదము తప్పనే తప్పదు కాదా? న 
డు. నడు, : 
(ఇద్దణు న్మిష్క-మింతురు,) 
ఇది విష్క_ంభము, 








(వజీశముమగధలోని బుద్దా రామము నెదుటిబయలు. 
(ప్ర వేశము---బున్ధుయ, అజాతశ తుండు. 
బుర్దు... అజాతశతుండా! లెను. 
గ్‌ నన్ను బాధల. 'బెబ్బుపు 4 నిన్ను సరః 
హంస బెక్టుకొంటని గహి 4 యింపలేక 
నన్ను బాధిందితి క్షమించి ఓ నాడ నిన్ను 
బలుల తువమూర్తంబు 4 లగును గాదె? 
అజా.-కరుణాస్వరూఫు లగుమోరు నన్ను డిద్గుకొని మోనుతమున్క న 
న్ను( జేర్చుకొనవలయు నని నేను _బార్ధించుచున్నాను. 
బుద్ధు--నుం దటులే వేయవచ్చును గాని యిన్రుకు లెమ్ము. 
అజా---ఇప్పుడే వేప్పకొనవలయును. 
బుద్ధు_ఆటు బే చేర్చుకానెదను. 
అజా._-( లేచి) అను గ్రహింపంబడితిని, 
బుద్గు_గీ, సౌఖ్య మొందంగం దలచిన 4 జనుండు సతముూ 
చిత్త శుద్ధిని నుకృతులే 4 చేయవలయుం 
"బాపకర శ్రములను జేయు 4వాని కెప్పు 
డాత్మసౌఖ్యము చేకూర 4 దయ్య! నిజము 


సషప్మీమాం కము, 191 


శ. ఎంతో నప్‌షంా సీళో వ 4 సిం చునట్టు 
లున్న(పాణమె నిను బాసి 4 యురుకునవుకు 
నీది యని చెప్పందగువన్ను 4 వేడి యిచట? 
యవుకు నీవెంట వచ్చాడు 4 నద్ది యే8? 

గీ. వీవియును గూడరా వన్ని 4 యిచి నిలుచు 
నుతులు |భాతేలు బంధువుల్‌ $ నుతలు సతులు 
బోడబుఫ్టువుల్‌ హితులు నీ 4 తోడరారు 
ధనము రాదయ్య! వెంలతౌడ 0 యిననురాదుం - 

గ్‌. నాబ్బనఃకాయముల చేని 4 వలననైన 

నీవ్రు చేసినకర (మే 4 నీదినుమి; 

ఇదియె. వదలక ని నింబ థీ డెంచు ని 

నీది యనందగినది మణీ 4 యేది లేదు. 

సనీడలాగున. గర్భంబు 4 నిన్ను విడువ 

దెవుడు దుహ్కతు లుపసంవా 4 రింపంబడవు 

ధర (కార్యంబు "లెవుడు వ్య 4 ర్భములు కావు 

భావిఫల దానచర్య నె 4 భవము లగును 


వు! 


గ, అందుచేతనె ఫుణ్యకా 4 ర్యంబు లెపుకు 
జనులు సేయలవలయ్యు నీ 4 జననమందు 
నాచరించువుణ్యము ఫల 4 మందు ముందు 
కర్మ ముత్తరఫలమూల 4 కంద మెపుడు, 
అజా--మహోత్నా! మో రుత్తగజన శ మంగీకరింతు రా? 
బుద్ధు-_- అంగీక రింతును గాని దానికి నార్ష మతే స్థాపిత మగుజన్నాంతర 
మునకు గొంత భేద నున్నది. 


అజాఎ-ాలది నాకు బోధించి నన్ను. గృతార్ధని జేయ వేండెడను. 


192 బుద్ధషజోధనుఢ, 


బుద్ధు._కాని, జన్మాంతరతత్త § బోధనమునకుC బూర్వము జనా ంతేరే 
మేతత్ర్వమునకుం గలదని చెప్పుదురో యట్టిత త్త ప్రమును దెలిసి 
శాన నావశ్యకము గాదా? 
( నేపథ్యమున) గురూత్త మా! బుద్ధాచార్యవర్యా! అట్టియాత గ 
తత్త సమునుగూర్చియే బోధింపు(దు, 
అజా._జనులారా! సోదరులారా? మూయందఆతో. గలసి చేను గూ 
డడ నీనమహామహునివలననుండి యాత్మతత్యబోధనమే సంతోష 
పూర్వకముగ విందును; గాని మీరు సందడి చేయక నిశ్చలదీ 
తన్వితులె ఏను(డు. 
(నేపథ్యమున) చిత్తము. చిత్తము. అవహితులమై యున్నాము. 
బు అముగ ధ దేశ బాస్తవ్యులారా! మదీయస్తోదరులా! 
(గేోవథ్యమున( బెద్దచప్పెటలు) జయబుగ్గాచార్యా! జయబుద్ధా 
బార్యా! 
బుద్ధు._ఆర్డ మతానుసరణముగ=-౪నేన్కు నేను? అసి చెప్ప(బడున 
"బీడి? 
అజా-అదియే యాత్సకాదా? ™ 
బుదు..అడి చేతన చని చెప్ప-బడినదా? అచేతన మనియా? 
అజా...-అదియే చేతనము. 
బుద్ధ... అది శాశ్వత మేనా? 
(నేపథ్యమున) ఆ. ఆ. ఆ. ఆ, 
బుదు_అదియేనా నుఖదుఃఖముల ననుభవించునడి? 
(నేపథ్యమున) అదే! అదే! 
బుదు దానికేనా యుత రజనృుము వచ్చు నని చెప్పుదురు? 
(నేపథ్యమున) కను, చానిశే-దానికే-- 
బుద్దు..అట్టియాత్శ |వరిజనునిలో నెక్కొ_క్కటి యుండునుగాదా? 
: (నేపథ్యమున) ఉన్న ది ఉన్న ది=ఉన్న ది, 


నస మూాంకము. 193. 


బుగ్గు... ఇని యేక దా యాత్శనరుగూర్చి మియందజియభి పాయము? 
(నేపథ్యమున) ఇదియే. ఇదియే. దీనికంచు భిన్నముగ మిరు 
బోధింతు రా యేమి? 
(మజశీయొక ధ్వనితో) ఎందుకు బోధింతురురాో 
(మటియొక ధ్యసితో) బోధింప కేపి? ఇదివజకు బోధించినవ 
స్నియు వార్గముతానుసరణముగనే యుంజెనా? 
(మతియొక ధ్వనితో) (ప్రసంగములు నలదు. (శ్రద్ధగా వినుడు. 

'అజా.--జనులా రా! సందడి వలను. 

బుదు-సోడకుబా రా! చేతనస్వరూప మగునాత్మ మాలో నున్నదని 
మోరు చెప్పు నెడల_ 
(నేప పథ్యమున) 7 ఇోధ యేమున్న డి? 

బుర్ధు--అట్లు చెప్పునెడల- దానియందు మోకు. |బేమము మమకార 

ము గలుగునుగాదా? 
( నేపథ్యమున) కలుగును. 

బుగ్గు-అందు శోతః దద్భ్యతిరికము లగునిత రాత ఎం దుదానీనథా 
వనముకూడం గలుగును గాదా! 
(నేపథ్యమున) కలుగవచ్చును. 

బుగద్గు__కానవున మో రిచ్చటనో, జేహాంతరమున మజియెచ్చటనో స్య 
సుఖతేత్సరులె యుందురు కాదా 
( నేపథ్యమున) ఉందుము. 

బుద్ధు--స్వనుఖతత్పరత పరనుఖాచరణనిన్హ మ్యతను లుగ జేయును 
గాదా? 
(నేపథ్యమున) చేయును, 

టు టా శేక్ష ముదిరి పరనుఖు ద్వేషముగ మాజడదా? 
(నే? మున్స వమూటును. 


>» 


9 


194 బుద్ధబోధనుధ, 


బుద్దు---స్వనుఖము నేళోరుకొనువాం డెవ్వుండైన నుఖమొందునా? 
( నేపథ్యమున) పొందండుం 

బుగ్ధు_నిజ మే -పొందఃడు. పర ద్వేషము గలవానికిమా తము నుఖ 
ముండునా? 
( నేపథ్యమున) ఉండదు. 

బు సు రెంమునుగ లవానికి? __ 
(నేపథ్యమున) సుఖము బొత్తుగ నుండదు, 

బం అనల నేముండును? 
 నేపథ్యమున) దుఃఖము ద్విగుణముగ జూల 

we ఫిదశ్‌ ములలో నుకటి సంసారదుఃఖవి మో 
చనమే కద? 

ల వాడాలా. నిశ్సయము. 

బుద్భు.._భ వదుఃఖవృద్ధి నునర్చమత మెట్టిమతమై యుండవలయును 
(నేపథ్యమున) దుర తము, దుర్శతము. 

బు ఆలాలేక రినమగుమా కలో కావున నాల శాశ్వత చేతనస్య కూప 
మనుకొనుట తగనట్లు కనబడుట లేదా? 
(నేపథ్య మున) ఆ. ఆ, ఆ, 

బుద్ధు....-. అజాతశతుండా. ఇందియవ్యాపారము లెట్లు జరుగుచున్న ఫ్రై 
స్వతత, కస్ట భావమెట్టిదో మయెజింగినవాని కాత శ్‌ చేతనుండని 
యాూహించుటకు. గారణ మగపడదు. 
(నేపథ్యమున) ఇ౦ందియవృత్తి స్వతత్త పజ్ఞునములుమాకుబోధిం 
పవలయునుం 

అజూఎ-జనులా కా! తొందరవడెద నేల? సొవకాశముగ వినుడు, 


సప్పమాంకము, 195 


బుగ్భు_.. నాయనలారా! మోకు గావలసినయంన ము లన్నియు [గమః 
(క్రమముగ బోధింతును. ఆత్మ ఇాచతమెనప్పుడు దానికి మా 
"ర్పెంతమా[ తము పలు బేదుకడా? 
( నేపథ్యమున) లేదు. లేదు, 

బుగ్గు_అగ్నకు మాచ్చే లేసియెడల నిఃంక సద్య ప్రత్తులతోను ముక్షి(ప 
యత్నములాళో నేమిపని యున్నది? 
(నేపథ్య మున) మహాత్మా! మఆజియొకసారి మజశియొక సారి. 

బుద్గు_సోదరులా రా! మాలో గొంది కైన నాబోధము వినగహాజడ 
దని, నాకు హోని చేయవలయు నని మిక్కిలి పట్టుదల. యిదివఆ. 
కున్నది కదా. వనూటలాడేమి? 
(నేపథ్యమున) ఇప్పుడు మోయొడల భక్‌ విశ్వాసములు' గలిగి 
యున్నాము? 

బు అజరు డి మార్పు కలిగినదని మోరొప్పుకొనుచున్నారు కః 
చా? ఇట్టుకలిగినమార్పు మిాబేహములోం గలిగిన దేనా? 
( నేపథ్యనున) మాయాత లలో. 

బుద్ధు---మామతానుసరణముగ  నాత్సలు మార్చంబడనివై నచో నిట్టి 
మార్పెట్లుకలిగెనుః అసత్యవాది సత్యవాది యగుటకు యత్నిం. 
చుచున్నాండు కాడా? (భ ష్షుండు ధర నును స్వీకరించి సంఘ: 
మున జేరి ముకి పియత్నమును జేయుచున్నాండుకాండా? 
అక్ష యెనచో నెందులకు జేయవలయును? "కావున సోదరులా 
రా! ఇందువలన నేమి చెప్పగలరు 
(నేపథ్య మున) అత యూ బడ లదని.._ 

బుద్ధ్గు_వి కారసహిత మగునది శాశ్వత మగునా? 

ఈ మహాత్మా! ఆత్మ శాశ్వత మను _భమము కలుగుట "జ్ర 


* 
పు కొరణము? 


196 బుద్ధ బోధసుధ,. 


బుద్గు__సోదరు(డా! చెప్పెదను. సోదరులారా! మోోపభు నెస్పాన 
(పశ్న మేమో మోకు. చెలిసిన దా? 
( నేపథ్యమున) తెలిసినది. 

బుద్దు_ అదిగో! అటు చూడుడు. అది బుద్ధస న్యా సుల యాగార మే 
కద? 
( నెపథ్యమున) ఆఆ! 

బుద్ధు-_-ఏ వేవి సంఘీభవించి యాగార మెనది* 
( నేపథ్యమున) గోడలు, దూలములుు వాసములు, నెగురుతడక 
లు, పెంకులు మేకులు తలుపులు గొళ్షెములు. కలిసి యిల్లనదిం 


బుద్ధు- ఇవన్ని యుం దీసినై చినయెశల నిల్లనువనుు వున్నదా? 
( నేపథ్యమున) చేదు. 

బుద్గు.అటు లే కర చరణాద్యనయవములు, చన్ను రాడిం, షయములు, 
మనస్సుకలిసికదా నౌ నని వాడంబడుచున్న ది 
(నేపథ్య మున) లెను, 

బుద్దు---ఇవ్‌ యన్నియు. బోయిననిమ్మట నింక శే” ననువడి యుం 
డునా? 

అజామహాణా! మనము వేతనులము., ఆగార మవేతనము. సామ్య 
ముపూర్లముగ సిద్ధింపదని వోంచుచున్నది. 
( నేపథ్యమున) మం స స పీభువుగారు మంచి పశ్నే మీ 
యడిగి”, చెను. నిజమే, మనము నికువగలము పరు?ౌత (౫ 
లము. ఇబబ్గుచేయంగల దా? క 

అజా జనులారా! సందడి నలవముం 

బుద్గు__ సోదరులారా! నడుచుటరు( గాని పను గెత్తుటకుం గాని యాత ణ్‌ 
యుండవలయునా? 


* _ (నేపఖ్యమున) ఉుడవలదా మణి! 


సప వూంకము. i 197 


బున పో దరులా రా! అటు మాడుండు. అది మారాజుగారిగుజ్రపుబం 
డియేకడ! 
(నేపభ్యమున) ఆ. ఆ, ఆ, 
బుద్ధు__చ| కాదిపరిక రము కలసీయేకద బండి యెనడి? 
( నేపథ్యమున) ఇను, 
బునస్ధు--అట్టబండికి గుఅములః బూస్చి సారధి తో లిన గుజిపుబండి న 
డచునా* 
( నేపథ్యమున,) నడచును. 
బుగ్గు_పరుగెత్తును గూడనా*? 
(నేపథ్యమున) ఆ. ఆ! 
బుద్భు__ పరుగెక్తు చున్ని గుట్ట పుబండికి చకా యని యొక్క భాం 
లే నాత్మ లోనుండనక్క_ఆ "లేజణుకద'! 
అజా---అచెటు? బ్రక్క-డ6 వోలువాంజేే బివాత్మగ చంచగూడ దా? 
(ళు న 
( నేపథ్యమున) కూాగు.___అఆది నాగు--అది పొగు. 
బుక నరులకు. సారథి దారెలో బండి సెనుండి పడిషోయినవిమ్మ 
we ( 
టం గూడ బండి పరుగెత్తుచుండవచ్చునుగ దాః 
( నేపథ్యమున]) ఉండదు కాని యుండనచ్చును. 
బుధు అజారగ, తుండా! జీవాతు లేనపళడుకూడ గమనకచనంము జ 
ధి అ న! లీ 
రుగుచున్న 'దేల? 
అజా.__..-(ఆలోచించుచుండును.) 
స్‌ . 9 
(నేప వ్రమున గుణము లున్న వికానాక 
న న లా కాన్ఫన గుజ్రము లే = యందురా? 
( నేషథ్య మున) ఆ. అననచ్చును, 
బున్తు_..గుఅములు వానియంత నవి వచ్చి బండికి? దమ్ము బూన్సుకొ 
ప్ర 3 
నునా 


(నేపథ్యమున్న గుబ్రములు, సారథి కలసి జీవాత క్‌ యని చెప్పిన 
చాధ యేకున్న ది? 

బుద్ధు..ఆః గ్‌ యొక్క. కేనను వని ఘూశా,స్రైములు' ఘోమీంచుచుండం 
గ రెండువిజాతీయవన్నన్రలు గలిసి యాత్మ యగు నని మొ ర 
నుచున్నా చేల! కానిండు. బండివాం డున్నాడు గుజ్రము లు 
న్నవి. ఇరును విజిగినది. బండి నడువ గలడా*మాట లా 
డ శేమి? 
(నేపథ్య మున) చేదు. 

బుద్ద ఇరునుగూడ జీవాత్మభాగములలోనే చేరురా మేమి? 

అజా ఈయుపమానమును నర దేహమునకు నర్తింపంజేసి బోధింవూడు! 

బుద్ధు..-సోదరుండా! ఉపమాన మెప్పూడు విశేవముగ సాగదీయం గూ 
డదు. అదృశ తత్స గములను బోధించుటకు దృశ ్రపదార్థసాహో 
య్యము గొంత యావశ్యకము కాన నిటు చెప్పుచున్నాను. ఓ. 
కవస్తువుశో. బోలినవన్తువు మజియొకటి సృష్టిలో లేదు. 

అజా చిత ము. బోధమైనది. 

బుద్దు . సోదరులారా! జ్ఞానరహిత మగుమనస్థూ లశరీర మే బండివం. 
టిది. సంకల్పము లే గుణ్ణములు. బుద్ధియేసారథి. సారథికి బం: 
డిదోలువృతి_ కలిగిన వెంటనే కళైములు కొరడ మొదలగువాసి 
సాహాయ్యమున బండిని దోలినట్లు, బుద్ధికి గమనేచ్చ గలిగిన వె" 
టనే నాడీత త్త్యాదిమూలకముగ చేహమును గదలంజేయును. క 
దలుచున్న బండికి జీవాత్మ యె మ్లీనావశ్యక మో పరు”త్తుమను. 
జునక గూడ నది యనావక్యకము. సోదరులారా! ఏమందురు? 
(నేవథ్యమునల్హ'క నాత్మ లేదా! లేదా! లేనే లేదా? 
(మతీయుకధ్యనితో)నేను జెప్పలేదటరా? వేదాలు తు" 


సవ్యమాంకము. 199 


ట్టినవానికాత్శ లెక్కయ(టరాో  'దేవుడుముండకిొడుకు (బతు 
కుగూడ నిక్షుకాలిపోవును గాంబోలు! 
బుద్గు(మందహోసము సీయును.) 
అజా---ఉన్ను! ఉన్ను! నోరు మూయు.డు. కాటు లఅవకుండు. 
బుద్దు._.-.సోదరుండా! వా రసత్య మాడ లేదు. వారిపై గోపముసేయ 
వలదు, సోవకులారా! మోకు నామాట లసనిషప్టములుగ నుండు 
టసవాజమే. 
గీ. మతనిహితపాప మెదియైన శ మంచి దగును 
నృద్దయాజి యేడవ పెండ్లి 4 విధముగా; 
మతవిరుద్ధవుణ్య ముదెన 4 మంచి గాదు 
బాలికావితంతువునర్వి 4 వాహ మట్టు, 
ఒడలిసిండం గప్పుకొనినశొలువను దొంగ లూడం 'బెజికీకొనిననై న 
'ావ్నాణుం డూరకుండును గాని దానితోపాటు యజ్ఞో పవత 
ముకూడం బోవ:గ 'మొబ్హోమొబజ్షో యనును. మూండుదినము 
లకు ఆెండుమూజులెన భుజించుట కాతం డొప్పుకొనును గాని 
మూడు వేళ్ల తోం బాముకొను తిర్యక్పుం డమును రెండు వేళ 
తొనే “పెస్టాకొమ్మున నూహుహ్హానును. మతవిషయకము లగు 
నిరర్గకాచారములనే విడుచుట దుస్పహముగా నుండునప్పుడు 
మత్మ పథాన మపజీ వాల్త,రతే సమును విడువు మని చెప్పుట మా 
కష్టముగ నుండునా? కాని. 
గీ, [నవక చులనాండు + కరువుతినుండీ, 
హేతుబద్ధుండు నుమత్సి త 4 న్నితరు లు 
రింతు రనువాండు శుంఠ) యాళి ల్మీయశక్షి 
నమ్మి కడ తేరునా(డు విశ ఒజానయుతు ను 


200 బుద్ధపోధసుధ. 


అజా_జనులా రా! సోదరులారా! మోకు వృథగ నేదోయసందర్భము 
" లాకుటవెం గదా బుద్ధాచోార్యుల వొ రాత్శవిషయమును గోం 

త వదలి యిత రాంశముల: గూ యుపన్యసించు శమము xd 
గినది. కావున సందేహ మున్నప్పు డజుగదగినదే కాని నడువు 
నడువు మొయభిి పొాయముం వెళ్టసింపకుండు, ఆచార్యవర్యా! 
చుపకక కానిందు. 

బున టాకా! మాయిఫ్లానుసార మదుగ వచ్చును. అభి పో 
యముల 'నెల్లడింపవచ్చును. 
( నేపథ్యమున) చిత్తము, ఆళ్ళ యనునది మిథ్య యనియీ మో 
యభి పాయమాః+ . 

బుగ్గు_ శాశ్వత మగుజీ వాళ్ళ యుండ వలసినయావశ్యకత లేనట్లు కా 
నయడుట లేదా? అట్టయాత్మ "లేకున్న నట్లిది యున్న దను. భమ 
మును గలిగించుమజియొకతత్త (నుమ శ లలు లేకపో లేదు. 
(నేపథ్యమున) అదియే యాత్మ్మగ భావింపగహాడదా? 

బుద్ధు--- భావింపవచ్చును గాని యది యనిత్యము అచేతనము. 
( నేపథ్యమున) అబ్బే! అబ్బి! అటి దెందులకుః మహాత్నా! అ 
ట్రితత్సషమేదిో 

బుద్ధు-.. అదియె *ఆఅహాం? తత వము. అడియె ౪నేను' అని మోరంద ఆ 
నుళొనునది, 
(నేపథ్య మున ఇది మతంత చితముగా నున్నది, (నే నున్నది 
గాసి త చేదట! హే పా హే! 

బుర్గు....నాయనలా రా! చిత మే. 
గీ, ఆంతరం బగుకొజవిద 4 య్యం బి కాలె 

యాంతరమరీచికాపవా 4 హూంచె యాత . 


సవ మాంకనుః | 901 


యాంత రాకాశతత ఏసం థీ వ్యాపి యాత్మ 
లమాంత రాహాంస్వరూపవి 4 |ఛాంతి యాత (శై 

సోదరులారా! రాలలో నొత యున్న దస్‌ మిాయభీ పా 
యమా?! 
(నేపథ్యమున) లేదు. లేదు. 

బుస్ట__నృతులతాదులలోనో? 
( నేపథ్య మును) వానిలోయగూక లేదు. 

బున్గు__పశేప కీ కీటకాదులలోనో? 
. (కేపథ్యమున) లేదు. లేదు. 
(ముణియొక ధ్వని నో) లేదందు "నేమి? ఉన్నదీ. 
(వుతియక ధ్వనితో, ) ఆసంగతి నిశ్చయముగం జెప్ప వీలులేదు. 

బుద్ధు..--కావున నాత 5 వానిలో నున్నదని నిశ్చయము జెప్ప లేకు. 
మనుజులలోమ్యాత మున్నదని నిశ్చయముగం చెప్పగలరు, 
(చేపభ్య మున) ఆ. ఆ. 

బు్ధు--నృ మాదిసంధుమునుండియే పశుపశ్నీ కీటకాదిపకిణావుము గలి 
గిన దనియును, పశుపశ్నీ కీటకాదులనుండి యే నరరావపకిణాము 
ము గలిగిన దనియు నెకస్ఫస్టీవిభాన్మ క్రమము పూర్వార్ష్మృతులు 
ఇెప్పినట్లు మిరు విని యున్నారుకదా! 
.(నేపథ్యమున) ఆ! అ! 

బుద్దు== నాయనలారా. ఒకచిన్న దృష్టాంతము. చెట్టువేజునకు దాసీ 
కొమ్మకు శాఖాతతమున చేమైన భేదమున్న గా? 
(శేపథ్యమున) లేదు. 

బుద్ధుల చ్టకాగ్నుకు చాసనియాకునకు నుక్భిష్ణశన ర ఛేద ము 
న్నా. 


26 


(శేపథ్యమున) లేదు, 

బుద్ధ. ఆకుసకుం బుప్పమునకు? 
( నేపథ్యమున) లేదు, 

బుడ్భు....శ్రప్ప మునకు ఫలమునకు? 
(నేపథ్యమున) లేదు. 

బుక్భు__కానీ "వేరునకు ఫలమునకు స్వరూపాదుల నెంత భేదమైనీ 
నున్న జా! 
( నేపథ్యమున) 6 అన్న డి, 

బుద్య-.- కానిశౌఖానై జమున భేద మేంతమా తము? 
(నేపథ్యమున) లేను. 

బుద్భుదెతన్య ము నృకుములలో నున్నది. పళ్యాదుల లో నున్నది 
నరులలోనున్నది. కాసి యొక దానీపరణామ మొక్క టగునవుడూ 
"మొదటి రెంటిలో లేనియాత్శ నరులలళోని కెక్కడనుండి వచ్చి 
నది* 
(నేపథ్య ముక) వృతుపశ్యాదులకంటి భిన్నముగ నరుండు జ్ఞా ష్గ్‌నస్వ 
కూపుడుకాఃడాో అందుల కేమి చె] ప్పెదర? 

బుద్భు= జ్ఞానము నరునకు. గలిగినంత మా తమున నవి (బత్యేకతత, ‘ 
మని చెప్పుడగునా? నోయనలారా! చ్య్ఫుబెరడు వగరుగనో 
వేదుగనో యుంకును. దాని ప్రప్పము మకరందపూర్లమై యుం' 
డునా? 
(నేపథ్యమున) ఆ. ఆ. 

బుధుఅందుచేత మకరందమనుతత్న్వ్యము పైగో నెక్కడనుండి మైన 
వచ్చినదో? 
(శేపథ్యయున) లేదుః 


సపృనూాంకము 208 


బుసు..._ వివిధము లకు శాఖా సామగులు సూ కు, శ్రనూ కెవి భేదములు 
నుకవిధ మగ కమమున సమావేశము అసుననవుకు మకరంద 
ముద్భవించినదని చెప్పనచ్చును. కాని మకరందము స్వర్గము 
నుండిజాణి పడినద౦గాని, అలావిరుద్దనత్నే ప్రమును భగనంతుం 
డనువాం డొకండు పుప్పములందునూా త మే సృష్టించినాం డని 
కాసి యెంచుటకు ఏలు లేవు“ది 
(చేపథ్యమున) ఏలు లేదు. కాని వివిధములగు శాఖా సామ గులు 
సూత సౌత్ళువిభదములుగ నని చెప్పినారు. మాకు బాగుగ 
డెలియ లేదు. 

బున్గు పోంక చెక్కును నున్ననును దములపాకుల నెక విధమెన ఛా 
క్రమమున నమలిశయెశల ర క్రీము ఫ్రుష్ణునా? 

(నేపథ్యమున) ఆ. ఆ! 

స మ మ యావన్ను తయసవమా వేశమునుండి కలిగిన దేనాలి 
నేపథ్యమున) ఆ. ఆ! 
(నేపథ్య యున) (పాణవాయువు మజియొక్క_వాయువుతో. నెక 
ఛాగ విధానమునం గలిసెన సీరము వ్రుునుగాదాక 
(మజియొక ధ్వనితో) పుటవచ్చును గాంబోలు! 
(మజియొక ధ్వనితో) పుట్టవచ్చు నేమి? నీకు. చెలియదు. వ్రు 
బ్లు! 

_బుస్దు---సోదరులా రా! ఇకినీర ముభయ.వాయువి వేద సంఈయోాగ మున 
ననే కలిగినదికద! అన్షు. శాఖాతేత విశేడనమా వేశముననే 
మకరంద ముద్భవించె నని చెప్పితిని. 

(నేపథ్య మున) సరే. సగే!అ శ్షేవికలియుటనలన నరునిలో ద్‌ 
న నావిర్భవించినదో దయ. సేసి బోధింశాధను గాక! 


204 బుద్ధబోధనుధ, 


బుద్ధు__.నాయనలారా ! చెప్పెదను. నాయనలారా! నాచేతిలో నే 
మున్నది? 
(శేపథ్యముక) శాటి! వాటి! హే పేాషేం! 
ముద్దు... ఈ కటి యేరంగుకలది! 
(నేపథ్యమున) జేగుకురంగు. 
బుద్ధు__అది మోరెట్లు [గహిందచికి? 
(నేపథ్య మున) కన్ను లమూలమున, 
బుగ్ధు..-ఆగన్ను లమూలమున నే దీనిపొదుగ్యు వెడల్బు, వె శాల్యమును 
(గహింపంగలగుకా దా! 
(నేషథ్య మున) ఆ 
బుద్ధుడీనిని మా పె బడకేయనా? 
(నేపథ్యమున) అక పసాదమును స్వీ కిం దట కే చా వచ్చిశిమి. 
పడ వేయుండు.. పడ వేయు:డు, 
బుద్ధు....-(పడ పయును) 
(నేపథ్యమున) నాది. నాది. నాది? 
ప అపిళోో! నాని. స్‌? 
(మణ్‌ యెక ధని" " సీడ్రిమ్మాత మెట్టు నీ వేమి గడిందితిఐ*ో 
న. 
(మజియొక ధ్వనిత) ఉంనుకు. ఉుడుండు. మహాత్సు- డమి 
పెప్పునో చచెప్పనిండ్తు. చీచీ! ఇటు నే. ఇటు తే, అదిగో! ఆ! 
ఆ! కన్నుల క దుకొనియి చ్పైద నుండు. నవులి (మిం గెద. నను 
కొంటినా? 
(మతయొకధ్యనితో) నీవే ముందు డాని నేల స్పృశింపవలయు 
ను? సివంటివాడనే కేనుమ్మాతేము కానా? 
(మజీయొక ధ్వనితో) ఉండు. ఇందు! ఆగు అగు! 


స్త _ప్రమాంకను, . 205 


అజా జనులారా! సోదరులారా! అల్లరి సేయకుండు, మర్మ శ! 
(నేపథ్య మున) చిత్సము. 

అజానీవది తీసికొని వరుసగ బోయి యందజఆచే స్పృశింపం జేయును 
(నేవథ్యమున) చిత ము, | 
(తిరిగి నే నేపథ్యమున) ముందు చేను. ముందు నేను, 
(మజియొక ధ్వనితో ) ఉండుండు. ఉండుండు, 
(ముణ్‌యొక ధ్యనిశా ) ఇటు, ఇటు, ఇటు, 
(మశీయొక ధ్వనితో) అహా! ఆహా! ఆహా! 
(మజియొక ధ్యనిణో) అయ్యా! వలదు. వలన. ఇదివఆ కాత 
గు స్పృశించినాండు, క 
(నుజీయొక ధ్వనితో) ఉంకుండు. ఊండు' కు. 
(మజీయొక ధ్వనితో) ఆహా! ఆహ! అహో! 

అజాజణమవోత్నా మిాకాషపాయమును స్ఫృశించుటకు జను లెంతసం 
(భఖ మోత్నాహాముల నెంవుచున్నారు! మంతీ! అయిన చా? 
(నే సె పథ్యమున్స మహో ఫభూ ! అయినవి. ష్‌. ఖుదా 
రనర్యా!, ఈనాటి నావేతిలో నున్న ది. వ్‌నిని నేను స్థిరముగ 
(గ్రహించుట కనుజ్ఞై యీ వేంటెదను. 

బుద్ధు--నీపు బుద్ధిస న్యాపి నయ్యెద నా! 
(నేపథ్యమున) వ మహోసంతో పుపూర్వక ముగ 

బుస లకక గూ! ఆతండు నీకు ముఖ్య సేవకుడు గావున Se 
కారము లేకుండ. 

అజా---ఆతండు, నేను వీరందటూగూడ మీాసేవకులమే కామా? మం 
తీ! ఆచార్యుల వా Lo a న్‌్‌: శ్రబసరిం చినది, సన్యా 
నుడ క వం 


లిం భు జోభనుథ్థ, 


క థాను 
(కేవక్యమున) re నోతిని. 
(తిరుగ నేపథ్య మున) "వృవ్నార్తె న సరి, 
(రుణీయొక ధ్వనితో ల కాకపోయిన నునముగ మెవరు దూ 
తుగు?. 
(మట wes తయనగూడ్త నెనుక రాడేక్షనుక మంగి 
మ ఛాకీ కము నడలశేకుఠా? 

అుగ్ధు _(గుందహోసకు సేయు దు అతండు గొక్నవా డగుటనచే నాతని 

వలన నేను. “న్నీ్టిశ రింపనలబసిన మవోభ్రాగ్య మేమి నాయనలారా! 

మీాక్టందజకు: గూఇవలయునన్న సీయకుందునా* ఇప్పటి పసు 
గమున కగ్గుకాకు(ణు. మిఠంద ఇూశా టిని స్పృశించికి కాదా? 
(నేపథ్య మున) ఆ ఆ. అ. ఆ! 

బుద్ధు_అది విాస్పర్భకు మోటుగ నున్న దా మెళ్ళగ నున్న డా? 
సపథ్యమున) మోటుగు నున్నది. 
(మతియొక థ్యనిశో) ఛీ ఛీ! మోటుగ శున్న దందు చేమిరా? 
అమోటుదనములో చెంతమెత న యున్నది! . 

(ముటి యొక థ్యనిలో ఓ ఈపాటికి? జాలించు. మోటుదనముల్‌ 
మెతేన గాను. మెత్మనలో వరాటుదనముగ నున్నది, 
బుకు_సరే! సోదరులారా! ఎన్హేోయొక టున్న ది. అట్టిజ్ఞానము, దాన్ని 
భీనోన్య తాజ్ఞానము మోకు స్పకగ్భజలననే కలిగినవి కావా? 

(నేపథ్యమున) భాను. బెను, 
' బుద్ధు --ఇదివఆకు మోాశ న్ను లవలన డానిరంగు తై శాల్యకును గహిం 
స్ట చిరికారా? 
( నేపథ్య మున) కన్య, 


సత్యమా *ంకేమూ, 207 


బుద్దు-- ఈశెండును గలసి శాటికూపజ్ఞాన మైనది కాడా? 
( నేపథ్య మున) చిత ము; 
బుద్ద ఇది కావి యుంచుండు. వీసి'పేరు రూపము. 
(నేపథ్యమున) పే. రూపము. రూపము 
బున్గు_అది మిరు దాఃకునప్టుడు మోకానందముగ నుంజెనా దుఃఖ 
ముగనుండెౌనా? 
(నేపథ్యమున అమితోనందముగ నుండెను. 
బున్హు..-అక్టియనుభవము సే నే "వేదనము; 
(నేపథ్యమున) చిత్తము, 'వేదనము. వేదనము. 
బుస్టు...ఆ సాటి మోకు” గలిగిన బాగుగ నుంకు ననీ దానిని ధరించి 
యితకూలకు గ్టూనబోధనము చేయవచ్చు ననీ మెందలగు నూవో 
ములు భత. గలి్మవవా? లేదో? 
( నేపథ్యమున) ఓ ఓ క్క! క్రలిగిననీ. 
భు హూం వ్యానము. 
(నేపథక్టీ ముసి) చితము పదును సీజ్ఞానము. 
బుస్టు_ఆశాటి మోయొచ్చ లేనప్పటికి, దానిని మనస్సునః దలంచుకొని 
arse సడింపగల రో? 
(నేపథ్య మున) కన్నులు మూనికొనుసరి కది యెట్టయెదుట నం 
జ్రూర్మ్యముగ 6 గానబకు చున్న ది. 
బార్గుఇ్టి స్మ తియే సంజ్ఞః 
(చేపభ్య మున) చిత ము, సం సంది. 
హరిని య వ తె ద్చుకానుకొ ఆది. బాపజీవనవ్యాపారము వదలి 
పవి: తజేవన మే జీవింపవలయు ననియు, దుః ఖభూయిస్టు మగుస 
సారనుశు ద్యజింది దుఃఖరహితే మగువదవిని సంపాదింపవ ల్‌ 


£03 బుద్ధబోధనుధ, 


ననియు మనెకవిధమైనమార్పు మాలోం చాత్మొ_లికముగ వన 
గలిగి యిదివఆకు మోానీడవడిలో నున్న నుగుణములను మళింత 
యుద్భ్బొఢ సేసిళట్లు మోకు. నేం లేటా! 
(నేపథ్యమున) ఆ. ఆ. అ. 
బుద్ధు---దీనిపేశే సంస్కారము, 
( నేపథ్య మున) చితేము. సంస్కారము, సంస్కారము. 
బుద్ధు---అజాతశ త్రుండా! త్వక్చయు వులగుంక, ౫లిగినరూపముసకును, 
ఇన్నుడ గలిగిన వేద నావిజ్ఞానసంజ్ఞాన ంస్కా_రములకును భేద మే 
మైన నువ్న దా? 
అజా_ఈనాల్లును మనన్ఫులో వానియంతనే కలిగినవిశారనులు, 
రూపము బహిర్వన్తువువలన మననున? గలిగినవికారము. 
బుద్ధు---సోదరులా రా! తెలిసినదా? మనన్సుకంకె భిన్న మైనది దేహమే 
కావున 'దేహాశయమునలనం గలిగినది రూపము. చిత్తాశయ 
మువలన( గలిగినవి వేద నావిజ్ఞానసం క్ఞాసంస్కా_రనులు, ఈనొ 
ల్లింటి కొక్క_కే పేరు గలదు. అదినామము, 
(నేపథ్యమున) నామము. నామము, 
బును __ ఈనామరూాపములు గలసి యనగా భాపవేద నావిజ్ఞనసంజ్ఞాసం 
స్కాొ_రములు[పంతస్మ్క_౦భములును గలిసి యవహ్మామ్మను తత్తే 
మైనది. 
(నేపథ్యమున) కలిసి కలిసి. యంటిరి కాడా? వానిని గలివిన చేది? 
బుర్గు..క లియునవి యబియ్‌. కలుప్రకొనునవి యపిమే. 
(నేపథ్యమున) అదియెటు? కలుఫ్రునది నముణియొకటి లేకున్న. 
గలయిక సిద్ధించునా!? : 
బుష్ట--సోదరులా రా! సిద్దింపవచ్చును. తేప్పు లేదు. చెజకుపానకము 
కొంతకాలము నిలవ యుం దినయెడల: బానకవుంగుండలో. నడు 
గున చేముండును? 


చేపథ్య మున) పంచదారపలుకులు, 

Rhames లన్ని చిన్న చిన్న యణువులు గూడియే మొనవి దాన 
వాశయూయణువుల నిట్లు కరార్చిన చేది? అదిగాక మీరు వ జ 
ఖము లగుమం చునత తములం జూచినారా? 

( నేపథ్యమున)ఓ! ఓ! చూచితిమి. 

బున్గు__గాలిలోని యావిరి ఘనీభవించునవ్చుడు వాని నట్టివిచ్శితరూ 
పముగం గూర్చున బేది? 
(నేపథ్య మునృతమ్ము? చామే యట్లు కూర్చుశోనినవి. 

బుర్గు_బావ్యా పపంచమున_ నిట్టికూడిక యెట్లు జరుగుచున్న దో 
యాంతేరి(పవంచమున గూడ బంచస్కంధసమా వేశ మశ్షే 
జరుగుచున్నది. నాయనలారా! కూర్చునజేడియు ననావశ్య 
కము. 

అజా. ఈపంచస్మ_ ంధములుగూడ నశాశ్యతము లే కావా? 

బున్దు_సోదరు(డా! అనిత్యము లే. ఈనుతేమున నిత్యత గలిగినపదార్గ 
మేదియు లే నేలేదు. 
నేవథ్యమున) అవి యసిత్యము లగునవుకు వానిసమా వేశము 
నిత్యమగు (నే నెట్లు "కాగలదు? 

టు ముఆగాయన లారా: (నేను, మాత్రము నిత్యమాక అదిమా తేము 
మాణుచున్నది కాదా మోాచదిన్న నాటి (నేను, నకు నిప్పటినేను, 
నకునెంతే భేదమున్న దో యోజించుకొన రాదో? 

(చేపథ్యమున) అవాంతరవుభేదము లెన్నియాన్నను వెనుకటి 
నేను” తత్తే మేయిప్పుడుకూడ | మాలో నున్నట్లు బూకు న 
మ్మకము. 

బుద్ద... దానికేమి లెండు.  అక్టియేకత్య మవిచ్చిన్నజ్ఞానసంతానమువ 
లన గలుగుచున్నది. చెంబులోనుండి నూనె ఛాఠరగాం బడుచు 


9g" 


sa | 


910 . ఘుద్దకోధనుళు 


న్నవ్వూ జేభఛార కాభార వీఆయ్యును ధార యేక్క_టిగానే కా 
నంబకుచున్నది కాదా? ఉదకచిందువు లేతణమున శొతుణము 
(వహాపా వేగమున మాజుచున్నను సది యొక్కటియే కాదా? 
ఇది గాక: నోశరీరములో ని పరమాణువ్రులుకోడ మాటుచు 
న్నవి కావా ఫోయినపరమూణువుల స్థానముఅంగు నూతనము 
గం జేరినపరమాణుశ్రులకు' బౌతపరమాణువ్రలయనుభవము స్వ 
భావము తత్వమువచ్చునట్టు పంచస్క ంథములలో' సనశించినథా 
గములందుం దిరు? ౬ కేరుస్క_ంభభాగములు స్వస్వథావానుభన 
శత త్న్వేమ్నులె యుండును. అందుచేనేనే యహంత్‌త్వే మనిత్య 
'ఉకక్ట్యాను నీల్యమను భమము కలిగంచుచున్నది. అదిగాక = 
ప్రోదరులారా! వినుచున్నా ఈో? 
( నేపథ్యమున) (కనగా వినుచున్నా ము. *అడిగాక* యని సెల 
విచ్చినారు. హేయంశేము లుపదేశింపం (బార్జించుచున్నాము. 
బుద్గు.. మికు శుట్టునప్పుడే మీోతలిదం డులగుణములు,రుచిభేదములు 
కము నాల వృత్పి చాక చక్థములు, నడవడులు వనిడలగన 
మాకు దప్పక సంక మించును, మీాయహోంతలీ, స్టమున కీస్రూ! 
'ర్యార్టిత మే _పాతిపదిక- తరువాతే చిన్నతనములో మోకు గురు 
వ్రులయొద్ద నభ్యసించిననీతులు, త్‌ అుచుగ. జూచుచున్న వస్తువులో 
సుఖదుఃఖానుభ వముల్యు శరీర పకృతులననునరించి వేసికొనిన 
యలవాటులు, మొదలగునవి మూలావోంతతే స్రముచుట్టుం, జేరి 
నితో కకీభ వించి దానిని బలిష్థముం జేయును. పంచస్క_ం౦ 
ఢములలో నీబలిష్ట మగుభాగము మీగిలినభాగములకంకును' 
శ&.ణికము లగునితరానుభవములకంకశును (బత్యమీముగ భిన్న 
మైనట్లు కన(బకును. అష్టుండుటయే కాశ _.-నుఖదుఃఖములో 
ఇానీ యసుభ్గవించున బ్వరక్షును, 


సప దూంకను ' 2th. 
నం న 


(జేవథ్యమున) ఓాహారా! చితముగనే యున్నది. ఈయహం 
తత స ముకూడ ననిత్య మేనా? 
బుద్ధు.....అనిత్య మే కాసి యిందులోనిమార్పు లంత శీఘుము% జరుగన్హ 
శాసి యనిత్య మే, 
(నేపథ్యమున) ఇదియే యాత యనుకొన రాచా? 
ఖుద్ధు.....అనుకనవచ్చును. కాని యిది చేసాచిత ములకంకు భిన్న వుగు. 
నది కాదు, ప్రత్యేక చేతనస్వ పము కాను, పెనెక్క.డనుండి 
యో వచ్చినది కాదు, ఎక్క_డకో పోయి నుఖదుఃఖ మనుభ 
వఏించునడి కాదు. శాశ్వతము. కాదు. ఇట్టిదానిని మా రాత్ర 
యనిన సశే. మణి యేమనిన సరే. జేరుళోం బనియేమున్న డి? 
అన్నమెన సే, "అహమ్మైన సే. డిద్ధుల్నడె డన నేమిక దవడ 
త్తు డైన "నేని? 
(నేపథ్యమున) నుహా(ప్రభూ! వంట లైనవి. తాము ల్లీ బుద్ధా 
చార్యుల వారితో డను, వారిశిష్యులతో 'డను___లోనికి త 
యుదుగు గాన! 
ఖుద్ధు---ఆతెండు నాసోడరుండగు జేవదత్తుడు కాడా 
అజి=ఓ "నుం 
బున్గు.._ఆత డిచ్చటకు రాలే దేమి 
అడా.అతేనిసి మటీయొకపనిమిద నియమించితిని. నన్ను గటాతీం 
చిన'ప్లే దోషుడగు నాతనిని షాడం గటాటత్నీంచి తమశిష్యులలోో 
నెకనిగ జేర్చుకొనవళయును, 


ఖుద్ధు. అంతకం-బ సంతోష మేమి? 
(గేపథ్యమున మహాత్మా! మామాట. మజిచిపోయినాకు, 
బుద్గు నాయనలారా! మిమ్మెట్లు మజతును! మాలో సన్యాసులు 
శాంచలంచినవారెవరో బుద్ధసంసారులుగం గాందలంచినవా. రెవ 


212 బుద్దపొధనుథ, 
రో భోజనకాలమున( జాచి ముత నామత్రమున? శేర్చుకొం 
దును. 
(నేవథ్యమున) చిత్తము. 
అజా కావలసినన్ని నూతనకాపాూయ ముల సిద్ధపజీచి యుంచిలిని, కా 
వలసిన వారికి. (అలారం భవచ్చునుః స్వామి! భితెసమయ మై 
నది. దయచేయుదురుగాక! 
(నేపథ్యమున) స్వామి, మాకీంకజన్నాంతరమును గూర్చి కూ 
డ నెప్పుడుభోధింతురు? 
బుగ్గు._అది భితొనంతరమున( ౫"ప్పెదను. రండు. 
(చేపథ స్రమునంజప్పటలు) హన తా ర్యా! జయబ. గొ చా 
ర్యా! జయ! జయ! జయ! 
(అందజు నిష్క-మింతురు.) 
ఇది స్పవమాంశమను, 


(క్రి 
బుద్దబోధ సుధ 


pf నో 





అసనమాంకము. 
© 








‘O. 
(పవేశము. మగధ, 
ప్రవేశము. బుద్ధుడు అజాతశ్నత్రు కు. 

అజా సోదరులారా! మగధ దేశ వాస్త వ్యులారా! వుణ్యవశమున మన 
మందణఅము బుద్ధమతావలం బకుల మెతిమి. మనయాచార్యుల 
వా రిష్పూడు జన, రరటున యుప దేశింతురు. మిరం౦ండ 
టు ఆరూ వినవలయును. 
( నేపథ్యమున) రీ! ఓ! సిద్ధముగ నున్నాము. 

అవాలని, మిీా౨(5క నారంభింపవచ్చును. 

బుగ్గు (చేచుచుస్నా(డు.) 
(నేపథ్య మున. జప్పటలు.) జయబుద్దాచా ర్యా! జయబుద్దాణా 
ర్యా! 

అజా==కచార్యవర్యా! మోర లేవనేలతీ కూరుచుండియీ యుపన్యసి9 
పవచ్చును. 

ల. --సోదగుండా! నా కేమియు బాధ లేదు. బాగమతావలంబక 
లారా! పె సోదరులారా! 
(నేపథ్య మున) “బుద్ద కి పలా రా! బుద్ద సేవకులా రా!,, యని సం 
బోధింప(దగుని, 


214 బుద్ధబోధనుథ, 


బుగ్గు.=(నవ్వు చు] నాయనలాశా ! శిమ్యలుకావున నేనా గరుర్పగారి 
యార: భసంబోధన వాక్యములలో నే తప్పూపట్టుశొంటిరి? 
(వేపథ్యమున) తుమిం చుడు. తృమించుండ్తుం 

వ శురుశిప్యసంబంధము కల్సితము. నాకు. చె; 
లియనియుశములు మోకు. గొన్ని తెలిసి యుండవచ వ్చను,. అ 
ట్లైచో మిరు నాక్షుగుకువులు కావచ్చును. అన్నియుం దెలిసిన 
వా డెవ్వకును లోకమున లతేశయు. అందుచే నుఫదేశ కోపదేస్టు 
సంబంధ మసమంజసము, ఇ(క సోదర సంబుధ మో. సత్యము. స 
మోాచీనము. సహజము, ఆత సను. దోసినెచుటచే నడి మటింత 
సత్యము. రేట్రయణువులు గలసినవయినుక తిఫ్ప యొక్ష్క_టిగనే ష 
వీగణింపయిడిన్ను , సంఖ్యాహీనవియసంతాన మపసము[ ద మొ 
క్క-టిగ నే పరిగణింపయబకినట్టు మన మండలము దేహమనస త న 
ముల నెక్క_టి* ఒక్కటి. ఇకిస సర్వ ప్రాణీనంపూకైకతీ త్వ ప్టము 


నాత్మవాడి సహ్మ పకోటిథ్గా భిన్నపుతిచి యేముక్క_ కాముక్క_కే 
స్వంతంతస్థితిని లు రబడు. అక్టియే క్పాటు సీతిబావ్యాము, 
అహాంగభానవివర్షనము. అసూయాజనకము. అజ్ఞానూత్సాదక 
ము. కావున సోదరులారా! యనియే మిము వీలుతును. సడే 
హ్బులా రా! సమనస్ము_లాశా! యని వీలవిచిన మతీంత యర 
ముగ నుండును గాదా? 
(కేపథ్యమున) చిత్తము. చిత్తము, 
బుద్గు...ఆనిత్య ము. అగుపంఛస్క_ంధ్ధములసమా చేశ మే (నేనుః అని మో 
కు. దెలిసినదిక దా! 
(నేపభ్యమున) చిత్నము, చిత్త షు 
బుస్ధు... ఈస్కంధములవి యోగ మే మరణము 
(గమ్యము చిత్తము... 


1 
"శ 
4 


టుద్ద-.- మరణానంతరమున జన్మాంతర మున్న దో లేడా యనునంశ మే 
యిప్పుడు స్థిర పఅచందగినది కాదా? 
(నేపథ్యమున) చిత్తము. 

ముద్దు... శాళ్యత వాదులు... అనగ__సోదరులా రొ! ఎవరు? 
" (నేపథ్య మున) ఆగ న శాశ్వతతిత్న గ్గే మని వాదించు నారు. 

బుద్ధు... ఆత్మకు జస్నాంతర మంగీకరింతురు. అనగ సేశ్‌ండు మరణిం 
చినతకవాత నొతనియాగ్య కు చేహాంతరొనివాసము 'పూర్వజు్ను 
రిచితక గృఫలభేక ఎ్రశషము నంగీకరింతురుకాచదా? 
( నేపథ్యమున) ఇను. కొను. 

టుద్దు_..లోకాయతులు మరణముతరువాత జన్నాంతరము "లేవనియా 
మృతియే ముక్నీ యనియు చెస్టుదు రసి మారు వీనియున్నా 
రు కదా! 
(నేపథ్యమున) వీంటోమి. వింటిమి. 

టుద్దు---జనుండు జీవించియుండునంత కాలము... అన _పంచస్మ_౦ధ 
సమావేశము నిలీచియున్న ౦త కాలము _పరనమగాఢ న్నీ చావస్థ 
లోందప్ప జను చేదియో యొుకపని; జేయుచునే యుండును 
గాదా! 
(నేపథ్యముక) ఆ. ఆ. 

బుద్ధు..బొను. వాక్కు. చేతనో మసన్సుశేతేనో కాయముచేతేనో యే 
దీియోా యొకకర్శము స్వలాభమునకో యితరలాళ్గీమునకో పర 
నష్టమునకో చేయాచునే యుండును గానీ యెన్నం డూరక యుం 
డంకుగచా! 
( నేవథ్యమున) ఉండడు. ఉండండు, 

న క వమునంగ( గర్భ్శనంతొన మసి చెన్పీనం దవ్వ: 

దుక వ! 


216 బుద్దబోధనుధ, 


(నేపథ్య మున) లేదు. లేదు. 

బున్గు.._ ఈక ర వేనునడి యెప్పు డాత ,వీవయికముగనే యుండక పరు 
లకు గూడ సం క్రమించునదై యుండునుగద! 
( నేపథ్యమును జనసంఘమున జీవించియున్నంతకాల మటిసంజం 
ధముతప్పనే తప్పదు. 

బున్ధు-.-జనసంఘమున జీవించియున్నంత కాలమేనా? మూ రొకకుక్క 
కాలు వితుగంగొటి గనుకొనుండు, మోరు నశించినను = 
(నేపథ్యమున) మాకర సా లను నిలుచును, 

బుద్దు ఎక్క డః 
(నేపథ్య మున) కుక్క_లో. 

బుదు.___మిోజీవితమునకును మికర్శసంతొాననునకును భేదము లేదనీ 
యొక్క-_నిమేషము కింద మా రొప్పూకొంటిరి, క్లో చీ యున్న దొ“ 
(గేపభ్య మున) ఆ. ఆ, 

బుర్గు..మోాః ర ము కుక్క_లో సీలిచె ననగ మో.ీవనాంశేము కుక్క 
లో నున్న దన్న మాటయేనా? 
(నేపథ్య మున) అయ్యో! అయ్యో! జన్యు 
(మజియొక ధ్యనితో)తప్పుపని చేసినయెడల. బందిమె వుట్టుదువు) 
గాడిదయె వుట్టుదు వని ధర్శశాస్ర్రములు చెప్పుమాట లివియే 
కాబోలు! 

బుద్ధు..ఆసంగతి తరువాత నాలోచింతము. జీవనమనం బంచస్క_౦ధో 
సమావేశ మనిన ఛాధయున్న దా? 
(చేపథ్యమున) తత్సమావేశమునం బుట్టితిమి. తద్వి యోగమున 
జచ్చుచుంటిమి. కావున నట్టనిన ఇాఢ లేదు. 

బున్గు__పంచన్క_ంధసమా వేశ మే (నే, నని మోకు దెలిసి యున్నది 


కాదా? 


ఆఅమాంకము, 217 


=. (నీవథ్యమున) తెలియేశీపు? 

బుగ్గు _ కావున గుక్క_ను గొట్టినమిోరు కుక్కలో: బుణ్రినవారుకొో 
"లేదా? 

(నేపథ్యమున) ఐతిమి అయ్యా! ఏతిమి. 

(మజియొక ధ్యవితో) ee మం మేము మొద్దులవలె 
జీవించియుండంగనే మాకు బుననర్జన్నృ ముం 'జెప్పుచుంటిరేమి? 

బుద్ధు--నాయనలా రా! మేవునంగ మోపంచస్క_ం౦ంధము లే కాదా? 
(నేపథ్య మున) కను. 

బున్గు.._.అవి శేనల మనిత్య ము లని చెప్పలేదా! భోజనాత్పూర్య మా 
త్ఫరుగూాకి క్ని మో కుపబేశించినబున్దు(డు మరణించినాండు. 
జన్మాంకర మునుగార్చె యిప్పు డుస దేశించుబున్ధుండు వేజు. తెలి 
సినదా? మారందళిక్షు మరణించి తింగి పున వారే, 
(నేపథ్యమున) అయ్యో! అయ్యా! ఇది మెట్లు 

బుగ్గు_దేవాములు శణికములు. పంచస్క_ం౦ధము లనిత్య ములు, త్‌ణ 
యణము వ్యుుదుము. తణతుణము చత్తుము, 

అజా--మహాత్నా! ఇగ్టికణతుణమృతులకు విచారము లేదు. శుణతుణ 
సూరన దన ములకు సంతోషము లేదు, కాని స్థ్రరమైనచా నెక 
శ్రి a దున్న చేలో అదికూడ నిప్పటిమృతులవ లెనే తుణికమై వెం 
టనే Spr మేల రాంహాడదు. 
( నేపథ్యమున) "సెబాన్‌! "సెబాన్‌! మంచి పశ్నను, 

బుస్ధు--మయణతు అవృతులలోబంచస్కంధ ములలోనిత త _త్వములకు మా 
శ్చేకాని వియాగము శీదు, పూర్వస్క-ంధములు మాజంనే 
నూతనస్క_0ధములు తీస్ట్రానమున నం చేరును. అందుచేం బార్యా 
హంళత_త్వనురణము, నూతనాహాంత _శ్వేజననము._ సిద్ధించును. 
క 


డై10 బుద్ధబోధనుధం 


ఈచెండును వేబువేటునేను ,లయినను విచ్చిత్సి శూన్యతచేత 
చకముగ నే కానయసుచున్న వి, శ్‌ 
అజా ఇక స్థిరమరణముననో 


బుద్ధు..... దేహమనఃపాటవళూన్యత చే బంచస్క_ం౦ధములకుం గేవలవి 
"యోగమే కలుగును. ఇందియాళిగుండ నూతనస్మ_౦ధాగమ 
మున కవకాశములేనే లేదు. 

అజా._-లఅట్టివానికిం బునర్ల ర్జన్మ మున్న దాః 

బుద్ధులే కేమి! అవసానావస్థలో నాతండుచేసినకర గృమునుబ్య__ 
(నేపథ్యమున) శే పా శ్‌! చచ్చువానికిం గర (శ్ర మొకయడు చేయవల 
యును గాని చచ్చు వా(డు చేయుకర్శ మేమున్నది? 

బుద్ధ్దు_ భా ర్యావ్ముత్తులను విడిచిసెట్ట లేక యేక్చును. తనగతి ముం 
దేమగునోయని మొజంబెట్టును, తాను లేకపోయినవుడు దన 
వారిని గాపాగు మని యొకని. గాళులు పట్టుకొనును. మరణ 
శాసనములు |వాయించును. మాటలాడుట, చేయుటయీ కాక 

యాలో చించుటయు గ'ాూడం గర్భ్శమే కాన (బాణము పోవుని 

మేపుమువజకు గర్భము చేయనిసమయ మున్న దసి చెప్ప వీ 
లు లేదు 
(నేపథ్యమున) పికుగుచే హఠాత్తుగా జచ్చినవానిమాట యేమి 
చెప్పెదరు 

బుద్ధు--తత్పూర్వవ. ణమున నాతం డొనర్చినకర్శ మూరక పోవునా? 
(నేపథ్యమున) ఊరక పోక యేమి చేయును? మాకు బోధము 
“క్రా లేదు. 

బుద్ధు..-లకర్మమున శశ రీగ మఫీనమయ్యునో యచ్చట ఫునర్జననమూ 
స్రదించునుః 


అస్థమాంక మ 219 


(నేపథ్యమున) ఉండరా! ఉండరా! ఇంతకు బూర్యము మనము 
కుక్కను గొట్టినప్పుడు కుక్క_లో మనము వుట్టలేడంటరా? అదే 
కాం బోలు! క 

అజా... మహాత్నా! స్కంధసమావేశము ఏరిలో నుండంగనే ఏరు కుక్కు 
లో నెట్లు వుట్టంః 
( నేపథ్యమున) జను జొను. ఆది బాగుగా నున్నది. మా 
స్కృ ౦ధములు మాలోనే యున్నవి. మాస్క-౦ధములు కుక్క 
లోనికి వెళ్లినప్పుడుగ దా మాకచ్చట జననము, 

బుద్ధు--నాయనలా రా! అక్క_అ లేదు. ఆక్క_అ లేదు. ఒకదీపమునుండి 
మజియొకదీపమును నుక్రించినపుడు మొదటదీపమే రెండవదీఫ 
స్థానమునకు బోయినగా? మొదటిదీప ముండగ"కెండవదీపము 
వెల్టుచున్న ది కాదా?(నేపథ్యమున) కాని రెండవదీపము మొదటి 
దీపస్పగ్భ వేం గలిగినది కాదా? ఇక్కడ నట్టి బేదిః 

బు ఏజాకోలు విజుగ6 గుక్కను గొట్టుట స్పగృమూ[తమెైనం 'చేయచా? 
అయినను నాయనలారా! అట్టిస్పర్టగూడ నెంతమ్మాతే మక్క-జా 
లేదు. 
(నేపథ్యమున) అదెట్టు? 

బుద్ధు_౪ఆత్ళ లేదు” ఈరెండు మాటలు మో రొక్క సారి గట్టిగ 
నను(డు. 
( నేపథ్యమున) ఆళ్ళ లేదు. ఆత / లేదు. ఆత్మ "లేదూ 

'బుదు.--నానోట వెడలినయూవాటలు మూనోటిలోనుండి బయలుజీ% 
నవా? 
(నేపథ్యమున) ఆ ఆ 

బుగ్గు_నేననిన మాటలే మోనోళ్షలో దూరి యక్క. డం బుట్టినవా£ 
(నేపథ్యమున) "లేదు, లేదు. 


220. బుద్ధబోధనుధ, 
బుద్ద-_అటు లే మిాస్క_.0ధములుగూడం గుక్క_లోనికిః బోకుండనే య 
క్కడ జన్నాంతరము మెందగలశ్రు కద! స 
(నేపథ్యమున) ఆ. ఆ. ఈ 
(మతీయొక ధ్వనిశో) ఆ. ఆ! యనెద 'వేమి? సీనుండుము. ఉండు 
కుక్క_నుగొకినవాండము మేము. అందుచే మేము కుక్క_లోం 
బుట్టితి మని చెప్పితిర. 'కానిమాస్క_౦ంధము లచ్చటకుం బోలేదు, 
er యచ్చట బుట్రయుండినయెడల మాదుప్క-_ర భలము మే 
మనుభ వింబవలసినది. అట్లుగాక తత్సలము కుక్క. యనుభవించు 
చున్నది. అడెల్లు! 
బు దన వింతే యేమున్న వః (మండహోసము చేయును.) 
( నేపథ్య మున) వింత కాదా? అట్టు "సెలవిచ్చుచున్నా గేమి? 
బుద్దుంాప్‌ంలే యెట నున్నదో స్పష్ట కరించు(డు. 
(నే పథ్యమున) కరము వేయువా. డొకళండు. తత్సల మనుభ విం 
చయువాఃడు మశియొక(డు. ఇంక సదసత్క_ర్భములకుః బో/త్సా 
హక మేమున్న ది 
బున్గు_సోదరులా రా! చెప్పవలసిన దంత యెనదాో 
(నేపథ్య మున మాసత్క_ర్భములవలని ఫల మనుభవిందువా రు 
తే రజన్మమునం బరులగునప్పుడు మేము సత్క-ర ములను గప 
డి యేల చేయవలయును? 
బుదు మి యేమెనం చెప్పవలసి యున్న చా? 
స ( నేపథ్యమున,) మాదుస్క_ర్శములఫల ముత జనముల సనుభ 
క వించువారు పరులెనప్పు డిం మాశేమి? బాహుశేకి. యున్నం 
తవజఆకు. బరుల నందఆను 'బాధింపచే నచ్చును. 
బుద్ధు-లకాని మిశ్రర్పష సల మునేకదా పరు లనుభవించునది? 
' (జేపథ్యమున) ఐన నేమి! ఐన కేమి! అనుభవించునారు పరులు 


ల్‌ మాంకము. 29L 


(యజియొక ధ్వనితో) కొను. పరులు, పరులు. పరులు. 
బుద్భుకర్శము ఘ్యదైెయున్నస్వుడు పరానుభవముతో మికు గొం 
చెమేన సంబంధ మున్న దందురా? లేదందురా? 
(నేపథ్యమున) మా*శేమిసంబంధ మున్నది? పరునియేడువు పరు 
సీ; 
బుద్భ _--పరునియేక్స్పునకు మిోకర ౧ముకొంత కారణమైనం గాశేదాి 
( నేపథ్య మున) ఆయినపి, 
(మజిమొక ధ్వనితో కొంత కారణ మేమి? పూర్ణ కారణమే మొ 
నది. అయిన నేమి? అనుభ వించునారువూ్శ తము పరులు, 
(మజీయొకధ్యనితో) కొను. పరులు, పరులు. పరులు. పరులు, 
(మజియొక ధ్వనితో) సిద్దాంతముగాం బకులు. పరులు. 
బుస్ధు--నాయనలా రా! ఒకమాట చెప్పుకురా? పరులు పరు లని య 
న్నిమాటులు మారంటినే? ఈపకు లెవగు? 
నేపథ్యమున) మజణెవరు* మేము కానిపా రందజు పరు లే. 
(మజీయొక ధ్వనితో) ఉండు. ఉండు. తొందరపడకు. 
(మజియొక ధ్వనితో) బాధ లేదు. అట్టనవచ్చును. 
బుగ్గునాయనలా రా! మేము కానివారు పకు లంణిరి కదా! మూలో 
మాకే క్య మున్న దా? 
(నేపఫ్యిమున లేదు. మాలో నుక్క_నికి మిగిలినవా రందణు స 
రులు. ఇస్తే యందఆకు__ 
బుద్భు_మిాలో నెక్కండునవూ తము మిగిలినవారికం"కు ముందునకు వ 
చ్చి నిలువ(బడవలయును, 
( నేపథ్యమున) ఇదినో! నేను 
(మజీయొకధ్యనిశో) నీవేల? ఇదిగో! నేను, 


222 బుద్దబోధనుఢ, 


(మణియుకధ్యనితో) ఉండు, ఉండు. నేను వచ్చుచున్నాను. మ 
హాకా, చేను వచ్చితి". 
(వ వేశించును. 
బున్గు--నాయనా! నీపేరు? 
గోగోపాల వాసు కు. 
బుద్దునీవ కానివ-రందణు పరో లేకద! 


గక ము 
బుదుజజనాయ నా. ఏకారణముచేత వారందటు పరులైరో చెప్పె 
దవా? 


నో___వారి శరీరములు వారికీ వేటు. నాశరీరము నాకువేటు. 

బుద్ధు__శరీరములు శేదములుగ నుంకుటచేతనేనా వారు పర్ములెర! 

నోమ్‌ న్య 

బుకు_నీశరీఠము నాయనా! సీవే సంపొదించితివా? 

గోలేదు. మాత) డిగ* రిచ్చిరి. 

బుగ్గునాయనా! మాంధాతవ లె సీతం డిగాశే నిన్ను (బసవించిరా? 
(నేపథ్యమున) హే హే హే! 

గోమాతల్తిదం డులు నాకీశరీర మిచ్చిరి. 

బుద్ధు--నాయనా! కావున నీదేహము నీతల్లిదం డులజేహములలోనిడ 
గుటచేత వారు నీకు. బగులు కారు గద! 


గోకారు, 
బుగ్గు.అటు లే సీపు తు లు నీకు. బరులు కారుగడ? 
గో కారు. 


బుగ్గు_ నాయనా! ఇదివఆకు నీనవ్సగానివా రందటు పరు. లంటివి శా 
దా? ఇప్పుడేమి తోందుచున్నదో చెప్పుదువా? | 
నో. నేనుగాని హాకిలోయహాడ నావా రున్నారు, 


బుద్దు_సీహా రన నేమి? 

గో__నాదేహమే వారిది! వారిదేహామే నాడి యనందగినవారు, 

బుగ్గు జేవాములు వేటుగాం గొనంబడు చున్న "నక దేహమే యగువొో 
రు కొండ బుండవచ్చును గద! 

సో__డఉన్నారు. 

బుద్ధు._ఇటు లే నీతలీదం| డులనుండి వారిత లిడం| డులకు నక్క_డినుండి 
యింకంబెకి, బోవ నిదివజికు. బుకిననరులంద ఆితో సీ చేక 
చేహుఃడ వని తోయచుండుట చేదా? 

సో___ఆ. ఆ. 

బుదుపరీిణామవా దానుసరణముగ సర్యపశుపశ్నీ కీటకాదులతో డయా 
డ నీ వేకదేహుడవే కద! 

గో__బొనుం 

బుద్ధు_ నాయనా! నీవు కుక్కను గొట్టితివి కదా! కుక్క_దేసామే నీదే 
హా మనుపరమార్శజ్ఞానము నీకున్న యెడల సీను దానిని గొట్టి 
యుందువా? 

నో ఊహు. 

బుద్ధు--నాయనా! అన్నము లేనివానికి నీ వన్నము పెళ్టైదవా? 

నో. ఆ, 

బుదు-ఏల. 

గో_ఆరసిదేహాము నోొదేహా మసటనేత._ఆరనియాకలి బాధ యే సో 
చాధయగుట చేత = 
(చేపథ్యమున) నేసెక్క_(డను దిని యందజిక్‌ డువులుగూడ నిడ్‌ 
న వని సంతోవమీంపం గూడదా? 

బున్గు---నాయనా! యాకి మంతుడవు. గొంతుకలో (_వేలుపెట్టుకొన్న 
యెడల సెదుకులు (వేలికిం దగులువజకు: దినవలయు నని ని 


224 


బుద్ధభోధ నుధ, 


కెనలైనం జెప్పం గడువునిండుటకు |వేఖునకు మెదుకులు తగులా 


షక. (సధానము కడా యని యుంచి (కిందికీ దిగనిముద్ద నంగిటి 


కడ్డముగం బెట్టికొని యాసారి కడువు నిండినది కదా యనువాం 
డు నీవంటివాండే కదా! వమాట కామాటయీనా? వయుక్తి కా 
యుకి యేనా! పూ ర్వాపరసందర్భములం గనిసెట్ట నక్క_ఖ లేడా? 
(పపంచము దుఃఖమయ మనియు, తృషస్టా చ్చేదనమున దుఃఖని 
వృత్మియగు ననియు అహంభాననాశనమున( గాని చిత్త శాంతి 
కలుగ దనియు బుద్ధమత ముస సామాన్యపద్ధతు లైయుండ నవి 
యన్నియు గుంటంబెక్టి గంటవాయించి వాని యన్ని (టికి విరోధ 
ముగ నిప్పుడు చెప్పినయుక్షి కుయుక్షి యనివించుకొనును గాని 
మంచి దసివించుకొనునా? నాయనా! అయిన స్యియుకి కిం (బా 
త్యుత్వరము నీశితతే మున స్పషస్టముగం జెవ్చియె యున్నాను. 


"అడి మజచిసోవుటచేం గడా నాయనా! యిటు లంటివి? అది 


గాక సర్వజ్నీవెక్యతత ము గూ నష్టాంగ శీలము భో నపచేన్సీంచి 
యుంటిని. అది మోరు విన చేదు కాబోలు! 
నేపథ్యమున) మహతా! అ్య్వూనమును తుమింపనలయు ను. 


అ అంతమాట ముత క్రి స్వుడం తెవిసినడికదా! 


(నేపథ్యమున) లు తెలిసినది. పరునివాధ నాకు భాధ, 
ప నాకు నుఖము.' 


grees మహాతె,! 'మహాతా న 


ముద్దు పరోపకార సేరక్ర మై మెనదియు సీత పోత్సాహాకమై మెనదియునోవుత 


మున 'నేబు యున్న దని మిోరిష్తుడే యధిత్నేవించితిక జ్ఞస యు 
(నేపథ్యమునుఇప్పుడు. తెలిసినది. 


అసు మూాాంతము. | 095 


బుద్ధు...ఆగ్న 'లేదనియ్‌ మవసీద్ధాంతము కాదా? 

సో.__చౌను. 

బుద్ధు..తలకొకయాత్ళ యున్న దనుకొందము. "దేహము లన్ని యాళ్ళ 
ల కిప్పుడు చెవ్పినభొక టియే మైననునానుఖము నాది; నీనుఖము 
నీది. నాభాధతో సీకుసంబంధము లేదు, నీబాధతో నాకుసం 
బంధము లేదు. ఆని యొకయాత్మ “శండవయాత టో ననవ 
చ్చును గడ! అందువలన నహాంభావము బృద్ధిపొంద దా? రాగ 

షము లమీతముగం ెజిగిపోవా? ఏది? ఇక్కడ నీతికిం 

బకోపకృతికి (బీశేపక మేది? ఈమాత సల న్నాయును వానికంళు 
బె యాత్మబోనిథాగము లనియున్కు అందువలన నన్ని శరీరము" 
లేశాల్శికము లనియు దత్కారణమున నెకయాత్మ నుఖము 
మజియొకయాళ్మదని చెప్పనలయును గడా! ఈ దావిష పాణా 
యామ మెందులకు? అదిగాక, అప్రత్యకుము లహేతుకము లగు 
నిన్నియాత్న లేల కల్పించుకొనవలయును? అంతటితో నూక 
కుండక వానికన్ని (టికి మూలాధారతత (యును గల్పించుకొన 
కలి అంతటితోడను సంతుపు నండక యా పెద్దమంటలోని 
న్ఫులింగములే యివి యన్నియు నని వుజియొకకల్పన మేల 
చేయవలయును? ఇవి యన్నియు (బత్యయానుభవములా? 
న్‌ సీతల్లై దం కులకు బ్బుతి వనుట (పత్యక్షుయు కాదా? కా 
వున నాళ్ళ నెప్పుకొనిననుతేమునకంాకు సీతిపరోపకార చీ రక 
మైనది,ని రాత్మక మ'పమనవముతములో నే కొంచెము హేతుబలన 
త రముగనుు సమాపతరముగ నున్నట్లు కానంబడుట లేదా? 

నో_-చిత్త్వము. ఆలాగే కనంబకుచున్న ది. 

బుద్ధు-....కౌవునం బరు లెవ్వరు లేరుకద? 
29 


ల్టీలిగ్ర బుద్దజోధ నుధో, 


గో లేకు. 
బుద్ధు_ లేగుకడ? 
(నేపథ్యమున) లేకు. చేరు. లేరు. లేదు. 
ప కలన సోదరులారా! కుక్క_నుగొట్టి తెతాడనఫలము కుక్క. 
లో ననుభవించినవా శివరు? 
(నేపథ్యమున) మేము. 
బున్ధు...-అహం భావమును వదలి పకోపకారమునే చేయనలయును, 
(బదుకు తనకొజు కని యెంచక సర్వ(పాణిలాభమున శే జనుండు 
(అదుక వలయును. ఈయంశమును దెలిసినంతవూ[ తముననే విని 
యోగము లేదు. అనుభనముళలోనికి. చెచ్చుకొనవలయును, 
_ఆచరింపవలయును. ఆచరింపవలయును. అటివాండే మనుజుండు 
అట్రివాండే జ్జుని. గోపాలదాసా! ఇంక నీవు పోవచ్చును. 
గో(పోవును.) 
బుద్ధు---నాయనలారా! మనుజుడు చనిపోయినతరువాతంగూడం' బెనీ 
చెప్పినశ్తు వునర్జన (సిద్ధిని (౧హింపవలయును.. పంచస్మ_౦ఢములు 
మూాజుచున్నను, 'డేహూములు వమోాణు చుస్నను, బాల్యయావన 
కౌమార వార్గక ములు (కిమముగ ననుభవించువా(డు తో 
నే యని జ్ఞానసంతానవిచ్చి త్రిళూస్యతచే నెట్టనుకొనుచున్నా 
డో మరణించి వునర్గనన మొందినవాండు తానే యని యట్టి 
విచ్చి శత్రిళూన్యత చేత నే యెబుగవలయును. పరున "కెవ్వనికో వున 
త) మని యనుకొనవలనుపడను. అగ్రెపరత్వమెప్పు డుండ నేయు 
న్నది. నిన్నటిమోరు కడ లేరిర. ఈదినము మీారు పరులు. ఇట్టిపర 
త్వము నూతమే వువర్జన మందం గూడ నున్నది. కావున. సున 
త్తు గున బూర్య జన స ఏ యుందును, ఎందువలన ననగ స్కాం 


. భములు వునర్జన్నమున విడి మజిమొకకముమునల _గలియున్సు, 
ఇది దురవగాహమైనయంశము. [కమముగ నాలోచించుకి నిన 
కొలది బాగుగ బోధపడును. సత్కార ములకు సజ్జన్మమున్న ది, 
దుప్క_ర ములకు, దుగ సమున్న ది. 

( నేపథ్యమున) చిత్తము. 

కు ఆట? నలు దుఃఖా శాంతము లని మెటుగుదురు కదా? 
(కేపగ్వమున) చిత్తము. చిత్తేము. 

బుద్ద... కావున దుఃఖనివారణమునకు బాహాటమార్ష మేది? 
(నేపథ్యమున) జన్నృపరంపరలు 'లేసుండం చేసికొనుట. 

స న ఎ రంరటు స గలుగు చున్న వి? 

(నేపథ్యమున) మనకర్భ్శమువలన 

బుద్ధు... కావున జక్మపరంపరోపసంహరణ౧ముకొఆ శు సేయవలయజ 
ను? 

( నేపథ్య మున) మునక గర్భమును నశింప. జేయనలయును. 

టు అ లతా ఇక్కడ నా వ్నేషింపందగినది మా శేమెనణగాస 

బడుచున్న దా? 
(నేపథ్య మున) ఆ. ఆ. కగ్గమును నశింప: జేసిన గాని జన్నవృ 
తి రాహిత్యము: గలుగదు. కర్మామును నశింపంచేయుట- (బదికి 
యుండునఃత కాలము సంభవింపదు. కాబట్టి సున సంతానము 
తప్పఢు. అందువలన సిరంతరదుఃఖిను తప్పదు. తవ్చని "దేవో? 
నోరు మూసికొని యనుభవింపవలసిన జే కాని మతము వలన ని. 
రుకి చేను. 

బుగ్గు.గ ట్లీయవబిజమును భూమిలో వైచినమెడల మొలకెతునాకి 
(నేపఫ్యమున్సు ౪. అఆ. 


కం కో గా ర" 
228 కః ధనుఖ 


బుద్ధు_._.అయవబీజమును నీళ్ళతో నుడ బెట్టినవిమ్ముట నది నాటినచో? 
(నేపథ్య మున మొలువదుః 
బుద్ధు--వల!. 
(నేప సథ్యమున) లోనిపలుకు నిస్పార మగును. 
బుద్భుజనునిజీఐనమే కర తలను మనసి మొ రొప్పుళొంటిరి కాదా? 
( నేపథ్యమున) ఆ. అఆ. 
బుద్భు__కర్భమే యనబీజము. అవాంతత, సమీ యందులోనిపలుకు. 
( నేపథ్యమున) ఏలాగండి? 
(మజియొక ధ్వనితో) కర్మమే యనవీజనూాక అవాంతత మే 
*  యందులోనిపలుకా? 
మున తా నాయనలాలా.. సూ స్థూలదృ స్ట్రీ చే జూడ మిరు చేయుకరి కూ 
లు స్వలాభ్యవధానము లనియు! పంల కానా లనియు 
లేనా? 
(నపథ్యమున). ఆ. ఈ 
బుద్దు---- మొదటితేరగతిక గ ములలో న నహాంతతే మే (ప్రధానము. రెండ 
వజాళతి క ములల నవాంశ త్ర (ము _ై్రథానమే కాదు. 
(నేపథ్యమున) చిత్తే ము. తెలిసినది, 
బుడ్భు... అందుచేత నే కరము యవబీజ మనియు నవాంత .త్యమే యం 
దులోనిపలు కనియుం జెవ్పీతిని. 
నేపథ్యమున) చిత్త ము. 
బున్గు.. అహంతత్స్యముత్‌ేం గూడిన కగ్గవీజము పరజన మ్నేతమునం బ 
డినప్తూడు అక్కడ నవాంతత .ప్రమునుండి ప్ర రన మను మొలళ 
బయలుజేరవలసన దే కద! 
(కపథ్యమున) ఆ 
జుద్ధు...అవాంధత్త్వ మనునిప్సార మైనకర్శ [బీఐ మట్లు పడునప్పుడు? 


అస్వను అంకము, 99 


| “(జీపథ్యమున) “మొల వత వేణుం 
బుద్గు... మొల శెత్రని డేది! 

(నేవథ్యమున) అవాంతత్త నము 
బుద్ధు.....కావున నహంతత్వమునకుం బుసర్జన్మము శేదుకద! 
' (కేపథ్యమున) లేడు. 
బుద్దుఎట్టి కార్యములలో లేదు? 

(నేపథ్యమున) పరోపకారకిర ములలో లేజు, 
బుద్ధు--ఎట్టై ర ్రములకుం బునర్జన్న మున్నది! 

(నేపథ్యమున) స్వోపకారిక త్య ములకు. 
బుద్ధు__కావున జన్మపరంపరిను బాపుకొనందలంచీన వా డె అరే్టిమూ 

లాచరింపంహాడదు? 

(నేపథ్యమున) స్వలాభ|ప్రదకార్యములను. 
బుద్ధు...బదికియుండునంతి కాలమును గర్భ ములు చేయక తప్పనప్పుడు 

ను స వునర్జన్న హేతువు లగుటచేం జేయ 

గూడనప్పూకును. ఇయందగిన కరు లిక నవి? 

(నేవథ్యమున) పరోపకారక కర్శమూలు, 
బుద్ధు....ఇకడ నేమైన యాకశ్నేపణము లున్న వా? 

( నేపథ్యమున) ఊం. ఊం ఏమియు లేనశళ్లే, 
అజా_పరోపకారకకర్శముల నే చేయవలయు నని ఇివ్పితిరి కాదా? 
బుద్ధు.... ఊ. 
అజాం-+వవలే జను. జేనే పరులు. పరునకు బాధ నేల వేయకూడదు? 

అది నాకుబాధ నిచ్చును %ావున---వరుని “కేల యుపకృతీః 

జేయవలయును? అది నాకు నుఖ మీచ స్ప నుగాన్రున.. అని "వెను 

క బోధించితిరి. ఇష్పూకు పరోవకారములు తప్పక శేయవలయు 

నని బోధించితిరి. పధోపకారము నీల చేయవలయును స్వా 


బాద్ధజోధనుథ. 


నందముకొటు కేళది? అహంతత్య్వ మే నశింప జేసికొనినవానికి స్య 
లాభ మెట్టు! ఈయంశమును నాకు బోధింపం (ార్జించుచు 
న్నాను. 

(కే వేసథ్యమున) సచాన్‌! “'సెబాన్‌! ఇది మనకు. దోంచినబే కా 
దు. (పభువృవారు బాగుగ నడిగిరి, 


ల అ రుల ((పరబాధ స్వభాధ,; పరనుఖము : ea నను. 


మాట లేన సందర్భమున జెప్పితినో నీకు వ , యున్నజా 


అజా _(ఆభోచించును.) 
పంక నుశమపడి యాలోచింప నక్క ఆ లేదు. ఈమతములో నీతి, 


ష్‌ 


వర నమునకుం బకోసకా ఠాశరణమునరు చేమ్యిపేనేపక మున్న 
దని నాసోడరు లథి వే వింపం బగమాత తత్త సము నాలోచించి 
చూడ బరునికీ నీకు శేదమే లేదనియు పరనుఖదుఃఖములు. 
వ్‌ వే కానన సవ్ర నీతివర నుడనై ౩ పరోపకార పారీణుడవె యుం 
డవలయు ననియు న్మ్రిసర్ణజ్‌నై కత ను యామగమున. 
స్‌రిప నోపకారక క్రియా చరక నునియు మ్మాతమే చెప్పితినిగాదా?' 


అజా... మహాత్నా! . చిత్తము. చిత ము. ఇప్పుడు జ్ఞవీకి వచ్చినడి* 


కంయహొధారణక (నమా సంపూగ్ణానుభ వాచరణముల నికీ 
వచ్చిన బరిపూర్చ బోధావంతున కహా. (కే వ మేమి? పరతత మే 
మేమి? అంతయు. దానే. అంతయు ఒరు తీ. అంతయు సపర 
తత్తసమా చేశ మే. అ్యతయు స్వపరతెత్వశూంగ్యమే. ఆ్య్టియ 
ee నెక వేద్యముహోవన్థ నుగూరి సిర్వాణత ణో పవ 
న్యానమునం బలుకులచేం చేబపబుచుటకు నాకెంత సాధ్యమో 


__.యంతవజఆకుం జెప్పెదను. సీయిఫ్పటియా మే పణమునకు. (పన్తు. 


తో చితరీలిని? జెప్పెదను. -సోదరు(డా'! పఠరోపకారన్తులు స్వ 


యానాం. అకా 


అగ నాంకనూ. 91 


లాభమునకే యగును. స్వయంతత, రము నిస్సార మగునప్పుడు 
స్వలాభము సిద్ధింపడు. ఇ/కం బనోపకారము లెందులకు* ఇది 
సీయా శే పణము 

ఆజా_చితే ము, 

బుర్ఫు--బదికియున్న ౦త కాలము జను జేదో యొకకర్శను. చేయక 
తప్పదుగద* 

ఆఅజా_లేప్పదు, 

బుర్గు..జన్నాంతేరశారకము లగుటచే సోష్టవశారకక్ళత్య ములు నిరాక్ర 

ee గ! 

ఆజా _.- అగును. 

బుద్ధు-__స్యోపకారకకృత్యములు నూని వేసిసంత మా తేమున . జను(డు 
బావ(దుగడ! 

అజా చావ(డు, 

భక దడి యుల జరు! డీంక నములు చేయవలసి యున్నది! 

వ ree కర్ణములు. 
(నేవథ్యమున) పరోకకార్యకియలు. నిరుపయోగము లనియు? 
మజియొకపని లేక పోనుటచేతనే యీపనుల్సు చేయవలసినట్లును 
'దేలుచున్న డి; కానియివియే ముఖ్యముగం జేయవలయు నని విధి 
యున్న ట్లు కానంబకుట లేదు. 

బుద్ధు(మందహాసము చేయును) నాయనలోశా! చెపె స్పదను. ఏను(డు. 
అష్టాంగ శీలోప చేశే మున సీందునుగూర్ని కోంత ముచ్చటించి 
యుంటిని. అది మూరు ఏనియుండక పోవుటచే నిట్టిపశ్నేము సి 

యకక మిోరు (పయాణములలో నక్క డక్క-డం గొందజు. 

ఈ. ఫొందఅకుం గొన్నియంశములు. బోధించుచు వచ్చినారు. కొం 


282. బుద్ధభోధనుధ్మ 


దణకు 'చెఠిసినయంన ములు నొందటకుం 'ఆవీయవు, శాన్రనః 
దనుబోధనము లన్ని యు (వాసి యుంచినయెడల వమంచిదేవెోొ 
యని మనవిచేసికొనుచున్నా ను. 

బుద్భు._ నావలన నన్ని యంశేముబు (గ హించిన నాముఖ్యశ్‌ ష్య లగుకొ9 
డిన్యాక్వజిన్నుడ్లలా చునమ చక స్యపమహో కా త్యాయనానుకున్గో 
పవిరాహులాదు లగుపం డెండుగురు మతబోద్ధలై దేశ జేశముల 
దికుగుచునే యున్నారు. నాయనా! ఇస్వు డింక |నాత మెం 
దులకు? నాకీస్పుడు డెబ్బదియాజనసంవత్సేరము జరుగుచున్న ది. 
స్వల్పమగు శేష కాలము నాసోదరులకుం జేత నై నంతమకుకీమత 
మెట్టదో స్వయముగనే బగ్‌ రును అటుతరువాత 
నీవా మతయొకండో యందజఆను గూడంగట్టుకొని యెవలివరి 
"కేయేయంశములు తెలిసెనో యవి యన్నియు నిస్టానుసారము 
గ (వాతలు జరిగించుకొనవచ్చును. నాయనలారా! అనవస5 
(పసంగమునకు త్రుమించుండు. అహం పణాశనమునకు ముఖ్య 
సాధన మగునదియష్టాంగశీలము . సమ్యుద్దృష్టిసంకల్ప వాక్కం 
ర (శోవనవ్యా.మయామన్న ్రతిసమాధు లని యెనిమిది. ఏీనినన్ని (టిని 
మో కవకాశము ననుసరించి తరువాత బోధింతును గాని యి 
ప్పటిసందగ్భమునం జతుర్థశీల మగుకర స్రమునుగూర్చి సంష్నేష 
ముగ చెప్పెదను, 
(శోపథ్యమున) మహాత్మా! అన్ముగహించి బోఢింతురు గాక! 

బుద్ధ---కర్మము పరోపకారక మని పరాపకారవిరోధ మని అెండువిధ 
ములు. మొరటిదొనిని ద్యాగ మని దాన మని యందురు. 
శిండవదానిని నీతి యందురు. నీత్రియు క్త కార్యముల నొచరిందచు 
టచే మనన్పునందలిదుష్ట స్యాఫారములు వదలి మనను లొంగ 


ఇాటునకు వచ్చును. పరోపకారములు చేయుటచే మనన్సు స్త 
సుఖలాభాదులను వదలి యహాంభావమును నశింపజేసికొనును. 
ఈయహాంఛావము క్రీ ఘుముగ నశించునది కాదు. (వమ కమ 
నము“ జిరకాలము ou మాని వేయగ చేయం 
౫ జిరకాలము నిరంతందీకు తోం బలోపకారకకర ములు సేయ 
గంజేయంగ నహాంత_త్త్యము[ కమ్ము క్రమముగ శ్న్వయించును. అడి 
పూర్ణ ముగ శయించినప్టుడే జన్నాంరేరరా హీల్యము సంభ 
వించును. శావున జన్మాంకరసంహోరము కోరిన (పతినరు"డును 
బకోపకారకకకృత్యములు సేయక తప్పదు. నాయనలారా! మ 
జీనమొకపని లేక్ష షనోపగారమును చేయ నక్క_అ లేదు. ఉన్న 
యొక్క_పనికొఅకే పదోపకారము సేయవలయును. తెలిసిన దా 
( నేపథ్య మున) తెలిసినది. ; 

బుసు- ఇంక నేమైన యావ్నేప ణము లున్న వా? 

అణా es కారము సేయవలయునుు పరు లెక్క_ డెక్క_డ బాధలలో 
నున్నారో తెలిసికొనవలయును. ఆవి చూచి నానికారణములూ 
కసి పెట్టవలయును. అవి తనవిగ నెంచుకొనవలయును. పరుల 
తోపాటు తౌనుళహాడ బాధపడవలయును. వానిని నివారణ, 
సేయుటకు సక ల్మశే మములు పడవలయును. అప్పటికి నినారిణ-' 
కాక పోయినయెడల మజణింతచాధ పడవలయును. వుహాళతా 
ఇవి యన్నియు దుఃఖములు గావా ఇవి యన్నియు? బవ్ఫ లి 
వర్గకములు గాన" మ నగిం చుకొోన(గోA 
యిన్ని పరదుఃఖములు నె తీసి నై చికొన నేల? 

బు. నాయనా జవ యన్నియు దుఃఖము లే. ఎవరికి? (ఇది నాదు 
ఖము, అదినీసుఖము,, అని వేటు చేయంగలయహింపర తారతమ్య 


30 


నక బుద్టబోధనుళ, 


జ్ఞానము గలవానికి. ఇది నాదుఃఖ నుని స్వార్బణము వేసికొను 
త్ర స ళ్వమే నశించినప పరిగుద్ధానహంభావునక్తు సిక దుఃఖ మెట్లు? 

అజా._అట్రివానికి నుఖముగూడే చేదు. 

బుద్ధు--నాయనా! నుఖమున్న ధని శేనుమ్మాత్తము చెన్చీతిన్లా? ఉన్న 
"దేవో దుఃఖ రాహిత్యము. అది జన పరంపర నశించినమో:ద. 
గలుగ (దగినది. (ప క్యేకనుఖత _త్త్వమును నేను బోధిం చినట్లునా 
ర్లు డి ప్రీ లేదు, నాయనలారా! అట్టి స్థితికి వచ్చి దుఃఖ రాహిత్య 
రూపక మగుశాంతి ననుభవింపవలసిన జ్ఞ కాని బోధింప(దగినది 
కాధు. అట్టిస్థి స్థితిలో ముఖము లేదు; ధుఃఖము లేదు. మెప్పు లేదు; 
దింద లేదు. సంతుష్టి లేదు, అపంతుస్టీ లేదు. డన్న దని లేదు 
లేదధి లేదు, సీనినిగూర్చియే నిర్యాణమఘును గూూర్చినయ పన్నా 
సమున బోధింతు నని చెప్పితిని, 

అడాచి త్రము. చి త్రము. అది కేవు బోధింప( (టార్థింతును. 
(నేపథ్యమున) ise అ బతా్రా [న మొకటి య్ము 
న్బద్ని 

బుద్ధు---నే నేమి చేయ(దగినదో చెప్పవచ్చును, 
( సేపథ్యమున) మాకు దైవతత ల్న్వేమును బోధించినవిమ్ముట నిరా 
ణుతత సమును భోోధింపవలయును. . 

ఖుద్ధు---నాయనలాధ్గా [అది యెందులకు! అధి తెలిసిన నధికల్లాభ మే 
మియు లేదు. అష్రాంగశ్‌లాచర ణమునకు నహంభావఖండనమున 
కు జన్నాంతరశ ఏంఖలావిమోచనమువక్నుం జతే శొంతిసంపాడన 
మునకు నది సాహాయ్యము చేయదు. అడ్డు రాదు.మోాయను 
స్థానాచరణియ్లుములు మిరు ఆ చూచుకొనదశినదే కాని 


పథ గ్రమున) తుమింపవలయును, సమరం లలు వూక్రాశ్రత తే 
ను బోధింపవలయున్సు, 


అష్టమూంకము, 2605 


అజో సోదరులారా 1 ఊరకుండుండు. రేప్రదయమునం దిరిగి [శ్రమ లీని 
కొందూరో? 
టుద్దు__సోదరుండా | సాయంస్నానసమయ మెనది కావున నీప్పటికీ* 
జాలించినముంచిది కాదా ; 
(శేపథ్యమునృమవాత్ళా [మాకు దా మెప్పుడు బోధించిన సరీ 
యీ కాని సన్యానవిథులుకూడ బోధింపవలయును 
అజా--మహాత్నా ! విహారమునకు దయసేయుదురు గాక | 
(నేపథ్వమానం జప్పటలుజయాబుద్ధాచార్యా 'జయాబుద్భాచా 
ర్యా! 
(అందజున్మిప్క-మింతురు) 
ఇది యష్ట్రమూాంకము,' 


అప్లై 


(శ్రీ 
బుద్దబోధసుధ' 





నననూంకముూ, 


(పదేశ ము_మగ ధ._బుద్దా శమము చెదుటబయలు.:: 
కవ వేశము_బుద్గు(డు, అజాతశ తుండు. దేవదత్తుడు, 


చేవ. (తనలో) చచ్చికాదు.__చంపంబడీ__అదియు.__ గాదు __చం 
వుటకు నాకే స్వాతంత్య మున్న యెకల సీబుగ్గునిమ్మాత మేల 
చంప లేకుంగును? _ కావ్రన జచ్చియో ఆా-చీంపంబడి యో... 
కుజీయెటులో కడ లేజీ పోయినముక్కలావారిముండకొడుకు బి 
వ్పినపారబ్దమే నిజ మని తోంయచున్నదీ. చంపుటకు వెడలిన 
దొంగలు చంప లేక పోయిరి సరికదా సోా(దుమిక్కి_లి సన్యాసుః 
లక బుద్ధుని బూడిదంజేసి కాలి, క్రింద (వోయందలంచిన నేను 
అుల్టుసిచాద (రాళ నెత్తికి. బూసికొనుచున్నాను. [పపంచ మం' 
తయు వ్యాపింప: చేయ. దలచిన నాముతము మొలక వేసినస్థలము' 
ననే విట్టతలలు వచి సులికలుబడ్‌ మాడి చచ్చినది. దిక్కు. 
చూలినబుడా మతము: బాబు ఉముదువ లై నంతేట: వ్యాపించుచు 
న్నది. శనుపడి యాచరించినపయత్నము లన్నియు. జట్టుబండ: 
లగుటయేకాక యొకనిని గొట్టందలంచి విసరినశాయి యెదుటిని: 
శోధము చేతు దిరుగంబడి మొగముమై. బడినట్లు, ఎదురుగాలిసా 


బవమూంకము. లలి? 


టైచువిస్ట్రవనము యుమియువానిమొగముమెం దిరిగి పడినట్లు 
న్నాషయత్నములే నన్ను గోతిలో దింపినవి. ఇది యెందుచేం 
గలిగిన దనుకొననుః [పయత్నలోపమునం గాదు, బుద్ధిలోప 
శయన గాదు. చోక చక్య గోపమున( గాదు. అద్భస్థలోపమున-= 
అనలగనాదిక-మాలిన పార బ్ధక రమువలనం గలిగినది. నా 
(పయత్నములు నరెండుమవ్యతము సాగినవి. అజాతశ(తునిచే 
బింపిసారుని జంకిం చుట---మక్క_లాఖజో ర్యాదికుతగురువుల వూ, 
డ్చుట--తం డిబాద్ధుండగుట చే యాతనిని జంవీనయాయకజాతశ' 
([తుడుగాడు తా నేల బౌద్దుండు కావలయును? ఈతని నెవసి, 
చే జంపింపను? ఏండు చచ్చిన పంక నాకీమ్మాతమైన దిక్కెవ్య 
ర? ఈముండకొొడుకు మూలమున నేను౧హాడ నీపాడుబుడ్గమత 
మున జేరవలసివచ్చెను. నాకర్శము! నాకర ము! పోనీ! ఆలా 
వైన నేమూలనో పడియుండక యీవెనమున బుద్గునితో నేదో 
వాదింపవలయు నని యీ తేలీవిమాలిన రాజా నన్ను. (బోత్చా. 
హాపటుప నే నిక్కిడ కేల రావలయును? నాకర్శమే నన్ని ట్టు 
లీడ్చుచున్న ట్లున్నది. స్వతంతశ_క్తి నున్న. (పయత్న ములు 
వీఫలములు. అదిగాక యిప్పు డజాతశ( తునిం జంవివ లాభము 
"లేదు. బుద్దసి జంపిన లాభము లేదు. బె"ద్ధమతావలంబకు 
లిసరాజుల నందం గడ లేర్చిన లాభములేదు ఓఓ! బేశదేశ 
ముల లుల గాలివలె వ్యావీంచినది. -ఈమహో పవాహా 
మున నందజుం గొట్టుకొని పోవలసిన జే కాని యెదురాడ సా 
భ్యము గాదు, ఎన్న (టికై న సరే!-=-ఈయార్యావ_ర్త దేశమున-- 
చెవగదైన నెక్కో_గండముండకొడుకు బయలుదేరి యీబుడ్ధ్హ 
నుతమును _సీబౌాద్ధకింఠములను ఖండఖండములుగ6 బేసి 


అంట. అను మలక 


238 బుద్ధ బోధనుథ్‌, 


ఆ... చేసి._..యామతమును నీవైవున హీమోలయ్‌ము దాటు 
నట్లును ---నీవె ఫున సేతువు దాకటునట్లును_నూడ్సి పె పెట్టినయె! 
శలనాహా! ఆహా! అహా! నాయాత్మ ఓాహూ! బుద్ధనుతేము 
ననాత్స లేదు కాయబోలు! =వహా వ్యా! వహావ్వ్యా! బటెహాోోో! 
నాయనా! ఛగవంతుండా! ఓెహూ! ఇప్పుడు భగివెంతుండుకూ' 
డ లేండని చెప్పును గాంజోలూ! 

అజా.షాదేవదత్తాచా ర్యా! ముపంత ల నుషకమింవు మని (ప్రార్థీతపకొ 
యేల యూహిం వెదవ! 

దేవ... ఉను'లెవరెవరు' వచ్చిరో పరీశ్నీంచుచుంటిని: 

(తేనలో) గ్‌, నునువు తలమెన; లోన వెం (డుకల చిక్కు. 

* డేహమునశౌట్సి లోపలం 4 దృస్త్రధాటి? 
జిహ్యోయే భూతదయ) లోనం $ జికిలికత్సి; 
ముకి చేవదళ్తుండు)ు లోన బలలభోజి. 

చేనుకటి దేవదత్తుడు గతిరచినాండు. ఇప్పు డిడి యొకదిక్కు- 
మాలిన యర్లనారీశ్వర వేషము: సంకరతేత్సో కము. ((ప్రకాశమూ 
స మహాత్మా! బుద్ధాచార్యవ ర్యా! బుద్ధబోధామ్భాతమును' 
వర్తి ౦పు(డూ 

బుస్తు==సోదరులోర్రా! 
(నేపథ్యమున) మవోత్మా! సిద్ధ సిదముగ నున్నాము. 

బీద్భు.._ ఈతత్వ్వముమికు( ను. సమప యోగమని చెప్పితీనిగాదా? 
(నేపథ్యమున) మహాత్మా! ఏమైనస రే చెప్పం (ార్జించుచు 
న్నాము: 

'జీవ--సోదరులారా! పారందటు తలకొకమాట' మాటలాడీనయెడలో 

.... చేందెడి హెచ్చుగా నుండును, మొాయందజిసకమును. నేను 


కే em క స క అజా. ల జాము. పధక అలం. యమునే? ఎను. ల యాల 


నవమాంశము. 289 


వహించి యీమహోత్మువికాళ్ళషైం బడెదను, మహావముతగురూూ 
తమా! -ఈతత్వ మంత నిరుపయోగమా? 

బుద్గు_నిరుప యోగ మే కాక యది తప్పుగా. దెలిసికొనినయెడల నష్ట 
(పదముకూడను, 
( నేపథ్యమున) అదెట్సు? అడు? దెవళేత్‌ త కట్‌ నష్ట్యప్రద్య 
వూ? ఆ! వింత! 

అజా సోదరులాశా! మారుండుండూ 

గ్రేవ_మహాత్నా! బుద్ధిహీనుండనగ్గు నాకు బోధాచార్యావతారు లక్ష 
మారుప బేశించినయరిశము బోధము కా లేదు. 

బుర్ఫు--నాయనా! సీన్ర నేనని పఖికినంజూలు. విశేషము స్త 
ములు. న్లాయభిషాయ మేమో చెప్పెదను. సృష్టి స్థితిలయ 
కారణు(డును సర్వజనన్ని యూమకు(డును, సాధ్ధురత్‌కుండును, 
ఘూ /రశితుకుండును, సర్వస్వతంత్రశ కి సంపన్నుండును, సచ్చిదా, 
నంద మతు బ్య రూ నం స్వేచ్భాను సార నర్ననుండును, కార 
బంధ ళూన్యుండును, సర్వ వ్యాన్తు (డును, సర్వపాణ్యంత్తరసామ్నీ 
భూతుండున్మ షాపనాశ నావస రానుసారవిర చిత భూలోకావతా. 
రుండును, సో తవీయుందున్లు; (గ్రాహ ఇ వీయు(డును, వైదిక 
కర్న వియు(డునుు, సర్భమంగళగుణసమంజస్తు:డ్ఫ నగుభగవం, 
తుం డెక్కడమో యున్నా డనుసరిక్షి సతనికి నాపై నిష్టమే, 
యని యొకండుు నా. గోప మని మజీయెకండ్యు నాయం ద 
టస్టు 6 డని మటీయ్యెకండు, న్నాపైెధికకర gee జెవ్రుల్ను 
నులివి యాత్తనిని స్నాఫీనపఖ్రుతు నని మజేయొకండు, న్లూరెగిరి 
లను ప్లా/న్ధించి వరము ల్‌ లన టొరుక బుచ్చుకొనివ 
కాళులు విడువ నని మజియొకండ్కు ష్రార్ధనములకు లొంగక 
పోయిన యెడల ధనమునకు గిరగిర(దిరిగి లొంగు నని మజియ్మై 


2 


40 


కోడు నేను (్రాహ్నణుడను. దైవమునకుం గోపము వచ్చిన 


నైన నావిక్క మాందిరోమ మూడ దని మజియొకండు చైవ 
మునకు గడువునిండం ఏల్టుఫపోసినయెడలం దెలకవీండి వె చినకో 
క్క్‌వలె నాగుమ్మనులో. గావుపడి యుండు నని మజియొకండు. 
స్వష్నమున మాపంచపాళితోనికి వచ్చి నానులకమంచము పె 
గాశ్లనై వున గూర్చుండి నాతో మాటలాడి నష్టా పాడి, పరి 
హిసములు- సేసి నిడక నిష్పున నాలొ ంహాడ స్వర్ల్గంగాల్లంకలలో 
బుక్టిఎపొ గాకుచుట్టం గాబ్బియుమియ నది మాముసలి మేనయత 
నెన్న మె బక నామె కట్టిందీనికొని యొకటి. వడ్తించుటతోడన్నే 
కాలు మన్న చుట్టమారులో బెట్ట కాలుకొలందిదూం.కినాం డని. 
మతయొక్రండ్కు తనమెడలోనిమాల: జెటివిచి నాముండ నెత్ని 


మ రాగిడి. చేయించినాండసి._ 


ఈ 


(నేప ఫ్య మును) సేం హే హూ! హే పష హే! 


బుక్భ_నాయనలా రా! నన్వంవగినగి కాదు. గొంతుకనరఠరములు తెగ్ని 


పోప్రున శుకం దగినది. కన్నులు కరెగపోన్రన నేడ్వ' దగిసది* 
ఇక్లున్నియని చెప్పగలను! నాకిది చేసినాడు మంచివాండే 
యని యొక(డు, నాకది చేయలేదు కావున గనంబడినయెడలు 
మూడు ముక్కల క్రింద నణుకుదు నని మజీయొకండ్నునెన జ. 
ను లందబు కొన వెల్లు లెలి ఛాందనులె మతులు పోయి ప్‌ః 
'రా'వేశము లెత్తి బూకిదబుస్సనలై (తాగుబోతు లె మాం 
సభతమక్కులై (భమ్లలె పావులై భగవంతునకు. దార్చుడుకాం 
(తై కవులై కాకులై గాడిదలై సర్వవిధముల పొడ్రై 'చేశమం. 
తయును దేవునిపేకున గర్యవిథముల థ్వంసము సేసిరి కాదా? 
(నేపథ్యమున) మహాత్మా! నిశ్చయమే. నిశ్చయమే, 


“న్‌ వమా+ంక్‌ము, 241 


మద్ధు_జేవ్రః జెక్కడనో యున్నాం డనం__నేక్కడి నున్నా! 
అక్కడ నాతండు గూరుచుండునా! నిలువంబడి డి యుండునా! 
కూర్చుండిన నడు మాక్చుకొనిపో దా? నిలువంబడినం గాళులుకే 
కుకొని పోవా? కాన్రునం బుడుకొని యుండవలనిన దే. ఈపండు 
కొనుట యెక్కడ? భూమిమిందం బండుకొనునెడల నెడలొతు 
కోని పోవును గావున సము దములోం టండుకొనిన వోంచిది, 
జప ప్రాసము దమున: 'బండుకొన్న యెడల నెడలు మండునుగావున? 
'ఛాలసము్ముదము మంచిది. అందులోం బండుకొనిన యెడల నెక 
లికి జిడ్డగును గావున బైన చేదైన నుండవలయును., మడతమం 
చము చేసినయెడల దించుకళొనిపోవును గావున బతమో 
పాొమో మేదో యొకటి యుండవలయును. సరే భగవంతుం 
డిక్క.డకుం బండుకొన్నాండు. పాపము!దిక్కుమాలినవాండొక్క 6 
డు వుట్టించు! కొడుకులను బుట్టించు. ఎక్కడనుండి? -బాక్లు 
లోనుండీ__-కానీ! ఎందటుమోసాలరాయ లున్న నెక్కే_గాజుల 
చేయి నుఖ మిచ్చునా? లవీ, శ్ర దేవియిక (-డకుం (బక ,-లోనికి 
దొరికినది. అంతటితో సరిపోయనా? ఈమెకు. జెలిక తెలు 
ఆయనకు "వేడుక చెలికా | డు---ఆయనకు సీమెకు నడుమసంథా 
నకర్శ లు-_-ఆమెకుం గోపములు ఈయన (బతిమాలుటలు మె 
పారి మాధ్యస్థ్యములు_వచ్చువారు, బోవువారు భూలోకవా 
ర లు నివేదించువారు - చారులు = చేనాధిపతులు._ పాడికి 6 గా 
మభేనువ్రలు--మిద నెక్కుటకు గుంజ్రములు.... వేదండములు = 
రథములు... పయులు.____ఇదిగాక-_కట్టుకొనుటకుం బచ్చపట్టుబ 
టలు ఈయన కుది శ్లగోచులు._ అమెకు బె బె (టలు త తలలో(బు' 
నులు కాలికి బాదుక లు చెవులకు గుండలాలు-_ నడు 
ములకు బంధములు సాయనలాగరా! చెప్పుట కసవ్యాముగ నూ 
SL 


242 బుద్ధబోధన్నుధ్‌, 


శే ౭ 


౧. న్ని. దేన్చండెక్కడన్లో (యున్నా. డనుసరికి...-ఆతని న్నివిద 
౧. ముల నింతస సంసోరచృద్ధి మయేనది కాదా? __ 
చేవ---మహాత్మా! కరుణాస్యమోవు లగుమోరు నా! 
చ్చి యెంతగాం బరితవించుచున్నా రు, 
బున్టు _-సోదరులార! నేనెక్క_(డను బరితపించిన వినియోగ మేమున్న 
ది? జనులంతటిఫో నూరకుండక యొక్క. బేశ్చడు బాగుగ 
నున్న దికాదు, ముప్పదికోట్లు._ చాలవు -పేన మూూ(డు= 
సరి! ఈసారి మంచిది. వీరంద 'తెక్కడనో "యుండ నేల? భూ 
లోకమునకు దింవీన మంచిదికాదా? ఇందణయు జనులు బలవంత 
"పెట్టి రమ్మునగ వాశేదు సీయుదురు? పాషము! వచ్చీనారు, 
గర్భాలయ ములలో వేదఘోషములశో బూజలు మండపము 
లు మంత్రయుక్ళముగ వివావాములు, పల్యకింకలమై నూరే 
గింపులు. పగలు పదేపదే _పరమాన్న ములు.._చితొన్న ములు 
భ త్యుములు_ సాయం కాలమున ఫలహారములు._- శీర పాన 
ములు తౌంబూల ఛర్వణనులుఆతెరు వార. గర్భాధానము 
లు చీ. చ చీ నోట నుచ్చరింపందగినస్థితీ కాదు, మీొబలో 
త్కా.రముచేం జెప్పుచున్నాను, 
(నేపథ్యమున) మహా త్శా! మాయందు దయయుంచి యింకో 
జఒలప్‌ిఅడుం 
బుక్ట_-.ఎక్కండనో గుల్‌ లోనే భగవంతు డుండ నేల? మావంటయిర 
టిలో చే సెల యుండంగూడదు? ఈ దేవునికొ ఆకు బూజరిశాఆకు 
నిరీఖించి యాందునా?” అని తలంయయసకికి నింటింట చేవతార్చ 
నలే, నర్శద బాణములు రాము బాణములు... మదన గోపాల 
మూ ర్లులు- హయ గీవమూ ర్తులు--ఉగనరసింహమూ రులు... 
ఇంటింటి కొక్క దేవుడు.  గృహాధిపతి కొక దేశుడు. అతనిష్లా 


సవవోం౦ంకము : VAR] 
ర్య కొక జీవుడు, అమెసవతియ_ త్ర కొక దేన్చ(డు, . బంగారపు 
సంప్రుటములోం బదునాష్టణుటేవుఖు. నాదేవ్ర వు డుస్వ యంభ్యవు 
నీదేశుడు చేతాళము. నాదేశ్ర' డు సా కావీయుండు) ఏ దేవుండు. 
నూంసభతరుండు. నాద్వేవుండు వ. నీదేవ్రుడు నీచుడు, 
నిదేవు: డు నాచేన్రునికాళు తొత్తుటశై. నం బనికిఠాండు. ' నాచేవ్రం 
డు నీదే వని జాచినతోడ చే (పాయనశ్చి త్రము చేయించుకొనన 
లయును. జను లీరీతిగా నసూయావి శావావిమ్షులె య్యాగహత్తి 
'శేకులై' దై వముసేకు నెలకొని, యెన్నెన్నివిధములం బాడైరో 
తల చుకొన గుండె గుభిల్లు మనుచున్నది. చేనునిపేరిట నెన్ని 
లతలమనుజులకుత్తుక 'లగకిన పూ, యెన్ని కోట్టనోరు లేని జంతున్న 
లు జేశ వుని భార్యల పేరిట చెగనణుక బకుచున్న స్రూ యీ దేశము 
న దినమున శెన్ని కోట్లభానలకల్లు జనులు చె వవ తికాజకుం (దా 
గుచున్నారో, యందువలన నెన్ని సంసారములు మానివోశ్రచు 
న్న వై, యెన్ని వ్యభిచారములు జరుగుచున్న వూ తలంచుకొనిన' 
వాండు గుండె పగిలి చచ్చిపోవలయును గాని యింక |బదుకC 
దరమా అహా! దై నమూలకముగ? నిట్లు పెజీగినయజ్ఞానదురా- 
చారదుష్కుతే రాశిముందు హిమవత్పగ్వత మెంత జీవహింసవ 
లన ద్లొరగినర క్ష షవాహములకు గంగ్నా బవ్మా పు. త్స లవణద 
"లెంత? నాయనలారా! చైనమును డల వలదు 
వలను ఇఏవివటిే జనులయ వాచ్య్థితినూర్చి. వివులముగం మొ 
(=. వ్వ్చితీ నని తోంచుచున్నది కావున నింక జూలు?! 
దేశనుహాశ్మా! జనులయిట్ట్రయన్ఞానము మిాభోధమువలన కలా 
, _ వలసినదే కద! 
బున్ధు_- అట్టియజ్ఞాన మింక 'వృద్ధియగు నని యెంచియే యూత శోోవదే, 
థమునునిలుప్రు సేనితిని.. 


) 


244 బుడబోభనుభ. 
త్‌ బుద్ధభోథనువు 


దేవ... మహాత్మా! నాయవి'ధేయతనుు వ్లున్నింతురుగాక! న్నా ప్రార్థన 
మంగీకరింతురుగాక'! 

బున్గు__వీయభి పాయ మేమి? 

చేవ వత _క్వమునుగూ! ది నేను మిఫోం గొంత ముచ్చటింతున్ను 

బుద్దు_ వాదమా నీయభి ప్రాయము? 

దేన వాదమునకు నే నెంత వా(డకు, దానినిగ్యూ నాయభ్మి పాయ 

ముకు మనవి చేసికొందును. దానిలో దప్సులున్న __- 
బున్గు._(వశ్రుచ) నాయనా! నీవు దైనము నెన్నలైన: జూచితివా? 
'జేవ లేదు. 
2 
దేవ లేదు. 
డియో? 

బుద్ధు ---అతనితం డియోక 

దేవ లేదు. 

బుద్ధు.అట్టిచో నందునుగూర్ని నీయభ్మి పాయముమ్న్మాత మిన్న డేమ్ను 
న్నది? 

జేనచూచినవన్తు వగునెడలనిశ్సయముగ నున్న దనియే చెప్పుదును, 
చూడ లేనిది కావుననే యభి పాయ మని 

బుద్ధునాయ నా! చూదినవన్తు వున్న దని నయముగ, జెప్పంగ 
లవా? 

"'జీవ-౨సంబేహూ మేలు? 

ఖుద్ధు...-సందేహు మేమి యనుచుంటివి కొన నదియు సందేహమే. కాన్ని 
యాయంశ మిప్పు డెందులకు* అవసరమునుబకి తరువాత 
(గహింపవచ్భును. ఇప్పుడు నీ వీతత్స్యమును గూర్చి నీయళ్ళి పా 
యమును వెలడింప: దల(చినాన్ర, 


భవనూంక ము; | 245 


డన —-—=మపాోతు లు! నాసందేహాముల్లు నివాధణచేయుకొటాకుము మోకు : 
గలయెడల = 
బుద్ధు-- నాయనా! కానిన్మూ. 
దేవ —[పపంచమున మన మచ్చల జూ దినం గార ర్య'కార సంబంధ మక 
పడుచున్న దా? 
బుద్ధ్దు_ నాయనా! నిజమే. ఒకదానికారణకు మణియొక దానికార' 
ము. బకదానికార్యము మతణీయొక దానికారణము. దీని పేరే 
హేతు పత్యయసముత్సదము, 
చేవ ఈకార్య కారణని|ేణిక ననుసరించి న బోగం బోగ, శన 
కారణ మొకటి యుండందగునా? 
బుద్గుడండం దగదు. 
'బేవ_వల? . 
బ్‌ కారక మనునది మజయొక డానిశార్య మై యుండవలయున్ను 
అటులే యాడికారణ మనునది గూడ మజీయొక దానికార్యమై, 
యుండనలయును. అందుచే నాదిమత్వము కారణమున శెప్పటి 
కిని సిద్ధింపదు. పపంచమున నుంకుగడ్డిప ఆఅకలు చిన్న చిన్న మొ 
క్క_లన్నియు. దెచ్చి ఇది నాతల్లి యని యొక గడ్డిపటుక్ష 
ను వేజుగనుంచి యితి నాతితస్లీ యనినుటి యొకళ డపరక 
నటనుంచి యిట్లుత ల్రీత ల్లి వరుసను బె కింబె కిం బోగబోగ గడ్డప 
ఆక లన్నియ్యుం గడ లేనును, శాని తితన్లివరుసను దరింపగ 
బలమా? | 
గ్‌, కార్య కారణశృం ఖలా థీ (కాంతచి త్త 
సర్వజగ దాళి త్రగత్రవి 4 స్ఫారసరణి 
కాదియును లేదు కొసయును 4 లేదు నున్న 
శ్టీదట మొద భిట తుది యని 4 యెన్నం గలమై! 


246 భుడ్జబోధనుధ 


డేద సున్న కాజ్యంగములు మనము కస్ట లేము కాని యెక్క_డనో 
దఘొకచోట దానిని మొదలు వెట్టి యెవ(డో యొంకండు దానిని 
జుట్ట లేదని మనము పప్ప సాహాసింపగలమూా? 

(నేపథ్య మున). సెబాస్‌! అదిముంచి యాశ్లేపణము, 

(మజ్‌యొక ధ్వనితో ' ) దేవద త్తాచార్యులు న న న డను 

కొంటివా? అతండుకూడ వముతకర్శ కాడా? 
(మజ్‌యొక ధ్యనిశో) ఆ! ముతక! తేనెగవ్వ! పాలతాయి! 
అజా సోదరులాగ! అనవసర (పశంస యేల? మా"ట లాడక వినుండు.. 
బుధు. నాయ నా! కానన దైన మోజగత్తును సృస్టించి యుండనల, 
యునచి సయ పాయమా? 
చవఈఆ. ఆ! | 
బ్యుర్టఎసృష్టీకర్న యగ్నురైవము. నిర్వికామం కో యుండవలయునాళి 
లేదా! 

"దేవ -- ఉండవచ్చును, 

బుధ్ధు__ ఉండవచ్చు నేమి? ఉండక తీఆదు. తాను సవికారుండై! యుం, 
డునెడలః దననిశారమునకో. దనక్షంశు భిన్న పైనకారణ “ముండు 
వలయును గాదా? అట్రివోం. దనయాదిమత్వమునకు భంగము; 
కలుగును గాదా? 

'చేవ---జేవ్రుండు కేవల నిర్వికారుండు.. 

బుద్ధుఫపంచము సంతతవిశారయుక మైనట్ట నీ వ్రైస్వుకొందువి? 

దేవ__ఆ, 

ఖున్గు --లవికారతత్వమునుండి సనికార్యపపంచము పుట్టుట. కవకాశము. 
గలదా? . ! 


చేవ... లే కేమి? 


4 
శ 


శవ మూాంకచు. 247 


బుద్ధు_ కారణముల చేనిగుణము కార్యములో నెట్టు నిద్ధంపగలదు? 

“బేన_ఎట్లు నిద్ధింపగల దన్నుప్రశ్న మేల? అట్టిదికూడ భగవంతుంథే 
సృస్థ చేయ(గూడదా? అందులకు. డగణా? 

బుధ్ధు_పా)ణు లనుభవించునుఖమూఃఖములు రాగ ద్యేషములి, మూ వి 

చెడ్డలు కూడ దెవమే సృప్వించినాండు గద! 

చేవ... అ. 

బుద్ధు___.అటులై న సిట్టిగుఖదుఃఖాదులు దే వునకుణాడ నన్నవిః 

ఖోవవల మ షస. 

బుర్గు_నీ శకెంతమ్మాత మనుభవము లేసితుంక మునుగూర్చి న 
కనుభవము గలుగును వొప్పగల వా? 

జీవ లేకపోయిన శేమి? 

బుద్దు--- దేవన కనుభవము లేకపోయినప్పటికీ మతేక్క_డనుండి యో 
యూనుఖదుః ఖములు వచ్చి సృష్టిలో బడిన వని చెప్పుట దేనని 
సంపూర్ణ తకు స్యతేం త్రతకు 

జేన__.అది నిశ్చయమే: 


ఆకలి అతను. 


బుద్దు__నా,దుఃఖాదు లతనినుండియే వచ్చిన వని చెప్పినయేడల నతనీ 
నిశ్చలతకు భంగము కాదా? 

'బీవ.భంగ మెట్టు? తాను నిశ్చలు: డై యుండియు. దద్వ్యతి శేకత లే 
ముల సృజింపగల(డు, 

ఖుగ్గుహింస,. అహింస, నీతి, అనీత్కి సుఖము, దుఃఖము, ముంచి. చెడ్డ 

ఇవి యన్నియు గైవదత్తములే మైనప్పు డొకటి _భప్పేమి? 

యొకటి యొస్పేమి? ఇంక ధర్మబోధ మెట్టదో తం డివధ మునం 

తే యగును గాదా కానిలోక మునకు సదసద్భేద మున్న డందూ 

ఇబ"? 'లేదందునా! 


248 బుద్ధలోధనుధి, 


'దేవ._లోకుల కున్నది. 

బుద్గు_.. భోకులను సృస్టించిన బేవ్రనియందు లేని యీఖేదమూ లోకుల 
శకెటనుండి వచ్చినదీ. 

జేవ-దేశున కట్టిభేదము లేదు. 

బుద్ధు_._చేవునకుం బుణ్యపాప భేద మే లేని యొడల బుణ్యము చేసినజను 
నకు శాశక్వతనుఖము లేదు. పాపము చేసినజనునకు దుఃఖము 


లేదూ 

చేవ__జకుని నుఖదుఃఖములు వానికర్శము ననుసరించి కలుగు ననీ 
యందును, 

బీద్గు_నుఖముః ఖ ములు సృజించునది కరగ ము! 

చేన..._ఆ, 


2 వమునకు( (బతికవీ, సృృస్ట్‌కర్త ర కర మగునప్పు డిద్దజుసృ 
ప్ర్‌ర్త ర బుండవలయును గాదా? ఇది మజింత ముప్వుకాదా! 
నాయనా! బుద్గిమంతు( డొకపని చేదైననెక యుద్రేశముతోడో 
చే చేయునా? 

'ేవ___ఆ. 

బుద్ధు--సృసీ భగవంతుని యుద్లేశ మేమి! 

జీవ ఉద్దేశము నాశెట్లు తెలియును? 

బుద్ధు- సకం డెలియ నక్క_ఆ లేదు. వమైన న నుండునా? 

చేవ__ఉండవలసినదే. 

బుద్ధు__నాయనా! ఉద్దేశ మెప్పుడును రెండువిధములుగ నే యుండునో 
గాదా? అక్మనుఖదుఖమో? పరనుఖదు: ఖమోం? జనులనుఖ 
దుఃఖములనైే సృస్టీచేసెనా? తననుఖదుఃఖముల కె సృష్టిచేస 
నా? జనులనుఖదుఃఖములనె సృ ప్రి చేసిన యొడల-__-నుఖమఃఖ 
తత సములు తనస్వాఫనములోనే లేను కది అ వానికొజకు 


నభవమూోా౦ంక ము. 249 


జానెట్లు సృష్టింపలలండు! అత్మసుఖదుఃఖముల క్రై సృష్టి చేసీ 
యుండె ననుకొందము. తనకు నుఖదుఃఖముతే లేవని నీనం 
టివి. పోనీ! ఉన్న వనుకొందము, నుఖదుఃఖములు కర్శసృవ్‌, 
లోని వెనప్పుడు దైవ మేకర్శము పూర్వమున౦ జేసికొనుటవ 
లన నీనుఖనూఖానుభ వాెవీకు కలిగౌనందును? అసందర్భ ముగ 
లేదా? నాయనా! కావున నుద్దేశ మున్న దనవలదు. ఉద్దేశ 
ము లేకుండ చేసినాడనుకొన్న నాతండు వలి లేనివాం డనుళా 
నవలసినచ్చును. కావున నీరెండును సరిపడనట్లు తోంచుట 
లేదా? 

'బేవ-.దె వూర్లేశ మనల నరునినుఖదుఃఖా పేక్షునంటిదే యని దుర్భ్ర) 
వముమొెొఇదుట వేత నిసందర్భముగం గానంబడుచున్న ది. ఈయసంద 
ర్భత నావాదములో లేదు. డైనమునకునాడ మనవంటియి 
చ్చలు ఫలిం చినయెడల మనవంటినుఖములుు ఫలింపకున్న యెడ 
ల వునవంటిబాధలు నుండు నని మన మసందర్భముగ ననుకొ 
నుటవలన నీయసందర్భతగలిగినది, 

బుగ్దు- నాయనా! సీ పిప్పడోకి (గహించితివి, రాద నము పయ 
గు ననియే చైవముసే శెక్సవల దని నేను మొదట జిప్పినఓ, 

చేవ--కుమింపవలయును, పోనిండు. దానికేమి? ఉద్దేశ మని చెప్పం 
గూడదంటికికాన నది లీల యందును. 

బుద్ధు__లీల యనంగ నేమి? 

బీనావిలాసము. శే?, 

బుస్దు==నాయనా! తనసంతోషముకొఆ కిన్ని కోటుల్మ పాణులను నిరం 
తరము మాభయెట్టువాం డాహాహ+! యెంతదయార్ల స్ఫాదయు( 
డు! దేశ్రండంత పరమక్రశినపాపా శాధికక కినవహృడయుం డనుకో 
నుటకంెటు నతని దలంపెట్టకుండుట యెక్కువతప్పాః? నాయ 

32 


250 బుద్ధ బోధనుభ, 


నా! తన కాల శ్నేపముకొ ఆకు చా నాడించుకొనుచున్న యీతో 
లుబొమ్మలాట లే దప్పాడినబొమ్మ తప్పేమి? మంచియాడిన 
బొమ్మ మంచియేమి? ఈమంచిచెక లన్నియు దానాడినవే 
కద! తన చెడ్డకు మనకు శాశ్యతశికుయాక బిట్టిన్యాయకర్ళ భూ 
లోకమున నున్న నాతని జనులు |బదుకనిచ్చెదరా? 

(నేవథ్యరునుఆభయ ము చేత నే యదృశ్యు. డయ్యెనుగాంబోలు! 

'దేవ---కావున భగవంతుడు జగత్తును సృస్టింప లే దందురా? 

బుగ్గు_నే ననుట యెందులకు? నీ కెట్లు తోంచుచున్నదో యట్లు గ) 
పాంిపవచ్చును, 

చేవ... ఈశ్యరుండు సృజియించి యుండనియెడల స పపంచ మోశ్వరుని 
స్వరూపమై యుండంహాడ దాక ఈశ్వరుడే _పపంచరూపముగం 
గానంబడుచున్నా6 డన. దగదా? 

బుద్ధు---ఈశ్వరుండే (పపంచముగ వూాప్పుం బెందినాండన్న నీశ్వుగుని 
యవికారతకులోపము. [పపంచరాపమునం. గానంబడుచున్నా€ 
డంటివి. (పపంచరూప మనంగ నేమి? ప్రపంచమున నున్నసర్వ 
వన్తువ్రలకాపమేనాః 

'దేవ---అ, 

బుద్ధు ఈవన్తు వులన్వ రూపస్య భావముల వెనుక స్‌ సీశ్వరుం డున్నా6 డనీ 
దీయభి పాయమా? 

'దేవ---అ. 

బుగ్గు__ వెనుక నున్నా. డన (బపంచముక ౦కు భిన్నముగా నసి 
యేనా? 

చేవన._ఆ, 

బుగ్గ. మనపపంచజ్ఞాన ముతయు నవిచ్చిన్న కార్యకారణసంబంధ మూ 
CE 


చవమాంకము. 251 


చికి సంబంధము లేదంటివి, ఇక నతండు ఉలియ![దగని వాంగ్‌ 
కద! 

చేన___ వెలియందగనివాండు బేసివాం డెట్టగును? 

బున. తెలియందగని వాం డనల నాయభి పాయ చమునున:___అతసా 
స్వహాపస్య భావములు తెలిసికొనుటకు వున కవకాశము లేదని. 
కాదు, అతండున్నా. డని సికుం దెవియం దగ దని వింటి వా? 
నాయనా! కార్య కారణశృ్ళంఖలాసంబంధ మున్న వోటయశాని 
అభ్యాసన లేదు. 'జేవ్రం జేసంబంధములోనివా,డు కాడని 
చెన్పితివి. అట్టి దేవు. డున్నాండని చెప్పుటకు సీ కవకాశ మెక్టూ 
కలిగాను? అఏ కాక __ చేనిశనోడకు harass 
డన్యోన్యసంబంధమయు గలిగిన 5 అన్యోన్యన సంబంధమున6 గొ 
నిసిలువం దగనటియు క స న్యు సృజంపణగలునగును? 
ఆఅజగాక్కు నాయనా! ఈ కొ గకుయడు వ చిక స గననుస్వరూవము 
ల నెనుక నెక్కల్లో జె యున్నాండా చా! ప్యతినస్తుష్యయాపమునకు 
నెనుక నున్నాండా? మొగటియభఖి పాయమే సత్య మగునెజల 
న నేక పె -తుఫపులనుండి సిన యనే వేకస్యయాఎస్వ థావములు గల 


వసువుల స్‌ యేకత్య ము ms కాగలదు? రె.డనయభి 
పా 'యమే సత్య మగునెకల నెన్ని యో యిీన్వరతీతే రము 
లుండును గతా? నాటి కనొగ్యిన్యసంబఎధ ము! 

బేవ ఇన్నియీశ్వరతత (ములు లేపు, ఉన్న దొకు- అది సర 
స్యాస మైయున్నది. అదియే యి+*మాపముల నన్నిటిని గలుగ 
జేయు చున్ని, 

బుస్తు---లన్ని చోటులం దానే నిండినది యెక్క ష్‌ స స చేసినది? అది. 
గాక , అన్ని వన్తువ్రులలో ను వ్యాపిఎ చిన తతి i సూనవన్తు వుల నెటు 
చేసినది! ల గాక సర్యవ్యా YL డగసిన్న్వరుం డన్నియు. జేసిన 


(3 


గ లీ అన్ను లాలు మంత చలో 


_—_~ న్న 


కరి బుద్ధబోధనుథ. 


యెడల నిత మనకు మోడు పయత్న ము? ఈశ్వగుండు మున 
లోనే యున్నాడు. ఆతడు చేసినకస్టనుఖముల నాతజే య 
నుభవించుచుండవలయును గాదా? నాయనా! సర్భవ్యా స్త 
మని చెప్పం గూడదు. అది నిషుణమును గాదు. అశ్లే యగునె 
డల దత్స్భస్థి యంత నిగ్గుణముగ నే యుండవలయును. ఆది 
యవికారమును గాదు. అశకేయగునెకల సవికార మగుషప్రపం 
చము వానియం దెప్టు వుటైనది? పపంచ మిాశ్వరునిపరిశాను 
ము కాదు. 

చేనఅల్లు కానియెడల నాత్మయే యీప్రుపంచమును సృష్టించిన 
దని చెప్పిన బాధ యే మున్నది? 

మాల) లేనిదగునప్పు డది యేమి చేయగలదు? 

దేవ అక్నకుం బతినిథిగ ఖా కహుంతత్త ఏ మున్నది కాదా? 

బున్గు_లది యే కొన్ని స్క-౦ధముల చే జేయంబడినప్పు డడి చేయున 
ఊది? 

చేవ_సృస్తీ గ్రమము గా నన నవస కాదా మ సు రసమును 
కకక కావున మిరు శాశ్వతాత్స నెప్పుకొనక త్రీ 
చేమో? 

బుద్ధు_స₹. సీయిస్టానుసార మొక్క-నిముష మొప్పుకొందును. ఆ 


9 
సి 
5 


తు సృృకుకర్భ కరుకు సై య oN గో 
రుట సిన్గాంతాంకమై యున్న చే కచ 

శ్రేనబొను. 

జు తాను జేయుస్ఫ స్రీ కేవలదుః:ఖభూయిస్థముగానే 
చేయ నేల? ఆశ్నయే చేసియుండిన యెడల నట్టుచేయునా? కావు 
న నాత్మ సృప్టకర్భ కాదు, 

'దేవ---దుఖిసహితముగ సృష్టిం మటయీ దానిస్వభావ మేమో? 


భనమూాంక నూ. ' 253 


ఖుద్గు_కాన్రన, దుఃఖశాహిత్యమునే కోరుచు మనలో నున్నట్లు న్న 
అష అధ 9) 
ప్రైముగ( గనంబకు చున్న యాళ్ళ లూ లలు (a 
న్న మే కాక దానితో వికోధము గలదని యొష్వకొనవలయ్సు 
న్కు అట్లునీ వ్రెప్పుళెందువా? 

చేవ. ఊహు! 

నట మనము వేసికొనుకర 1 ములనుం* దుఃఖము గాని కు 
ఖరాహిత్సము గాని పిదించుచుండ నాశ్శ వానిని సృ వీంచెనం. 

లి థి @ లు 
దు వేమి? ఒక్క_-వనువున కిదజు సృష్నకర ల నంగీకగింతునా? 
జాని లు లి శ 
ఆత్మయే చేసిన యెకలం గర ముతో బని యేమున్నది? కర్మమే 
చేసినయెడల నాత్మశోం సె యేమున్న ది? కరము నునము వే 
యుచున్నాము. దానిఫల మనుభవించు చున్నాము. కావున నొ 
నభ 9 { 

అ సృసుకర్శ కాదు. 

చేవ కావున నాత్మయు సృష్టింప లేదని మిాయభ్శి పాయను +? 

బుగ్గుసీవే యాలోచించుకొనుము. నే నింతకుముం దొప్పుకొనిన 

తత్ర 0వ ఘవవచ 1 = 
శాక్వతాత్శతత (మును నిడువవచ్చునా!? నాయనా! ఇంక నేమై 
న6 జెప్పెదవా! 

'దేవ-.-వది వెవ్పినను గాదనుచున్నారు. ఇశ నేమి చెప్పను? కాని 
నం చిన భగవంతుం కొకం డున్నాండను లోక వ్యాప మైన 
యానమ్మక మెటుకి లిగినది? 

బాకు మనము సప రు సత్యముగ నుండవలసి 
న జేనా? దయ్యము లున్న వా 

"దేవ... అవి యాథధునికులక' ల్పన్నలె యుండనచ్చును. 

సన్‌ ‘ [ ప్‌ ర్న వ వి 
బుద్ధు... అటు లే సృష్టక ర్యతితే (మును ఫూర్వులక ల్స మై యుండవచ్చు 


254 బుద్ధబోధనుభే. 


'దేవ--ఉండవచ్చు ననియే చెప్పగలరు. కాని యున్నదసి మిరు చో 
ప్పలేరు కద! 

బుస్దు== సాయ నా! ఇంత సేపటినుండియుం చెప్పిన దడే కాదా? దయ్య 
ములాథునికులకల్పనము రై యుండవచ్చు నని నీవంటివి కాన 
భగవత్త ల్యే ముకూడ నే పూర్వక ల్పనమై యుండవచ్చు నంటి 
నిగాని యిందువలన నాకు? గొంత గాం గలిగిననంచేహ మేమి 
యున్న ఏ కాని ముప్పదిమూండుకోట్ల చేనత లున్నారా? ఈ 
యంగముహూడ నందటు నమ్ముచున్నా₹! 

చేవముప్పనమూూ(కుకోట్ల దేవులు చేరు, కా యున్న చేవ నెక్కని. 
చ యిన్ని వృధములుగ. చెప్పుచున్నారు. 

బుస్టడఒక్క-_ దేవ నిన్ని విధములు చెప్పుటకు. గల్పనాశకి గలజను, 
లు శేనివాని నెక్క-దేశునిగ మతము చెప్ప లేకుందురా? సా 
యనా! ఈశ్వరుం డున్నా (డని యెద శో నషం పెవ్పీతివి క 
డ్‌ ఈశ రతత్త మునుగ్యూ సరందజియ భి పాయ మేక్‌ మూ 
కాదా? 

'ేన--కాక్రపోవచ్చును. 

బుద్దు-కాక పోవచ్చు నేమి? కానే కాదు. సీకు నిసఫణుండు, నాకు సగు 
ణుంకు, వాసికి భయంకరుడు మతమయొగనికిం గరుణాస్వ రూవుం 
డు. ఇంకొకనికి. దటన్థుండు. ఒకనికి బురుషుడు. ఒకనికి (స్త్రీ 
ఒకనికి. (గోయి. ఒకనికి. బంది. ఒకనికి. గోడి. ఒకని కేనుంగు 
మూతి. ఒకసికిం గల్గుకుండ. ఒకసికి సల్ల*ఃాయి. నీచేవ్రడు నస్రం 
సకుండు, నా దేశ్చండు జారుడు, స్‌చేప్రయ సదోపవాసి. నాడే 
వుడు దినమున కరువడియాటుభోగము లారగించును, సీదేవుః 
డు పనీనెక్కు.టలో . బండితుండు. నాదేన్రండు వృషభము 
నెక్కుటలో విద్వాంను!డు, వీవీ! సీ దేవుడు నలుపు. నా 


భవమారిక్‌ను. ' లర్‌ గ్ర 


'జేవు-డు. తెలుపు. నసీబేవుడు నూంనభతకుండు. నాదేఖుడు 
ములగకాడమైన ముట్టు. నాయనా! ఇ్రంతయసందర్భత, ఇం 
తయల్లగి ఇంతయవకతవక మణి యవిషయముననె నం గలదా? 

"దీవ---- లేకపోవచ్చును. కాని 

బుద్దు---ఇంకం గాని? యేల ఇద్దతైన నిందునుగూర్చి యేకాభ్ళిపో 
యుల యున్నా రా? 

"బీవ--. లేరు. లేకపోయిన నేమి? 

బుద్దా ఏమియు లేదు. నాదేశ్రుడు సీవీశాచము, అంతే కాక యు 
క్క-నరునిజీవితములో సీక్వరతత్వ్యాభిపాయ _ మనేశపర్యాయ 
ములు మారవచ్చూను. ఇందులోనేది నిజము? అన్ని యు6 గూడ 
సత్యము లేల కాంగూడదు. (పాణికిం గలుగువాంఛ లనుబట్టి, 
యల నడవడినిబి యాపాణిైవమును సృసంచు 
కొనును. వము మనల సృ్టంపలేదు కాని మనముమ్మాత 
ము _దెవము సీవిభముగ సృృ్టంచినారము, గాడి దెబుద్ధికిం బదు 
నాటు పెడబుంగలయూక  నెక్కగుక్క-ను నమలకుండ మిం 
గలిలగాడిచెలరాయండకు భగవంతుడు ఈన్వరతత (మునకు. 
గాలు నిట్టత్యాచ్లు; ఒడలినిండ బోదుగుకప్పలంతవోరీగలు జను 
లలో బుగిహానున కెదుట. నుండులక్క_న్రుక్ణాయో కొయ్యపొ 
తమో _వైవము. మాపాపాణ్యదైవమున కీదినమునం వాకు 
గారెలుగావలయుననియు,మాకొయ్యమ్మవారి కీర్యాతి శ్రా తకో 
క గావలయు ననియు నీబుద్ధిపానుః డొడలు తెలియక యీవిర 
తబామృులాటసందడిలో. డెతక్క_ లాడుచుండును, ఈడారు 
పాపాణపూజారతునిక ౦కు బుద్ధిమంతు. డగువా(డు బింకముగ 
నిలువంబడి గట్టిగ కన్నులుమూసి చేతులు నెత్సిమోాందనో కడు 


256 


బుద్ధ బోధనుటి, 


స్రుమోందనో మడచి 4, ఓలోకళరా! ఓజగద్భర్తా! పీన్ర సర్వస్య 
తంతు(డవ్ర చే నస్యతంతుండను. సీను శకి మంతు(డన్రు చే 
నశ కొండను, నీవు తేండివి మేము బిడ్డలము. నీవు పభుఃడన్రు 
మేము సీవకులము. నీకు మా పె గోప మేల? మే మేమి వే 
శిన నీకు. గోపను శాంతించునో చెప్పరాదా? సీకే కోపము 
వచ్చిన రశీంచువాం జెవండు? తల్లి కొనుకునకు విపము వెట్టం 
చలంవ నింక దిక్కెవ్వండు! మాజిస్యాలయందు మద్య సానరుచి 
చగులకుండునట్టు చేయుము, మాబుద్గులను సత్యమునందు నెల 
కొల్పుము. మా దేహములకు వభిచారసంపర్క_ము లేకుండ? 
జేయుము, మాచిత ములను మిపాదముల్నపైకి లాగికొనుము, 
ఓంశాంతిశ్ళాంతిశ్ళాంతిక, యని చల్లార్చును, ఇట్టివానికంశు 
జానాధికుం డగునిగ్ణణ బెహా్మూపాసకుం డంబుజాసనమున. 
బల్టుదలత ౧ గూరుచుండీ దృష్టిని నాసికా గమునకు జరివి యా 
త్ర గై బృవ్మారం ధస్థానమున్నకై పటిపి యతముపెట్టుగా నూవి 
రిని నెఐవీ లోకాతీతుండ్రై యుండును. ఇ్రివానికంశు జ్ఞానియ 
గుబౌగ్గుండు (గాడిద లేదు, కొయ్య బొమ్మ లేదు. సగుణము 
చేదు. నిగుణము “లేదు, ఏమియు వేను. లేకపోవుటమ్యాత మే 
యున్నది.” అని చెప్పి సంసారదుఃఖకారణ వగుత్ళస్థను 'భేదిం 
చీ యహాంభావమును నాశనము చేసి నిర్వ్యాణపద మొందును, 


'దేవ---మవోత్మా! టె వతత్యేమునుగూర్చి యాని కు లందటు తలకోొక 


యభి పాయము పడవచ్చును. వారి వారిబుద్గులనుబ్బై వారివారి 
యభి_పాయములలో ఛేదమున్న ంతమ్మాాతము చేత చెవసత్యత్య 
ములో భేదముగలిగినడా? దై వమునుణూర్చి నిన్న టిదినమునకుం 
గలయభ్మి పాయము నీడినమున మూార్చుకొనినయెడల దై వాసిక 


జవ హూం కము, ' ' లికి 7 


తలో మార్చు కలిగినడా? ఇందువలన దైవము లేడని యెట్లు 
స్థిరపజుతురు? 

బుధ్ధు__ఇడివటికు ముమ్మాలు స్థిరపడినయాంశ మున కిపు డింక నధిక 
అదు! నాయనా! దైవ ముండుట చేత నున్నాండని 


సీకుం దోంచినది. ఉన్నాడని నీకు. దోంచుటచేత నుండవలసి 
నచా? . 
చబేవ...ఉండుట చేతనే యున్నా (డని తోంఛినది. 

బుద్ధు--నాయనా! (పన్తుతవాద మె ట్లారంభ మయ్యెనో ముజిచిపో 
యితివా? జనుల కందఆకు చైవ మున్నాండసి యుంలెనమ ఈ 
మున్నది కదా? ఇట్టిసర్వవ్యాప్త మగునమ్న్మక మునుబ్య్థయైనును 
మనము దై వసత్యత్వము వేత స్టాపింపంగూడ దని నీవడిగితి వని 
చే ననుకొంటిని. 

'ేవ---మిాకట్లక్థ మయ్యె నేమో కాని నాయభి పాయ 'మేమనంగ దే 
వ ముండుటచేతనే నా కట్టు తోంచినది.” ఈసారి యెట్లు చెప్పు 
దురు? 

బుషు_-నాయనా! మంచిది, చైవ మున్నా(డు వీల యున్నా (డు. 

నీకు దో చుటచేత...అం తేనా? 

బేన...ఆ, 

బుద్ధు_కొవ్రున నీకు. వోంచుట డైెవ మున్నా! డనుటకుం గౌరణము, 

'దేవ---కూనుః 

బుద్ధు....నీకుం దోచుట కారణము. టైవసత్యత్యము కార్యము, 

'డవ.._ఆ, 

బుద్గు నాయనా! ఏ కీల తోచినది? 

దేవచైవ ముండుటచేత, 
ఫం 


258 బుడ్గ్లబోధనుథ.: 


బుద్ధు= కావున దై. దెవ ముండుట కారణము నీకు దో(చుట' "en 

దేవ..జాను. 

బుద్ధు__నాయనా! ఇదివటి శెట్లు చెప్పితిని? 

జేవ_దీనికి వ్యతిరేకముగం చెప్పితిని, 

బుద్ధు_అది నిజమా? ఇది నిజమా? 

"దీవ----రిండు నిజము లే. 

బుద్దు_నాయగనా! మతియొక సారి యాలోచింపరాదా? ఈవాదమువీ 
లన గార్న్వకారణసంబంధ మంతయు ధ(ంసమైనట్లు కనబడుట 
లేదా? నీకు భగవంతుడు కారణము, భగవంతుండుండుటకు 
నీకు. దోంచుట కారణమునా? నాయనా! 

'దేవ--కాంగూడడా? చెట్టునకు విత్తు కారణము విత్తునకుం చెట్టు కా 
రణము కాంహాడదా? 

అజా. దేవదత్తాచార్యా! అసంబద్ధ వాదము చేయుచున్నావు, తప్పు. 
మహాత్నా! ఆతనిని తుమింపవలయును, 

బుద్ధ---నాయనా! ఎంతమాట! సోదరుండా! చేవదతా! సీను మననున 
నిబ్బందిపడవలదు. తెలియ(దగనియంశ మునుగూర్చి వాదించిన 
చో వాదవైఖరి తుద కిశ్లే పరిణమించును. 

“దేవ-...మహాత్నా! నాకు దల నెచ్చుచున్నది. నేను భోయెదను. 

బుద్గు__ (మందహాస ముచేయుచు) నాయనా! ఈతలనెవ్పి కేమి? ఇడి 
వదలినను బాధ 'లేద్రువదలకున్నను బాధ "లేద్య కాని యహాం 
భావము వదలిన గాని నుగతి లేదు. నాయనా! బుదవుతసా 
రాంశ మగునీయొక్కమాటను ఇది యుంచుకొనుము. 

చేవ. (పోవును.) 

అజాంమహాత్సా! |(పపంచము సత్యమే యని మోరుకొందటకు బో 
ధించినారంట! మిథ్య యని కొందటకు బోధించినా రంటు. పీరు 

/ పర్య మాడియేయుందురా? లేక 


జశవవమూంకము. 959 


బుద్ధు...-ఒకవిధముగం జూచిన వారు సత్యమాడియే యుందురు, మణి 
మమొకవిధమున( జూడ వా రసత్య వాడక పో లేదు. 

“అజా ఎట్లో -సెలవీయ' (ార్థించుచున్నాను. 

బుధుజసోదరుడా: ఆకుండులోని ముక్క. నున్న పుప్సమున శేమని పేరో 

అజా---సూర్యు కాంత పుష్పము, 

“బుద్ధు- అది యేరంగుగలదిః 

అజా....-పచ్చనిరంగు, 

బుద్ధు-లఅది గుం డముగ నున్న దా? నాబ్దుపలక లుగ నున్న డా 

అజా..-గుండముగ, 

బుద్ధు__అది యెంతప్రుష్ప మున్నదో కాంచితివా? 


అదా. పె ద్ద ద్‌ 

బుద్గు_దానివర్ల్ళ ము, నర్తులత్వముు నై శాల్యము 'ేనివలనం గనిపెట్టా 
గలిగితివి? 

అజా.క ౦ఠివలన.._ 


బుగ్గు_దాని వాసన "జేనివలనం గనిపెట్టగలవు? 

అజా. ముక్కు_వలన. 

బుద్ధ్గు_అది మెత్త గనున్నదో గరునుగ నున్నదో, తేలికగ నున్ననో 
బరువ్సగనున్నదో యెట్లు 'తెలియంగలపు! 

అజా స్ప గేం; దియమువలన- 

బుదుదానిరుచి నెటు తెలిసికొనగలవు* 

ధి ఆం 

అజా---జిహ్వ్పువలన 

బుద్ధు--దానికీ ధ్వనియున్న దా£ 

అజా లేదు. 


బుద్ధు_ ఉండినయెడల నెట్టు తెలిసికౌవళణ అన్నన 


లీ య లో అలయ అ. లు సన్‌ తో ల 


“280 - టుద్ధబోధనుధ్ధ, 


అజా=కోర్ల ములవలన- 

బుష్ట--- బాహ్య పపంచమున నుండునేవస్తువునుగాని నీవు కెలిసికానవ 
లసియుండినయెడల న్న్‌పెని. జెవ్పీనవానికంచు నెక్కు_వ'గ( డెలి 

... యఃదగిన దేమైన నున్నడా? 

ఆజా లేదు. | 

బుద్ధ--వన్తుజ్ఞానము. సీకుళ బంచ్నేదియములవలననే క్రలుపచున్నడి 
కాదా? 

అజా చిత, ము 

బుద్దువానివలనశే కలుగుచున్నది యనగ నేమి! 

అజా.--అవి వస్తుజ్ఞానమునకు సాధనములు 

బుద్గు_ తెలినికొ నున చేది? 

ఆబామనను, 

బుద్దు_నీమన స్పాపుప్పముమోా(డికిం జోయి వాసనావ రులత్వాదుల 
ను గ్రహించుట నీపంచేర్మడ్రియము లే యుపరోధములు కానా? 

అజా---చిత్తము. 

ల నీమనన్సునకు బాహ్య ప్రపంచజ్ఞానము పృత్యకుము 

అజాకాదు, 

బుద్ధుశానప్పుడు వన్తుజ్ఞనసిద్ధి యెట్లు కలిగినది? 

అడా==అనుమానమువలన( గలిగియుండందగినది. 


బుద్ధు_ఆట్టియనుమానము గలుగుట శ్రీవ కాన్ని కారణము లుండ 
వతం? 
అజా---తప్పక యుండవలయును 


-నవవమూాంకముం ల! 


ఖుద్ధు...-తనలోో6 గలిగినయీవికారములను దాను కనిపెట్టి, యొకోమూా 
రును బచ్చరంగుగ, నెకమార్పును న రృులభ్వముగ, నుకమా 
ర్పును వైశాల్యముగ నికే మిగిలినమార్నులు మిగిలిన వానిగ 
గ హించినదికాడా? ॥ 

అజా_చిత ము, 

బుద్గు__ ఈమనోవికారమును వేలు వేజుగవర్ల నర్భు లత్యాదులుగ |గహిం 
చియావికారముల నన్ని సంఘీభవించి బేనిగ గపి*ం ఛినది? 

అజా నూర్యకాంతశ్రుప్పముగ_ 

బుధు కోన? (బొద్దుతిరుగుకువు వ్వనంగ నెకమనోవికారసంఘుమే 
కాదా? 

'అజా--అయ్యో! అంలేః 

బుద్దు---కాదా? మనోవికారన ౦ఘము సీమ నీమననులో నే యున్నది కాదా? 

అణాల! 

బుర్ధు__అటుకై న సూర్యకాంతపుప్పముకడ మననులోనే యున్న దీ. 

అజా అయ్యయ్యో! అడెట్టు! పుష్పము వెలుపలనే కనబడుచున్నది. 

బుద్ధు.--నాయనా! నీమననున కట్టి పత్య కుజ్ఞానము లేదని చెప్పితివి 
శావాః నీమనసులో చేరంగున్నది. వర్తులత్వ మున్నది. మిగిలి. 
న వన్నియు నున్నవి. ఇవి యన్నియాం గలసినవుస్ను మున్నది. 
ఈపుపష్పమునే సీవుగాంచినది. -ఈప్రహ్పమునే సీను వాసనమూ 
చినది. నాయనా! మనసులో6 బుష్పము నుంచుకొని పైన 
నున ఎదందు వేల! 

అజా... పైననున్నవుష్పమువలన నే మననులో. బుపష్పము కలిగినది. 

బుద్ధు---ఎట్లు! 

“అకా_నునను దర్పణముమైనం బున్నమున్నది. అదియే మననులోంబ 
తిఫలిం చినది, | 


962 -బుద్ధభోధనుధం 


బుద్ద_నాయనా! అద్దమునకుం |బత్యకుముగం చెలిసినది తనలోని వర 
ఫలమేనా? అంతక -బనధికమా? 

“అజా ఆ 

బున్గు__౪టు లే మనన్సునకు బ్రత్యశ్షుముగ( దెలిసినవి కొన్ని యకావా 
ములే. ఇది వుష్న మని యది కోదండ మని జనులు తెలిసికొని 
నవనువు లేవన(గ( దమమననులోని వివిధము లగనూవాము లే 


కావున... బాహ్యా ప్రపంచ మని మనుజు అనుకొనునది యెచ్చటు 
నున్నద్షి? = 


“అజా--మినన్చులో: 

బుద్ధు--- నేను ప్రపంచమును నావెలుపల జూచుచున్నా ననుకొనువాం 
డు నిజముగ నేమి చేయుచున్నా (డు? 

అజామనస్సులో దానిని జూచుకొనుచున్నా (డు, 

భున్ధుశావున గహించువునన్ను లేనప్పుడు (ప్రపంచ మున్న దని. చెప్ప 
వచ్చునాః 

అజా---నామనన్సువకు లేక పోయిన మజీియొకమనన్పున కుండుమ. 

బుస్ట__ఇటు లే యందఆమనస్సులు నశించిన విమ టు (పపంచమున్న దాక 

అజా_ఉన్నదో లేదో యిక చివనికి: చెలియును? 

స (అబపంచ ముంగుటయన(గ వడి (గహీంపబకుట యని 
యర్గ మేకాదా! 

అజా నే నిహు డనవలసినది (ను అనియే కాని నాకు సంతుస్ట్రీగ 
'లేకున్నది. |గుడ్డివానికి? (బపంచము లేదా? 

షస వ కున్న పపంచ నుగురూపరసశ బ్బస్పర్శగంధ ములలో రూప 
ముదక్క- మిగిలినదంత యున్నది, 


te. 


సదనూంకనము;. 268 


'అటా--ఈమైదును గుణములు (దా? ఈగుణము లేదో వన్తువులో. 
నిమిడియుండవలయును గాదా? ఆవన్లు చేది? 


బుద్ధు._-సమూహముకరికు భిన్న ముగ గణి యుండునా? యం త్రమున 
కుండు చకములు చీలలు మొద లేనవి యన్నియు: దీసివై చిన 
నికశుద్ధయంత మనుతత § మొకటి నిన్బియుండునా? చుట్టుగు 
డిసె కాలిపోయిన బీదవాం డేడ్చునుగాని శాలిపోయినవి గుణ 
ములుగాని చుట్టుగుజ్‌సె యుండనేయున్న దని సీర్విచారముగ 
నుండణగలండా? 

అజా.-మహాత్నా! (ప్రపంచ మనునది యింతకం'చు చేదియు లేనేలేదా? 

బుద్ధు--నాయనా! మజియేమున్నది? 

అజా. అత్మ లేదని యిదివబికే చెప్పినారు. అయ్యా! ఇళ నంతయు 
శూన్య మేనా! 

బుద్ధు_(నవ్వుచు) నాయనా! శూన్యమే కాదు. శూన్యమువంటిచే 
యొక్క_వ్యక్షీ యున్నది. జగ త ంతయు దానీస్వరూపమే, 


(నేపథ్యమున) మహాత్మా! మహాత్మా! అది యేదో సలవిండు 
మాకు. బరమానందముగ నున్నది. సీతివర_ నచేతం బరోవకొ 
ర బుద్ధీ చేత క్‌ నిం దియన్ని గవాముచేత, నహంభావమారణము చేత? 
బరముపూజ్యమై యద్వితీయ మైనయీమతము నాసిక ' మగు 
నేమో యని మే మందజ మిప్పటివజకు. బొందినయాందోళన 
మింతంత కాదు. నువ! మదక: యను హించి మ 
ప న. 


లక్కీ బుద్దిబాధనుఢ 


బుస్ట_సోదరుండా! చూచితివా వారియుతౌపహాము! సోయనలొ ళో! 
ఈమూలతత,్య మున్నప్పటికి మి కది లేనట్టిదే యని చెప్పలే 
చా మ్లోకింతమహోనంద మేల? ఆతత త్ర మునకు మిాముక్కు.. 
మూతలసమాధు లక్క_ఆ లేదు. విశానిలు న్రగాళ్ళ తెలివీతక్కు వ 
(పార్థనము లక్క_ఆ లేదు. మోపసిడికుండలదచేవాలయము లక్క 
అలేదు. మిాయిజ్హీశోలుపేపపెళ్టైు లక్క_ఆ'లేదు. మికర్పూ 
రవుటారతు లక్క_అలేదు. మోసాతాళించినసెనగ లక్కఅలే 
దు. మాయొడలినిలువ్రదోవు లక్క_అలేదు. మితలయై వెం 
(డుకలకట్ట లక్క_అ లేదు. మిోాఫుణ్యములః గాంది దుస 
డు. తొడ్నపైం గూర్చుండంబ్య్బైకొనువాండ్కు మిపాపములం 
గాంచి మిన్మూతేండు గాలి కిందనై చి (తొక్కు_వాడు. కాండు, 
మోారాతతే (మును దల పెట్టనక్కఆయీ లేదు. మిావుణ్య పాన | 
కర్ణములు మీలోనున్న వి. మిాయసాంతత (నిర్మూలము మొ 
లో నున్నది, విాజన్నసరంపరావీఖందనము మొలో నున్నది, 
న మోదుఃఖగాహిత్య ము మీాలోనున్న ది, మోనిర్వాణపదవి మో, 
లో నున్నది. ఇప్పుడైన నీయథార్థమును జ్యోతీరూపకముగ 
ఒగత ంత, పకాశించు సనీయథార్థమును గనిెట్టుదురా?ః నాయన 
లారా! నే, జెప్పబాశ్‌వుతత. గ్రమునకు మీోారెప్పుడు వుననులో నై 
న (మొక్క-రుకద! మోతృష్టాకోటులను మారు వదలక పోవుట 
యే కాక యీతత్వ్వమునకుం గూడ సంటగోట్టరుకద! సోడరు 
లారా! ఊరకుందుచేమి? 
( నేపథ్యమున) పహల్‌ మహాత్మా! అన్షైష్పుడు మేము చే 
యము, 
బుద్ధు=ఇప్వ 'డాలాగే యందుకు. మోరట్లు జరువుకొనినను మీఠరు 
వాలినా రూరకుందొరా? మూలత తే (ముమాటనణ కందుల 


సవవమూాంకముం 965 


కు? కొంతకాలము పోయినవిమ్మట నన్నే నల్ల రాతినో లక్క 
మూతినో చేసి నే నిషృకు. తాకనివ్రష్పములను నామెశం గట 
సౌ లు 
కుందురాి 
( నేపథ్య మువృమహాత్మా! మహాత్మా! అట్టియ జానమున మటల బడము, 
శీ శ్రీ "ట్‌ ఇ 
బుద్ధు--స రే! సంతోమమే. అటులై నయెడల--- 
అజా-.-మవో త్నా! అప్పుడే మట్టమధ్యాహ్నము 'కావచ్చినది. లోనికి 
దయ చేసి మాధ్యాహ్ని కస్నాన మొనర్చి భితు నారగింతురు గాక! 
బున్గు_స శే, సాయంకాలమున నుపదేశింపవచ్చును. (లేచును) 
(నేపథ్య మున (జప్పటలు) జయబుద్దాణా ర్యా! జయబుద్ధాచా ర్యా! 
(అందణునిహ్క_)మింతురు,) 
ఇఏ నవమాంకము. 


3.1 


(8 
బుద్దబోధ సుధ 





దశమూంకము. 





ప్రదేశ ము మగధ, 
ప్రవేశము బునుండు అజాతశ తుండు 
® 
మ | ల శ 
( ఇసపథ్యమున) ఆపాట కామారా జయాబుద్ధాచార్యా! 
బున్జు--అస్టాంగ శీల మనునది యిదివఆజకు మీరు వింకిర కాదా? చా 
నిని సన్యానులు సంసారులు కూడ నాచకింపక తప్పదు, లది 
గాక సన్యాను లింకు నడుచుకొనవలయునో చెప్పెదను. 
నీ, ఆకయిన( గాయ యైన. బూ 4 నిన (దుంప 
వలదు మూలంబు లెప్రకు (ద థీ న్వంగ వలదు) 
చై జర్నడెన నెప్పుడు శీ కొ ్రవలవము) 
జగుచుబదసికలనుదియం. 4 దగదునుండి, 
( సపథ్యమున) ఆహో! అహింసాధగ్శ మెంతడూరము వ్యానీంచి 
నది! 
బుద్ధు_గ, "రెండుజూములు దాటక 4 యుండు వేళ. 
బగట భి తమ్యుప్మాతను జేతః 4 బటికఘుదుం 
యగ లు థి 
ఎజనగ్భహ మేధియింటికి 4 నరిగి దేహి 
యనుచు ఒబబ్క_క యొకతృటి 4 యాంగందగునుం 


దళీనూాంకోము. 967 


గీ. పెటినడి యేదొ కొని నీటి 4 పట్లుగట్లు 
లు లు అ 
యనం గూర్చుండి యారోగ్య 4 సణతి కెంత 
యుచిత మంతయె తినందగు 4 నెక్క_పూట 
మటీయు: బమోపవాసంబు 4 జరుపందగును, 
గీ. సంతలకుకు బ్రదర్శన 4 శాలలకును 
నరవినోదముగలపట్ల 4 కరుగందగదు; 
నాట్య మభినయ మెప్రుకు గా 4 నంగ”దగ దు, 
పాట నెప్పుడు ఏనరాదు 4 పాడ రాదు. 
గీ. అగరు, గంధము, వుస్పంబు లతో రునులు 
మొదలుగాగలసామ గి 4 ముట్ర రామ) 
సికగా తత్పగీవుళ 4 భరితమెన 
స్థలమునకు. గడుచేరువ ౪ నిలువనావు. 
గ్‌. పనై డన్నము, నకుమునం 4 జుగీ(ందగిన 
6౬ లు 
యొక్క శాటియుం. దప్ప వే 4 అోొండువన్తు 
'వెవం డొసంగిన నెపుకు (గ 4 హింపయాడ 
డెఠత యుశ్నపక్క మె శేయ 4 నింపందగదు. 
శేష ముని ఆహో! మహాతా! సుతపరిశువ మెనజీ నాం. 
థ్య ఎన) ఆ తప న మెన వనాథ్యా 
సము నుప పన్వనం మచున్నారు! 
బుక్టు_గీ, కవిత వినవల్క చెపుకు ప 4 లృంగవలదు; 
గానయం తములన్కూ మృదం 4 గములం దాళ 
ములను, ద స్పెటలను, చిజు 4 తలను, గోల. 
ముక్క. లను, నిలగొంశాల4 ము రాదు. 
లు లు 
గీ. గన్గలమెగింజలను పొచి + కలన [గచ్చ 


లీ 
కాయలను గుటలందును 4 గళ్ళిలోనొ 


బుద్ధబోధనుధ. 


యాడవలదు మ్మితునిపిపు 4 నందొ గాలి 
యందొ (వాసినయది "తెలి 4 యంగవలదు, 
గోడపై నెంచువెం(డుక్‌ 4 కుచ్చుణోడ 
నికీనో రాసభమునె సృ 4 స్టాంపందగదు, 
నరునినతి మాటను కుంటి 4 నడకనె కని 
'హేళనమునకు నట్లా చ 4 రింపవలదు, 
వాలుపీటల-పె( బేరం 4 బడంగవలను; 
కంబళములుు బొంతలు, చిత 4 కంబళములు, 
చర్శములు, 'రాంక వంబులు 4 నెవుములును, 
బఆవుతలగడ లుపయోగ 4 పటుప(దగదు. 


2 ( అర న్డ్‌ Yet జన 
అజా.-నుహోత్నా! సన్యాసుల జీవన మెంతకష్ట భూయిస్ట్యమె యున్నది. 


( నేపథ్యమున) కస్టపడనిదే యవాంధావ మూరక నశించునా? 


బుర్ఫు-గీ, ఒడల నురభిళచూర్లంబు 4 లూనందగదు 


ఒగోలభృుతముఖవన్తుమ + క్షనము దగదు 

కాళ్లు (గుద్దంపం గూడను 4 (వేర్లు, మెడలు, 
నడుము, కీళును విజుచుకొ 4 నంగందగదు. 
దర్పణంబులు, పుూవులు 4 తావళములు, 
కాటుకలుు గోముఖములు, చే 4 కత్తు, లుంగ 
రనులు, బేతే ముల్‌, విసణుక 4 ఆలు గొడుగులు, 
పాదుకలు, పాగ లుపయోగ 4 పణుపంయగదు, 
రాజస దివతస్కరనహ* 4 (పధనగాథ, 

లశనపానశ రూ నస 4 నాడివార్స్‌, 


లంగనలపొంకములు, నప 4$ యంచున్నెద 


ది 
గుడళుడలు, సు రాణంబులు 4 నుడువవలదు, 


నీ, 


దశ మాంకము. 260 


సీది తప్పూ నాయది యొప్పుు 4 నే నెబుంగగుదు; 


నీ వెటు.గన్రు నానుడి సూటి 4 సీకు లేద్ను 


చిక్కు_6 బడితివి, నాతప్పు 4 చెప్పువా(డేె 
వండబిన రా.దగు నటంచు ఈ బల్మ_(దగదూ 
రాజనచిన్రలరాయ బా 4 రములగాని 

యంగ నాభర్ఫకలహామా 4 ధ్యస్థ్టములను. 
గా వృద్ధ బాలవితంతు శ కన్య కావి 
వాహచర్చృలలో. గాని + పడగవలదు, 
జనులకాళర్య చన మమ్ము 4 కొనలగందగద్యు 
రాగందగు దానితో నాము 4 స. 
స్వవ్న ఖభామ్య కారకు గా 4 వలదు దయ్య 
ములకు జనులకు దయ్యనై 4 సిలువవలదు 
తోడి శమణులం గొందఆం 4 గూడియుండ 
వలయు నేకాని యొక్క_(డు 4 నిలువగూడ,; 
వొక్క_చోటనె చిరకాల 4 ముండడగద్యూ 
దేశములు కాలినడక నే 4 తిరుగవలయు. 
ఎప్రుశు ధర్మజోధ ము నాచ 4 రింపవలయ్ము 
స్వల్పమగునహంతత్త్ర్యంబుం 4 జంపవలయు!) 
బరమమహనసీయపరంతత స 4 వారము దు. 
బూర్గముగ లీనమై యుండి 4+ పోవవలయు, 


సోదరులారా! ఇప్పటివజ 'కివిచాలును. ఇంక నాచరణీయము 
"లేస్రై* (కమణ్రముముగ మో చే [(గ్రహింపలో లకు. 

( నేపఫ్యమున) మవోత్నా. సన్యాసులు నడునపలసిన క మము 
భోధథిం చితిచి ఈవమూాలో బువసంసారములు'ూాడం గొంద అునెప్పు 


రు, 


శా 
సంనాగులపవినులుకూడ బోయుంు నా? 


$70 బుద్ధబోధనుథ' 


మ ర్రాంగ కల మిడివటకు బోధించితిని గడా! 
( నేపథ్యమున) అది 'తెలీనికొ టిమి. సామాన్యము మేము 
లోకయ్మాతయందు నడు చుకొన(దగిన (కమము బోధింప వే(డు. 
చున్నాము. 
బుద్దు--స ౫. నాయనలారా! లోకయా, తౌ వ్యా పారమున ముఖ్యము. 
లగు సంబంధము లాబు. వితృనంతానసంబంధము, గురుశి మ్య 
సంబంధము, ఛర్ట్భృఫా ర్యాసంబంధము, మతేమి(త్రసంఒంథ 
మ, (పభు సేవకసంబంధము, సంసారిసన్యాససంబంధ ము, 
మొదటిది విత ైసంతానసంబంధ ము, 
గ్‌, తండి, బిడ్డలం బుణ్యన 4 రృనులం బాప 
కుల... కేతుం. ఛా 4 స్రీ పవీణు 
అ డగు-చోటు 4 లకసి "పెండి 
సేసి తనసాత్తు వారికి 4 జేర్పనలయు. 
గ్‌, వీలు, వితను భక్‌ సే వింది గృహాక్ళ 
తుల బగువు తౌమె పూని మృ 4 తులగుత్ల్లి 
దండ్రులను జ్ఞ వి మన్నించి 1 తన రై c 
డితం డనుచు జను లన(గ వ 4 ర ౦పవలయు. 
"రెండవది. గురుశి మ్యులకుం గలసంబ- ధ ము, 
గీ గురుని గనిన శిష్యుండు డి 4 గును లేది 
పరమగ"రవయుక్తులై 4 కరన లెత్కి 
మొక్కి. తగిని యుపచార 4 ములను కేసి 
నిశ్చల క లే. విద్య 4 7 సేరరవలయు, 
గీ, శాత్రుపాండిశ్య మును (బప పంచ 4 చస్సు రణణు. 
సత్యవర్శనమున్న దేహ 4 శక్సి గురుం డ 


దళవూం౦ంకము. 971 


సంగం దగ్గు నర్హ్శశితు, వే 4 యంగం దగునుు 
నుతుల, శిష్యుల, నుకరీతిం 4 జూడవలయు, 


మూడవది భర్తృ ఖా ర్యాసంబంధ ము. 


న్‌, 


సతి కుచితగారవం బిచ్చి 4 సతతకృపను 

గాంచి యేీకపత్నీ్మవత 4 కలన నిల్చి 

యన్యు లామను మన్నించు 4 నట్లు చేసి 
తగిననగ లిచ్చి పోపుంప6ల 4 దగును మగు. 
మగనియెడ భక్షి, గృహాకృత్వ్య 4 మార్లమందూ 
గోద్ద, భర్ఫుచాంధవమ్మిత 4 రాజయెడల 
దయయు, సొమ్మువాడుకను బొ 4 దపణ్‌తనముూ 
గలిగి మగనాలిగా నుండ 4 వలయు. గాంత, 


ఇంక నాబ్లవది మి తమ్మి త్రసంబ ఎధము. 


గ్‌, 


వింతనన్నువ్సుల్‌ సఖున క 4 ద్పింపవలయు, 
నాదరార్ష్హ్రంబు లగుమాట 4 లాడవలయు/ 
దనకు నములుగ.6 గనదగు 4 దానువారి 
నుస్టిరయశకో భివృద్ధికె 4 చూడవలయు. 

ఆతం ఉరగ నుండ 4 నతనియాన్సి 
రక్షణము సేయం దగుం గప్ప 4 రాజినుండం 
దోడుపడందగు- దుష్టుల 4 గూడి యుండ 
వడలిచి కుటుంబమునం జేర 4 వలయు? విరుగ, 


అయిదవది |పభు సేవక సంబంధము. 
గీ అర్హ మగుపనిం గల్పించి 4 యర వేత 
యొ లి 


నంబు లిచ్చి రోగాదిక 4 ప్రంబులందు 
నాదరించి వారలచ్నేవు 4 మరయు చుండి 
సెలన్రు లపుడపుడియంగ 4 వలయుం బభు(డు, 


9792 బుద్ధబోధ సుధ, 


గీ, (పభునిః గని లేవవలయు”; ద 4 త్పంభుండు నీ(ద్ర( 
బడయుపమ్ముట స్మిదింప 6 వలయు, నతని 
గూర్చి చెడ్డ గాం బలుకంగం 6 గూడు దాతం 
డొసయదొనితో సంతువ్పై, 4 సెందవలయు. 
ఆటవది నంసా౭సన్యాససంబంధము. 
గీ, చిత్త వాక్యక రృంబుల థీ వేశజనుండు 
కృపను (నాహ PU ముఖుల 4 యెకలం జూవీ 
జరి కాతిఖ్య మాయంగ 4 వలయు ముశియు 
నిద్ధ సేవలచే గౌరథీ వింపనలయు, 
న్‌, (ముణులును (నాలు జన 4 జాలమునకు 
పొపసంహృతిత తోడు 4 పడ గవలయు 
దయను సంజేహముల. బావి 4 తత్త (మార్లు 
భవ్యబోధామృతం బీయ $ వలయు నెఫుకు, 
సాయనలారా! సన్యాను_లెన నేమి? సంసారులైన నేమి! ఆం 
దజు౧హాడ నహంభావసంహారమున క్రై (పయత్నింపవలయును, 
అట్టమహో కార్యమునకు సంసారికం౦ంశు సన్యాసికి సౌలభ్యము 
'పాచ్చున్నది. 
( నేపథ్య మున) అందతు సన్యాను లగు నెడల. (బపంచము "వేగ 
నశించిపోవదా? 
బద అంనాయంలారా! అళ్లు కానింకు అందు సన్యాను లగునెడ 
లం (బపంచము నశింపనిండు. పేను వుట్టినతరు వాత "రెండుగం 
టలలో వందలకొల.దినుతులు వేలకొలందిపొత్స దపా తు లు 
గలమహాకుటుంబమునకు మూలపభు వగును. అంతకంచు ను 
త నుజీవమైనపశ్నీ య౦ంతస్వల్ప కాలములో నంతసంతతిబహుళ 
ర్వమును బొందదు. అంతకంకు నుత్నేముజీవ మగుపంది య 


we 


రో కామాలు పదివీల్లలక ౦ క నెక్కు_వ, పట్టను. అంతకంకు 
నుతే మడీవ మగుగో నవకటికంచు నెక్కువ సెట్టు, సరోత్య 
మజీవ మగుమనుజుండుగూడ నమెక్క_శిశునునే కాంచును. తట 
చుసంతానరహితుండుగంగూడ నుండును. జ్ఞానము హెచ్చినకొ 
లది సృష్టి తగ్గుట నైసర్దికముగం గానంబకుచున్నది. "కావున 
బూర్జ్డని కాందగినవాండు సన్యాసి కాక తప్పదు. మత ద్వేష 
ముల చేత, మహామారులచేత, మహాహవముల చేత, మహీకంప 
ముల చేత, మహాతయోమములశేత, మహాత్నాతములశేత జగ 
తునశించుటక ౦౫ నకి పవి తమాన్షమున నశించుట మేలుకాదా? 
కావలసినదే నాశనము! దేనినాశనము?అహాన్నా శనము. ఇ2నశ్సిం 
చినంగాని జన్మదుఃఖము తప్పుదు తప్పదు తప్పదు ఆరంభమున 
సతున్న 9. ఇవె కేవలము జ్ఞానళూన్య మైనది. ఈయవిద్యామ 
హోసముద్రమున రూపము నేర్పజుచునట్టియు నంగ క్రమమున 
నిర్మాణము చేయునట్రియాం గొన్నిశక్తు లున్నవి. వీనినుండి మొ 
దట: ్‌లేన్య ముద్భవిం చినది. ఈదైలేన్యమునుండి యంగరూ 
టు నము లగు పాణు లుద వీంచినవి, ఈ పాణులు పంచేం ౫ 
యములను మననునుగల్పించుకొనినవ. ఈయాణుతత తెయములకు 
వన్తుసమావేశనము కోల్లుసరికి వేదన లారంభము లైనవి, “వేద 
నలవలన సర్వరకుణాసక్సి బయబుదేకినది. అట్టియాస క్కినలన 
నై_హికవస్తువులయెడల రాగ ద్వేషము లుద్భవించినవి. ఇవి బలి 
స్టమై యహంత త్త మును వృద్దిం వేసినవి. ఈయవాంత 3 సమూ 
జన్నిపరరపరను బడి మహోదుఃఖ మనుభొవించుచున్న ది. 

అజామహాత్నా! ఆరంభమున నున్నది యజ్ఞానమా+ 

బసు్‌ ను, 

అజూ.--దీనినుండియ సృష్ట కలిగినది? 

do 


274 బుద్ధ బోధనుధ, 


ట్ర ఆర 

వ సృష్టి కలుగుచున్న దని యిది యెటులదు? 

బును-- అజ్ఞానమే యని చెప్పితిని గాదా 

అజాడాకానున, దీనికృత్యము మి రావేవించిన ట్రున్నత్తుని కృత్య ము 
కంటు భిన్న మ్య 

బు కక లతా లు శాన యది నరించునప్పు డున్నృత్నే త_ లేక్ర 
కా చుసలే త్త మొకటి యున్నప్పు డది లేనిస్థితి అన్నాన వు 
గునుగాని శుదాశాన మున్నాద మెట్టును? ఈమపహాజా నమూ 
నందు రూపాంగసృన్నిశారకము లగుళక్తు లున్నవి. ఈశక్తులు 
న్ను లన మెటులోదు. శతక్కులొకయుద్దేశము తోం బనిచే 
య లేదు. ఈశక్సు లేపనిచేసినవా మెట్టుచేసినన్రా యది య 
జ మెణుం వు. థక్పు లెతు వ్ర. 

అడా__ముం దాత jj wa మని మ్‌ా రెస్టు చెప్పళలుగుదుగు? 

బుగ్గు్ఞానతత్శ ఏ మగునెడల సో డ్రేశక మైనగాని నిరుదేశక మెనగాని 
సవిలాస సలి సృ స భవకాశము లేదు కద? 

అడావిదపం జ తన్య మెట్టు కలిగెను? 

టబ నుండుగాలిచే సము[ దము తరంగముల కింద నిఆీసి నీటి 
తుంప్రజల నుస్ఫ్‌'పీంపం జేయునట్లు లోనిస్క్ర.కారకశ కులవలన 
స సంప న లన ల, "తెలివి లేని చలనముల నుం.) 
చెతీన్యము నుద్చోధింపం జే జసినది. తుంపుజను వెదజల్లుటలో స 
ము (దమున కెంతయుద్దశ మున్నదో చెళేన్యస్పృ ల 
నజ్ఞానమున కండే 

అజా అటుతరువాత రూపాంగవి భేదము లగువన్తుజాలము కగ్గినదా? 

అనుదిన 

అజా తరువాత (పాణులు పండేం డియములను, మనన్సు నెట్టు కలం 
చుకొనినవి?ః 


డకమాంకముః' 975 


బుగు_ తవుతగముక ర,మాహోత గ్టముచేత-- 
యా @ @ 
అజానాకు బోధము కాలేదు. 
బుధ్ధు__స ర్వా నయవశూన్య మె యుల్లిపొరలవంటి కెండుచర్భములు 


గలియుటచేం జిన్న సంచివలె నున్నయొక। పాశి యున్నదనుకొ 
నుము, 


అవా చిత్త ము 


బుర్ఫు---ఆదృచ్చికముగ దానిగవీకమునకుూ చాశినమాహాోరప దాగ్ధ ము 


చేదో తనలోనికి బీల్బుకొని (బదుకు ముండును, RR బో 

ట నోకని యింక నాం కాలేదు. దేపొమున నున్నరం 
(ము పాయు న కులే, కాదా చిత్య్మ_ముగ. గాని యాహార. 
ము లభింపనియూ పా_శేకి చెవిన బ్బుకొని తినవలయుననువు-. 
పూ వాంఛయుుడదా? ఇక వాంఛ (రైమ్మక మము కాం 
లో న్నినెతన్యము శ రీరస్థానములను ముంమునకు. [గమ్మక్రమా 
ముగ గెంటు న వోటుల: గాల్మకమమునం. చేతు క స 
వి చేతటులుంవముటవలన. బ్య్టుకొనువాం4౫ లుగ లేదు. ప్ఫ్సుకొ 
నుఐాంఇ చేతనే చేతులు ౫ నినవి, ఆబు లే నడుచువాంఛ చేత సే 
పాాశతులకు6 గామెలు కలిగినవి. మూచువాంఛ చే. గన్నులు 
మొనలగువంశే ౩యములు గలిగినవి. -ఈపం చేదియములవలన 
గలిగిన వేదనాదు లన్నియు సంఘిభవించి యొక, చిన్నమనసు, 
గం (గమ్మకమముగ స్‌ తుది. మనన్సునలన నసాభోచన 
ములు గలుగ లేకు. ఆభోచనములవలనశే మన సృుదపించి, 


నష, ' ఇది మిక్కి_ల వింతగ నున్న వ. 


అషామహాత్నా! ఇది మిక్కిలి వింతగ నున్నది. మనను లేనిదే యు 


rae నౌది వాం. CE 


276 బు బోధనుధ, 


బు ఆానయనా ఇది వింత లేదు. శికువాసనస్తన్య పానాది కార్యము 
లు వాంభారహితములు కావా? మృదుల మగునట్రియు నుస్ర 
మగునట్టియు నెకవస్తువు శినువునోటికి. డగులంగ నచ్చటినర ముల 
కొక విధమగు చలనము కలిగి కొన్ని కొన్నికదలిక లారంభించును. 
ఇట్టివి సత్తా, నికి కచ: 

అజా---తరువాత. గ/మముగ స్యరతుణాసకి స రాగ ద్య్వేషములు, తుద 
కహంతతే్యము బయలు దేరినవి. ఇది తెలిసినది. 

బుగ్గు__అహంతేళ మున కే న అందునలననే దుఃఖము. 
కావున సరదాల ఘోాయనై: మగునీయహంతతెి ( మూాదియం 
చెందువలనం గలిగినది? 

ఆఅజాజజనర మలాలా కానమునుండ ఈ 

బుద్వ---కావున నజ్ఞానము 'నశింప(జేసికొనినం గాని యహంతత (ము 
(గమముగ ననింపను, 

అజా_౪ఆ| కమ మేది? 

బుద్దు_ఇదిగో! పెనం జెప్పిన కమమే. మొదటిది నశించిన వెంటనే రెండ 
వది. అది న9ంచిన వెంటనె మూండనపి. ఇట్లు చివరకు రాగరా 
గ బ్వేష నాశనముళో నహంతతే ము నశించును. దానితో దుః 
ఖ రాహిత్యము. దానితో ననుభ నెక వే” వ మగుకాంతి. అసె 
స్థితిలో జన్మము లేదు దేహము లేదు; సృన్టీ లేదు) రూపము 
లేము భూమి లేదు గాలి లేదు; నీరు లేవు వేడిమి లేదు; 
నీతశ్రము లేదు అవశాశము లేదు కాలము లేదు; జ్ఞానము లే 
దు అజ్ఞానము లేదు లేకపోవుట 'లేద్కు గవాణము. లేద్యు 

(గ్రహణరాహిత్యము లేదు ఈపపంచము లేద; మ+శయొకప) 

పంచము చేదు; ఇగ్రిస్టిని యే సి ర్వాణస్థితి. సృష్టికారక మగు 

ఇాశ్చత ఏత (ము కో ₹కీభావమే నిర్యాణము. ఇట్టి 


దన మూంకవముం 977 


లజా...-మహోత్నా! తాము నిర్వాణ మొందినట్లు చెవ్చితిరి గదా తము 
కింక నిట్టిస్థితి రా లేచేమి! 

బుద్ధు--(నవ్వుచు) నాయనా! ఇది శీఘముగ రాన యున్నది. మరణ 
ముతరువాత నేకాసి యిట్రిస్టి స్థితీ రాదు. నిర్యాణము చెందువిధ 
ములు. సజీవనిర్వాణము, “నిర్తీననిర్వాణము. చేను మొదటి! 
యవస్థలో నిప్పటి కున్నాను. 

అజా మహాత్సుణుగూడ నింక a మాచరకింపవలసిన దేనా? 

బున చేయక తప్పదు. అహంభావము నడంచివైచి యిట్టిని ర్వాణస్థితిని 
బొందితిమి. ఈస్టితిని మరణపర్యంతము నిలువ బ్టుకానుటకు. 
బరోపశారకర ' .నుత్యావశ్యకము, ఇిసితి నెందినవారయ్యును 
బగనోపకారమును మాని వేసినమెకల నడ(పబడినయహాంశేత ్య. 
ము (కమ్మకమముగ నంకురింపవచ్చును 'కాన్సన సత్క-ర్భము 
చేయనలయును. నత్క-ర్భ మెంత చేసిన నంతనడిగ నవాంతత్త, న్‌ 
ము నశించును, నాయనా! గ పరినిర్వాణ. 
మని పేరు. అట్టిఫినిని నేను వీ (ఘుముగ బొందవై యున్నాను. 

ఆడాలా మింక6 జరకాల మిచ్చట లోకో దరణార్థమై యుండ దగినది 
కాని యట్లు ఇెలవియ(గూడదు. 

బుర్ఫు--నాయసో! నేను చేయవలసినబోధ మంతెయుం బూరి మెనది. 

చే నిచట బుట్టిన కార్య 'మేఏయో నెజువేజ్‌నది. ఇ(కం జాలు, 

ఓసోదరులా నా! పనుల మును ము దము వంటటు మలే 
మును--సర్వవిధిముల సము దమువంటి ము వాల మనకా 

(నేపథ్యమున) సము దముఎంటి చెట్లో మాకు దెలియ లేదు, 

బుగ్గుదిగ (౫ దిగ సమ్మ వము లోతగును, అటులే నామతము, 
తరంగములు గలిగినను గాలివానలు గలిగినను మణి యెన్ని భద 


2 


స్య ‘ 


2. 


శ 


జుద్దబోధనుధః 


ములుగలిగినను సము దము తుదకు సమ్ముదముగనే యుండూ' 
ను--- నామతముగూడ నే, 

మృతులగువాకిని సమ్ముదము గట్టున బడనవై చును. నావుతమూ 
గూడ నర్లు 

అని నదులు' సముదమునం గలసి స సామమాపశేదముల నెక 
బానినబ్లు సర్వజాతుల వారు నాసంఘమునం గలిసి. సోదర్నులై 
బోధాచార్యునిబిడ్డ లగునుూగు. 


ఎన్ని నదులనీరము సము దమున6 గలసిన నెంత మేఘోచకమందు 
నం గలనినను స ముదమునకు హాచ్చుగాని తకుగుగాని లేదు, 
అశుభ మున నెందటుగలసినను చానికి వృద్ధిని తయ. 

౧ డ@ 
కాని' లేదు. సము య “దకమున కొన (యిరకుది యున్నట్లు బు 


వన కొక్క_ముకి గోచి యున్నది. 

Ye నిలున వేనివముణు లున్న వి. టు కున గూడ 
నే, 

సము దము మవ పాణుళకు నిలయ మే. బుద్రధగ్భముగూడు. 
స్తు, 

ఘను నీచుడు, ధననంతుండు, ధనహీనుం డనుభేదము లే 
కపోవుట చే బుద్దమతము పరికుస్తమగునది. 

వనుప్‌ భేదము చూడకుండ సి చెటు పరిళున్ధి నాచరించు నూ. 
నామతిముగూడ నై. 

గోడకీకువారమున నుండి చిన్న పెన్షవను వుల నన్ని (టిని దనయ, 
శన వగ్ని యెట్లు చేసికొనునో బుద్ధధ? @ మటు లే, 
ఆకాగసమున సస్ని బీనము లు es వ మున్న గ) బుధర్మ 


మునయహసాడ నున్న డి 


దకమాంకము. 979 


సోదరులారా! సర్వవిధముల' బవ్మిత మగు ఏబుద్ధ ధర్భ్శుము నప 
విత్రము కాకుండ జా గత పెటికోనుఖారము మీదే. అజాతశ 
౨ 6 
(తుండా! మే మో గామమునకు వచ్చి నూండుదినములు దాం 
టి నాల్లవదినము జరుగుచున్నది. ఈదినమున నిక్క_డ భిక్షుము 
స్వీకరింపక యన్యగామము నై పోవలయును. 
తనా పతా, భద తోణసుధును దావించి మాకు శాశతపదవి 


గీ. ధరణి యీాతిబాధలులేక 4 తనరుుగాక 
(పజలయన్యోన్యవెరముల్‌ 4 పాయుంగాక 
కవిత రాజపోపణమున 4 (గాలుంగాక 
సీతిపాలనమున రాజు 4 నెగండు(గాక! 


(నేపథ్యమున జప్పటలతో) తధాన్లు! తథాను! 
(అందణు నీష్క_ మింతురు.) 
ఇది దశమాంకముతో సర్యము సంపూర్ణము, 


(శ్ర (8) 


1రిళ4 లి